شبارو، عصام محمد

عصام محمد شبارو (زادهٔ ۲ ژوئن ۱۹۴۵م)، مورخ، استاد دانشگاه و نویسنده لبنانی است که بیشتر شهرت او به دلیل تألیف موسوعه عظیم «المطول فی تاریخ بیروت» در ده مجلد است. او دکترای تخصصی و دولتی در تاریخ اسلامی از دانشگاه قدیس یوسف بیروت دارد و سال‌ها به تدریس تاریخ در دانشگاه لبنان و دیگر مراکز آموزشی پرداخته است. شبارو محور اصلی پژوهش‌های خود را «عروبت» و تاریخ تمدن اسلامی قرار داده و آثار متعددی در زمینه تاریخ اسلام، دولت‌های اسلامی و به ویژه تاریخ شهر بیروت به یادگار گذاشته است.

عصام محمد شبارو
نام کامل	عصام محمد شبارو
نام پدر	محمد
ولادت	۲ ژوئن ۱۹۴۵ میلادی (۱۲ خرداد ۱۳۲۴ شمسی)
محل تولد	زقاق البلاط، بیروت، لبنان
محل زندگی	بیروت
همسر	دکتر امل محمد کوسا
دین	اسلام
پیشه	مورخ، استاد دانشگاه، نویسنده، محقق
منصب	استاد متفرغ در دانشگاه لبنان، مدیر اسبق ثانویه حوض الولایه
اطلاعات علمی
درجه علمی	دکترای دولتی در تاریخ اسلامی
دانشگاه	دانشگاه لبنان، دانشگاه قدیس یوسف
علایق پژوهشی	تاریخ اسلام، تاریخ اندلس، تاریخ ممالیک، تاریخ بیروت
شاگردان	باسم فلیفل
برخی آثار	المطول فی تاریخ بیروت (۱۰ مجلد) قاضی القضاة فی الإسلام الدولة العربیة الإسلامیة الأولى السلاطین فی المشرق العربی (الممالیک – السلاجقة – الأیوبیون) الأندلس من الفتح العربی المرصود إلى الفردوس المفقود جمعیة المقاصد الخیریة الإسلامیة فی بیروت اتحاد جمعیات العائلات البیروتیة بلدیة بیروت من التاسیس إلى الانهیار

ولادت

عصام محمد شبارو در ۲ ژوئن ۱۹۴۵ میلادی (۱۲ خرداد ۱۳۲۴ شمسی) در محله زقاق البلاط شهر بیروت به دنیا آمد.

تحصیلات

مدارس

شبارو تحصیلات ابتدایی و متوسطه خود را در «کلیة المقاصد للبنین» در منطقه الحرج (بیروت) به پایان رساند و در سال ۱۹۶۵ از این مدرسه فارغ‌التحصیل شد.

تحصیلات دانشگاهی

او تحصیلات عالی خود را در دانشگاه لبنان ادامه داد و موفق به اخذ مدارج زیر شد:

- لیسانس آموزش تاریخ از دانشکده تربیت دانشگاه لبنان در سال ۱۹۷۱. - کارشناسی ارشد در تاریخ از دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه لبنان با درجه خیلی خوب در سال ۱۹۸۰. - دکترای تخصصی در تاریخ و دکترای دولتی در تاریخ اسلامی از دانشکده ادبیات دانشگاه قدیس یوسف (دانشگاه یسوعی) بیروت با درجه خیلی خوب در سال ۱۹۸۳.

فعالیت‌ها

سمت‌های اجرایی و آموزشی

شبارو فعالیت حرفه‌ای خود را در سال ۱۹۶۵ به عنوان حسابدار در مصلحة مالیة بلدیه بیروت آغاز کرد و تا سال ۱۹۷۱ در این سمت باقی ماند. سپس از سال ۱۹۷۱ به عنوان دبیر آموزش متوسطه در وزارت آموزش ملی مشغول به کار شد. او در سال ۱۹۷۷ به عنوان ناظر عمومی و در سال ۱۹۸۰ به عنوان مدیر دبیرستان رسمی حوض الولایه برای پسران منصوب شد و تا سال ۱۹۸۸ در این سمت فعالیت کرد. وی از سال ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۷ به عنوان استاد متفرغ در دانشکده ادبیات (شعبه اول) دانشگاه لبنان مشغول به تدریس بود.

