۱۳٬۷۰۱
ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'نويسنده' به 'نویسنده') |
جز (جایگزینی متن - '↵↵| ' به ' | ') |
||
(۱۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد) | |||
خط ۴: | خط ۴: | ||
| عنوانهای دیگر =الارشاد فی معرفه حجج الله علی العباد. فارسی | | عنوانهای دیگر =الارشاد فی معرفه حجج الله علی العباد. فارسی | ||
| پدیدآوران = | | پدیدآوران = | ||
[[مؤسسة | [[مؤسسة آل البيت عليهمالسلام لاحياء التراث]] (محقق) | ||
[[مفید، محمد بن محمد]] (نویسنده) | [[مفید، محمد بن محمد]] (نویسنده) | ||
خط ۱۹: | خط ۱۹: | ||
| مکان نشر =قم - ایران | | مکان نشر =قم - ایران | ||
| سال نشر = 1413 ق | | سال نشر = 1413 ق | ||
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE01413AUTOMATIONCODE | | کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE01413AUTOMATIONCODE | ||
| چاپ =1 | | چاپ =1 | ||
| تعداد جلد =2 | | تعداد جلد =2 | ||
| کتابخانۀ دیجیتال نور = | | کتابخانۀ دیجیتال نور =01413 | ||
| کتابخوان همراه نور =01413 | |||
| کد پدیدآور = | | کد پدیدآور = | ||
| پس از = | | پس از = | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
}} | }} | ||
{{کاربردهای دیگر|الإرشاد (ابهام زدایی)}} | |||
''' | '''اَلْإرْشاد في مَعْرفةِ حُجَجِ الله عَلَی الْعِباد'''، تألیف [[مفید، محمد بن محمد|محمد بن نعمان عکبری]]، معروف به [[مفید، محمد بن محمد|شیخ مفید]] (336-413ق)، با تحقیق مؤسسه آلالبيت(ع) لإحياء التراث، کتابی کلامی - تاریخی به زبان عربی است، در شرح زندگانی ائمه(ع) و اسامی، کنیهها، مدت عمر، سال تولد و شهادت، فرزندان و یاران معروفشان که مؤلف آن را به درخواست یکی از یاران خود نگاشته است. | ||
==تاریخ نگارش و اهمیت کتاب== | |||
ارزش این کتاب، زمانی نمایان میشود که بدانیم، | ارزش این کتاب، زمانی نمایان میشود که بدانیم، مؤلف، آن را در سال 114ق، در اوج شهرت علمی و کمالات معنوی و در سال قبل از رحلت خود نگاشته است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/29371/165 ر.ک: پاکنیا تبریزی، عبدالکریم، ص165]</ref> | ||
==سخنان بزرگان پیرامون کتاب== | |||
این اثر در میان دانشمندان اسلامی، چنان مشهور است که [[مجلسی، محمدباقر|علامه مجلسی]] مینویسد: «کتاب ارشاد، مشهورتر از مؤلف خود است».<ref>همان</ref> | این اثر در میان دانشمندان اسلامی، چنان مشهور است که [[مجلسی، محمدباقر|علامه مجلسی]] مینویسد: «کتاب ارشاد، مشهورتر از مؤلف خود است».<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/29371/165 همان]</ref> | ||
==ساختار== | ==ساختار== | ||
خط ۴۲: | خط ۴۳: | ||
نویسنده در ذیل هر باب، از سه تا سیزده فصل را با عناوین مختلف مربوط به مسائل تاریخی عام (حوادث مسلمانان)، مسائل تاریخی هر امام (ولادت، سرگذشت و شهادت)، فضائل، اصحاب، کلمات و خطبهها، اولاد، فضیلت زیارت، کرامات و معجزات و مناظرات و احتجاجهای آن بزرگواران منعقد ساخته است. | نویسنده در ذیل هر باب، از سه تا سیزده فصل را با عناوین مختلف مربوط به مسائل تاریخی عام (حوادث مسلمانان)، مسائل تاریخی هر امام (ولادت، سرگذشت و شهادت)، فضائل، اصحاب، کلمات و خطبهها، اولاد، فضیلت زیارت، کرامات و معجزات و مناظرات و احتجاجهای آن بزرگواران منعقد ساخته است. | ||
