قزوینی، حسین بن محمدابراهیم

    از ویکی‌نور
    سید حسین بن محمدابراهیم قزوینی
    قزوینی، حسین بن محمدابراهیم
    قزوینی، حسین بن محمدابراهیم
    نام کاملسید حسین بن محمدابراهیم حسینی قزوینی
    نسبحسینی
    نام پدرمحمدابراهیم
    ولادتحدود ۱۱۲۶ قمری
    محل تولدقزوین، ایران
    محل زندگیقزوین، تبریز
    رحلت۱۲۰۸ قمری
    مدفنقزوین
    طول عمرحدود ۸۲ سال
    دیناسلام
    مذهبشیعه
    پیشهفقیه، اصولی، محدث
    اطلاعات علمی
    حوزهحوزه علمیه قزوین
    علایق پژوهشیفقه، اصول، رجال، حدیث، علوم عقلی، اخلاق
    اساتید
    شاگردان
    برخی آثار
    • غنا، موسیقی
    • معارج الأحكام في شرح مسالك الأفهام
    • مستقصی الاجتهاد في شرح ذخيرة المعاد
    • رساله اخلاق و سیر و سلوک
    • رساله الأحفاد مع وجود الأجداد
    • رساله أحكام النبش
    • رساله الزنا بذات البعل
    • رساله نكاح الكوافر

    سید حسین بن محمدابراهیم حسینی قزوینی (حدود ۱۱۲۶-۱۲۰۸ق)، فقیه، اصولی و از عالمان برجسته سده دوازدهم هجری و از مشایخ اجازه علامه بحرالعلوم بود. تاریخ دقیق ولادت وی معلوم نیست و حدود ۱۱۲۶ق دانسته شده است. وی اهل تبریز بود و در قزوین درگذشت. تحصیلات را نزد پدرش آغاز کرد و علوم عقلی، رجال و حدیث را از برادر خود محمدمهدی فراگرفت. از استادانی چون نصراللّه حائری، حسین ماحوزی، محمدعلی جزینی و ملا محمدقاسم تنکابنی روایت نقل کرده است. علامه بحرالعلوم و میرزا ابوالقاسم قمی (صاحب قوانین) از او اجازه روایت داشتند. علامه بحرالعلوم او را با تعبیر «فخر السادة الأعاظم و نخبة العلماء الأكارم» ستوده و شیخ عبدالنی قزوینی که سال‌ها مصاحب او بود، وی را «البحر الخضمّ، الطود الأشمّ» وصف کرده است. از قزوینی چندین کتاب و رساله بر جای مانده که از جمله می‌توان به «معارج الأحكام في شرح مسالك الأفهام»، «مستقصی الاجتهاد في شرح ذخيرة المعاد»، رساله‌ای در اخلاق و سیر و سلوک، و رساله‌های «الأحفاد مع وجود الأجداد»، «أحكام النبش»، «الزنا بذات البعل» و «نكاح الكوافر» اشاره کرد. کتاب «غنا، موسیقی» نیز از آثار اوست. وی سرانجام در سال ۱۲۰۸ق در قزوین درگذشت.

    ولادت

    تاریخ دقیق ولادت قزوینی معلوم نیست و آن را حدود ۱۱۲۶ق دانسته‌اند. وی اهل تبریز بوده و در قزوین درگذشت.

    تحصیلات

    ابتدا نزد پدرش درس خواند. علوم عقلی و رجال و حدیث را از برادر خود، محمدمهدی آموخت. بنابر آنچه در احوالات او گزارش شده، وی از نصراللّه حائری، حسین ماحوزی، محمدعلی جزینی و ملا محمدقاسم تنکابنی روایت نقل کرده است.

    سید محمدمهدی طباطبایی بحرالعلوم و میرزا ابوالقاسم قمی (صاحب قوانین‌الاصول) از او اجازه روایت داشتند.

    گفتار بزرگان

    علاّمۀ بحرالعلوم او را اين گونه ستوده است: «فخر السادة الأعاظم، و نُخبة العلماء الأكارم، العالم العامل الورع الفاضل الفقيه المطّلع المتضلّع».‎[۱]

    شيخ عبدالنبى قزوينى كه سالها مصاحب او بوده است در وصف او مى‌نويسد:

    البحر الخضمّ، و الطود الأشمّ، الفاضل المكرم، العالم المفخم، أفقه الفقهاء، و أكرم العلماء، صاحب الفكر المستقيم و الذهن القويم...و ليس فنّه مقصوراً على الفقه و لا منظوره موقوفاً عليه...‎[۲]

    وفات

    به سال ۱۲۰۸ق در قزوین درگذشت.

    آثار

    از قزوينى چندين كتاب و رساله بر جاى مانده است؛ از جمله معارج الأحكام في شرح مسالك الأفهام و شرائع الإسلام و مستقصى الاجتهاد في شرح ذخيرة المعاد و الإرشاد و رسالۀ اخلاق و سير و سلوك.

    رساله‌هاى الأحفاد مع وجود الأجداد، أحكام النبش، الزنا بذات البعل، نكاح الكوافر نيز، از تأليفات قزوينى است كه نزد شيخ عبدالنبى قزوينى موجود بوده و آنها را در كمال حُسن و متانت و اتقان و رزانت يافته است.‎[۳]

    پانویس

    1. الكرام البررة، ج 1، ص 374.
    2. تتميم أمل الأمل، ص 131.
    3. تتميم أمل الآمل، ص 32 بسيارى ديگر از تأليفات وى را شيخ آقا بزرگ در الذريعة و الكرام البررة(ج 1، ص 374 375) شناسانده است. نسخۀ خطى چندين رساله از او نيز در مجموعۀ 76 كتابخانۀ آیت‌الله زنجانى هست.شرح حال مفصّل او نيز در كتاب شجرۀ طيّبه(قزوين، 1392 ق)، نوشتۀ يكى از نوادگان ايشان آقاى حاج سيد جو ادى آمده است.

    وابسته‌ها