كعب الأحبار و أثره في التفسير: تفاوت میان نسخه‌ها

هیچ تغییری در اندازه به وجود نیامده‌ است. ،  ‏۷ سپتامبر ۲۰۱۹
جز
جایگزینی متن - 'ی‎ب' به 'ی‌ب'
جز (جایگزینی متن - 'ت‎ا' به 'ت‌ا')
جز (جایگزینی متن - 'ی‎ب' به 'ی‌ب')
خط ۴۳: خط ۴۳:
فصل دوم ضمن سه مبحث، به بیان عدالت کعب اختصاص یافته است. نویسنده، معتقد به عدالت کعب است، می‌گوید: صحابه از او به نیکی یاد کرده‌اند؛ به‌گونه‌ای که خلیفه دوم او را به ریاست گروهی از مسلمین انتخاب نموده است. لذا تضعیفاتی که درباره او آمده صحیح نیست. او معتقد است که منشأ تضعیف کعب، از کتب تحریف شده‌ای که کعب از آن‌ها نقل‎ قول کرده و بهره‌برداری وضاعین از شهرت کعب بین مردم، سرچشمه می‌گیرد.
فصل دوم ضمن سه مبحث، به بیان عدالت کعب اختصاص یافته است. نویسنده، معتقد به عدالت کعب است، می‌گوید: صحابه از او به نیکی یاد کرده‌اند؛ به‌گونه‌ای که خلیفه دوم او را به ریاست گروهی از مسلمین انتخاب نموده است. لذا تضعیفاتی که درباره او آمده صحیح نیست. او معتقد است که منشأ تضعیف کعب، از کتب تحریف شده‌ای که کعب از آن‌ها نقل‎ قول کرده و بهره‌برداری وضاعین از شهرت کعب بین مردم، سرچشمه می‌گیرد.


او می‌گوید: عدالت کعب به‌وسیله نصوص فراوانی که به حد استفاضه می‌رسد، ثابت می‌شود. نویسنده دراین‎بین با ذکر مطلبی از زبان معاویه در تأیید کعب، مبحث اول این فصل را به پایان می‎برد.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/8 ر.ک: همان، ص8]</ref><ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/9 ر.ک: همان، ص9]</ref>
او می‌گوید: عدالت کعب به‌وسیله نصوص فراوانی که به حد استفاضه می‌رسد، ثابت می‌شود. نویسنده دراین‎بین با ذکر مطلبی از زبان معاویه در تأیید کعب، مبحث اول این فصل را به پایان می‌برد.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/8 ر.ک: همان، ص8]</ref><ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/9 ر.ک: همان، ص9]</ref>


یکی دیگر از مطالبی که در این فصل به آن اشاره شده، اطلاع کعب از کشته شدن خلیفه دوم است؛ او متهم به شرکت در قتل خلیفه دوم است؛ زیرا به نقل از طبری، ایشان از زمان این واقعه کاملاً آگاه بوده است. نویسنده، متعرض این روایت شده و با دلایلی از قبیل ضعف در سند و دلالت و نیز از منظر عقل، آن را مردود شمرده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/9 ر.ک: همان، ص9]</ref>.
یکی دیگر از مطالبی که در این فصل به آن اشاره شده، اطلاع کعب از کشته شدن خلیفه دوم است؛ او متهم به شرکت در قتل خلیفه دوم است؛ زیرا به نقل از طبری، ایشان از زمان این واقعه کاملاً آگاه بوده است. نویسنده، متعرض این روایت شده و با دلایلی از قبیل ضعف در سند و دلالت و نیز از منظر عقل، آن را مردود شمرده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/9 ر.ک: همان، ص9]</ref>.
خط ۷۴: خط ۷۴:
الف)- مقبول، که خود بر دو قسم است:
الف)- مقبول، که خود بر دو قسم است:
# آنچه از پیامبر با سلسله سند صحیح در موضوعاتی، همچون مواعظ، احکام و عقاید نقل شده است؛
# آنچه از پیامبر با سلسله سند صحیح در موضوعاتی، همچون مواعظ، احکام و عقاید نقل شده است؛
# آنچه شاهدی از شرع دارد و خود بر دو گونه است (روایت صحیح السندی که مندرج در تحت شاهدی از شواهد شرعی است، روایتی که گرچه سندش ناصحیح است، ولی از حیث موضوع، مندرج در تحت شاهدی شرعی است؛ لذا مقبول می‎باشد).
# آنچه شاهدی از شرع دارد و خود بر دو گونه است (روایت صحیح السندی که مندرج در تحت شاهدی از شواهد شرعی است، روایتی که گرچه سندش ناصحیح است، ولی از حیث موضوع، مندرج در تحت شاهدی شرعی است؛ لذا مقبول می‌باشد).
ب)- مردود: به جهت مناقض بودن آن با شریعت.
ب)- مردود: به جهت مناقض بودن آن با شریعت.
ج)- مسکوت‎عنه: آنچه حکایتش جایز می‎باشد<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/11 ر.ک: همان، ص11]</ref>.
ج)- مسکوت‎عنه: آنچه حکایتش جایز می‌باشد<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/11 ر.ک: همان، ص11]</ref>.


