تقويم البلدان: تفاوت میان نسخهها
جز (Hbaghizadeh@noornet.net صفحهٔ تقویم البلدان را بدون برجایگذاشتن تغییرمسیر به تقويم البلدان منتقل کرد) |
جز (جایگزینی متن - ': ==' به '==') |
||
خط ۴۷: | خط ۴۷: | ||
"تقويم البلدان"، را عمادالدين اسماعيل، مشهور به ابوالفداء به عربي نوشته است. وي اين كتاب را در 721ق به پايان رساند؛ اما احتمالاً تا پايان عمر آن را تكميل مىكرده است. در نيمه اول قرن هشتم قمري در شام دو كتاب مهم در كيهان نگاري نوشته شد كه كتاب ابوالفداء يكي از آنها است. ابىالفداء اولين كسى است كه روش جدولبندى را در جغرافيا به كار برده است. اين اثر در قرنهاي هجدهم و نوزدهم ميلادي در اروپا شهرتي بينظير يافت. | "تقويم البلدان"، را عمادالدين اسماعيل، مشهور به ابوالفداء به عربي نوشته است. وي اين كتاب را در 721ق به پايان رساند؛ اما احتمالاً تا پايان عمر آن را تكميل مىكرده است. در نيمه اول قرن هشتم قمري در شام دو كتاب مهم در كيهان نگاري نوشته شد كه كتاب ابوالفداء يكي از آنها است. ابىالفداء اولين كسى است كه روش جدولبندى را در جغرافيا به كار برده است. اين اثر در قرنهاي هجدهم و نوزدهم ميلادي در اروپا شهرتي بينظير يافت. | ||
== ساختار | == ساختار== | ||
كتاب از دو بخش تشكيل شده است: بخش اول به منزله مقدمهاي در كيهان نگاري عمومي است كه شامل اطلاعات معمولي درباره تقسيم زمين، خط استوا، هفت اقليم، معموره زمين، مساحت آن، و اصطلاحات جغرافيا است و گزارشي كوتاه از درياها، درياچهها، رودها، و كوهها دارد و ترتيب كتاب را نيز توضيح مىدهد. قسمت دوم كه مفصلتر است، به نوبه خود هجده قسمت يا به تعبير درستتر هجده جدول است كه از مناطق مختلف كه اقليم نيز خوانده ميشود، سخن دارد: بلاد عرب، مصر، مغرب، سودان، اندلس، جزاير مديترانه و اقيانوس اطلس، شمال(بلاد فرنگ و ترك)، شام، جزيره، عراق، خوزستان، فارس، كرمان، سيستان، سند(پنجاب)، هند، چين، جزاير درياي شرقي، روم، ارمنستان، عراق عجم، ديلم، طبرستان، خراسان، زابلستان، طخارستان، خوارزم، و ماوراءالنهر. اين فصلبندي نموداري دقيق از نفوذ مكتب كلاسيك بلخ و همچنين حاكي از گرايش ابوالفداء به تقسيم مناطق جغرافيايي است. | كتاب از دو بخش تشكيل شده است: بخش اول به منزله مقدمهاي در كيهان نگاري عمومي است كه شامل اطلاعات معمولي درباره تقسيم زمين، خط استوا، هفت اقليم، معموره زمين، مساحت آن، و اصطلاحات جغرافيا است و گزارشي كوتاه از درياها، درياچهها، رودها، و كوهها دارد و ترتيب كتاب را نيز توضيح مىدهد. قسمت دوم كه مفصلتر است، به نوبه خود هجده قسمت يا به تعبير درستتر هجده جدول است كه از مناطق مختلف كه اقليم نيز خوانده ميشود، سخن دارد: بلاد عرب، مصر، مغرب، سودان، اندلس، جزاير مديترانه و اقيانوس اطلس، شمال(بلاد فرنگ و ترك)، شام، جزيره، عراق، خوزستان، فارس، كرمان، سيستان، سند(پنجاب)، هند، چين، جزاير درياي شرقي، روم، ارمنستان، عراق عجم، ديلم، طبرستان، خراسان، زابلستان، طخارستان، خوارزم، و ماوراءالنهر. اين فصلبندي نموداري دقيق از نفوذ مكتب كلاسيك بلخ و همچنين حاكي از گرايش ابوالفداء به تقسيم مناطق جغرافيايي است. | ||
== گزارش محتوا | == گزارش محتوا== | ||
خط ۷۱: | خط ۷۱: | ||
در اروپا تقويم البلدان شهرت فراوانى يافت و يكى از نخستين كتابهاى جغرافيايى بود كه در آنجا از عربى ترجمه شد. نخستين بار پوستل، خاورشناس فرانسوى (916-989 ق/ 1510-1581م)، از اين كتاب ياد كرده است. در قرن يازدهم ق/ هفدهم ميلادى چند تن از محققان اروپايى درباره ابوالفداء تحقيق كردند. ترجمه كامل اين كتاب را گويا در (1301 ق/ 1883م) به پايان رساند و در پاريس منتشر كرد. مقدمه رنو در باره تقويم البلدان اهميت بسيارى دارد و يكى از عمدهترين منابع تحقيقى براى آشنايى با ابوالفداء و اثر جغرافيايى او بوده است. پس از آن، شرح كراچكوفسكى درباره اين كتاب اهميت و ارزشى ويژه دارد. | در اروپا تقويم البلدان شهرت فراوانى يافت و يكى از نخستين كتابهاى جغرافيايى بود كه در آنجا از عربى ترجمه شد. نخستين بار پوستل، خاورشناس فرانسوى (916-989 ق/ 1510-1581م)، از اين كتاب ياد كرده است. در قرن يازدهم ق/ هفدهم ميلادى چند تن از محققان اروپايى درباره ابوالفداء تحقيق كردند. ترجمه كامل اين كتاب را گويا در (1301 ق/ 1883م) به پايان رساند و در پاريس منتشر كرد. مقدمه رنو در باره تقويم البلدان اهميت بسيارى دارد و يكى از عمدهترين منابع تحقيقى براى آشنايى با ابوالفداء و اثر جغرافيايى او بوده است. پس از آن، شرح كراچكوفسكى درباره اين كتاب اهميت و ارزشى ويژه دارد. | ||
== وضعيت كتاب | == وضعيت كتاب== | ||