دادرسی مردمان: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'نهج‌ البلاغه' به 'نهج‌البلاغه')
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
 
(۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۲: خط ۲:
| تصویر =NUR55672J1.jpg
| تصویر =NUR55672J1.jpg
| عنوان = دادرسی مردمان
| عنوان = دادرسی مردمان
| عنوان‌های دیگر = تاریخ. برگزیده ** تحلیل بیعت با امام علی (ع)، اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی، مشکلات پیشاوری با تکیه بر نهج البلاغه
| عنوان‌های دیگر = تاریخ. برگزیده ** تحلیل بیعت با امام علی(ع)، اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی، مشکلات پیشاوری با تکیه بر نهج البلاغه
| پدیدآورندگان
| پدیدآورندگان
| پدیدآوران =  
| پدیدآوران =  
خط ۹: خط ۹:
| زبان = فارسی
| زبان = فارسی
| کد کنگره =  /د85 د2 37/35 BP  
| کد کنگره =  /د85 د2 37/35 BP  
| موضوع =سیاست و حکومت - علی بن ابی طالب (ع)، امام اول، 23 قبل از هجرت - 40ق. - سرگذشتنامه  - حکومت  - علی بن ابی طالب (ع)، امام اول، 23 قبل از هجرت - 40ق. نهج البلاغه
| موضوع =سیاست و حکومت - علی بن ابی طالب(ع)، امام اول، 23 قبل از هجرت - 40ق. - سرگذشتنامه  - حکومت  - علی بن ابی طالب(ع)، امام اول، 23 قبل از هجرت - 40ق. نهج البلاغه
|ناشر  
|ناشر  
| ناشر = دريا
| ناشر = دريا
خط ۳۰: خط ۳۰:


===سبک نگارش===
===سبک نگارش===
# در سراسر مباحث کتاب، مطالب [[نهج‌‌البلاغة (صبحی صالح)|نهج‌البلاغه]] محور قرار داده شده و به روش تشکیل خانواده حدیث و خبر، با تنقیح مطالب حدیثی و تاریخی، مطالب نهج‌ البلاغه تکمیل و آموزه‌های آن، دسته‌بندی و تدوین شده است<ref>ر.ک: دیباچه، ص23</ref>.
# در سراسر مباحث کتاب، مطالب [[نهج‌‌البلاغة (صبحی صالح)|نهج‌البلاغه]] محور قرار داده شده و به روش تشکیل خانواده حدیث و خبر، با تنقیح مطالب حدیثی و تاریخی، مطالب نهج‌البلاغه تکمیل و آموزه‌های آن، دسته‌بندی و تدوین شده است<ref>ر.ک: دیباچه، ص23</ref>.
# در تمام مباحث، نهج‌البلاغه و آموزه‌های [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] در موضوعات مطرح‌شده، به‌صورت برجسته و متن اصلی کتاب آمده است تا متن نهج‌ البلاغه و خانواده حدیث و خبر آن، در منظر و مرآ قرار گیرد<ref>ر.ک: همان</ref>.
# در تمام مباحث، نهج‌البلاغه و آموزه‌های [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] در موضوعات مطرح‌شده، به‌صورت برجسته و متن اصلی کتاب آمده است تا متن نهج‌البلاغه و خانواده حدیث و خبر آن، در منظر و مرآ قرار گیرد<ref>ر.ک: همان</ref>.
# به‌منظور فهم بهتر نهج‌البلاغه، تلاش شده است هماهنگی نظم تاریخی و پیوستگی میان سخنان امام(ع) سامان یابد و آموزه‌های نهج‌البلاغه در مباحث مطرح‌شده در زنجیره تاریخی خود قرار گیرد<ref>ر.ک: همان، ص23-24</ref>.
# به‌منظور فهم بهتر نهج‌البلاغه، تلاش شده است هماهنگی نظم تاریخی و پیوستگی میان سخنان امام(ع) سامان یابد و آموزه‌های نهج‌البلاغه در مباحث مطرح‌شده در زنجیره تاریخی خود قرار گیرد<ref>ر.ک: همان، ص23-24</ref>.


