بحران در خوزستان
بحران در خوزستان، تألیف نویسنده معاصر حسین یکتا، روزشمار جنگ ایران و عراق است که درگیری خوزستان و حوادث مربوط به جریانهای موسوم به خلق عرب در سال 1358ش و...، را مورد مطالعه قرار داده است.
| بحران در خوزستان | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | یکتا، حسین (نويسنده) نخعی، هادی (ويراستار) |
| عنوانهای دیگر | جنگ نامه اول: پیدایش نظام جدید، جلد دوم |
| ناشر | مطبعة الأبیرقة |
| مکان نشر | ایران |
| سال نشر | 1377ش |
| چاپ | 1 |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | 1 |
| کد کنگره | ب9 ی25 1602 DSR |
| نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
ساختار
از نظر ساختار، بخش اصلی کتاب، متن روزشمار است، سپس خلاصه اهم مطالب متن، تحت عنوان «گزارش روزشمار»، ارائه میشود تا محققان بتوانند بر اساس زمان، بهنحوی سریعتر از متن، موضوعات مورد نظر خویش را پیگیری کنند و در صورت نیاز به متن مراجعه نمایند.
گزارش محتوا
در مقدمه کتاب، در یک مرور اجمالی، مهمترین موضوعات بحرانهای نظام جدید یا موضوعات مرتبط با آن در ضمن عناوین «بحرانهای قومی»، «سازمانها و گروههای سیاسی»، «دو کانون نگرانی در روابط خارجی نظام جدید: آمریکا و عراق» و «ارتش و سپاه»، مطرح شده است[۱].
کتاب، حاوی وقایع دورهای از جنگ از اواسط اردیبهشت تا اواخر تیر 1358 است. مهمترین واقعه این دوره، اوجگیری و فرونشاندن درگیریهای خوزستان است که بهعنوان موضوع اصلی، نام کتاب را به خود اختصاص داده و در کنار آن، حوادث متعدد و بااهمیت دیگر نیز ذکر شده است. درگیریهای خوزستان و ماجراهای مربوط به جریانهای موسوم به خلق عرب در این استان - بهویژه در خرمشهر- قبل از دوره مذکور در این کتاب شروع شده بود و بعد از این دوره نیز بهصورتی دیگر تا شروع جنگ تحمیلی ادامه یافت، اما دیگر درگیریهای سیاسی ناشی از مخالفت گروههای مخالف نظام را با خود نداشت، بلکه فقط اقدامات مسلحانه پراکندهای بود که از بیرون مرزها سرچشمه میگرفت و فاقد هرگونه مشروعیت و حمایت مردمی اعراب ایرانی منطقه بود و بهکلی و آشکارا خصلت جنایتکارانه ضد ملی و ضد اسلامی یافت[۲].
در کنار حوادث خوزستان - که محور اصلی مطالب کتاب حاضر است- مهمترین موضوعات قابل توجه که در طول دوره یادشده بهتناوب طرح و بحث شده است، عبارتند از: اخبار و تحلیلهای مربوط به درگیریها و تحولات دیگر مناطق کشور؛ تحرکات گروهها و جریانهای سیاسی در جهت ایجاد و توسعه بحران علیه نظام جدید؛ مسائل مربوط به ارتش، سپاه و مقولات امنیتی و انتظامی؛ نقش امام، شورای انقلاب، دولت موقت و... در مسائل سیاسی – داخلی و مطالب مربوط به سیاست خارجی و مناسبات بینالمللی نظام جدید، بهویژه مسائل مربوط به آمریکا و عراق[۳]
کتاب حاضر، تا روز 24 تیر 1358، که روزی تعیینکننده در بحران خوزستان بود، حاوی روزشمار جامع است و از 25 تیر تا پایان این ماه، فقط شامل روزشمار حوادث خوزستان است؛ تا تبعات اولیه حوادث 24 تیر 1358 در همین کتاب روشن شود و به جلد بعدی موکول نگردد[۴].
نمونه مباحث
در بخشی از حوادث 24 تیرماه 1358، چنین میخوانیم: امروز در خرمشهر حوادثی رخ داد که اوضاع سیاسی، اجتماعی و امنیتی را در این شهر بهکلی دستخوش تحول نمود. فشرده حوادث امروز چنین است: بهمناسبت سومین روز شهادت پاسدار انوشیروان رضایی مسئول پاسداران اعزامی از خرمآباد، به دعوت جامعه روحانیت خرمشهر، مراسمی در ساعت 9 صبح در مسجد جامع این شهر برپا شد... پس از سخنرانی حجتالاسلام محمدی، مردم از مسجد جامع به راهپیمایی در خیابانهای اصلی شهر پرداختند و در محکومیت ضد انقلاب و طرفداری از «مدنی»، استاندار خوزستان شعار دادند...[۵].
پانویس
منابع مقاله
مقدمه و متن کتاب.