عضویت در انجمن‌ها

شبارو سمت‌های زیر را در انجمن‌های علمی و فرهنگی بر عهده داشته است: - دبیر انجمن میراث بیروت (۱۹۹۰-۱۹۹۸) - دبیر اطلاع‌رسانی در حلقة الحوار الثقافی (۱۹۹۵-۱۹۹۹) - اولین رئیس دانشگاه آل شبارو پس از بازتأسیس آن (۱۹۹۸-۲۰۰۰) - نایب‌رئیس دانشگاه آل شبارو از سال ۲۰۰۰ - عضو هیئت عمومی اتحاد جمعیت‌های خانوادگی بیروت از سال ۱۹۹۸

تألیف و پژوهش

شبارو تاکنون ۷۷ اثر علمی شامل ۲۷ کتاب و ۵۰ مقاله پژوهشی تألیف کرده است که بیشتر آنها درباره تاریخ بیروت و مشاهیر آن است. محور اصلی تمامی آثار او «عروبت» (عرب‌گرایی) است.

برخی از آثار شبارو به فارسی نیز ترجمه شده است. از جمله کتاب «دولت ممالیک و نقش سیاسی و تمدنی آنان در تاریخ اسلام» که توسط شهلا بختیاری ترجمه و توسط پژوهشگاه حوزه و دانشگاه منتشر شده است. همچنین کتاب «اندلس: گذرگاه فتح عربی به سوی بهشت از دست رفته» با ترجمه فرهاد مقیمی‌نسب منتشر شده است.

آثار

شبارو آثار متعددی در زمینه تاریخ اسلام و تاریخ بیروت تألیف کرده است. برخی از مهم‌ترین آثار او عبارتند از:

- المطول فی تاریخ بیروت: موسوعه‌ای عظیم در ده مجلد و بیش از ۷۰۰۰ صفحه که تاریخ بیروت را از دوران کنعانی (۲۰۰۰ ق.م) تا عصر حاضر پوشش می‌دهد. - قاضی القضاة فی الإسلام: پژوهشی در مورد بالاترین منصب قضایی در اسلام و سیره قضات بزرگ. - الدولة العربیة الإسلامیة الأولى (۱-۴۱ هـ / ۶۲۳-۶۶۱ م) - السلاطین فی المشرق العربی (الممالیک – السلاجقة – الأیوبیون) - الأندلس من الفتح العربی المرصود إلى الفردوس المفقود (۹۱-۸۹۷ هـ / ۷۱۰-۱۴۹۲ م) - جمعیة المقاصد الخیریة الإسلامیة فی بیروت (۱۸۷۸-۲۰۰۰ م) - اتحاد جمعیات العائلات البیروتیة من التاسیس إلى العصر الذهبی (۱۹۹۸-۲۰۱۳) - بلدیه بیروت من التاسیس إلى الانهیار (۱۸۶۴-۲۰۱۳)

افتخارات

- عضو هیئت عمومی در اتحاد جمعیت‌های خانوادگی بیروت از سال ۱۹۹۸ - نایب‌رئیس دانشگاه آل شبارو - یکی از برجسته‌ترین مورخان معاصر لبنان در زمینه تاریخ بیروت

منابع مقاله

• پایگاه کتاب‌آن: عصام محمد شبارو
• کتابخانه التراثیه: د. عصام محمد شبارو
• روزنامه اللواء: المؤرخ البیروتی الدكتور عصام محمد شبارو
• صفحه رسمی دانشگاه آل شبارو: پروفیسور عصام محمد شبارو
• پایگاه خانواده شبارو: إصدار موسوعة لابن العم الدكتور المؤرخ عصام محمد شبارو
• علم نت: عصام محمد شبارو
• مکتبه نور: عصام محمد شبارو

وابسته‌ها

• تفضيل الكلاب على كثير ممن لبس الثياب
• الدولة العباسیة: مراحل تاریخها و حضارتها (132-656هـ/750-1258م)
• دولت ممالیک و نقش سیاسی و تمدنی آنان در تاریخ اسلام
• قاضي القضاة في الإسلام
• المقاومة الشعبية المصرية للإحتلال الفرنسي و الغزو البريطاني
• السلاطين في المشرق العربي: معالم دورهم السياسي و الحضاري
• 710 - 1492م)
• القضاء و القضاة في الاسلام: العصر العباسي
• 623 - 661م)
• 710 - 1492م)