۱۵۹٬۸۰۳
ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'علمي' به 'علمی') |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۲۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات زندگینامه | |||
| عنوان = سید محمدرضا گلپایگانی | |||
| تصویر = NUR00011.jpg | |||
| | | اندازه تصویر = | ||
| توضیح تصویر = | |||
| | | نام کامل = سید محمدرضا بن سید محمدباقر موسوی گلپایگانی | ||
| | | نامهای دیگر = آیتالله گلپایگانی؛ موسوی گلپایگانی، سید محمدرضا | ||
| | | لقب = | ||
| تخلص = | |||
| نسب = | |||
| | | نام پدر = سید محمدباقر گلپایگانی | ||
| | | ولادت = ۸ ذیالقعده ۱۳۱۶ق / ۱ فروردین ۱۲۷۸ش / ۱۸۹۹م | ||
| | | محل تولد = روستای گوگد، گلپایگان | ||
| | | کشور تولد = ایران | ||
| | | محل زندگی = گلپایگان، اراک، قم | ||
| | | رحلت = ۲۴ جمادیالثانی ۱۴۱۴ق / ۱۸ آذر ۱۳۷۲ش / ۱۹۹۳م | ||
| | | شهادت = | ||
| | | مدفن = قم، جوار حرم حضرت معصومه(س) | ||
| | | طول عمر = ۹۸ سال | ||
| | | نام همسر = | ||
| | | فرزندان = | ||
| | | خویشاوندان = | ||
| | | دین = اسلام | ||
| | | مذهب = تشیع | ||
| | | پیشه = فقیه، مرجع تقلید، مدرس | ||
| | | درجه علمی = اجتهاد | ||
| | | دانشگاه = | ||
| | | علایق پژوهشی = فقه، اصول | ||
| منصب = مرجع تقلید | |||
[[الدر المنضود في أحکام الحدود]] | | پس از = | ||
| | | پیش از = | ||
| | | اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حائری یزدی]] | [[بروجردی، حسین|آیتالله سید حسین بروجردی]] | [[نائینی، محمدحسین|آیتالله محمدحسین نائینی]] | [[اصفهانی، سید ابوالحسن|آیتالله سید ابوالحسن اصفهانی]] | حاج سید حسن موسوی | حاج شیخ محمدباقر گلپایگانی | ملا محمدتقی گوگدی}} | ||
| | | مشایخ = | ||
| معاصرین = | |||
| شاگردان = | |||
| اجازه اجتهاد از = | |||
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[إرشاد السائل]] | [[الدر المنضود في أحکام الحدود]] | هدایه العباد | نتائج الأفكار | تعلیقه بر عروة الوثقى}} | |||
| سبک نوشتاری = | |||
| وبگاه = | |||
| امضا = | |||
| کد مؤلف = AUTHORCODE00011AUTHORCODE | |||
}} | |||
'''سید محمدرضا گلپایگانی''' (۱۳۱۶ق-۱۴۱۴ق | '''سید محمدرضا گلپایگانی''' (۸ ذیالقعده ۱۳۱۶ق - ۲۴ جمادیالثانی ۱۴۱۴ق) از مراجع تقلید معاصر شیعه که پس از درگذشت [[بروجردی، حسین|آیتالله بروجردی]] به مرجعیت رسید. وی از مخالفان رژیم پهلوی و از همراهان [[موسوی خمینی، سید روحالله|امام خمینی]] بود. در روز دوشنبه ۸ ذیالقعده ۱۳۱۶ق برابر با ۱ فروردین ۱۲۷۸ش در روستای گوگد از توابع گلپایگان متولد شد. پدرش سید محمدباقر گلپایگانی از روحانیون متقی محل بود. در سه سالگی مادر و در نه سالگی پدر را از دست داد. تحصیلات مقدماتی را در گلپایگان نزد حاج سید حسن موسوی (برادر آیتالله خوانساری) و حاج شیخ محمدباقر گلپایگانی (دایی آیتالله صافی) فراگرفت. در سال ۱۳۳۶ق در بیست سالگی برای تکمیل تحصیلات به اراک مهاجرت کرد و از درس [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حائری یزدی]] و ملا محمدتقی گوگدی بهره برد. در سال ۱۳۴۰ق به دنبال انتقال حوزه علمیه از اراک به قم توسط آیتالله حائری، به قم مهاجرت کرد و تا پایان عمر قریب ۷۴ سال در این شهر ماند. از اساتید دیگر او میتوان به [[بروجردی، حسین|آیتالله بروجردی]]، [[نائینی، محمدحسین|آیتالله نائینی]] و [[اصفهانی، سید ابوالحسن|آیتالله سید ابوالحسن اصفهانی]] اشاره کرد. پس از درگذشت آیتالله بروجردی در جلسهای که در بیت ایشان تشکیل شد، زعامت حوزه به صورت مشترک به عهده چند تن از بزرگان از جمله ایشان گذاشته شد. از آثار و خدمات اجتماعی او میتوان به تأسیس بیمارستان گلپایگانی، تأسیس مدارس علمیه تحت برنامه، تأسیس دارالقرآن، انتشار مجله رسالة القرآن و برنامه