خودسازی برای خودشناسی
| خودسازی برای خودشناسی | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | زیارتی، مریم (نويسنده) |
| ناشر | سازمان تبليغات اسلامی. پژوهشکده باقر العلوم علیه السلام |
| مکان نشر | ایران - قم |
| سال نشر | 1393ش |
| چاپ | 1 |
| شابک | 978-600-5529-82-1 |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | 1 |
| کد کنگره | /ز94 خ9 250 BP |
| نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
خودسازی برای خودشناسی، اثر مریم سادات زیارتی، اثر ارزشمندی است که خودشناسی را با انگاه اخلاقی و از منظر کتاب، سنت و عقل، بررسی کرده است.
ساختار و محتوا
مطالب کتاب در سه بخش کلی، تنظیم شده است: در بخش اول، معلوم میشود که مراد از خود، روح مجرد انسان و منظور از شناخت، شناخت حصولی و حضوری است. بیان فواید خودشناسی (خداترسی بیشتر، عامل دستیابی به بزرگترین رستگاری، عاملی برای جهاد با نفس، رهایی از هم و غم دنیا، مقدمه شناخت خداوند سبحان، دیدن عوالم مجرد از ماده و...) و ارتباط خودشناسی با خودسازی، از دیگر مباحث مطرحشده در این فصل هستند[۱].
بخش دوم، درباره شناخت حصولی نفس است؛ یعنی معلوماتی که دانستن آنها نقش بسزایی در خودسازی (بسیج تمام نیروهای خدادادی برای رسیدن به لقاءالله) دارند که عبارتند از:
- نفس انسان، از ماده پدیده آمده و ترکیب بین روح و بدن، ترکیب اتحادی است؛ لذا اگر انسان، عملی یا گفتاری را با اعضا و جوارح انجام دهد، در روحش تأثیر میگذارد. در ادامه، برخی از تفاوتها و شباهتهای روح و بدن هم بررسی شدهاند.
- از دیدگاه فلاسفه، نفس نباتی، حیوانی و انسانی، از مراتب و مظاهر حقیقت یگانه نفس است و هریک، قوایی دارند.
- تطبیق مراتب نفس بر مراحل مختلف حیات انسان، از دوران جنینی تا بعد از مرگ.
- «حی متأله» بودن، ملاک انسانیت است از دیدگاه قرآن.
- مراتب وجود انسان از دیدگاه عرفا، نسبت هریک از این مراتب به دیگری و سرایت آثار و خواص هر مرتبهای به مرتبه دیگر.
- از منظر قرآن کریم، نفس انسان، پنج مرتبه «مسوّله»، «اماره»، «لوامه»، «ملهمه» و «مطمئنه» دارد و نفس مطمئنه، بالاترین مرتبه است که مهمترین راه دستیابی بدان، «معرفت خداوند سبحان» است[۲].
بخش سوم، معرفت حضوری به نفس است؛ با این توضیح که آلودگیهای ظاهری و باطنی، نفس انسان را بیمار کرده و توفیق درک حضوری خویش را از او گرفته است؛ لذا بر هر انسانی لازم است مراتب چهارگانهای را که سبب بیماری جانی شود، بشناسد تا با بهکاربستن دستورهای هریک، به خودشناسی حضوری دست یابد. آن مراتب عبارتند از: تجلیه، تخلیه و تحلیه یا تخلق به اخلاق نیکو[۳].
پانویس
منابع مقاله
مقدمه کتاب.