۴۲۵٬۲۲۵
ویرایش
آثار الشيعة الإمامية: تفاوت میان نسخهها
جز
ویرایش Hbaghizadeh@noornet.net (بحث) به آخرین تغییری که Mreza_fasihy@yahoo.com انجام داده بود و...
جز (جایگزینی متن - 'حاكم' به 'حاكم ') |
جز (ویرایش Hbaghizadeh@noornet.net (بحث) به آخرین تغییری که Mreza_fasihy@yahoo.com انجام داده بود و...) |
||
| خط ۳۵: | خط ۳۵: | ||
|-class='articleCode' | |-class='articleCode' | ||
|کد اتوماسیون | |کد اتوماسیون | ||
|data-type='automationCode'| | |data-type='automationCode'|19911 | ||
|} | |} | ||
</div> | </div> | ||
== معرفى اجمالى == | == معرفى اجمالى == | ||
اصل | |||
'''آثار الشيعة الإمامية''' اثر [[عبدالعزيز جواهر الكلام]]،از نوادگان محمد حسن نجفی مشهور به صاحب جواهر است. این کتاب راجع به عقايد، افكار، آثار و شرح حال بزرگان علمى و سياسى شيعه از ابتداى تشكيل اين مذهب تا عصر حاضر كه به زبان عربى نوشته شده است. | |||
اصل كتاب داراى بيست جزء مىباشد كه اثر حاضر، جزء چهارم و قسمت سوم از تاريخ سياسى اماميه آن است كه شامل تاريخ سياسى مذهب تشيع راجع به حالات وزراء و امراء نامى آن در دربارهاى شيعى و غيرشيعى در ايران، عراق، عرب، سوريه، مصر، هند و... از ابتداى تشكيل وزارت و امارت در اسلام تا انقراض سلسله زنديه در ايران مىباشد كه به قلم على جواهر الكلام به فارسى ترجمه شده است. | |||
انگيزه نويسنده از تأليف اين اثر، آن بوده كه ايرانيان از طرز تشكيل مذهب شيعه و شاهكارهاى نوابغ خود در رهايى و استخلاص از چنگال اجانب بيخبر نباشند <ref>مقدمه مترجم، ص1</ref>. | انگيزه نويسنده از تأليف اين اثر، آن بوده كه ايرانيان از طرز تشكيل مذهب شيعه و شاهكارهاى نوابغ خود در رهايى و استخلاص از چنگال اجانب بيخبر نباشند <ref>مقدمه مترجم، ص1</ref>. | ||
| خط ۴۹: | خط ۵۲: | ||
كتاب با دو مقدمه از مترجم و نويسنده آغاز و مطالب در دو باب و هر باب در چندين فصل، تنظيم شده است. | |||
اين اثر يكى از مهمترين منابع تاريخى ايران بعد از اسلام محسوب مىگردد زيرا در تأليف آن، بهقدر توانائى راجع به صحت اسناد و مدارك، جمعآورى اطلاعات مفيد و تقليد و پيروى از تأليفات جديد علمى، سعى و اهتمام بهعمل آمده است<ref>همان</ref>. | اين اثر يكى از مهمترين منابع تاريخى ايران بعد از اسلام محسوب مىگردد زيرا در تأليف آن، بهقدر توانائى راجع به صحت اسناد و مدارك، جمعآورى اطلاعات مفيد و تقليد و پيروى از تأليفات جديد علمى، سعى و اهتمام بهعمل آمده است<ref>همان</ref>. | ||
| خط ۵۶: | خط ۵۹: | ||
در مقدمه مترجم، به جايگاه | در مقدمه مترجم، به جايگاه كتاب و نحوه ترجمه آن، اشاره گرديده است <ref>همان</ref>. | ||
نويسنده در مقدمه، ضمن بيان مقام شيعه در عالم سياست و معارف، رويه خود در تأليف | نويسنده در مقدمه، ضمن بيان مقام شيعه در عالم سياست و معارف، رويه خود در تأليف كتاب را ذكر و در ادامه، به بيان موضوع بيست جزء كتاب پرداخته است <ref>مقدمه نويسنده، ص3</ref>. | ||
