سفر به قلب سرزمین پارس

سفر به قلب سرزمین پارس تألیف آدولفو ریبادنیرا ای سانچز؛ مترجم مریم حق روستا؛ مجموعه‌ی حاضر، یادداشت‌های سفر چهارساله‌ی معاون جدید کنسول اسپانیا، آدولفو ریبادنیرا، در پانزدهم مارس سال 1874 میلادی به تهران است که یکی از بهترین کتاب‌های مربوط به ایران در سده‌ی نوزدهم است. سفرنامه‌های اروپایی، در زمره‌ی انواع ادبی پرتکلفی قرار دارند که در میان رویدادنگاری یک تجربه‌ی شخصی، روایت ادبی جامع و توصیف جغرافیایی، هنری، مردم شناختی یا باستان شناختی سرزمین‌های دور در نوسان اند.

سفر به قلب سرزمین پارس
سفر به قلب سرزمین پارس
پدیدآورانریوادنیرا، آدولفو (نویسنده) حق روستا، مریم (مترجم)
ناشرانتشارات دانشگاه تهران
مکان نشرتهران
سال نشر۱۳۹۶ش
شابک978-964-03-7204-3
موضوعایران,Iran, -- سیر و سیاحت, -- Description and travel,nli,a01,a01
کد کنگره
DSR۲۸/ر۹س۷‏

گزارش کتاب

در حدود 140 سال پیش، آدولفو ریبادنیرا در سفری، از شمال تا جنوب ایران را پیمود؛ سفری که هیچ اروپایی دیگری تا آن زمان انجام نداده بود. اغزاق آمیز نیست اگر ریبادنیرا (1881-1841 م) را نخستین جهانگرد اسپانیایی در شرق بنامیم؛ جهانگردی که سفرش با هدفی علمی و نیز برای مطالعه‌ی راه‌های تجارت با ایران یا حتی با اهداف استعماری اسپانیا در خاورمیانه به خصوص در ایران انجام گرفت. ریبادنیرا به بررسی شهرهای اصلی ایران، مذهب، تاریخ، آداب و رسوم مناطق مختلف، معماری غنی ایرانی و امکان برقراری تجارت پرداخت که حاصل سفر و مطالعات وی، کتاب حاضر است که در سه جلد به چاپ رسیده است. این نوشتار کامل‌ترین مطالعات اروپاییان است که درباره‌ی ایران سده‌ی نوزدهم به رشته‌ی تحریر درآمده است. ریبادنیرا باستان شناس نیز بود. وی قطعات زیادی از آثار باستانی ایران را به اسپانیا انتقال داد که اکنون در موزه‌ی ملی باستان‌شناسی اسپانیا نگهداری می‌شود.

سفرنامه‌ی ماجراجویی‌های ریبادنیرا در مدت یک سال سفر در سرتاسر ایران (1875-1874) را در بر می‌گیرد و جواهری در ادبیات سفر در اروپا به شمار می‌آید. او در طول سفر درباره‌ی همه‌ی موارد از جمله آب و هوا، آداب و رسوم و ارتباطات تجاری و بهای کالاها و خدمات نوشت. به عبارتی تمام مواردی را که یک تاجر باید بداند در نظر گرفت و یادداشت کرد. وی در این سفر داستان‌های بسیاری را جمع کرد و به مطالعه و بازنویسی کتیبه‌ها پرداخت. با حاکمان، نظامیان، مسافران و حتی با خدمتکار جوان ناصرالدین شاه که به تازگی از حرمسرا اخراج شده بود و تمام جزئیات قصر را می‌دانست مصاحبه کرد. وی کارخانه‌ها و معادن را توصیف کرد. و حتی شاعران ایرانی را می‌شناخت. دست سرنوشت او را با دیپلمات‌های خارجی روبه رو کرد که او یا پدرش را می‌شناختند. ریبادنیرا در پاسارگاد آرامگاه کوروش را بازدید کرد.

شایان ذکر است که در اواسط سده‌ی نوزدهم، اسپانیا فقط به خود مشغول بود. در حالی که دیگر قدرت‌های اروپایی در جهان در حال تصوف موقعیت‌های مستعمراتی بودند اسپانیا فاقد جاه طلبی در خارج بود. یکی دیگر از اهداف سفر ریبادنیرا به ایران مطالعه‌ی محلی در خلیج فارس بود که اسپانیا پایگاهی در آنجا ایجاد کند و مقری مهم برای پشتیبانی قایق های اسپانیایی باشد که به فیلیپین سفر می‌کردند. البته این برنامه منتفی شد و ایتالیایی‌ها محل‌های مدنظر اسپانیا را تصاحب کردند.

مطالب این کتاب در سه دفتر ارائه گردیده است. دفتر اول یادداشت‌های سفر از مادرید به تفلیس، باکو، رشت و تهران را ارائه می‌کند. در دفتر دوم رویدادهای سفر از تهران به همدان، کرمانشاه، خرم آباد، دزفول، شوشتر، فلوجه و بوشهر نقل می‌شود. و سرانجام در دفتر سوم، خاطرات سفر از بوشهر به شیراز، کرمان، یزد، اصفهان، و سپس بازگشت به تهران آمده است.[۱]

پانويس


منابع مقاله

کتابخانه تخصصی تاریخ اسلام و ایران

وابسته‌ها