معرفتشناسی (معلمی)
معرفتشناسی اثر حسن معلمی، کتابی است در بررسی سیر مباحث معرفتشناسی در غرب و اسلام.
| معرفتشناسی(معلمی، حسن) | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | معلمی، حسن (نويسنده) جامعة المصطفی العالمیة. دفتر برنامه ریزی و تدوین متون درسی (سایر) |
| ناشر | جامعة المصطفی (ص) العالمية |
| مکان نشر | ایران - قم |
| سال نشر | 1383ش |
| چاپ | 1 |
| شابک | 964-7741-57-x |
| موضوع | شناخت (فلسفه اسلامی) - شناخت (فلسفه) |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | 1 |
| کد کنگره | 6م85ع 55 BBR |
| نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
ساختار
کتاب با مقدمه مرکز جهانی علوم اسلامی و پیشگفتاری از نویسنده آغاز و مطالب در 19 درس، ساماندهی شده است.
ویژگیهای کتاب
- نویسنده در این کتاب، به بررسی سیر مباحث معرفتشناسی در غرب و اسلام پرداخته و معرفت حقیقی و مؤلفههای آن، امکان شناخت و راههای دستیابی به آن را مورد کاوش قرار داده و بحث مطابقت را که مهمترین موضوع معرفتشناسی است، بهصورت گسترده مطرح نموده و در پایان، معرفت دینی را مورد ارزیابی قرار داده است[۱].
- کتاب، مطابق سرفصل مصوب برای تدریس در مقطع کارشناشی ارشد فلسفه مرکز جهانی علوم اسلامی نگاشته شده است[۲].
- در هر بحث، سعی شده است آراء همه یا بیشتر فیلسوفان اسلامی مطرح شود و مورد بررسی قرار گیرد و بهترین نظریه برگزیده شود. ازاینرو مباحث، جنبه تتبع، توصیف، تجزیه و تحلیل و در نهایت، نقادی را بههمراه دارد[۳].
گزارش محتوا
در مقدمه، به موضوع، اهمیت و برخی از ویژگیهای کتاب اشاره شده[۴] و در پیشگفتار، محتوای دروس، بهصورت مختصر، توضیح داده شده است[۵].
نویسنده در پیشگفتار، تصریح نموده است که معرفت حقیقی در غیر علوم حضوری، «یقین مطابق با واقع» است و این تعریف، دارای سه مؤلفه «یقین»، «مطابقت» و «واقع» است. ازاینرو پس از مباحث مقدماتی (درس یک تا چهار)، در درس پنجم، معرفتشناسی مطرح و مؤلفه یقین، مطابقت و واقع، توضیح داده شده است[۶].
در درس ششم، امکان یقین و بحث شکاکیت مورد بحث و بررسی قرار گرفته و از درس هفتم تا هفدهم، مباحث مربوط به مطابقت، مطرح گردیده و بحث وجود ذهنی که در واقع، مطابقت در بخش ماهیات است، در درس هفدهم بررسی شده است[۷]. در این درس، جهات مختلف در بحث وجود ذهنی مورد بحث قرار گرفته و به این نکته اشاره شده است که وجود ذهنی در سیر تاریخی خود، از سه جهت زیر مورد بحث قرار گرفته است:
- علم ما به خارج، اضافه عالم به خارج یا به معلوم ذهنی نیست، بلکه صورتهای علمی اشیاء است در ذهن عالم؛
- واسطهای بین وجود و عدم نیست و قضایایی که موضوع آنها وجود خارجی ندارد، دارای موضوع ذهنی هستند و نیازی نیست در این نوع قضایا، به «حال» («واسطه بین وجود و عدم») قائل شویم؛
- ماهیت اشیاء همان گونه که در خارج به وجود خارجی تحقق دارد، در ذهن نیز به وجود ذهنی موجود است[۸].
در درس هجدهم و نوزدهم نیز به معرفت دینی که از توابع مباحث معرفتشناسی است، پرداخته شده است[۹].
پانویس
منابع مقاله
مقدمه، پیشگفتار و متن کتاب.