بحر الفرايد

    از ویکی‌نور
    بحر الفراید
    بحر الفرايد
    پدیدآورانکلامی هروی، محمود (نویسنده) مجرد، مجتبی (محقق)
    ناشربنیاد موقوفات دکتر محمود افشار با همکاری نشر سخن
    مکان نشرتهران
    سال نشر1404
    شابک۹۷۸-۶۲۲-۴۸۸۹-۳۳-۱
    موضوعشعر فارسی -- قرن۱۰ق.
    زبانفارسی
    کد کنگره
    PIR ۶۰۹۸

    بحر الفراید تألیف محمود کلامی هروی (قرن ۱۰ق) شاعر و عارف ایرانی؛ مصحح: مجتبی مجرد (متولد ۱۳۶۵ش)؛ منظومه‌ای است حکمی و عرفانی در ۴۵۰۴ بیت که در قالب ۹۹ حکایت از پیامبر اسلام (ص)، اولیای دین و عارفان نامدار، به بیان آموزه‌های اخلاقی و معنوی پرداخته است.

    ساختار

    این کتاب شامل مقدمه‌ای مفصّل، متن اصلی منظومه در ۹۹ حکایت، تعلیقات، نمایه‌های مختلف و کتاب‌نامه است.

    گزارش کتاب

    کتاب «بحر الفراید» اثر محمود کلامی هروی، شاعر و عارف قرن دهم هجری است که در بحر رمل مسدس محذوف سروده شده و ۴۵۰۴ بیت دارد. این اثر که در دوران اقامت مؤلف در دمشق تدوین شده، شامل ۹۹ حکایت اخلاقی و عرفانی است که از منابعی چون «نفحات الانس» جامی برگرفته شده‌اند. کلامی هروی با گرایش‌های صوفیانه و نزدیکی به طریقت نقشبندیه، در این اثر به بیان اندیشه‌های عرفانی با بیانی ساده و روان پرداخته است.

    حکایت‌های کتاب بیشتر شامل داستان‌هایی از پیامبران، امامان و عارفان بزرگ است که هر کدام درسی اخلاقی یا معنوی در بر دارد. ساختار هر حکایت معمولاً با روایتی شروع می‌شود و پس از بیان ماجرا، کلامی در پایان آن با ابیاتی به خودآگاهی و پندگیری می‌پردازد. ویژگی بارز این اثر، امانت‌داری نویسنده در نقل حکایات و عدم تحریف محتوای اصلی آن‌هاست.

    از نکات جالب توجه کتاب، پرداختن به موضوعاتی چون حقوق حیوانات و مفهوم «بسط زمان» در برخی حکایات است. همچنین، کلامی هروی با وجود تمایلات شافعی و صوفیانه، در بیان فضایل اهل بیت و امامان شیعه جانب انصاف را رعایت کرده است. این منظومه را می‌توان در زمره آثار «عجائب‌المذاهب» طبقه‌بندی کرد که ضمن ارائه حکایات شگفت‌انگیز، اهداف آموزشی و تهذیبی دارد.

    نسخه خطی منحصر به فرد این اثر در کتابخانه سلیمانیه استانبول نگهداری می‌شود و این چاپ توسط مجتبی مجرد تصحیح و تحقیق شده است.[۱]

    پانويس

    منابع مقاله

    پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات

    وابسته‌ها