امام جواد علیه‌السلام: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲۳: خط ۲۳:


==ولادت==
==ولادت==
امام محمد بن علی بن موسی بن جعفر بن محمد بن علی بن حسین بن علی بن ابی طالب علیهم‌السلام، معروف به امام جواد (ع)، در شهر مدینه متولد شد.<ref> ر.ک: دهقان، اکبر، ص257</ref>
امام محمد بن علی بن موسی بن جعفر بن محمد بن علی بن حسین بن علی بن ابی‌طالب علیهم‌السلام، معروف به امام جواد(ع)، در شهر مدینه متولد شد.<ref> ر.ک: دهقان، اکبر، ص257</ref>


پدر بزرگوار ایشان امام علی بن موسی الرضا(ع) و مادر گرامی ایشان بانویی به نام خیزران (که با نام‌های سبیکه و درّه نیز شناخته می‌شود) بود.<ref> ر.ک: دهقان، اکبر، ص157</ref>
پدر بزرگوار ایشان [[امام رضا علیه‌السلام|امام علی بن موسی الرضا(ع)]] و مادر گرامی ایشان بانویی به نام خیزران (که با نام‌های سبیکه و درّه نیز شناخته می‌شود) بود.<ref> ر.ک: دهقان، اکبر، ص157</ref>


در مورد تاریخ دقیق ولادت اختلاف نظر وجود دارد: برخی منابع نوزدهم رمضان سال ۱۹۵ هجری قمری و برخی دیگر دهم رجب همان سال را ذکر کرده‌اند.<ref> ر.ک: پیشوایی، مهدی، ص559</ref>  
در مورد تاریخ دقیق ولادت اختلاف نظر وجود دارد: برخی منابع نوزدهم رمضان سال ۱۹۵ هجری قمری و برخی دیگر دهم رجب همان سال را ذکر کرده‌اند.<ref> ر.ک: پیشوایی، مهدی، ص559</ref>  


امام رضا(ع) پس از تولد این نوزاد، نام او را محمد و کنیه‌اش را ابوجعفر قرار داد و به جهت علاقه و احترامی که برایش قائل بود، از همان اوان کودکی همواره او را ابوجعفر می‌نامید.<ref> ر.ک: جزایری، نعمت‌الله بن عبد‌الله، ج1، ص820</ref>
[[امام رضا علیه‌السلام|امام رضا(ع)]] پس از تولد این نوزاد، نام او را محمد و کنیه‌اش را ابوجعفر قرار داد و به جهت علاقه و احترامی که برایش قائل بود، از همان اوان کودکی همواره او را ابوجعفر می‌نامید.<ref> ر.ک: جزایری، نعمت‌الله بن عبد‌الله، ج1، ص820</ref>


تولد امام جواد(ع) برای شیعه برکتی افزون داشت. پدر بزرگوار امام جواد(ع) همواره از او به عنوان مولودی پر خیر و برکت یاد می‌کرد و این موضوع نزد شیعیان نیز معروف بود.<ref> ر.ک: صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، ص10</ref>
تولد امام جواد(ع) برای شیعه برکتی افزون داشت. پدر بزرگوار امام جواد(ع) همواره از او به عنوان مولودی پر خیر و برکت یاد می‌کرد و این موضوع نزد شیعیان نیز معروف بود.<ref> ر.ک: صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، ص10</ref>


شیخ مفید ولادت امام جواد(ع) را در ماه رمضان سال 195 هجری می‌داند<ref>مفید، محمد بن محمد، الإرشاد، ج2، ص263، لینک</ref>، در حالی که برخی منابع دیگر مانند سید بن طاووس در اقبال الاعمال تولد حضرت را در دهم رجب ذکر کرده‌اند<ref>تقی‌زاده داوری، محمود، تصوير إمامان شيعه در دایرة المعارف إسلام، ص377، لینک</ref>. علامه مجلسی در بحار الانوار روایات مختلفی را نقل کرده که برخی ولادت را در نوزدهم رمضان و برخی در دهم رجب ذکر کرده‌اند<ref>مجلسی، محمدباقر، الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار، ج50، ص1-3، لینک</ref>.
[[مفید، محمد بن محمد|شیخ مفید]] ولادت امام جواد(ع) را در ماه رمضان سال 195 هجری می‌داند<ref>مفید، محمد بن محمد، الإرشاد، ج2، ص263، لینک</ref>، در حالی که برخی منابع دیگر مانند [[ابن طاووس، علی بن موسی|سید بن طاووس]] در [[الإقبال بالأعمال الحسنة فيما يعمل مرة في السنة|اقبال الاعمال]] تولد حضرت را در دهم رجب ذکر کرده‌اند<ref>تقی‌زاده داوری، محمود، تصوير إمامان شيعه در دایرة المعارف إسلام، ص377، لینک</ref>. [[مجلسی، محمدباقر|علامه مجلسی]] در [[بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم‌السلام|بحار الانوار]] روایات مختلفی را نقل کرده که برخی ولادت را در نوزدهم رمضان و برخی در دهم رجب ذکر کرده‌اند<ref>مجلسی، محمدباقر، الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار، ج50، ص1-3، لینک</ref>.


