الجامع في أخبار القرامطة في الأحساء - الشام - العراق – اليمن: تفاوت میان نسخهها
جز (جایگزینی متن - 'نام ها' به 'نامها') |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - '↵↵ ' به ' ') |
||
(۲۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد) | |||
خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات کتاب | {{جعبه اطلاعات کتاب | ||
| تصویر =NUR15745J1.jpg | | تصویر =NUR15745J1.jpg | ||
خط ۶: | خط ۵: | ||
|پدیدآورندگان | |پدیدآورندگان | ||
| پدیدآوران = | | پدیدآوران = | ||
[[زکار، سهیل]] ( | [[زکار، سهیل]] (نویسنده) | ||
|- | |- | ||
|data-type='language'|عربي | |data-type='language'|عربي | ||
خط ۱۴: | خط ۱۳: | ||
اسماعيليه | اسماعيليه | ||
قرمطيان - تاريخ | قرمطيان - تاريخ | ||
کشورهای عربی - تاريخ | |||
|- | |- | ||
|data-type='publisher'|التکوين | |data-type='publisher'|التکوين | ||
خط ۲۳: | خط ۲۲: | ||
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE15745AUTOMATIONCODE | | کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE15745AUTOMATIONCODE | ||
| چاپ =1 | | چاپ =1 | ||
| تعداد جلد =2 | |||
| کتابخانۀ دیجیتال نور =15745 | |||
| کتابخوان همراه نور =15745 | |||
| کد پدیدآور = | | کد پدیدآور = | ||
| پس از = | | پس از = | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
}} | }} | ||
'''الجامع في أخبار القرامطة في الأحساء - الشام - العراق - اليمن'''، اثر [[زکار، سهیل|سهیل زکار]]، کتابی است پیرامون چگونگی پیدایش قرامطه و تاریخ آن در نقاط مختلف جهان. | '''الجامع في أخبار القرامطة في الأحساء - الشام - العراق - اليمن'''، اثر [[زکار، سهیل|سهیل زکار]]، کتابی است پیرامون چگونگی پیدایش قرامطه و تاریخ آن در نقاط مختلف جهان. | ||
خط ۳۸: | خط ۳۷: | ||
کتاب با مقدمه نویسنده آغاز و مطالب در دو باب (باب اول دارای سه فصل است)، در دو جلد، تنظیم شده است. | کتاب با مقدمه نویسنده آغاز و مطالب در دو باب (باب اول دارای سه فصل است)، در دو جلد، تنظیم شده است. | ||
نویسنده در تدوین و نگارش این کتاب، از منابع و مصادر فراوانی استفاده کرده است که از جمله آنها، میتوان به آثار زیر اشاره نمود: «[[خلاصه الذهب المسبوك مختصر من سير الملوك|خلاصة الذهب المسبوك]]» عبدالرحمن بن سنبط اربلی؛ «[[الكامل في التاريخ]]» [[ابن اثیر، علی بن محمد|ابن اثیر]]؛ «[[كشف الغمة في معرفة الأئمة (اربلی)|كشف الغمة في معرفة الأئمة]]» [[اربلی، علی بن عیسی|علی بن عیسی اربلی]]؛ «الخلافة»، «الدعوة إلی الإسلام» و «تراث الإسلام» توماس آرنولد؛ «[[تاريخ الموصل]]» ابوزکریا ازدی؛ «[[أخبار مكة و ما جاء فيها من الآثار (ازرقی)|أخبار مكة]]» [[ارزقی، محمد بن عبدالله|ابوالولید محمد ازرقی]] و | نویسنده در تدوین و نگارش این کتاب، از منابع و مصادر فراوانی استفاده کرده است که از جمله آنها، میتوان به آثار زیر اشاره نمود: «[[خلاصه الذهب المسبوك مختصر من سير الملوك|خلاصة الذهب المسبوك]]» عبدالرحمن بن سنبط اربلی؛ «[[الكامل في التاريخ]]» [[ابن اثیر، علی بن محمد|ابن اثیر]]؛ «[[كشف الغمة في معرفة الأئمة (اربلی)|كشف الغمة في معرفة الأئمة]]» [[اربلی، علی بن عیسی|علی بن عیسی اربلی]]؛ «الخلافة»، «الدعوة إلی الإسلام» و «تراث الإسلام» توماس آرنولد؛ «[[تاريخ الموصل]]» ابوزکریا ازدی؛ «[[أخبار مكة و ما جاء فيها من الآثار (ازرقی)|أخبار مكة]]» [[ارزقی، محمد بن عبدالله|ابوالولید محمد ازرقی]] و..<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24836/1/631 ر.ک: متن کتاب، ج2، ص631]</ref>. | ||
==گزارش محتوا== | ==گزارش محتوا== | ||
در مقدمه، به این نکته اشاره شده است که بحث در تاریخ عرب و اسلام، بهصورت عام و کلی، امر آسانی نبوده و پژوهشگر در این امر، گرفتار سختیهای فراوانی میشود که نویسنده به توضیح آن پرداخته است <ref>ر.ک: مقدمه، ج1، ص7-8</ref>. | در مقدمه، به این نکته اشاره شده است که بحث در تاریخ عرب و اسلام، بهصورت عام و کلی، امر آسانی نبوده و پژوهشگر در این امر، گرفتار سختیهای فراوانی میشود که نویسنده به توضیح آن پرداخته است<ref>ر.ک: مقدمه، ج1، ص7-8</ref>. | ||
جلد اول، از صفحه 7 تا 335 را شامل شده و جلد دوم، از ادامه این صفحه، یعنی از صحفه 336 آغاز و تا 670، ادامه پیدا کرده است. | جلد اول، از صفحه 7 تا 335 را شامل شده و جلد دوم، از ادامه این صفحه، یعنی از صحفه 336 آغاز و تا 670، ادامه پیدا کرده است. | ||
باب اول، مدخلی است در تاریخ قرامطه که مطالب آن، در سه فصل زیر تنظیم شده است: | باب اول، مدخلی است در تاریخ قرامطه که مطالب آن، در سه فصل زیر تنظیم شده است: | ||
فصل نخست، به دعوت اسماعیلیه و قیام خلافت فاطمیه در مصر اختصاص یافته است. نویسنده ابتدا به بحث پیرامون ظهور حزبگرایی و | فصل نخست، به دعوت اسماعیلیه و قیام خلافت فاطمیه در مصر اختصاص یافته است. نویسنده ابتدا به بحث پیرامون ظهور حزبگرایی و فرقرایی در اسلام پرداخته و سپس ضمن تشریح چگونگی آغاز دعوت اسماعیلیه، چگونگی به قدرت رسیدن فاطمیه در مصر و شمال آفریقا را بررسی نموده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/16659/1/11 ر.ک: متن کتاب، ج1، ص11-98]</ref>. | ||
در فصل دوم، با اشاره به این موضوع که ظهور قرامطه و چگونگی شکلگیری آن، دارای غموض فراوانی بوده و مورد اختلاف تاریخنویسان میباشد، به بحث پیرامون چگونگی ظهور و شگلگیری این جریان پرداخته شده و تاریخ قرامطه عراق، شام، یمن، احساء و بحرین مورد مطالعه قرار گرفته است <ref>ر.ک: همان، ص109-146</ref>. | در فصل دوم، با اشاره به این موضوع که ظهور قرامطه و چگونگی شکلگیری آن، دارای غموض فراوانی بوده و مورد اختلاف تاریخنویسان میباشد، به بحث پیرامون چگونگی ظهور و شگلگیری این جریان پرداخته شده و تاریخ قرامطه عراق، شام، یمن، احساء و بحرین مورد مطالعه قرار گرفته است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/16659/1/109 ر.ک: همان، ص109-146]</ref>. | ||
