بحر الفرايد
| محمود کلامی هروی | |
|---|---|
| پرونده:NURمحمود کلامی هروی.jpg | |
| نام کامل | محمود کلامی هروی |
| تخلص | کلامی |
| ولادت | نیمه اول قرن دهم هجری |
| محل تولد | هرات، افغانستان کنونی |
| محل زندگی | هرات، دمشق |
| دین | اسلام |
| مذهب | شافعی (با گرایشهای صوفیانه نزدیک به نقشبندیه) |
| پیشه | شاعر، عارف، نویسنده |
| اطلاعات علمی | |
| علایق پژوهشی | شعر عرفانی، حکمت اسلامی، سیرهنویسی |
| سبک نوشتاری | شعر عرفانی-اخلاقی |
| معاصرین | قاضی علی قنالیزاده (شیخالاسلام دمشق) |
| برخی آثار |
|
محمود کلامی هروی (قرن 10ق)، شاعر و عارف نامدار هراتی است که منظومه مشهور «بحرالفراید» را در 4504 بیت سروده است. وی با گرایشهای صوفیانه و شافعی مذهب، از چهرههای برجسته ادبیات عرفانی در دوره تیموریان به شمار میرود. اثر او آینهای از حکمت و اخلاق اسلامی با نگاهی به زندگی پیامبر و اولیای دین است.
ولادت
محمود کلامی هروی در نیمه اول قرن دهم هجری در شهر هرات به دنیا آمد. همانطور که از تخلص «هروی» برمیآید، اصلیت او به هرات میرسد. او خود در اشعارش به عشق و دلبستگی عمیقش به زادگاهش اشاره کرده است. اطلاعات دقیقی از خانواده و دوران کودکی او در دست نیست، اما با توجه به محتوای آثارش میتوان دریافت که تحصیلات دینی و ادبی عمیقی داشته است.
تحصیلات
کلامی هروی در هرات دانشآموخته بوده و ظاهراً در محضر مشایخ و عارفان آن دیار به تحصیل پرداخته است. از اساتید مستقیم او اطلاع دقیقی نداریم، اما تأثیرپذیری او از آثار عارفانی چون عبدالرحمن جامی در «نفحات الانس» و همچنین علاقه به بزرگان طریقت نقشبندیه مانند عبیدالله احرار در آثارش مشهود است.
فعالیتها
وی پس از تحولات سیاسی و اجتماعی در هرات، احتمالاً به دمشق مهاجرت کرد و در آنجا به تکمیل مهمترین اثرش «بحرالفراید» پرداخت. کلامی در این منظومه 99 حکایت اخلاقی و عرفانی از پیامبر اسلام و اولیاء را به نظم کشیده است. وی با قاضی علی قنالیزاده، شیخالاسلام دمشق رابطه داشت و نام اثرش را به پیشنهاد او انتخاب کرد. نکته قابل توجه در آثار او برخورد احترامآمیز با بزرگان تمام مذاهب اسلامی است.
وفات
تاریخ دقیق درگذشت محمود کلامی هروی مشخص نیست، اما باتوجه به تاریخ کتابت نسخههای اثرش، احتمالاً در اواخر قرن دهم یا اوایل قرن یازدهم هجری درگذشته است.
آثار
بحرالفراید - منظومهای عرفانی و اخلاقی در 4504 بیت که دربرگیرنده 99 حکایت از انبیا، اولیا و عارفان است
پانويس