==ویژگی‌های کتاب==
==ویژگی‌های کتاب==
برخی از مهم‌ترین ویژگی‌های کتاب به شرح زیر است:
برخی از مهم‌ترین ویژگی‌های کتاب به شرح زیر است:
# از قواعد مهم فهم نهج‌ البلاغه، توجه به منابع و اسناد، جغرافیای سخن، سبب صدور، تاریخ ایراد، مخاطب، موضوعات و اهداف آن است که در کتاب حاضر، سعی شده است این موارد لحاظ شود<ref>ر.ک: همان، ص24</ref>.
# از قواعد مهم فهم نهج‌البلاغه، توجه به منابع و اسناد، جغرافیای سخن، سبب صدور، تاریخ ایراد، مخاطب، موضوعات و اهداف آن است که در کتاب حاضر، سعی شده است این موارد لحاظ شود<ref>ر.ک: همان، ص24</ref>.
# شریف رضی در تألیف نهج‌ البلاغه، به تقطیع و تنظیم مطالب دست یازیده و آموزه‌های [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] را فقط گزینش نکرده، بلکه در موارد متعدد، قسمت‌هایی از آموزه‌های امام را از دو یا چند خطبه و سخن برگزیده و به سلیقه خود، در کنار هم قرار داده است. بی‌توجهی به این امر، موجب بدفهمی آموزه‌های امام(ع) و تحلیل نادرست از آن‌ها می‌شود. اما در کتاب حاضر، در چارچوب مباحث کتاب، این موارد، تفکیک شده و هریک در جای خود آمده است<ref>ر.ک: همان</ref>.
# شریف رضی در تألیف نهج‌البلاغه، به تقطیع و تنظیم مطالب دست یازیده و آموزه‌های [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] را فقط گزینش نکرده، بلکه در موارد متعدد، قسمت‌هایی از آموزه‌های امام را از دو یا چند خطبه و سخن برگزیده و به سلیقه خود، در کنار هم قرار داده است. بی‌توجهی به این امر، موجب بدفهمی آموزه‌های امام(ع) و تحلیل نادرست از آن‌ها می‌شود. اما در کتاب حاضر، در چارچوب مباحث کتاب، این موارد، تفکیک شده و هریک در جای خود آمده است<ref>ر.ک: همان</ref>.
# به‌منظور فهم بهتر مطالب [[نهج‌‌البلاغة (صبحی صالح)|نهج‌البلاغه]]، آموزه‌های [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] بدون اعمال سلیقه، تکمیل و در چارچوب مباحث کتاب، عرضه شده است<ref>ر.ک: همان، ص24-25</ref>.
# به‌منظور فهم بهتر مطالب [[نهج‌‌البلاغة (صبحی صالح)|نهج‌البلاغه]]، آموزه‌های [[امام علی علیه‌السلام|امام علی(ع)]] بدون اعمال سلیقه، تکمیل و در چارچوب مباحث کتاب، عرضه شده است<ref>ر.ک: همان، ص24-25</ref>.


خط ۴۶: خط ۴۶:
# تحلیل خودداری امام(ع) از پذیرش بیعت: از مجموع مطالب مطرح‌شده در نهج‌البلاغه، می‌توان دریافت که این خودداری، بر تحلیلی درست از شرایط استوار بوده و به دلایل زیر، از این امر، دوری شده است: پیچیدگی اوضاع رویارویی، نااستواری مردمان بر دفاع از حق و عدالت، سر برکشیدن فتنه‌ها و آشوب‌ها، ناشناسایی راه روشن و راست حق و عدالت و پرهیز از بیعت عاطفی و احساسی<ref>ر.ک: همان، ص31-36</ref>.
# تحلیل خودداری امام(ع) از پذیرش بیعت: از مجموع مطالب مطرح‌شده در نهج‌البلاغه، می‌توان دریافت که این خودداری، بر تحلیلی درست از شرایط استوار بوده و به دلایل زیر، از این امر، دوری شده است: پیچیدگی اوضاع رویارویی، نااستواری مردمان بر دفاع از حق و عدالت، سر برکشیدن فتنه‌ها و آشوب‌ها، ناشناسایی راه روشن و راست حق و عدالت و پرهیز از بیعت عاطفی و احساسی<ref>ر.ک: همان، ص31-36</ref>.