نویسنده دو فصل پیشین را بهعنوان تمهید و مقدمهای دانسته که بهوسیله آن، خواننده با کلیاتی از تاریخ قرامطه در ادوار مختلف تاریخی، در نقاط مختلف جهان آشنا میشود. بدین منظور در فصل سوم، به معرفی و شناسایی نصوص و متونی پرداخته که دربرگیرنده تاریخ قرامطه بوده و با مطالعه آنها میتوان آگاهیهای مفیدی پیرامون قرامطه، به دست آورد. از جمله این نصوص، عبارتند از: نوشتههای برنارد لویس (مستشرق انگلیسی - استاد تاریخ خاورمیانه دانشگاه لندن) که به عقیده نویسنده، معلومات بهدستآمده از این نوشتهها را میتوان به دو دسته کلی، تقسیم کرد: قسمتی که بیشترین روایات آن، برگرفته از [[تاريخ الطبري، تاريخ الأمم و الملوك|تاریخ طبری]] است و قسمتی که مربوط به بعد از طبری میباشد<ref>ر.ک: همان، ص158-159</ref>، | نویسنده دو فصل پیشین را بهعنوان تمهید و مقدمهای دانسته که بهوسیله آن، خواننده با کلیاتی از تاریخ قرامطه در ادوار مختلف تاریخی، در نقاط مختلف جهان آشنا میشود. بدین منظور در فصل سوم، به معرفی و شناسایی نصوص و متونی پرداخته که دربرگیرنده تاریخ قرامطه بوده و با مطالعه آنها میتوان آگاهیهای مفیدی پیرامون قرامطه، به دست آورد. از جمله این نصوص، عبارتند از: نوشتههای برنارد لویس (مستشرق انگلیسی - استاد تاریخ خاورمیانه دانشگاه لندن) که به عقیده نویسنده، معلومات بهدستآمده از این نوشتهها را میتوان به دو دسته کلی، تقسیم کرد: قسمتی که بیشترین روایات آن، برگرفته از [[تاريخ الطبري، تاريخ الأمم و الملوك|تاریخ طبری]] است و قسمتی که مربوط به بعد از طبری میباشد<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/16659/1/158 ر.ک: همان، ص158-159]</ref>، | ||
باب دوم، به مطالعه و تحقیق در نصوصی اختصاص یافته که در آنها، مطالبی پیرامون تاریخ قرامطه احساء، شام، عراق و یمن درج شده است. این نصوص عبارتند از مصنفات ثابت بن سنان بن قروه صائبی؛ علی بن محمد بن عبیدالله عباسی علوی؛ احمد بن ابراهیم نیشابوری؛ قاضی عبدالجبار همدانی؛ ناصرخسرو؛ ابومحمد یمانی؛ محمد بن مالک یمانی؛ [[ابن جوزی، عبدالرحمن بن علی|عبدالرحمن بن جوزی]]؛ علی بن ظافر ازدی؛ کمالالدین بن عدیم [[نویری، احمد بن عبدالوهاب|احمد بن عبدالوهاب نویری]]؛ [[مقریزی، احمد بن علی|احمد بن مقریزی]] و علی بن حسن خزرجی که انتهای جلد اول و تمامی جلد دوم را به خود اختصاص داده است <ref>ر.ک: همان، ص181</ref>. | باب دوم، به مطالعه و تحقیق در نصوصی اختصاص یافته که در آنها، مطالبی پیرامون تاریخ قرامطه احساء، شام، عراق و یمن درج شده است. این نصوص عبارتند از مصنفات ثابت بن سنان بن قروه صائبی؛ علی بن محمد بن عبیدالله عباسی علوی؛ احمد بن ابراهیم نیشابوری؛ قاضی عبدالجبار همدانی؛ ناصرخسرو؛ ابومحمد یمانی؛ محمد بن مالک یمانی؛ [[ابن جوزی، عبدالرحمن بن علی|عبدالرحمن بن جوزی]]؛ علی بن ظافر ازدی؛ کمالالدین بن عدیم [[نویری، احمد بن عبدالوهاب|احمد بن عبدالوهاب نویری]]؛ [[مقریزی، احمد بن علی|احمد بن مقریزی]] و علی بن حسن خزرجی که انتهای جلد اول و تمامی جلد دوم را به خود اختصاص داده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/16659/1/181 ر.ک: همان، ص181]</ref>. | ||