این | این کتاب بااینکه منبع روایی و حدیثی مستند است، اما [[مفید، محمد بن محمد|شیخ مفید]] به نکات تاریخی و عقیدتی نیز در آن پرداخته است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/29371/165 ر.ک: همان]</ref> | ||
==گزارش محتوا== | ==گزارش محتوا== | ||
در مقدمه نخست، به توضیح اقدامات تحقیقی صورتگرفته در کتاب پرداخته شده.<ref>مقدمه اول، ج1، ص3-14</ref>و در مقدمه مؤلف، به موضوع کتاب و انگیزه نگارش آن، اشاره شده است.<ref>مقدمه دوم، ص4</ref> | در مقدمه نخست، به توضیح اقدامات تحقیقی صورتگرفته در کتاب پرداخته شده.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/11253/1/3 مقدمه اول، ج1، ص3-14]</ref>و در مقدمه مؤلف، به موضوع کتاب و انگیزه نگارش آن، اشاره شده است.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/11253/1/4 مقدمه دوم، ص4]</ref> | ||
این کتاب از مهمترین منابع معتبر شیعه در زمینه تاریخ زندگانی ائمه(ع) و | این کتاب از مهمترین منابع معتبر شیعه در زمینه تاریخ زندگانی ائمه(ع) و محل مراجعه محققان سیره اهلبیت(ع) و مشتاقان تاریخ آن گرامیان است. افزون بر آن، این اثر مستند اکثر منابع بعد از خود و مهمترین منبع در موضوع امامت بشمار میآید و مبلغان نیز از این منبع تاریخی، حدیثی و امامشناسی، هرگز بینیاز نیستند و با مطالعه آن، بسیاری از اطلاعات و گمشدههای خود را در این مجموعه ارزشمند خواهند یافت.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/29371/164 ر.ک: پاکنیا تبریزی، عبدالکریم، ص164]</ref> | ||
بخش اول که حدودا نیمی | بخش اول که حدودا نیمی از کتاب است، به زندگانی [[امام على(ع)|امیر مؤمنان علی(ع)]] اختصاص دارد و این، حاکی از اهمیتی است که شیخ مفید برای آن حضرت قائل بوده است. وی در این بخش، بعد از مقدمه کوتاهی درباره علت و ضرورت تألیف کتاب، وارد باب اول میشود که درباره تاریخ [[امام على(ع)|امیر مؤمنان علی(ع)]] است. در این باب، فصلهای مختلفی در موضوعات ولادت، خانواده، مبارزات و حضور در صحنههای مختلف نبرد با اهل باطل، دلایل ولایت، امامت و وصایت، علم و دانش، بیعت مردم با امام(ع) و خلافت ظاهری، فضایل و مناقب، قضاوتها، جریان مباهله، سخنان، نامهها، خطبهها و مواعظ، جریان ناکثین و قاسطین و مارقین، شوری، آیات نازلشده درباره [[امام على(ع)|علی(ع)]]، مساوات با انبیا، پیشگوییها، اصحاب، یاران و فرزندان آمده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/29371/165 ر.ک: همان، ص165-166]</ref> | ||
در بخش دوم، به تاریخ دیگر امامان(ع) پرداخته شده است که به ترتیب عبارتند از: | |||
باب دوم | باب دوم در تاریخ امام حسن مجتبی(ع) است. در این باب، درباره ولادت، شهادت، فضایل، خلافت، جنگ و صلح، نامهها، سخنان و فرزندان امام مجتبی(ع) مطالبی بیان شده است.<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/29371/166 ر.ک: همان، ص166]</ref> | ||
باب سوم، تاریخ امام حسین | باب سوم، تاریخ [[امام حسین علیهالسلام]] است که در آن، ولادت، قیام، شهادت، فضایل، زیارت و موضوعات مربوط به آن حضرت آمده است. سایر بابها نیز به هر یک از ائمه(ع) اختصاص یافته است. | ||
==وضعیت کتاب== | ==وضعیت کتاب== | ||
برخی از آثاری که درباره این کتاب نوشته شدهاند عبارتند از: | برخی از آثاری که درباره این کتاب نوشته شدهاند عبارتند از: | ||