در عنوان دوم، به اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام(ع) اشاره و تأکید شده است که بر مبنای نهج‌ البلاغه، برخی از مهم‌ترین اصلاحات امام(ع) در حکومت عبارتند از: بازگرداندن اموال به‌غارت‌رفته از بیت‌المال، پاسداشت آزادی‌های عمومی، اصلاح نظام بیت‌المال، اصلاح فرهنگ اداری و مدیریتی و اصلاح نظام قضایی<ref>ر.ک: همان، ص61</ref>.
در عنوان دوم، به اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام(ع) اشاره و تأکید شده است که بر مبنای نهج‌البلاغه، برخی از مهم‌ترین اصلاحات امام(ع) در حکومت عبارتند از: بازگرداندن اموال به‌غارت‌رفته از بیت‌المال، پاسداشت آزادی‌های عمومی، اصلاح نظام بیت‌المال، اصلاح فرهنگ اداری و مدیریتی و اصلاح نظام قضایی<ref>ر.ک: همان، ص61</ref>.


در سومین عنوان، مشکلات، مخالفت‌ها و مقابله‌ها با اصلاحات امام(ع) تشریح شده است. برخی از مهم‌ترین این مشکلات، عبارتند از: تشتت اجتماعی و خواسته‌های متضاد، قبیله‌گرایی و حاکمیت فرهنگ قبیله‌ای، خودکامگی و تمامیت‌طلبی سرکردگان و تنگ‌نظری و کوته‌بینی جمعی از پیروان<ref>ر.ک: همان، ص242-243</ref>.
در سومین عنوان، مشکلات، مخالفت‌ها و مقابله‌ها با اصلاحات امام(ع) تشریح شده است. برخی از مهم‌ترین این مشکلات، عبارتند از: تشتت اجتماعی و خواسته‌های متضاد، قبیله‌گرایی و حاکمیت فرهنگ قبیله‌ای، خودکامگی و تمامیت‌طلبی سرکردگان و تنگ‌نظری و کوته‌بینی جمعی از پیروان<ref>ر.ک: همان، ص242-243</ref>.


در آخرین عنوان، به بررسی مخالفت‌ها و مقابله‌های مذکور با امام(ع) پرداخته شده؛ ولذا ابتدا، به بررسی چگونگی شکل‌گیری نخستین حلقه‌های مخالفت و مقابله با امام(ع) پرداخته شده<ref>ر.ک: همان، ص281</ref> و سپس ضمن اشاره به مخالفت قاسطین، ناکثین و مارقین با آن حضرت<ref>ر.ک: همان، ص298</ref>، تحلیل امام(ع) درباره ریشه مخالفت‌ها و مقابله‌ها، با استفاده از سخنان ایشان در نهج‌ البلاغه، بیان گردیده است<ref>ر.ک: همان، ص300</ref>.
در آخرین عنوان، به بررسی مخالفت‌ها و مقابله‌های مذکور با امام(ع) پرداخته شده؛ ولذا ابتدا، به بررسی چگونگی شکل‌گیری نخستین حلقه‌های مخالفت و مقابله با امام(ع) پرداخته شده<ref>ر.ک: همان، ص281</ref> و سپس ضمن اشاره به مخالفت قاسطین، ناکثین و مارقین با آن حضرت<ref>ر.ک: همان، ص298</ref>، تحلیل امام(ع) درباره ریشه مخالفت‌ها و مقابله‌ها، با استفاده از سخنان ایشان در نهج‌البلاغه، بیان گردیده است<ref>ر.ک: همان، ص300</ref>.