نويسنده باب اول | نويسنده باب اول كتاب را با ذكر مقدمهاى در تاريخ نهضت علمى و ادبى ايرانيان و تأثير آن در آداب و سياست عرب آغاز كرده است. مطالب اين باب در حالات وزراء بوده و مشتمل بر سه فصل زير است: | ||
فصل اول، در حالات وزرائى است كه در دربارهاى مخالف مذهب خود وزارت نمودهاند كه عبارتند از: | فصل اول، در حالات وزرائى است كه در دربارهاى مخالف مذهب خود وزارت نمودهاند كه عبارتند از: | ||
الف) وزراى عباسيان در عراق؛ از جمله: خالد بن برمك وزير سفاح و منصور، يحيى بن خالد بن برمك وزير هارون، فضل بن يحيى وزير هارون <ref>متن | الف) وزراى عباسيان در عراق؛ از جمله: خالد بن برمك وزير سفاح و منصور، يحيى بن خالد بن برمك وزير هارون، فضل بن يحيى وزير هارون <ref>متن كتاب، ص20-26</ref>. | ||
ب) وزراى اخشيديه؛ سرسلسله دولت اخشيدى مصر محمد بن طغج است كه از قبل الراضى باللّه عباسى در مصر حكومت مىنمود و همينكه سلطنت عباسى رو بضعف نهاد و هريك از امراء درصدد سركشى و ياغىگرى برآمدند، محمد بن طفج | ب) وزراى اخشيديه؛ سرسلسله دولت اخشيدى مصر محمد بن طغج است كه از قبل الراضى باللّه عباسى در مصر حكومت مىنمود و همينكه سلطنت عباسى رو بضعف نهاد و هريك از امراء درصدد سركشى و ياغىگرى برآمدند، محمد بن طفج حاكم مصر نيز در سال 327ق اعلان استقلال داد و خليفه از ناچارى استقلال وى را پذيرفته او را به لقب اخشيد ملقب نمود. اخشيد از القاب ملوك فرغانه و به معناى پادشاه پادشاهان است. محمد بن طفج نيز از همان خاندان بوده و مدت حكومت او تا سال 334ق دوام يافت و بعد از او پسرش ابوالقاسم انوجور بن اخشيد تا سال 349ق سلطنت نمود تا اينكه آخرين پادشاه اخشيديه است تا سال 362ق حكومت كرد <ref>همان، ص41</ref>. | ||
جعفر بن فضل فراتى كه ظاهراً شيعه امامى اثنى عشرى بوده است از وزراى نامى اخشيدىها مىباشد و اگرچه به نظر نويسنده نص صريح تاريخى به تشيع وى در دست نيست ولى نظر به تشيع اجداد او خاندان فرات وزراء دولت عباسى و توجه شخصى جعفر بن فضل باشراف مدينه كه از امراى شيعيان بودهاند و تجليل اشراف مدينه از جنازه جعفر مىتوان او را شيعه امامى اثنى عشرى دانست <ref>همان</ref>. | جعفر بن فضل فراتى كه ظاهراً شيعه امامى اثنى عشرى بوده است از وزراى نامى اخشيدىها مىباشد و اگرچه به نظر نويسنده نص صريح تاريخى به تشيع وى در دست نيست ولى نظر به تشيع اجداد او خاندان فرات وزراء دولت عباسى و توجه شخصى جعفر بن فضل باشراف مدينه كه از امراى شيعيان بودهاند و تجليل اشراف مدينه از جنازه جعفر مىتوان او را شيعه امامى اثنى عشرى دانست <ref>همان</ref>. | ||
| خط ۷۲: | خط ۷۵: | ||