# تلخیص و | # تلخیص و گزیده ارشاد، اثر [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلی]] به نام «المستجاد من الإرشاد»؛ | ||
# | # شرح چهار جلدی ارشاد، به نام «منهج الرشاد»، اثر شیخ محمدحسن زنجانی؛ | ||
# شرح سید محمدباقر دستغیب شیرازی؛ | # شرح سید محمدباقر دستغیب شیرازی؛ | ||
# ترجمه و شرح ارشاد، اثر [[رسولی، هاشم|سید هاشم | # ترجمه و شرح ارشاد، اثر [[رسولی، هاشم|سید هاشم رسولی محلاتی]] در دو جلد؛ | ||
# ترجمه و | # ترجمه و شرح ارشاد، اثر [[ساعدی خراسانی، محمدباقر|محمدباقر ساعدی خراسانی]].<ref>[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/29371/166 ر.ک: همان]</ref> | ||
فهرست مطالب هر جلد، در انتهای همان جلد و فهارس فنی کتاب، در انتهای جلد دوم آمده است که عبارتند از: فهرستهای آیات؛ احادیث؛ اعلام؛ اماکن و بقاع؛ فرق و جماعات؛ ابیات شعریه؛ لباسها و زینتآلات؛ حیوانات؛ اسلحه؛ وقایع و غزوات و مصادر و منابع تحقیق. | فهرست مطالب هر جلد، در انتهای همان جلد و فهارس فنی کتاب، در انتهای جلد دوم آمده است که عبارتند از: فهرستهای آیات؛ احادیث؛ اعلام؛ اماکن و بقاع؛ فرق و جماعات؛ ابیات شعریه؛ لباسها و زینتآلات؛ حیوانات؛ اسلحه؛ وقایع و غزوات و مصادر و منابع تحقیق. | ||
در پاورقیها علاوه بر ذکر منابع.<ref>ر.ک: پاورقی، ج1، ص153</ref>و اشاره به اختلاف نسخ.<ref>ر.ک: همان، ص171</ref>، به توضیح و تشریح برخی از کلمات و عبارات متن پرداخته شده است.<ref>ر.ک: همان، ص172</ref> | در پاورقیها علاوه بر ذکر منابع.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/11253/2/153 ر.ک: پاورقی، ج1، ص153]</ref>و اشاره به اختلاف نسخ.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/11253/2/171 ر.ک: همان، ص171]</ref>، به توضیح و تشریح برخی از کلمات و عبارات متن پرداخته شده است.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/11253/2/172 ر.ک: همان، ص172]</ref> | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
خط ۷۳: | خط ۷۴: | ||
==منابع مقاله== | ==منابع مقاله== | ||
# مقدمه و متن کتاب. | # مقدمه و متن کتاب. | ||
# [[:noormags:552842| | # [[:noormags:552842|پاکنیا تبریزی، عبدالکریم، «آشنایی با منابع معتبر شیعه: الإرشاد في معرفة حجج الله علی العباد»، پایگاه مجلات تخصصی نور، مجله: مبلغان، شماره 130، تیر و مرداد 1389 (8 صفحه، از 164 تا 177)]]. | ||
{{شیخ مفید}} | |||
==وابستهها== | ==وابستهها== | ||
{{وابستهها}} | {{وابستهها}} | ||
[[المستجاد من کتاب الإرشاد]] | |||
[[الإرشاد في معرفة حجج الله علی العباد (ترجمه رسولی محلاتی)]] | [[الإرشاد في معرفة حجج الله علی العباد (ترجمه رسولی محلاتی)]] | ||
[[ترجمه ارشاد شیخ مفید، سیره ائمه اطهار علیهمالسلام (موسوی مجاب)]] | [[ترجمه ارشاد شیخ مفید، سیره ائمه اطهار علیهمالسلام (موسوی مجاب)]] | ||
[[زينة الارشاد؛ حواشی سلطان الموحدين آقاسید علی قاضی بر ارشاد شیخ مفید]] | [[زينة الارشاد؛ حواشی سلطان الموحدين آقاسید علی قاضی بر ارشاد شیخ مفید]] | ||
خط ۹۵: | خط ۹۷: | ||
[[رده:اسلام، عرفان، غیره]] | [[رده:اسلام، عرفان، غیره]] | ||
[[رده:سرگذشتنامهها]] | [[رده:سرگذشتنامهها]] | ||
[[رده: | [[رده:سرگذشتنامههای فردی]] | ||
[[رده:ائمه اثنی عشر (دوازده امام)]] | [[رده:ائمه اثنی عشر (دوازده امام)]] | ||
[[رده:امام حسین(ع)]] |