==پانویس==
==پانویس==
خط ۶۶: خط ۶۶:
[[رده:ائمه اثنی عشر (دوازده امام)]]
[[رده:ائمه اثنی عشر (دوازده امام)]]
[[رده:سرگذشت‌‌نامه‌های فردی]]
[[رده:سرگذشت‌‌نامه‌های فردی]]
[[رده:علی بن ابی‌طالب(ع)]]
[[رده:امام علی(ع)]]
 
[[رده:مقالات بازبینی شده2 اسفند 1404]]
[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]
[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ اسفند 1404 توسط عباس مکرمی]]
[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ اسفند 1404 توسط عباس مکرمی]]
[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ اسفند 1404 توسط محسن عزیزی]]
[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ اسفند 1404 توسط محسن عزیزی]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۵ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۱۶

دادرسی مردمان، اثر مصطفی دلشاد تهرانی (متولد 1334ش) است که با تکیه بر مطالب نهج‌البلاغه و آموزه‌های امام علی(ع) در آن، به تحلیل موضوع بیعت با آن حضرت، اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام و مشکلات پیشاروی ایشان پرداخته است.

دادرسی مردمان
دادرسی مردمان
پدیدآوراندلشاد تهرانی، مصطفی (نويسنده)
عنوان‌های دیگرتاریخ. برگزیده ** تحلیل بیعت با امام علی(ع)، اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی، مشکلات پیشاوری با تکیه بر نهج البلاغه
ناشردريا
مکان نشرایران - تهران
سال نشر1394ش
چاپ1
شابک978-964-7313-37-7
موضوعسیاست و حکومت - علی بن ابی طالب(ع)، امام اول، 23 قبل از هجرت - 40ق. - سرگذشتنامه - حکومت - علی بن ابی طالب(ع)، امام اول، 23 قبل از هجرت - 40ق. نهج البلاغه
زبانفارسی
تعداد جلد1
کد کنگره
/د85 د2 37/35 BP
نورلایبمطالعه و دانلود pdf

ساختار

کتاب با مقدمه مفصلی از مؤلف تحت عنوان «دیباچه» آغاز و مطالب در چهار عنوان اصلی «بیعت با امام علی(ع)»، «اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام علی(ع)»، «مشکلات پیشاروی...» و «مخالفت‌ها و مقابله‌ها» عرضه شده است.

سبک نگارش

  1. در سراسر مباحث کتاب، مطالب نهج‌البلاغه محور قرار داده شده و به روش تشکیل خانواده حدیث و خبر، با تنقیح مطالب حدیثی و تاریخی، مطالب نهج‌البلاغه تکمیل و آموزه‌های آن، دسته‌بندی و تدوین شده است[۱].
  2. در تمام مباحث، نهج‌البلاغه و آموزه‌های امام علی(ع) در موضوعات مطرح‌شده، به‌صورت برجسته و متن اصلی کتاب آمده است تا متن نهج‌البلاغه و خانواده حدیث و خبر آن، در منظر و مرآ قرار گیرد[۲].
  3. به‌منظور فهم بهتر نهج‌البلاغه، تلاش شده است هماهنگی نظم تاریخی و پیوستگی میان سخنان امام(ع) سامان یابد و آموزه‌های نهج‌البلاغه در مباحث مطرح‌شده در زنجیره تاریخی خود قرار گیرد[۳].

ویژگی‌های کتاب

برخی از مهم‌ترین ویژگی‌های کتاب به شرح زیر است:

  1. از قواعد مهم فهم نهج‌البلاغه، توجه به منابع و اسناد، جغرافیای سخن، سبب صدور، تاریخ ایراد، مخاطب، موضوعات و اهداف آن است که در کتاب حاضر، سعی شده است این موارد لحاظ شود[۴].
  2. شریف رضی در تألیف نهج‌البلاغه، به تقطیع و تنظیم مطالب دست یازیده و آموزه‌های امام علی(ع) را فقط گزینش نکرده، بلکه در موارد متعدد، قسمت‌هایی از آموزه‌های امام را از دو یا چند خطبه و سخن برگزیده و به سلیقه خود، در کنار هم قرار داده است. بی‌توجهی به این امر، موجب بدفهمی آموزه‌های امام(ع) و تحلیل نادرست از آن‌ها می‌شود. اما در کتاب حاضر، در چارچوب مباحث کتاب، این موارد، تفکیک شده و هریک در جای خود آمده است[۵].
  3. به‌منظور فهم بهتر مطالب نهج‌البلاغه، آموزه‌های امام علی(ع) بدون اعمال سلیقه، تکمیل و در چارچوب مباحث کتاب، عرضه شده است[۶].