نویسنده، معتقد است: بیشتر روایاتی که در موضوع تفسیر از کعب‌الاحبار نقل شده است جزء دو قسمت مقبول یا مسکوت‎عنه است و روایات مردود او به عدد ده نمی‌رسد که همین تعداد نیز از حیث سند دارای مشکلاتی است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/369 ر.ک: متن کتاب، 369]</ref>.
نویسنده، معتقد است: بیشتر روایاتی که در موضوع تفسیر از کعب‌الاحبار نقل شده است جزء دو قسمت مقبول یا مسکوت‎عنه است و روایات مردود او به عدد ده نمی‌رسد که همین تعداد نیز از حیث سند دارای مشکلاتی است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/369 ر.ک: متن کتاب، 369]</ref>.
خط ۸۲: خط ۸۲:
[[الياس، خليل اسماعيل|خلیل اسماعیل الیاس]]، در مبحث دوم از فصل پنجم، به بیان حکم استفاده از اسرائیلیات پرداخته است. او نظرات مانعین و مجوزین و ادله آن‌ها را رونمایی کرده و در تقسیم‎بندی جدیدی - که خود می‌گوید از نوآوری‎های اوست - ‎احکام اسرائیلیات را به پنج قسم وجوب، ندب، اباحه، کراهت و حرمت، تقسیم نموده و برای هرکدام توضیحاتی ارائه داده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/11 ر.ک: مقدمه، ص11-12]</ref>.
[[الياس، خليل اسماعيل|خلیل اسماعیل الیاس]]، در مبحث دوم از فصل پنجم، به بیان حکم استفاده از اسرائیلیات پرداخته است. او نظرات مانعین و مجوزین و ادله آن‌ها را رونمایی کرده و در تقسیم‎بندی جدیدی - که خود می‌گوید از نوآوری‎های اوست - ‎احکام اسرائیلیات را به پنج قسم وجوب، ندب، اباحه، کراهت و حرمت، تقسیم نموده و برای هرکدام توضیحاتی ارائه داده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/11 ر.ک: مقدمه، ص11-12]</ref>.


فصل پایانی کتاب، مشتمل بر مقدمه‌ای می‎باشد که متضمن خلاصه‌ای از تحقیق در آثار «کعب‌الاحبار» در زمینه تفسیر است و به دنبال آن روایات تفسیری کعب درباره 227 آیه از 64 سوره قرآن کریم آمده است. این روایات از مهم‎ترین تفاسیر اهل سنت، همچون تفسیر عبدالرزاق، مجاهد، سفیان ثوری، ابن ابی‎حاتم، [[جامع البيان في تفسير القرآن (تفسير الطبري)|طبری]]، قرطبی، بغوی، ابن کثیر، ابن جوزی، [[سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر|سیوطی]] و... گرفته شده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/12 ر.ک: همان، ص12]</ref>.
فصل پایانی کتاب، مشتمل بر مقدمه‌ای می‌باشد که متضمن خلاصه‌ای از تحقیق در آثار «کعب‌الاحبار» در زمینه تفسیر است و به دنبال آن روایات تفسیری کعب درباره 227 آیه از 64 سوره قرآن کریم آمده است. این روایات از مهم‎ترین تفاسیر اهل سنت، همچون تفسیر عبدالرزاق، مجاهد، سفیان ثوری، ابن ابی‎حاتم، [[جامع البيان في تفسير القرآن (تفسير الطبري)|طبری]]، قرطبی، بغوی، ابن کثیر، ابن جوزی، [[سیوطی، عبدالرحمن بن ابی‌بکر|سیوطی]] و... گرفته شده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24148/1/12 ر.ک: همان، ص12]</ref>.


ایشان در این اثر از نام مشهور آثار استفاده برده است؛ مثلاً به‌جای تفسیر «جامع البيان» طبری، فقط به «تفسیر طبری» و نیز به‌جای «تفسير القرآن العظيم» ابن کثیر، فقط به «تفسیر ابن کثیر» اکتفا کرده است.
ایشان در این اثر از نام مشهور آثار استفاده برده است؛ مثلاً به‌جای تفسیر «جامع البيان» طبری، فقط به «تفسیر طبری» و نیز به‌جای «تفسير القرآن العظيم» ابن کثیر، فقط به «تفسیر ابن کثیر» اکتفا کرده است.
۴۲۵٬۲۲۵

ویرایش