آب و کوه در اساطیر هند و ایرانی
| آب و کوه در اساطیر هند و ایرانی | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | قرشی، امانالله (مؤلف) |
| ناشر | هرمس |
| مکان نشر | ایران - تهران |
| سال نشر | 1380 |
| چاپ | اول |
| موضوع | آب - اساطیر,کوهها - اساطیر,اساطیر هندی,اساطیر ایرانی |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | 1 |
| کد کنگره | BL 325/آ۲ق۴ |
آب و کوه در اساطیر هند و ایرانی، تألیف امانالله قرشی، به بررسی ریشهشناسانه اسامی هند و ایرانی و بهویژه اسطورههای هند و ایرانی پرداخته است. این اثر همچنین درآمدی است بر علم جغرافیای هند و اروپا.
اثر حاضر به شیوه توصیفی - تحقیقی، اسطورهها و باورهای ابتدایی و کهن را که زاینده اسامی گیتایی بودهاند، مورد مداقه قرار میدهد.
از نظر مؤلف، کتاب درآمدی به درک برهههایی از گذشته دور است که به چگونگی نامگذاری اشیا، مفاهیم مجرد، ایزدان و عناصر آیینی، اشخاص و طوایف و اقوام و اعلام جغرافیایی در نظام هندوایرانی اشاره دارد.
اصلیترین منابع نویسنده، آثار محققان، اسطورههای بازمانده از اقوام و کشفیات باستانشناسی بوده است. نوشتار یادشده، دارای پیشگفتار و هفت بخش اصلی است. مؤلف در پیشگفتار، هدف اصلی نوشتن آن را کنکاش در جستوجوی دقیق اسامی اعلام جغرافیایی فرهنگ هندوایرانی و یافتن منشأ اصلی آنها دانسته است.
نویسنده در بخش نخست، جایگاه آب و کوه را در کهنترین دورهها در اندیشه بشر بررسی میکند. بررسی جایگاه آب و کوره در تمدنهای نجد و شبهقاره در پیش از ورود آریاییان، محتوای بخش دوم و سوم را تشکیل میدهد. مطالعه درباره جایگاه آب و کوه در جامعه هندوایرانی در دورههای گوناگون این دو فرهنگ و براساس متون دینی آنها، توجه روایتهای اساطیری مربوط به کوه، بخشهای چهارم و پنجم را دربرمیگیرند. در دو بخش آخر، تقدس کوه و آب در فرهنگ هندوایرانی بررسی شده است[۱].
این کتاب هفت فصل دارد. هر فصل بهطور جداگانه به بررسی ریشههای تقدس دو عنصر آب و کوه در اسطورههای هند و ایرانی اختصاص دارد.
در فصل اول، مؤلف از اسطورههای یونانی، ایرانی و هندی بهره میجوید.
در فصل دوم به کهنترین مرحله از زندگی انسان در نجد، یعنی دوران میان سنگی اشاره و آب و کوه را در آنجا بررسی مینماید.
در فصل سوم به تمدنهای موهنجودارو و سند نگاهی میافکند.
در فصل چهارم متون اوستا، بندهش و اپهنیشدها را مورد کنکاش قرار میدهد.
در فصل پنجم که مهمترین بخش کتاب است به مبحثی از اساطیر هند و اروپایی و هند و ایرانی میپردازد که در تفسیر و تبیین اسامی گیتایی ممتاز است. فصل ششم مکمل بخش پیشین است.
فصل هفتم نیز به اهمیت آبها از نظر متون اوستایی و بودایی میپردازد.[۲]
پانویس
منابع مقاله
- بلندنژاد، سید علی، کتابشناسی توصیفی ادیان (دفتر سوم: ادیان هند و خاور دور)، مشهد، بنیاد پژوهشهای اسلامی، چاپ اول، 1395ش.
- شرفایی، محسن؛ اکبری چناری، علی، کتابشناسی توصیفی ادیان (دفتر چهارم: ادیان ایران باستان)، مشهد، بنیاد پژوهشهای اسلامی، چاپ اول، 1396.