ج) وزراى فاطميه در مصر؛ دولت فاطميه يا عبيديه (منسوب به عبيداللّه بن مهدى مؤسس اين سلسله) در بلاد مراكش و مصر حكومت و استيلاء داشتند. سرسلسله آنان عبيداللّه بن مهدى و آخرين پادشاه آن العاضد لدين اللّه بن يوسف است. ظهور اين سلطنت در مراكش اتفاق افتاد و در ايام سلطنت چهارمين پادشاه اين سلسله، المغرلدين اللّه بن المنصور مملكت مصر بدستيارى سردار نامى جوهر در سال 358ق مسخر اين خاندان گرديد. بهطور كلى چهارده تن از خلفاى فاطمى در افريقا حكومت نمودهاند كه ده نفر از آنها بر مصر نيز استيلاء داشتهاند ابتداء ظهورشان در افريقا سنه 296ق و در سال 567ق حكومتشان منقرض گرديد و مملكت مصر بهدست اكراد ايوبى افتاد <ref>همان، ص42-43</ref>. | ج) وزراى فاطميه در مصر؛ دولت فاطميه يا عبيديه (منسوب به عبيداللّه بن مهدى مؤسس اين سلسله) در بلاد مراكش و مصر حكومت و استيلاء داشتند. سرسلسله آنان عبيداللّه بن مهدى و آخرين پادشاه آن العاضد لدين اللّه بن يوسف است. ظهور اين سلطنت در مراكش اتفاق افتاد و در ايام سلطنت چهارمين پادشاه اين سلسله، المغرلدين اللّه بن المنصور مملكت مصر بدستيارى سردار نامى جوهر در سال 358ق مسخر اين خاندان گرديد. بهطور كلى چهارده تن از خلفاى فاطمى در افريقا حكومت نمودهاند كه ده نفر از آنها بر مصر نيز استيلاء داشتهاند ابتداء ظهورشان در افريقا سنه 296ق و در سال 567ق حكومتشان منقرض گرديد و مملكت مصر بهدست اكراد ايوبى افتاد <ref>همان، ص42-43</ref>. | ||
ج) وزراى دولت سلجوقيه و مغول در ايران؛ كه از آن جملهاند: ابونصر عميد كندرى و ابومنصور بن حسين آبى وزير طغرل، تاج الملك ابوالغنائم قمى وزير ملكشاه <ref>همان، ص47-49</ref>. | |||
فصل دوم، در حالات وزرائى است كه در دربارهاى موافق مذهب و سياست خود وزارت نمودهاند. مانند وزراى آل بويه- صفويه- زنديه- عادلشاهيه و قطبشاهيه <ref>همان، ص79</ref>. | فصل دوم، در حالات وزرائى است كه در دربارهاى موافق مذهب و سياست خود وزارت نمودهاند. مانند وزراى آل بويه- صفويه- زنديه- عادلشاهيه و قطبشاهيه <ref>همان، ص79</ref>. | ||
| خط ۸۶: | خط ۸۹: | ||
فصل سوم، در حالات امراء دوره سلاطين موافق مذهب شيعه مانند امراء بنى حمدان، امراى كاكويه، امراى ايلخانى، امراى سربداريه و امراى صفويه <ref>همان، ص180-194</ref>. | فصل سوم، در حالات امراء دوره سلاطين موافق مذهب شيعه مانند امراء بنى حمدان، امراى كاكويه، امراى ايلخانى، امراى سربداريه و امراى صفويه <ref>همان، ص180-194</ref>. | ||
== وضعيت | == وضعيت كتاب == | ||
فهرست مطالب در انتهاى | فهرست مطالب در انتهاى كتاب آمده است. | ||
مترجم گاه با اجازه و تصويب مؤلف از ترجمه بخشى از مطالب | مترجم گاه با اجازه و تصويب مؤلف از ترجمه بخشى از مطالب كتاب صرفنظر نموده است؛ مثلاً از شرح حال نقباء صرفنظر نموده به ذكر حالات صدور و شيخالاسلامهاى معاصر سلاطين صفويه پرداخته است <ref>همان، ص 105</ref>. | ||
پاورقىها بيشتر به ذكر منابع -و البته در بسيارى از موارد بدون ذكر صفحه- اختصاص يافته است. | پاورقىها بيشتر به ذكر منابع -و البته در بسيارى از موارد بدون ذكر صفحه- اختصاص يافته است. | ||
| خط ۹۹: | خط ۱۰۲: | ||
مقدمه و متن | مقدمه و متن كتاب. | ||