۱۵۲٬۸۶۴
ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۲۱ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{کاربردهای دیگر|تنوخی (ابهامزدایی)}} | |||
{{جعبه اطلاعات زندگینامه | {{جعبه اطلاعات زندگینامه | ||
| عنوان = محمد بن علی تنوخی حلبی | | عنوان = محمد بن علی تنوخی حلبی | ||
| خط ۳۰: | خط ۳۱: | ||
| پس از = | | پس از = | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | | | اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | | }} | ||
| مشایخ = | | مشایخ = | ||
| معاصرین = | | معاصرین = | ||
| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | | | شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | | }} | ||
| اجازه اجتهاد از = | | اجازه اجتهاد از = | ||
| آثار = | | آثار =[[تاريخ حلب]] | ||
| سبک نوشتاری = | | سبک نوشتاری = | ||
| وبگاه = | | وبگاه = | ||
| خط ۴۱: | خط ۴۲: | ||
| کد مؤلف = AUTHORCODE65285AUTHORCODE }} | | کد مؤلف = AUTHORCODE65285AUTHORCODE }} | ||
'''محمد بن علی تنوخی حلبی''' (۴۸۳-۵۵۶ق) معروف به ابن عظیمی، | '''محمد بن علی تنوخی حلبی''' (۴۸۳-۵۵۶ق) معروف به ابن عظیمی، عالمی فاضل، محدث، مورخ، شاعر و ادیب در قرن پنجم و ششم هجری بود که مسافرتهای زیادی به دمشق داشت و در آنجا ملاقاتهایی با [[ابن عساکر، علی بن حسن|ابن عساکر]] و [[سمعانی، عبدالکریم بن محمد|سمعانی]] از مورخین و نسبشناسان آن شهر انجام داد. از آثار او میتوان به [[تاريخ حلب]] اشاره کرد. | ||
==ولادت== | ==ولادت== | ||
أبوعبدالله محمد بن علي بن محمد بن أحمد بن نزار تنوخي حلبي در سال ۴۸۳ق در شهر حلب به دنیا آمد. او از خاندان تنوخی بود که در حلب و دمشق به علم و ادب شهرت داشتند.<ref> ر.ک: عبدالحمید، صائب، ج۲، ص۲۸۰</ref><ref> ر.ک: صفدی، خلیل بن ایبک، ج۴، ص۱۳۱</ref><ref>ابن عساکر، علی بن حسن، ج54، ص۳۹۴</ref><ref> ر.ک: امین، محسن، ج۹، ص۴۳۷</ref> | أبوعبدالله محمد بن علي بن محمد بن أحمد بن نزار تنوخي حلبي در سال ۴۸۳ق در شهر حلب به دنیا آمد. او از خاندان تنوخی بود که در حلب و دمشق به علم و ادب شهرت داشتند.<ref> ر.ک: عبدالحمید، صائب، ج۲، ص۲۸۰</ref><ref> ر.ک: صفدی، خلیل بن ایبک، ج۴، ص۱۳۱</ref><ref>ابن عساکر، علی بن حسن، ج54، ص۳۹۴</ref><ref> ر.ک: امین، محسن، ج۹، ص۴۳۷</ref> | ||
==تحصیلات== | ==تحصیلات== | ||
ابن عظیمی در حلب پیش اساتید زمان علوم روز را آموخت و مدتی به تدریس کودکان پرداخت<ref> ر.ک: کحاله، عمر رضا، ج۱۱، ص۴۲</ref> او مسافرتهاى زیادی به دمشق کرد و در ضمن آنها ملاقاتهایی نیز با ابن عساکر و سمعانی از مورخین و | ابن عظیمی در حلب پیش اساتید زمان علوم روز را آموخت و مدتی به تدریس کودکان پرداخت<ref> ر.ک: کحاله، عمر رضا، ج۱۱، ص۴۲</ref> او مسافرتهاى زیادی به دمشق کرد و در ضمن آنها ملاقاتهایی نیز با [[ابن عساکر، علی بن حسن|ابن عساکر]] و [[سمعانی، عبدالکریم بن محمد|سمعانی]] از مورخین و نسبشناسان آن شهر انجام داد<ref> ر.ک: عبدالحمید، صائب، ج۲، ص۲۸۰</ref><ref> ر.ک: بخشی، منصوره، ص۴۳۹</ref> و از علمای آن سامان علم آموخت.<ref> ر.ک: صفدی، خلیل بن ایبک، ج۴، ص۱۳۱</ref> از اساتید ایشان در دمشق میتوان به نصر بن احمد فقيه نام برد.<ref>ابن عساکر، علی بن حسن، ج54، ص۳۹۴</ref><ref> ر.ک: امین، محسن، ج۹، ص۴۳۷</ref> | ||
