تاریخ حج‌گزاری ایرانیان

تاریخ حج‌گزاری ایرانیان اثر اسرا دوغان، پژوهشی است در ارائه گزارشی از حج‌گزاری ایرانیان و به‌خصوص دشواری‌هایی که آنان در انجام این فریضه الهی داشتند.

تاریخ حج گزاری ایرانیان
تاریخ حج‌گزاری ایرانیان
پدیدآوراندوغان، اسرا (نويسنده)
ناشرمشعر
مکان نشرایران - تهران
سال نشر1389ش
چاپ1
شابک978-964-540-239-4
موضوعحاجیان - ایران - حج
زبانفارسی
تعداد جلد1
کد کنگره
‎‏/‎‏د‎‏9‎‏ت‎‏2 188/8 BP
نورلایبمطالعه و دانلود pdf

ساختار

کتاب با مقدمه نویسنده در نقد و معرفی منابع و اشاره به ویژگی‎های پژوهش آغاز و مطالب در سه فصل، تدوین شده است.

ویژگی‌های کتاب

  1. در بخش نخست این پژوهش، به سبب این که راه‌های جغرافیایی زائرین حج مورد بررسی بوده، به منابع دست‌اول جغرافیای تاریخی که به زبان فارسی، عربی و ترکی بوده‌اند، رجوع شده است[۱].
  2. در بخش دوم پژوهش، تکیه اصلی بر منابع تاریخی بوده است که به چند دسته منابع عثمانی، صفوی، افشاری و قاجاری، تقسیم می‌شود[۲].
  3. در این تحقیق، مسائل مربوط به دوره عثمانی و حج‌گزاری ایرانی‌ها بیشتر در نظر بوده و این مسأله که آیا عثمانی‌ها به اصل دینی حمایت از حجاج پایبند بودند یا خیر بررسی شده است[۳].
  4. بررسی مناسبات فرهنگی میان حجاج ایرانی و سایر کشورها در این پژوهش از نظر خواننده دور نمانده است[۴].
  5. نویسنده مطالب کتاب را به جهت اهمیت دوره صفویه به‌عنوان شروع یک دولت شیعی در ایران و هم‌زمان بودن آن با یک دولت جامع به نام عثمانی، به قبل صفویه و بعد از صفویه، تقسیم نموده است[۵].

گزارش محتوا

در فصل اول، به حج‌گزاری ایرانیان تا دوره صفویه پرداخته شده و اشاره شده است که بنا بر منابع تاریخی، ایرانیان پیش از اسلام، کعبه را به‌عنوان خانه‌ای مقدس محترم می‌شمردند و ایرانیانی چون بابک پسر ساسان جد اردشیر، برای زیارت، به آنجا سفر کرده‌اند[۶].

در این فصل، شهرهای واقع در مسیر حج به نقل از جغرافی‌دانان ایران معرفی شده[۷] و ضمن بررسی موضوع حج و امیری آن در دوره سلجوقیان[۸]، حج‌گزاری ایرانیان از دیدگاه سفرنامه‌هایی چون سفرنامه ناصرخسرو[۹]، مورد بررسی قرار گرفته است.

فصل دوم، به حج‌گزاری ایرانیان در دوران صفویه اختصاص داشته و اشاره شده است که در این دوران که روابط دو دولت متخاصم برای انجام یک عبادت مشترک، مجبور به تفاهم و سازگاری بودند[۱۰].

در فصل سوم نیز به حج‌گزاری ایرانیان پس از صفویه، در دوران افشاریه و زندیه[۱۱] و قاجار[۱۲] پرداخته شده است.

پانویس

  1. مقدمه، ص15
  2. همان، ص15- 16
  3. ر.ک: همان، ص23- 24
  4. همان، ص25
  5. همان
  6. متن کتاب، ص29
  7. همان، ص38
  8. همان، ص54
  9. همان، ص62
  10. همان، ص103
  11. همان،ص197
  12. همان، ص208

منابع مقاله

مقدمه و متن کتاب.


وابسته‌ها