الهی‌نامه: تفاوت میان نسخه‌ها

جز
جایگزینی متن - ' {{' به '{{'
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - ' {{' به '{{')
خط ۳۳: خط ۳۳:
[[عطار، محمد بن ابراهیم|فريد‌الدين، عطار نيشابورى]]، دو مثنوى عارفانه «الهى‌نامه» و «منطق الطير» را براى راهنمايى سالكانِ طريقت معرفت سرود و در سده ششم هجرى آنها را با شگردى رمزناك(سمبوليك)، طرح‌ريزى كرد و به حكايات و تمثيلات آراست تا بتواند راهروان مكتب عرفان را به آسانى يارى و هدايت كند تا در رياضت و كوشش معنوى خويش براى كشتن نفس اماره توفيق و به شناخت حقيقت و درك معنويت و كيفيت هستى دست يابند.
[[عطار، محمد بن ابراهیم|فريد‌الدين، عطار نيشابورى]]، دو مثنوى عارفانه «الهى‌نامه» و «منطق الطير» را براى راهنمايى سالكانِ طريقت معرفت سرود و در سده ششم هجرى آنها را با شگردى رمزناك(سمبوليك)، طرح‌ريزى كرد و به حكايات و تمثيلات آراست تا بتواند راهروان مكتب عرفان را به آسانى يارى و هدايت كند تا در رياضت و كوشش معنوى خويش براى كشتن نفس اماره توفيق و به شناخت حقيقت و درك معنويت و كيفيت هستى دست يابند.


گفتار خود عطار، بر اين گواهى مى‌دهد كه او الهى‌نامه را در پيرى نوشته است، زيرا در آخر كتاب مى‌گويد:
گفتار خود عطار، بر اين گواهى مى‌دهد كه او الهى‌نامه را در پيرى نوشته است، زيرا در آخر كتاب مى‌گويد:{{شعر}}{{ب|''خدايا گرچه بس افكنده‌ام من ''|2=''ولى هم پيرم و هم بنده‌ام من ''}}{{ب|''اگرچه جمله در تقصير گشتم ''|2='' مرا مفروش كاخر پير گشتم ''}}{{پایان شعر}}
{{شعر}}
{{ب|''خدايا گرچه بس افكنده‌ام من ''|2=''ولى هم پيرم و هم بنده‌ام من ''}}
{{ب|''اگرچه جمله در تقصير گشتم ''|2='' مرا مفروش كاخر پير گشتم ''}}
{{پایان شعر}}


== ساختار ==
== ساختار ==
خط ۶۸: خط ۶۴:


بنابراين، موضوع اصلى كتاب را همان عشق و درد بايد دانست كه شرط سلوك و كليد وصالى جز آن نيست و به گفته پروفسور لويى ماسينيون فرانسوى، از خاورشناسان نامى و عاشقان تصوف، همه آثار عطار بر پايه‌های «زيبايى»، «عشق» و «درد» استوارند و از اين سه ركن، درد، مهم‌تر و دست‌مايه نوآورى‌هاى اوست.
بنابراين، موضوع اصلى كتاب را همان عشق و درد بايد دانست كه شرط سلوك و كليد وصالى جز آن نيست و به گفته پروفسور لويى ماسينيون فرانسوى، از خاورشناسان نامى و عاشقان تصوف، همه آثار عطار بر پايه‌های «زيبايى»، «عشق» و «درد» استوارند و از اين سه ركن، درد، مهم‌تر و دست‌مايه نوآورى‌هاى اوست.
 
{{شعر}}{{ب|''سه ره دارد جهان عشق اكنون''|2='' يكى آتش، يكى اشك و يكى خون''}}{{پایان شعر}}
{{شعر}}
{{ب|''سه ره دارد جهان عشق اكنون''|2='' يكى آتش، يكى اشك و يكى خون''}}
{{پایان شعر}}




خط ۸۲: خط ۷۵:


عطار، در خاتمه «الهى‌نامه» مى‌گويد:
عطار، در خاتمه «الهى‌نامه» مى‌گويد:
 
{{شعر}}{{ب|''ز چندين باغ، كز من يادگار است ''|2=''جهان چون باغ جنت پرنگار است ''}}{{پایان شعر}}
{{شعر}}
{{ب|''ز چندين باغ، كز من يادگار است ''|2=''جهان چون باغ جنت پرنگار است ''}}
{{پایان شعر}}


اگرچه اين بيت، به وجود منظومه‌هايى مانند«اسرارنامه» پيش از سروده شدن «الهى‌نامه» اشارت دارد، به دليل دو بار ياد كردن او از «الهى‌نامه»(خسرونامه) خود در مقدمه «اسرارنامه»، مى‌توان گفت نخستين منظومه عطار، «الهى‌نامه» اوست. گواهان تاريخى نيز اين دعوى را تأييد مى‌كنند. البته نام اصلى اين منظومه كه از سده هشتم به بعد به «الهى‌نامه» معروف و نسخه‌هايى از آن منتشر شد، «خسرونامه» بوده است و ديگران نامش را بدل كرده‌اند، اما انتساب منظومه «گل و هرمز» كه به سرگذشت عشق هرمز يا خسرو با گل‌رخ مى‌پردازد، درست نيست و كسانى به دليل ياد شدن خسرو در آن و «خسرونامه» معروف، آن را نيز از عطار دانسته‌اند.
اگرچه اين بيت، به وجود منظومه‌هايى مانند«اسرارنامه» پيش از سروده شدن «الهى‌نامه» اشارت دارد، به دليل دو بار ياد كردن او از «الهى‌نامه»(خسرونامه) خود در مقدمه «اسرارنامه»، مى‌توان گفت نخستين منظومه عطار، «الهى‌نامه» اوست. گواهان تاريخى نيز اين دعوى را تأييد مى‌كنند. البته نام اصلى اين منظومه كه از سده هشتم به بعد به «الهى‌نامه» معروف و نسخه‌هايى از آن منتشر شد، «خسرونامه» بوده است و ديگران نامش را بدل كرده‌اند، اما انتساب منظومه «گل و هرمز» كه به سرگذشت عشق هرمز يا خسرو با گل‌رخ مى‌پردازد، درست نيست و كسانى به دليل ياد شدن خسرو در آن و «خسرونامه» معروف، آن را نيز از عطار دانسته‌اند.
۴۲۵٬۲۲۵

ویرایش