عبا‌دی، محمد بن‌ احمد: تفاوت میان نسخه‌ها

'''ابوعاصم محمد بن احمد بن محمد بن محمد بن عبدالله بن عباد عبادی هروی''' (۳۷۵ – ۴۵۸ ق)، فقیه برجسته، قاضی و محدث نامدار شافعی در قرن پنجم هجری بود. او به دلیل دقت نظر و تسلط بر مذهب شافعی به عنوان یکی از ارکان فقه در عصر خود شناخته می‌شد و تألیفات متعددی در فقه و اصول بر جای گذاشت. «[[طبقات الفقهاء الشافعية (عبا‌دی)|طبقات الفقهاء]]» از مهم‌ترین آثار او در تاریخ نگاری فقه شافعی است.

ابوعاصم محمد بن احمد بن محمد بن محمد بن عبدالله بن عباد عبادی هروی است.<ref name="dehkhoda">[https://noorlib.ir/book/view/53064?volumeNumber=10&pageNumber=15681 دهخدا، علی‌اکبر، لغت نامه، ج۱۰، ص۱۵۶۸۱]</ref> لقب او «قاضی ابوعاصم» و نسبتش «عبادی» است که به جدش «عباد» بازمی‌گردد.<ref name="ebnkhalkan">[https://noorlib.ir/book/view/36534?volumeNumber=4&sectionNumber=2&pageNumber=214 ابن خلکان، احمد بن محمد، وفیات الأعیان، ج۴، ص۲۱۴]</ref> واژه «عبادی» با فتح عین و تشدید باء و دال مهمله تلفظ می‌شود.<ref name="ebnkhalkan" /> نسبت «هروی» نیز به شهر هرات اشاره دارد.<ref name="samani">[https://noorlib.ir/book/view/20860?volumeNumber=4&pageNumber=99 سمعانی، عبدالکریم بن محمد، الأنساب، ج۴، ص۹۹]</ref>

[[سبکی، عبدالوهاب بن علی|سبکی]] در [[طبقات الشافعیة الکبری]] نقل کرده که ابوسعد هروی درباره او گفت: «وی رفیع‌ترین افراد زمان خود در فراوانی نکات فقهی و احاطه بر مسائل نادر بود.»<ref name="tarajm">[https://tarajm.com/people/27483 پایگاه تراجم: محمد بن أحمد بن محمد بن عبد الله بن عباد الهروي أبي عاصم العبادي، بازدید در تاریخ ۲ خرداد ۱۴۰۴]</ref> سبکی همچنین می‌نویسد: «ابوعاصم فردی ژرف‌نگر و نکته‌سنج بود و به دلیل علاقه به به کارگیری ذهن‌های تیزبین، عبارات پیچیده و دشواری داشت.»<ref name="tarajm" /> ذهبی در سیر اعلام النبلاء او را «امام، شیخ شافعیه، قاضی» و «محقق و مدقق» توصیف کرده است.<ref name="zahabi" />

از ابوعاصم عبادی هروی آثار متعددی در فقه و حدیث بر جای مانده است. مهم‌ترین آنها عبارتند از:<ref name="dehkhoda" /><ref name="ebnkhalkan" /><ref name="asnawi" /><ref name="baghdadi">[https://noorlib.ir/book/view/3309?volumeNumber=2&pageNumber=71 بغدادی، اسماعیل، هدیة العارفین، ج۲، ص۷۱]</ref><ref name="hashemi">[https://noorlib.ir/book/view/20632?volumeNumber=26&sectionNumber=2&pageNumber=303 هاشمی، سید رضا، دانشنامه جهان اسلام، ج۲۶، ص۳۰۳]</ref><ref name="nasiri">نصیری، محمدرضا، اثر آفرینان، ج۴، ص۱۴۱</ref><ref name="gorji">[https://noorlib.ir/book/view/507?pageNumber=106 گرجی، ابوالقاسم، تاریخ فقه و فقها، ص۱۰۶]</ref><ref name="zarkoli">[https://noorlib.ir/book/view/2846/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85:-%D9%82%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B3-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%AC%D9%85-%D9%84%D8%A3%D8%B4%D9%87%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%AC%D8%A7%D9%84-%D9%88-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A1-%D9%85%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D9%88-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D9%88-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B4%D8%B1%D9%82%DB%8C%D9%86?volumeNumber=5&pageNumber=314 زرکلی، خیرالدین، الأعلام، ج۵، ص۳۱۴]</ref>

*دهخدا، علی‌اکبر، لغت نامه، تهران: دانشگاه تهران، مؤسسه انتشارات و چاپ، ۱۳۷۷ش.([https://noorlib.ir/book/view/53064?volumeNumber=10&pageNumber=15681 لینک])

*ابن خلکان، احمد بن محمد، وفیات الأعیان و أنباء أبناء الزمان، بیروت: دار الفکر.([https://noorlib.ir/book/view/36534?volumeNumber=4&sectionNumber=2&pageNumber=214 لینک])

*اسنوی، عبدالرحیم بن حسن، المهمات فی شرح الروضة و الرافعی، بیروت: دار ابن حزم، ۲۰۰۹م، ([https://noorlib.ir/book/view/69890?pageNumber=267 لینک])

*سبحانی تبریزی، جعفر، موسوعة طبقات الفقهاء، قم: مؤسسه امام صادق علیه‌السلام، ۱۴۱۸ق ([https://noorlib.ir/book/view/3267?volumeNumber=5&pageNumber=270 لینک])

*بستانی، بطرس، دائرة المعارف: قاموس عام لکل فن و مطلب، بیروت: دار المعرفة ([https://noorlib.ir/book/view/17065?volumeNumber=2&pageNumber=208 لینک])

*ابن کثیر، اسماعیل بن عمر، طبقات الشافعیة، بیروت: دار المدار الإسلامی، ۲۰۰۴م، ([https://noorlib.ir/book/view/11598?pageNumber=407 لینک])

*بغدادی، اسماعیل، هدیة العارفین: اسماء المؤلفین و آثار المصنفین، بیروت: دار إحیاء التراث العربی، ۱۹۵۱م.

*هاشمی، سید رضا، دانشنامه جهان اسلام، زیر نظر غلامعلی حداد عادل، تهران: بنیاد دایرة‎المعارف اسلامی، چاپ دوم، ۱۳۷۸ش. ([https://noorlib.ir/book/view/20632?volumeNumber=26&sectionNumber=2&pageNumber=303 لینک])

*گرجی، ابوالقاسم، تاریخ فقه و فقها، تهران: سمت، ۱۳۷۹ش ([https://noorlib.ir/book/view/507?pageNumber=106 لینک])

*زرکلی، خیرالدین، الأعلام: قاموس تراجم لأشهر الرجال و النساء من العرب و المستعربین و المستشرقین، بیروت: دار العلم للملایین، ۱۹۸۹م.

*ذهبی، محمد بن احمد، سیر أعلام النبلاء، بیروت: مؤسسة الرسالة، ۱۹۹۴م.([https://noorlib.ir/book/view/18220?volumeNumber=18&pageNumber=180 لینک])

*[https://tarajm.com/people/27483 پایگاه تراجم: محمد بن أحمد بن محمد بن عبد الله بن عباد الهروي أبي عاصم العبادي، بازدید در تاریخ ۲ خرداد ۱۴۰۴]

* [[ا‌لفتاوی و الزيادات علی الفتاوی و زيادات الزيادات علی الفتاوی]]