از جمله نصوص معرفیشده در جلد نخست، عبارتند از: «تاريخ أخبار القرامطة» تصنیف ثابت بن سنان بن قره صابئی، صاحب «التاريخ الشهير» (متوفی 365ق) که از جمله مهمترین موضوعات آن، میتوان به چگونگی ظهور قرامطه در سال 278ق، ابتدای کار قرامطه در بحرین در سال 286ق، جنگهای قرامطه، اخبار مربوط به الهادیالیالحق یحیی بن حسین(ع)، غیبت و پنهان شدن امام قرامطه، تثبیت دلایل نبوت پیامبر(ص) و ذکر بزرگان شیعه (در زمان مؤلف) اشاره کرد <ref>ر.ک: همان، ص181-335</ref>. | از جمله نصوص معرفیشده در جلد نخست، عبارتند از: «تاريخ أخبار القرامطة» تصنیف ثابت بن سنان بن قره صابئی، صاحب «التاريخ الشهير» (متوفی 365ق) که از جمله مهمترین موضوعات آن، میتوان به چگونگی ظهور قرامطه در سال 278ق، ابتدای کار قرامطه در بحرین در سال 286ق، جنگهای قرامطه، اخبار مربوط به الهادیالیالحق یحیی بن حسین(ع)، غیبت و پنهان شدن امام قرامطه، تثبیت دلایل نبوت پیامبر(ص) و ذکر بزرگان شیعه (در زمان مؤلف) اشاره کرد<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/16659/1/181 ر.ک: همان، ص181-335]</ref>. | ||
مطالب جلد دوم، ادامه مباحث و مطالب مطرحشده در جلد نخست میباشد که از جمله مهمترین نصوص معرفیشده در آن، میتوان به موارد زیر، اشاره نمود: «الفرق و التواريخ» <ref>ر.ک: همان، ج2، ص337</ref>؛ «كشف أسرار الباطنية و أخبار القرامطة» <ref>ر.ک: همان، ص347</ref>؛ «[[المنتظم في تاريخ الأمم و الملوك]]»<ref>ر.ک: همان، ص385</ref>؛ «أخبار الدول المنقطعة»<ref>ر.ک: همان، ص399</ref>؛ «[[بغية الطلب في تاريخ حلب]]» <ref>ر.ک: همان، ص405</ref>؛ «[[نهاية الأرب في فنون الأدب]]»<ref>ر.ک: همان، ص427</ref>؛ «[[المقفی الكبير]]»<ref>ر.ک: همان، ص585</ref>و... | مطالب جلد دوم، ادامه مباحث و مطالب مطرحشده در جلد نخست میباشد که از جمله مهمترین نصوص معرفیشده در آن، میتوان به موارد زیر، اشاره نمود: «الفرق و التواريخ»<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24836/1/337 ر.ک: همان، ج2، ص337]</ref>؛ «كشف أسرار الباطنية و أخبار القرامطة»<ref>ر.ک: همان، ص347</ref>؛ «[[المنتظم في تاريخ الأمم و الملوك]]»<ref>ر.ک: همان، ص385</ref>؛ «أخبار الدول المنقطعة»<ref>ر.ک: همان، ص399</ref>؛ «[[بغية الطلب في تاريخ حلب]]»<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24836/1/405 ر.ک: همان، ص405]</ref>؛ «[[نهاية الأرب في فنون الأدب]]»<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24836/1/427 ر.ک: همان، ص427]</ref>؛ «[[المقفی الكبير]]»<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/24836/1/585 ر.ک: همان، ص585]</ref>و... | ||
