دليل تحرير الوسيلة (الأمر بالمعروف و النهی عن المنكر): تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - 'نويسنده' به 'نویسنده'
جز (جایگزینی متن - 'دلیل تحریر الوسیلة للإمام خمینی(س) فی إحیاء الموات و اللقطة' به 'دليل تحرير الوسيلة للإمام خميني(س) في إحياء الموات و اللقطة')
جز (جایگزینی متن - 'نويسنده' به 'نویسنده')
خط ۴: خط ۴:
| عنوان‌های دیگر =تحریر الوسیله. برگزیده. شرح
| عنوان‌های دیگر =تحریر الوسیله. برگزیده. شرح
| پدیدآوران =  
| پدیدآوران =  
[[سیفی مازندرانی، علی‌اکبر]] (نويسنده)
[[سیفی مازندرانی، علی‌اکبر]] (نویسنده)
| زبان =عربی
| زبان =عربی
| کد کنگره =‏‎‏BP‎‏ ‎‏183‎‏/‎‏9‎‏ ‎‏/‎‏خ‎‏8‎‏ ‎‏ت‎‏30252
| کد کنگره =‏‎‏BP‎‏ ‎‏183‎‏/‎‏9‎‏ ‎‏/‎‏خ‎‏8‎‏ ‎‏ت‎‏30252
خط ۳۱: خط ۳۱:
== انگيزه تأليف ==
== انگيزه تأليف ==


هدف نويسنده تبيين مباحث مبهم و مجمل تحرير الوسيله و شناسايى ادله فقهى هر يك از مسائل آن است.
هدف نویسنده تبيين مباحث مبهم و مجمل تحرير الوسيله و شناسايى ادله فقهى هر يك از مسائل آن است.


== ساختار ==
== ساختار ==
خط ۴۱: خط ۴۱:
اين فريضه در لسان روايات و آيات از مهم‌ترين واجبات اسلامى است. چند روايت از كتب حديثى نقل شده و بر مبناى آيات و روايات هشدارهاى مبنى بر پى‌آمدهاى منفى ترك اين فريضه داده شده و دنيا طلبى مانع اصلى آن معرفى گرديده است. عذاب دنيوى يهود به دليل ترك اين فريضه بوده است.
اين فريضه در لسان روايات و آيات از مهم‌ترين واجبات اسلامى است. چند روايت از كتب حديثى نقل شده و بر مبناى آيات و روايات هشدارهاى مبنى بر پى‌آمدهاى منفى ترك اين فريضه داده شده و دنيا طلبى مانع اصلى آن معرفى گرديده است. عذاب دنيوى يهود به دليل ترك اين فريضه بوده است.


نويسنده، معتقد است مهم‌ترين هدف قيام حسينى قيام براى انجام اين فريضه و اصلاح امت اسلامى بوده است. وى سپس به تشريح مسائل متن تحرير درباره تقسيم و تعريف امر به معروف پرداخته و به اين نتيجه رسيده كه مرجع تشخيص مفهوم معروف در خطابات شرعى، عرف است چون آنچه متعلق امر و نهى شارع قرار مى‌گيرد همان چيزى است كه در عرف واقعيت دارد و قابل تشخيص است سپس از مفاهيمى كه توسط شارع مقيد و مشروط شده و رابطه موضوع عرفى با موضوع شرعى و تطبيق آن بر بحث امر به معروف و نهى از منكر تبيين شده و به تفصيل با مبحث حسن و قبح عقلى مرتبط شده و در تعريف منكر هم اين بررسى صورت گرفته كه تتبع استعمالات قرآنى لفظ منكر مشخص مى‌كند كه اين مفهوم به هر فعل قبيح و زشتى قابل اطلاق است.
نویسنده، معتقد است مهم‌ترين هدف قيام حسينى قيام براى انجام اين فريضه و اصلاح امت اسلامى بوده است. وى سپس به تشريح مسائل متن تحرير درباره تقسيم و تعريف امر به معروف پرداخته و به اين نتيجه رسيده كه مرجع تشخيص مفهوم معروف در خطابات شرعى، عرف است چون آنچه متعلق امر و نهى شارع قرار مى‌گيرد همان چيزى است كه در عرف واقعيت دارد و قابل تشخيص است سپس از مفاهيمى كه توسط شارع مقيد و مشروط شده و رابطه موضوع عرفى با موضوع شرعى و تطبيق آن بر بحث امر به معروف و نهى از منكر تبيين شده و به تفصيل با مبحث حسن و قبح عقلى مرتبط شده و در تعريف منكر هم اين بررسى صورت گرفته كه تتبع استعمالات قرآنى لفظ منكر مشخص مى‌كند كه اين مفهوم به هر فعل قبيح و زشتى قابل اطلاق است.


