طبقات الفقهاء و المحدثين

طبقات الفقهاء و المحدثين، از آثار محدّث و فقیه حنبلی قرن سوم هجری قمری، ابواحمد حُمَید بن مخلد بن قتیبة بن ‌زنجویه ازدی نَسَوی خراسانی، معروف به ابن زنجویه (متوفی 251ق)، پژوهشی است که فقیهان و محدثان را رده‌بندی می‌کند و به معرفی اجمالی بیش از 2000 نفر از آنان می‌پردازد. پژوهشگر معاصر، دکتر رضوان صالح حصری، این کتاب را تصحیح و تحقیق کرده و تعلیقاتی را بر آن افزوده است.

طبقات الفقهاء و المحدثين
پدیدآوران	ابن زنجویه، حمید بن مخلد (نويسنده) حصری، رضوان صالح (محقق)
ناشر	دار ابن حزم
مکان نشر	لبنان - بیروت
سال نشر	1439ق - 2018م
چاپ	1
شابک	‎978-9959-856-86-9
موضوع	فقیهان اهل سنت - محدثان اهل سنت
زبان	عربی
تعداد جلد	1
کد کنگره	2ط2الف 149 BP
نورلایب	مطالعه و دانلود pdf

هدف و روش

• دکتر رضوان صالح حصری، با تصریح بر اینکه تک‌نسخه خطی این اثر، اول و آخرش افتادگی دارد، افزوده است:

1. پس اسم این کتاب، معلوم نیست و من در جای دیگری نیز نیافتم و بر اساس اجتهاد خودم و با توجه به محتوای آن، نامش را «طبقات الفقهاء و المحدثين» گذاشتم؛ زیرا یکی از استادان نویسنده به نام ابوعبدالرحمن هیثم بن عدی طایی، کتابی به همین نام تألیف کرده و ابن زنجویه، این اثر استادش را دیده و در کتابش از آن استفاده کرده است.
2. روش ابن زنجویه، در این کتاب، چنین است که فقیهان و محدثان شهرهای مختلف (مدینه، مکه، طائف، یمن، کوفه، بصره، فلسطین، دمشق، حمص، یمامه، مصر، جزیره و خراسان) را که علم و اثری از زمان صحابه تا روزگار او داشته‌اند، بر اساس طبقات آنان تنظیم کرده و اسامی آنان را ذکر نموده است.....

• مطالبی که با عنوان «من زيادات ابن مزاحم» در اثر حاضر آمده است، افزوده دیگر اندیشوران نیست، بلکه ابن زنجویه خودش ذکر کرده است.

ساختار و محتوا

• نویسنده در کتاب حاضر، اسامی 2330 نفر از محدثان و فقیهان را آورده؛ اولین نفر، «سلمی اُمّ‌رافع» است و آخرین، «یحیی بن طلحة بن عبیدالله».

نمونه مباحث

• رجال خراسان: 2185- یحیی بن یعمر؛ 2186- یزید نحوی؛ 2187- محمد بن یعقوب؛ 2188- ابوالمنیب؛ 2189- عطاء خراسانی؛ 2190- ابوحریز، قاضی سجستان و اسمش عبدالله بن حسین است.....

منابع مقاله

مقدمه و متن کتاب.