==مذهب== | |||
در منابع سخنی درباره مذهب وی به میان نیامده، اما با چندین دلیل میتوان شیعه بودن او را اثبات کرد: | |||
اولا او حَلَبی بود و اهل حلب در قرن ششم همه یا بیشترشان شیعه بودند. | |||
ثانیا در تاریخ خود (همانطور که در مجله مجمع علمی دمشق، جلد 18، م ۱۸، ص ۲۰۹ نقل شده) گفته است: "خلفا پس از پیامبر(ص) تا آغاز پادشاهی معاویه 30 سال بودند و از آغاز پادشاهی معاویه تا پایان حکومت بنیامیه 92 سال." پس معاویه را پادشاه خوانده نه خلیفه.<ref> ر.ک: امین، محسن، ج۹، ص۴۳۷</ref> | |||
ثالثا با توجه به نقل استاد عباس العزاوى البغدادى در مجله مجمع العلمی الدمشقى که معتقد است تنوخی در كتاب تاريخ خود، زمان و دوران ائمه اثنى عشر(ع) را از وفات ييامبر(ص) تا غيبت امام زمان(عج) در سامراء، ٢۵٠ سال میداند، میتوان نتیجه گرفت که وی نیز معتقد به ائمه دوازدهگانه و غیبت امام دوازدهم(عج)، كه از مسلمات عقايد اماميه است، بوده و شيعه امامی میباشد.<ref> ر.ک: بخشی، منصوره، ص۴۳۹</ref> | |||
==فعالیتها== | ==فعالیتها== | ||
| خط ۵۳: | خط ۶۳: | ||
مهمترین اثر او تاریخ حلب نام دارد از ابتدای آفرینش و تا سال ۵۳۸ هجری قمری (دوران مقتفی لامر الله) را روایت میکند.<ref> ر.ک: عظيمی، محمد بن علی، ص ۴۳</ref> | مهمترین اثر او تاریخ حلب نام دارد از ابتدای آفرینش و تا سال ۵۳۸ هجری قمری (دوران مقتفی لامر الله) را روایت میکند.<ref> ر.ک: عظيمی، محمد بن علی، ص ۴۳</ref> | ||
همچنین تاریخ عظیمی که بر پایه | همچنین تاریخ عظیمی که بر پایه سالها نگاشته شده از دیگر کتابهای تاریخی ابن عظیمی است.<ref> ر.ک: حاجی خلیفه، مصطفی بن عبدالله، ج۱، ص۳۴۵</ref> | ||
ب) حدیث و روایت | ب) حدیث و روایت | ||
او از مشایخ حدیث در حلب بود و در سند روایات تاریخی ذکر شده است. | |||
ج) ادبیات | ج) ادبیات | ||
| خط ۶۷: | خط ۷۸: | ||
{{ب|''صبابة من حلال المال تكفيني''|2=''و بلغة من قوام العيش تكفيني''<ref> ر.ک: عظيمی، محمد بن علی، ص۲۷</ref>}} | {{ب|''صبابة من حلال المال تكفيني''|2=''و بلغة من قوام العيش تكفيني''<ref> ر.ک: عظيمی، محمد بن علی، ص۲۷</ref>}} | ||
{{پایان شعر}} | {{پایان شعر}} | ||
==وفات== | ==وفات== | ||
ابن عظیمی سرانجام در سال ۵۵۶ق درگذشت. محل دفن او دقیقاً مشخص نیست، اما احتمالاً در حلب به خاک سپرده شده است.<ref> ر.ک: امین، محسن، ج۹، ص۴۳۷</ref> برخی وفات وی را به سال ٥٣٢ق ذكر | ابن عظیمی سرانجام در سال ۵۵۶ق درگذشت. محل دفن او دقیقاً مشخص نیست، اما احتمالاً در حلب به خاک سپرده شده است.<ref> ر.ک: امین، محسن، ج۹، ص۴۳۷</ref> برخی وفات وی را به سال ٥٣٢ق ذكر كردهاند كه به نظر مىرسد با توجه به کتاب تاریخی وی که در آن حوادت را تا سال ٥٣٨ق دنبال کرده، چنين امری بعید باشد.<ref> ر.ک: بخشی، منصوره، ص۴۳۹</ref> | ||
==آثار== | ==آثار== | ||
تخصص وی در زمینه تاریخ میباشد. | |||
کتب تاریخی وی عبارتند از: | |||