==عصر امام جواد(ع)==
==عصر امام جواد(ع)==
خط ۶۷: خط ۶۷:
==شهادت==
==شهادت==
امام جواد(ع) در آخر ذی‌القعده سال ۲۲۰ هجری قمری در سن ۲۵ سالگی در بغداد به شهادت رسید.<ref> ر.ک: مفید، محمد بن محمد، ج2، ص264</ref><ref> ر.ک: دهقان، اکبر، ص257</ref>
امام جواد(ع) در آخر ذی‌القعده سال ۲۲۰ هجری قمری در سن ۲۵ سالگی در بغداد به شهادت رسید.<ref> ر.ک: مفید، محمد بن محمد، ج2، ص264</ref><ref> ر.ک: دهقان، اکبر، ص257</ref>
علت عزیمت آن حضرت به بغداد، این بود که معتصم ایشان را از مدینه به بغداد احضار کرد. تاریخ ورود ایشان به بغداد بیست و هشتم محرم سال 220 هجری بود و در ماه ذیقعده<ref> ر.ک: مفید، محمد بن محمد، ص556</ref> یا ذی‌الحجه<ref> ر.ک: ابن ابی‌الثلج، محمد بن احمد، ص13</ref> همان سال در بغداد به شهادت رسید.
علت عزیمت آن حضرت به بغداد، این بود که معتصم ایشان را از مدینه به بغداد احضار کرد. تاریخ ورود ایشان به بغداد بیست و هشتم محرم سال 220 هجری بود و در ماه ذیقعده<ref> ر.ک: مفید، محمد بن محمد، ص556</ref> یا ذی‌الحجه<ref> ر.ک: ابن ابی‌الثلج، محمد بن احمد، ص13</ref> همان سال در بغداد به شهادت رسید.


درباره چگونگی شهادت ایشان گفته شده، مسمومیت به دستور معتصم عباسی توسط همسرشان ام‌الفضل (دختر مأمون)بود.<ref> ر.ک: الهی‌زاده، محمدحسن، ص119</ref>  
درباره چگونگی شهادت ایشان گفته شده، مسمومیت به دستور معتصم عباسی توسط همسرشان ام‌الفضل (دختر مأمون)بود.<ref> ر.ک: الهی‌زاده، محمدحسن، ص119</ref> پیکر ایشان در مقبره قریش پشت قبر جدش [[امام موسی کاظم علیه‌السلام|امام کاظم(ع)]] مدفون شد.<ref> ر.ک: مفید، محمد بن محمد، ص566</ref>
پیکر ایشان در مقبره قریش پشت قبر جدش امام کاظم(ع) مدفون شد.<ref> ر.ک: مفید، محمد بن محمد، ص566</ref>


برخی منابع اهل سنت مانند زرندی در معارج الوصول شهادت امام را انکار کرده و می‌گویند: برخی معتقدند معتصم عباسی آن حضرت را مسموم کرده است، این طبق نظر شیعه است<ref>زرندی، محمد بن یوسف، ص188</ref>.
برخی منابع اهل سنت مانند زرندی در معارج الوصول شهادت امام را انکار کرده و می‌گویند: برخی معتقدند معتصم عباسی آن حضرت را مسموم کرده است، این طبق نظر شیعه است<ref>زرندی، محمد بن یوسف، ص188</ref>.
خط ۸۰: خط ۸۰:
* رسالة ابوجعفر الجواد(ع): نامه‌ای است از آن امام به اهل بصره که نزد محمد بن سنان بوده و شیخ طوسی سند خود را به آن گفته است.<ref> ر.ک: غروی نایینی، نهله، ص276</ref>
* رسالة ابوجعفر الجواد(ع): نامه‌ای است از آن امام به اهل بصره که نزد محمد بن سنان بوده و شیخ طوسی سند خود را به آن گفته است.<ref> ر.ک: غروی نایینی، نهله، ص276</ref>