در تقسيم بندى امر به معروف به واجب و مندوب سه قول شناسايى شده كه در ميان فقها در رابطه با پذيرش و رد تقسيم يا تفصيل ميان اقسام آن وجود دارد.
در تقسيم بندى امر به معروف به واجب و مندوب سه قول شناسايى شده كه در ميان فقها در رابطه با پذيرش و رد تقسيم يا تفصيل ميان اقسام آن وجود دارد.
خط ۵۳: خط ۵۳:
به روايت معتبر مسعده بن صدقه در ال[[الکافی|كافى]] [[کلینی، محمد بن یعقوب|كلينى]] هم استدلال شده و درباره سند آن هم بحث شده است. دليل نهايى وجوب كفايى اين فريضه، سيره مستمر متشرعه است كه مورد استدلال [[صاحب جواهر، محمدحسن|صاحب جواهر]] قرار گرفته و از آن دفاع كرده است.
به روايت معتبر مسعده بن صدقه در ال[[الکافی|كافى]] [[کلینی، محمد بن یعقوب|كلينى]] هم استدلال شده و درباره سند آن هم بحث شده است. دليل نهايى وجوب كفايى اين فريضه، سيره مستمر متشرعه است كه مورد استدلال [[صاحب جواهر، محمدحسن|صاحب جواهر]] قرار گرفته و از آن دفاع كرده است.


مبحث بعدى به دلايل، مبانى و اقوال مربوط به وجوب عينى امر به معروف و نهى از منكر اختصاص دارد. فقهاى متعددى به اين نظريه قائلند از جمله [[طوسی، محمد بن حسن|شيخ طوسى]] به آيه و لتكن منكم امه يأمرون بالمعروف... استناد كرده اما نويسنده اين استدلال را رد كرده است. فروعات زيادى راجع به شرايط و مسائل امر به معروف مانند شرط احتمال تأثير، شرط استمرار بر معصيت، شرط عدم مفسده در انكار و شرط تنجز معروف و منكر و پشتوانه فقهى هر كدام از اين شرطها ارائه شده است.
مبحث بعدى به دلايل، مبانى و اقوال مربوط به وجوب عينى امر به معروف و نهى از منكر اختصاص دارد. فقهاى متعددى به اين نظريه قائلند از جمله [[طوسی، محمد بن حسن|شيخ طوسى]] به آيه و لتكن منكم امه يأمرون بالمعروف... استناد كرده اما نویسنده اين استدلال را رد كرده است. فروعات زيادى راجع به شرايط و مسائل امر به معروف مانند شرط احتمال تأثير، شرط استمرار بر معصيت، شرط عدم مفسده در انكار و شرط تنجز معروف و منكر و پشتوانه فقهى هر كدام از اين شرطها ارائه شده است.


مفهوم و تحقق اين شرايط نيز به همان معناى عرفى آن مى‌باشد اگر چه جنبه روانى و شخصى دارد و هر فرد بايد خود تشخيص دهد كه شرايط مهيا شده يا نه. اما شرايط مانند قيود و تعاريف نزد عرف معيارهاى مشخصى دارند و بايد بر اساس آن معيارها به تحقيق و جستجوى شرايط پرداخت.
مفهوم و تحقق اين شرايط نيز به همان معناى عرفى آن مى‌باشد اگر چه جنبه روانى و شخصى دارد و هر فرد بايد خود تشخيص دهد كه شرايط مهيا شده يا نه. اما شرايط مانند قيود و تعاريف نزد عرف معيارهاى مشخصى دارند و بايد بر اساس آن معيارها به تحقيق و جستجوى شرايط پرداخت.
۶۱٬۱۸۹

ویرایش