از جمله ویژگیهای اثر حاضر، آن است که همچنانکه نویسنده در مقدمه بدان اشاره نموده، دربردارنده حاصل و نتیجه تمامی مطالعات و پژوهشهایی است که پیرامون تاریخ قرامطه، به رشته تحریر درآمده است و ازاینرو به عقیده وی، عنوان «الجامع في أخبار القرامطة»، عنوانی بامسمی و زیبنده آن است<ref>ر.ک: مقدمه، ج1، ص10</ref>. | از جمله ویژگیهای اثر حاضر، آن است که همچنانکه نویسنده در مقدمه بدان اشاره نموده، دربردارنده حاصل و نتیجه تمامی مطالعات و پژوهشهایی است که پیرامون تاریخ قرامطه، به رشته تحریر درآمده است و ازاینرو به عقیده وی، عنوان «الجامع في أخبار القرامطة»، عنوانی بامسمی و زیبنده آن است.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/16659/1/10 ر.ک: مقدمه، ج1، ص10]</ref>. | ||
==وضعیت کتاب== | ==وضعیت کتاب== | ||
فهارس کتاب، در انتهای جلد دوم جای گرفته است که عبارتند از فهرست منابع و مصادر مورد استفاده نویسنده؛ آیات؛ اشعار و موضوعات. | فهارس کتاب، در انتهای جلد دوم جای گرفته است که عبارتند از فهرست منابع و مصادر مورد استفاده نویسنده؛ آیات؛ اشعار و موضوعات. | ||
در پاورقیها علاوه بر ذکر منابع <ref>ر.ک: پاورقی، ج1، ص120</ref>، به توضیح برخی از مطالب متن پرداخته شده است <ref>ر.ک: همان، ص125</ref> و توضیحات نویسنده با علامت ستاره، از نوشتههای سایر مؤلفین، متمایز شده است<ref>ر.ک: همان، ص318</ref>. | در پاورقیها علاوه بر ذکر منابع<ref>ر.ک: پاورقی، ج1، ص120</ref>، به توضیح برخی از مطالب متن پرداخته شده است<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/16659/1/125 ر.ک: همان، ص125]</ref> و توضیحات نویسنده با علامت ستاره، از نوشتههای سایر مؤلفین، متمایز شده است.<ref>[https://www.noorlib.ir/View/fa/Book/BookView/Image/16659/1/318 ر.ک: همان، ص318]</ref>. | ||
==پانویس == | ==پانویس== | ||
<references /> | <references/> | ||
==منابع مقاله== | ==منابع مقاله== | ||
خط ۷۲: | خط ۷۱: | ||
== وابستهها == | ==وابستهها== | ||
{{وابستهها}} | |||
[[القرامطة بين المد و الجزر]] | [[القرامطة بين المد و الجزر]] | ||
[[رده:کتابشناسی]] | [[رده:کتابشناسی]] | ||
خط ۸۵: | خط ۸۵: | ||
[[رده:اسماعیلیه]] | [[رده:اسماعیلیه]] | ||
نسخهٔ کنونی تا ۶ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۳۲
الجامع في أخبار القرامطة في الأحساء - الشام - العراق – اليمن | |
---|---|
![]() | |
پدیدآوران | زکار، سهیل (نویسنده) |
عنوانهای دیگر | أخبار القرامطة |
مکان نشر | سوريه - دمشق |
سال نشر | مجلد1: 2007م , |
چاپ | 1 |
موضوع | اسماعيليه
قرمطيان - تاريخ کشورهای عربی - تاريخ |
تعداد جلد | 2 |
کد کنگره | BP 240/2 /ز8ج2 |
نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
الجامع في أخبار القرامطة في الأحساء - الشام - العراق - اليمن، اثر سهیل زکار، کتابی است پیرامون چگونگی پیدایش قرامطه و تاریخ آن در نقاط مختلف جهان.
زبان و زمان نگارش
کتاب به زبان عربی و در دوران معاصر نوشته شده است.
ساختار
کتاب با مقدمه نویسنده آغاز و مطالب در دو باب (باب اول دارای سه فصل است)، در دو جلد، تنظیم شده است.
نویسنده در تدوین و نگارش این کتاب، از منابع و مصادر فراوانی استفاده کرده است که از جمله آنها، میتوان به آثار زیر اشاره نمود: «خلاصة الذهب المسبوك» عبدالرحمن بن سنبط اربلی؛ «الكامل في التاريخ» ابن اثیر؛ «كشف الغمة في معرفة الأئمة» علی بن عیسی اربلی؛ «الخلافة»، «الدعوة إلی الإسلام» و «تراث الإسلام» توماس آرنولد؛ «تاريخ الموصل» ابوزکریا ازدی؛ «أخبار مكة» ابوالولید محمد ازرقی و..[۱].
گزارش محتوا
در مقدمه، به این نکته اشاره شده است که بحث در تاریخ عرب و اسلام، بهصورت عام و کلی، امر آسانی نبوده و پژوهشگر در این امر، گرفتار سختیهای فراوانی میشود که نویسنده به توضیح آن پرداخته است[۲].
جلد اول، از صفحه 7 تا 335 را شامل شده و جلد دوم، از ادامه این صفحه، یعنی از صحفه 336 آغاز و تا 670، ادامه پیدا کرده است.
باب اول، مدخلی است در تاریخ قرامطه که مطالب آن، در سه فصل زیر تنظیم شده است: فصل نخست، به دعوت اسماعیلیه و قیام خلافت فاطمیه در مصر اختصاص یافته است. نویسنده ابتدا به بحث پیرامون ظهور حزبگرایی و فرقرایی در اسلام پرداخته و سپس ضمن تشریح چگونگی آغاز دعوت اسماعیلیه، چگونگی به قدرت رسیدن فاطمیه در مصر و شمال آفریقا را بررسی نموده است[۳].
در فصل دوم، با اشاره به این موضوع که ظهور قرامطه و چگونگی شکلگیری آن، دارای غموض فراوانی بوده و مورد اختلاف تاریخنویسان میباشد، به بحث پیرامون چگونگی ظهور و شگلگیری این جریان پرداخته شده و تاریخ قرامطه عراق، شام، یمن، احساء و بحرین مورد مطالعه قرار گرفته است[۴].
نویسنده دو فصل پیشین را بهعنوان تمهید و مقدمهای دانسته که بهوسیله آن، خواننده با کلیاتی از تاریخ قرامطه در ادوار مختلف تاریخی، در نقاط مختلف جهان آشنا میشود. بدین منظور در فصل سوم، به معرفی و شناسایی نصوص و متونی پرداخته که دربرگیرنده تاریخ قرامطه بوده و با مطالعه آنها میتوان آگاهیهای مفیدی پیرامون قرامطه، به دست آورد. از جمله این نصوص، عبارتند از: نوشتههای برنارد لویس (مستشرق انگلیسی - استاد تاریخ خاورمیانه دانشگاه لندن) که به عقیده نویسنده، معلومات بهدستآمده از این نوشتهها را میتوان به دو دسته کلی، تقسیم کرد: قسمتی که بیشترین روایات آن، برگرفته از تاریخ طبری است و قسمتی که مربوط به بعد از طبری میباشد[۵]،
باب دوم، به مطالعه و تحقیق در نصوصی اختصاص یافته که در آنها، مطالبی پیرامون تاریخ قرامطه احساء، شام، عراق و یمن درج شده است. این نصوص عبارتند از مصنفات ثابت بن سنان بن قروه صائبی؛ علی بن محمد بن عبیدالله عباسی علوی؛ احمد بن ابراهیم نیشابوری؛ قاضی عبدالجبار همدانی؛ ناصرخسرو؛ ابومحمد یمانی؛ محمد بن مالک یمانی؛ عبدالرحمن بن جوزی؛ علی بن ظافر ازدی؛ کمالالدین بن عدیم احمد بن عبدالوهاب نویری؛ احمد بن مقریزی و علی بن حسن خزرجی که انتهای جلد اول و تمامی جلد دوم را به خود اختصاص داده است[۶].
از جمله نصوص معرفیشده در جلد نخست، عبارتند از: «تاريخ أخبار القرامطة» تصنیف ثابت بن سنان بن قره صابئی، صاحب «التاريخ الشهير» (متوفی 365ق) که از جمله مهمترین موضوعات آن، میتوان به چگونگی ظهور قرامطه در سال 278ق، ابتدای کار قرامطه در بحرین در سال 286ق، جنگهای قرامطه، اخبار مربوط به الهادیالیالحق یحیی بن حسین(ع)، غیبت و پنهان شدن امام قرامطه، تثبیت دلایل نبوت پیامبر(ص) و ذکر بزرگان شیعه (در زمان مؤلف) اشاره کرد[۷].
مطالب جلد دوم، ادامه مباحث و مطالب مطرحشده در جلد نخست میباشد که از جمله مهمترین نصوص معرفیشده در آن، میتوان به موارد زیر، اشاره نمود: «الفرق و التواريخ»[۸]؛ «كشف أسرار الباطنية و أخبار القرامطة»[۹]؛ «المنتظم في تاريخ الأمم و الملوك»[۱۰]؛ «أخبار الدول المنقطعة»[۱۱]؛ «بغية الطلب في تاريخ حلب»[۱۲]؛ «نهاية الأرب في فنون الأدب»[۱۳]؛ «المقفی الكبير»[۱۴]و...
از جمله ویژگیهای اثر حاضر، آن است که همچنانکه نویسنده در مقدمه بدان اشاره نموده، دربردارنده حاصل و نتیجه تمامی مطالعات و پژوهشهایی است که پیرامون تاریخ قرامطه، به رشته تحریر درآمده است و ازاینرو به عقیده وی، عنوان «الجامع في أخبار القرامطة»، عنوانی بامسمی و زیبنده آن است.[۱۵].
وضعیت کتاب
فهارس کتاب، در انتهای جلد دوم جای گرفته است که عبارتند از فهرست منابع و مصادر مورد استفاده نویسنده؛ آیات؛ اشعار و موضوعات.
در پاورقیها علاوه بر ذکر منابع[۱۶]، به توضیح برخی از مطالب متن پرداخته شده است[۱۷] و توضیحات نویسنده با علامت ستاره، از نوشتههای سایر مؤلفین، متمایز شده است.[۱۸].
پانویس
- ↑ ر.ک: متن کتاب، ج2، ص631
- ↑ ر.ک: مقدمه، ج1، ص7-8
- ↑ ر.ک: متن کتاب، ج1، ص11-98
- ↑ ر.ک: همان، ص109-146
- ↑ ر.ک: همان، ص158-159
- ↑ ر.ک: همان، ص181
- ↑ ر.ک: همان، ص181-335
- ↑ ر.ک: همان، ج2، ص337
- ↑ ر.ک: همان، ص347
- ↑ ر.ک: همان، ص385
- ↑ ر.ک: همان، ص399
- ↑ ر.ک: همان، ص405
- ↑ ر.ک: همان، ص427
- ↑ ر.ک: همان، ص585
- ↑ ر.ک: مقدمه، ج1، ص10
- ↑ ر.ک: پاورقی، ج1، ص120
- ↑ ر.ک: همان، ص125
- ↑ ر.ک: همان، ص318
منابع مقاله
مقدمه و متن کتاب.