گزارش محتوا

در نخستین عنوان، به موضوع بیعت با امام علی(ع) اشاره گردیده است. درباره این امر، به چند موضوع اشاره شده است:

  1. درخواست بیعت با امام(ع): که از طرف جناح سیاسی طرف‌دار امام علی(ع)، یعنی بسیاری از صحابه پیامبر(ص) از مهاجران و انصار، قراء کوفه و تمامی بدریون که زنده بودند، مطرح گردید[۷].
  2. امتناع امام(ع) از پذیرش بیعت: این خودداری، به این دلیل بود که امام(ع) آمادگی اصلاحات بنیادی و اساسی و بازگشت به سیره نبوی را در مردم نمی‌دید؛ زیرا تحولات عصر خلفا سبب انحرافات عمیق سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی شده بود و جز با جراحی نمی‌شد آن جامعه بیمار را درمان کرد و مردم آمادگی جراحی نداشتند[۸].
  3. تحلیل خودداری امام(ع) از پذیرش بیعت: از مجموع مطالب مطرح‌شده در نهج‌البلاغه، می‌توان دریافت که این خودداری، بر تحلیلی درست از شرایط استوار بوده و به دلایل زیر، از این امر، دوری شده است: پیچیدگی اوضاع رویارویی، نااستواری مردمان بر دفاع از حق و عدالت، سر برکشیدن فتنه‌ها و آشوب‌ها، ناشناسایی راه روشن و راست حق و عدالت و پرهیز از بیعت عاطفی و احساسی[۹].

در عنوان دوم، به اصلاحات حکومتی و اقدامات تمدنی امام(ع) اشاره و تأکید شده است که بر مبنای نهج‌البلاغه، برخی از مهم‌ترین اصلاحات امام(ع) در حکومت عبارتند از: بازگرداندن اموال به‌غارت‌رفته از بیت‌المال، پاسداشت آزادی‌های عمومی، اصلاح نظام بیت‌المال، اصلاح فرهنگ اداری و مدیریتی و اصلاح نظام قضایی[۱۰].

در سومین عنوان، مشکلات، مخالفت‌ها و مقابله‌ها با اصلاحات امام(ع) تشریح شده است. برخی از مهم‌ترین این مشکلات، عبارتند از: تشتت اجتماعی و خواسته‌های متضاد، قبیله‌گرایی و حاکمیت فرهنگ قبیله‌ای، خودکامگی و تمامیت‌طلبی سرکردگان و تنگ‌نظری و کوته‌بینی جمعی از پیروان[۱۱].

در آخرین عنوان، به بررسی مخالفت‌ها و مقابله‌های مذکور با امام(ع) پرداخته شده؛ ولذا ابتدا، به بررسی چگونگی شکل‌گیری نخستین حلقه‌های مخالفت و مقابله با امام(ع) پرداخته شده[۱۲] و سپس ضمن اشاره به مخالفت قاسطین، ناکثین و مارقین با آن حضرت[۱۳]، تحلیل امام(ع) درباره ریشه مخالفت‌ها و مقابله‌ها، با استفاده از سخنان ایشان در نهج‌البلاغه، بیان گردیده است[۱۴].

پانویس

  1. ر.ک: دیباچه، ص23
  2. ر.ک: همان
  3. ر.ک: همان، ص23-24
  4. ر.ک: همان، ص24
  5. ر.ک: همان
  6. ر.ک: همان، ص24-25
  7. ر.ک: متن کتاب، ص29
  8. ر.ک: همان، ص30
  9. ر.ک: همان، ص31-36
  10. ر.ک: همان، ص61
  11. ر.ک: همان، ص242-243
  12. ر.ک: همان، ص281
  13. ر.ک: همان، ص298
  14. ر.ک: همان، ص300

منابع مقاله

دیباچه و متن کتاب.

وابسته‌ها