* مسند امام جواد(ع): جماعتی از علما نیز به جمع‌آوری همه احادیث وارد شده از آن امام در ابعاد گوناگون معارف اسلامی پرداختند و کتابی به نام مسند امام جواد(ع) به چاپ رسیده است. این مسند با جمع و تدوین شیخ عزیزالله عطاردی در کنگره امام رضا(ع) در سال ۱۴۱۱ق به چاپ رسید.<ref> ر.ک: غروی نایینی، نهله، ص276</ref>
* مسند امام جواد(ع): جماعتی از علما نیز به جمع‌آوری همه احادیث وارد شده از آن امام در ابعاد گوناگون معارف اسلامی پرداختند و کتابی به نام مسند امام جواد(ع) به چاپ رسیده است. این مسند با جمع و تدوین [[عطاردی قوچانی، عزیزالله|شیخ عزیزالله عطاردی]] در کنگره امام رضا(ع) در سال ۱۴۱۱ق به چاپ رسید.<ref> ر.ک: غروی نایینی، نهله، ص276</ref>


فقیهان شیعه امامیه، احادیثی که از امام جواد(ع) صادر شده، به عنوان منبعی پربار و سرشار برای استنباط احکام شرعی پذیرفته‌اند، چرا که این احادیث، تبلور سنت معصومان(ع) و همان «قول»، «فعل» و «تقریر» آنان است.
فقیهان شیعه امامیه، احادیثی که از امام جواد(ع) صادر شده، به عنوان منبعی پربار و سرشار برای استنباط احکام شرعی پذیرفته‌اند، چرا که این احادیث، تبلور سنت معصومان(ع) و همان «قول»، «فعل» و «تقریر» آنان است.
خط ۸۸: خط ۸۸:
مهم‌ترین راویان امام جواد(ع) عبارتند از: علی بن مهزیار، احمد بن محمد بن ابی نصر بزنطی، احمد بن محمد بن خالد برقی، حسین بن سعید اهوازی و... می‌باشند. 26 نفر از راویان امام جواد(ع)، 78 اصل نوشته‌اند<ref>مؤدب، رضا، ص73</ref>.  
مهم‌ترین راویان امام جواد(ع) عبارتند از: علی بن مهزیار، احمد بن محمد بن ابی نصر بزنطی، احمد بن محمد بن خالد برقی، حسین بن سعید اهوازی و... می‌باشند. 26 نفر از راویان امام جواد(ع)، 78 اصل نوشته‌اند<ref>مؤدب، رضا، ص73</ref>.  


امام جواد(ع) شاگردان خود را به کتابت علم تشویق می‌نمودند. محمد بن حسن بن ابی خالد شینوله می‌گوید: به امام عرض کردم مشایخ ما از امام باقر و امام صادق(ع) روایت می‌کنند در حالی که دورانشان دوران تقیه شدید بود و کتاب‌هایشان را پنهان می‌کردند. امام فرمودند: "حدثوا بها، فانّها حق" (آنها را نقل کنید که حق هستند)<ref>غروی نایینی، نهله، ص272</ref>.  
امام جواد(ع) شاگردان خود را به کتابت علم تشویق می‌نمودند. محمد بن حسن بن ابی خالد شینوله می‌گوید: به امام عرض کردم مشایخ ما از [[امام محمد باقر علیه‌السلام|امام باقر]] و [[امام جعفر صادق علیه‌السلام|امام صادق(ع)]] روایت می‌کنند در حالی که دورانشان دوران تقیه شدید بود و کتاب‌هایشان را پنهان می‌کردند. امام فرمودند: "حدثوا بها، فانّها حق" (آنها را نقل کنید که حق هستند)<ref>غروی نایینی، نهله، ص272</ref>.  


مجموعه‌های مختلفی از احادیث امام جواد(ع) گردآوری شده است:
مجموعه‌های مختلفی از احادیث امام جواد(ع) گردآوری شده است: