الوصیة للوارث

الوصية للوارث، از آثار نویسنده، مفسر قرآن و مرجع تقلید شیعه معاصر، آیت‌الله جعفر سبحانی (متولد 1308ش)، پژوهشی است که به بررسی «حکم شرعی وصیت کردن به نفع وارث یا وارثان» می‌پردازد و ادله فریقین را در این مسئله به ‌شکل اجتهادی و انتقادی تبیین می‌کند. این اثر، نوزدهمین شماره از مجموعه مسائل فقهی است.

الوصیة للوارث
پدیدآوران	سبحانی تبریزی، جعفر (نويسنده)
ناشر	مؤسسة الإمام الصادق علیه السلام
مکان نشر	ایران - قم
سال نشر	1430ق
چاپ	1
شابک	‎978-964-357-366-9
موضوع	وصیت - فقه تطبیقی
زبان	عربی
تعداد جلد	1
کد کنگره	/س2و6 192/7 BP
نورلایب	مطالعه و دانلود pdf

هدف و روش

• آیت‌الله جعفر سبحانی، با تأکید بر وجود اختلاف فقهی در بین فقیهان در برخی از مسائل عملی و اینکه چنین اختلاف‌هایی مانع وحدت اسلامی نیست، زیرا منشأ این اختلاف، به تفاوت دیدگاه درباره روایات منقول از پیامبر(ص) و چگونگی تحلیل و تفسیر آن بازمی‌گردد و اختلاف در اساس دین نیست، افزوده است: با پژوهش می‌توان به حقیقت رسید، پس در این سلسله پیاپی (مجموعه مسائل فقهی)، مباحث اختلافی (از جمله وصیت برای وارث) را مورد بررسی قرار می‌دهیم؛ شاید باعث همبستگی مذاهب اسلامی و تقریب دیدگاه‌ها شود.
• آیت‌الله جعفر سبحانی، نوشته است:

1. همه فقیهان مذاهب خمسه، اشتراک نظر دارند که وصیت تبرّعی درصورتی‌که میت وارثی دارد، فقط در مقدار ثلث اموالش، نافذ است؛ چه در حال صحت وصیت کند، چه در حال مریضی و وصیت در مازاد بر ثلث، نیازمند اجازه ورثه است....
2. اما در باب مقدار ثلث، پس بنا بر نظر فقهای شیعه، وصیت به نفع بیگانه و خویشان نافذ است و تفاوتی در خویشان، بین وارث و غیر وارث نیست. ولی فقهای مذاهب اربعه، وصیت برای نزدیکان را اجازه می‌دهند به شرط آنکه وصیت برای وارث نباشد و وصیت کردن به نفع وارث جایز نیست؛ چه به مقدار ثلث، چه بیشتر، چه کمتر، مگر آنکه وارثان اجازه بدهند.

ساختار و محتوا

• آیت‌الله جعفر سبحانی، در این اثر مختصر، مسئله «حکم شرعی وصیت کردن به نفع وارث یا وارثان» را از دیدگاه فقیهان مکتب اهل‌بیت(ع) و اهل سنت بررسی می‌کند و ادله موافقان و مخالفان را توضیح می‌دهد.

نمونه مباحث

• بهتر آن است که این مسئله را بر کتاب و سنت عرضه کنیم؛ اما قرآن پس برای جواز وصیت، این آیه کافی است: «كتِبَ عَلَيكمْ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكمُ الْمَوْتُ إِنْ تَرَك خَيرًا الْوَصِيةُ لِلْوَالِدَينِ وَ الْأَقْرَبِينَ بِالْمَعْرُوفِ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِينَ» (بقره: 180)....

منابع مقاله

مقدمه و متن کتاب.