۱.التاريخ: معروف به تاريخ عظيمى مىباشد. طبق نقل استاد عباس العزاوى البغدادى، درمجله مجمع العلمی الدمشقی، این کتاب در کتابخانههای استانبول وجود دارد و تاریخ حضرت آدم تا خلافت المتقی (حک: ٣٢٩ -٣٣٣ه. ق) و حوادت سال ۵٣٨ق را در آن ذکر کرده است. [[ابن خلکان، احمد بن محمد|ابن خلكان]] از اين كتاب نقل كرده است؛ | |||
٢. تاريخ حلب؛<ref> ر.ک: حاجی خلیفه، مصطفی بن عبد الله، ج۱، ص۲۹۱</ref> | |||
٣. الثمرة: در تاریخ میباشد؛ | |||
۴. تذییل علی تاریخ القلانسی: مشتمل بر مطالب تاریخی از سال ۴۴٨ق تا سال ٥٣٨ق مىباشد. | |||
٥. مسيرة الفرنج يا سيرة الفرنج<ref> ر.ک: عبدالحمید، صائب، ج۲، ص۲۸۰</ref><ref> ر.ک: کحاله، عمر رضا، ج۱۱، ص۴۲</ref>: مشتمل بر مطالب تاریخی از سال ۴٩٠ق تا سال ۵٣٨ق میباشد. | |||
عزاوى معتقد است كتاب تذبيل على تاريخ القلانسى متعلق به شرفالدين ابى يعلى حمزةبن القلانسى و كتاب سيرة الفرنج، متعلق به حمدان بن عبدالرحيم مىباشد كه تتوخی چیزی بر آنها نیفزوده است.ُ<ref> ر.ک: بخشی، منصوره، ص۴۴۰</ref> | |||
==پانويس == | ==پانويس == | ||
<references /> | <references /> | ||
==منابع مقاله== | ==منابع مقاله== | ||
* ابن عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، دمشق، دار الفکر، چاپ اول، ۱۴۱۵ق. | * ابن عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینة دمشق، دمشق، دار الفکر، چاپ اول، ۱۴۱۵ق. | ||
* امین، محسن، أعیان الشیعة، دار التعارف للمطبوعات، 1362 هجری شمسی|1403 هجری قمری | |||
* بخشی، منصوره، تاریخ نگاران امامیه و روشها و گونههای تاریخ نگاری آنها از قرن اول تا هفتم هجری قمری، قم - ایران، جامعة الزهرا(عليهاالسلام)،1393 هجری شمسی | |||
* صفدی، خلیل بن ایبک، الوافي بالوفيات، بیروت - لبنان، دار النشر فرانز شتاينر، 1381 هجری قمری|1962 میلادی | * صفدی، خلیل بن ایبک، الوافي بالوفيات، بیروت - لبنان، دار النشر فرانز شتاينر، 1381 هجری قمری|1962 میلادی | ||
* کحاله، عمر رضا، معجم المؤلفین: تراجم مصنفی الکتب العربیه، بیروت - لبنان، دار إحياء التراث العربي، 1376 هجری قمری|1957 میلادی | |||
* حاجی خلیفه، مصطفی بن عبد الله، کشف الظنون عن أسامي الکتب و الفنون، بیروت - لبنان، دار إحياء التراث العربي | |||
* عبدالحمید، صائب، معجم مؤرخي الشیعة: المؤلفون في التاریخ بالعربیة منذ القرن الأول حتی نهایة القرن الرابع عشر من الهجرة: الإمامیة - الزیدیة - الإسماعیلیة، قم - ایران، مؤسسة دائرة معارف الفقه الاسلامي، 1383 هجری شمسی|1424 هجری قمری|2004 میلادی | * عبدالحمید، صائب، معجم مؤرخي الشیعة: المؤلفون في التاریخ بالعربیة منذ القرن الأول حتی نهایة القرن الرابع عشر من الهجرة: الإمامیة - الزیدیة - الإسماعیلیة، قم - ایران، مؤسسة دائرة معارف الفقه الاسلامي، 1383 هجری شمسی|1424 هجری قمری|2004 میلادی | ||
* | * عظيمی، محمد بن علی، تاريخ حلب، دمشق - سوریه، [بی نا]، 1984 میلادی | ||
==وابستهها== | ==وابستهها== | ||
{{وابستهها}} | {{وابستهها}} | ||
[[تاريخ حلب]] | |||
[[رده:زندگینامه]] | [[رده:زندگینامه]] | ||
[[رده:مقالات بازبینی | [[رده:مقالات بازبینی شده2 دی 1404]] | ||
[[رده:مؤلفین-دی]] | [[رده:مؤلفین-دی]] | ||