معجم فقهی اشاره کرد. از مهمترین آثار او میتوان به «[[إرشاد السائل]]»، «[[الدر المنضود في أحکام الحدود]]»، «هدایه العباد»، «نتائج الأفكار»، «تعلیقه بر عروة الوثقى»، «إفاضة العوائد» (حاشیه بر درر الفوائد)، «بغية الطالب في التعليق على بيع المكاسب» و «رسالهای در ولایت فقیه» اشاره کرد. ارتباط نزدیکی با [[موسوی خمینی، سید روحالله|امام خمینی]] داشت و این ارتباط از محفل درس آیتالله حائری آغاز شد و تا پایان ادامه یافت. پس از تبعید امام خمینی به ترکیه، تلگرافی در حمایت از ایشان مخابره کرد. سرانجام پس از ۳۲ سال مرجعیت و نزدیک به ۷۰ سال تدریس در حوزه علمیه، در عصر پنجشنبه ۲۴ جمادیالثانی ۱۴۱۴ق (۱۸ آذر ۱۳۷۲ش) در بیمارستان شهید رجایی تهران درگذشت و پس از تشییع در تهران و قم و اقامه نماز توسط [[صافی گلپایگانی، لطفالله|آیتالله صافی گلپایگانی]]، در جوار حرم حضرت معصومه(س) به خاک سپرده شد. | ||
وی از | |||
==ولادت== | ==ولادت== | ||
سید محمدرضا گلپایگانى، در روز دوشنبه هشتم ماه ذىقعده سال | سید محمدرضا گلپایگانى، در روز دوشنبه هشتم ماه ذىقعده سال 1316ق برابر با ۱ فروردین ۱۲۷۸ش، در روستاى «گوگد» که در 6 کیلومترى شهرستان گلپایگان قرار دارد، در خانواده علم و سیادت و تقوا دیده به جهان گشود. پدر ایشان مرحوم سید محمدباقر گلپایگانى از روحانیون متقى و پارساى محل بشمار مىرفت تا آنجا که به او لقب امام داده بودند. | ||
گویا وی تا سن 64 سالگى فرزند ذکورى نداشت و سرانجام بعد از تشرف به آستان قدس رضوى و توسل به عنایات امام هشتم(ع) خداوند به او فرزند ذکورى لطف فرمود که نام او را محمدرضا نهاد. متأسفانه دیرى نپایید که این کودک خردسال در سه سالگى سایه مادر و در 9 سالگى سایه پدر را از دست داد و غبار یتیمى بر چهره او نشست، ولى سختیهاى دوران کودکى او را آبدیده ساخت تا بتواند انسان مقاومیباشد و در مقابل حوادث و رویدادها کوهآسا بایستد. | گویا وی تا سن 64 سالگى فرزند ذکورى نداشت و سرانجام بعد از تشرف به آستان قدس رضوى و توسل به عنایات امام هشتم(ع) خداوند به او فرزند ذکورى لطف فرمود که نام او را محمدرضا نهاد. متأسفانه دیرى نپایید که این کودک خردسال در سه سالگى سایه مادر و در 9 سالگى سایه پدر را از دست داد و غبار یتیمى بر چهره او نشست، ولى سختیهاى دوران کودکى او را آبدیده ساخت تا بتواند انسان مقاومیباشد و در مقابل حوادث و رویدادها کوهآسا بایستد. | ||
== | ==تحصیلات== | ||
حضرت آیتالله گلپایگانى در زادگاه خویش (گلپایگان) پس از خواندن مقدمات به تحصیل علوم دینى پرداخت و در این میان از اساتید خود بهویژه دو استاد بزرگش بهره بیشترى برد: | حضرت آیتالله گلپایگانى در زادگاه خویش (گلپایگان) پس از خواندن مقدمات به تحصیل علوم دینى پرداخت و در این میان از اساتید خود بهویژه دو استاد بزرگش بهره بیشترى برد: | ||
# حاج | # حاج سید حسن موسوى، برادر بزرگ آیتاللهالعظمى آقاى خوانسارى؛ | ||
# حاج شیخ محمدباقر گلپایگانى (دایى بزرگوار آیتالله صافى و شوهر خواهر آیتالله گلپایگانى). | # حاج شیخ محمدباقر گلپایگانى (دایى بزرگوار [[صافی گلپایگانی، لطفالله|آیتالله صافى]] و شوهر خواهر آیتالله گلپایگانى). | ||
==هجرت به اراک== | ==هجرت به اراک== | ||
شرایط تحصیلى آیتالله گلپایگانى به مرحلهاى رسید که ناگزیر گشت از زادگاه خویش به مرکز علمى بزرگتری هجرت نماید و در آنجا تحصیل کند. در آن ایام مرحوم [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حائرى یزدى]] حوزهاى را در اراک از سال 1332ق، تأسیس کرده و آوازه آن در منطقه پیچیده بود. از این جهت آیتالله گلپایگانى در سال 1336ق، در 20 سالگى وارد حوزه اراک گردید و علاوه بر استفاده از محضر درس مرحوم ملا محمدتقى گوگدى از دروس [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حایرى]] بهره گرفته و تا سال 1340ق، در آن شهر اقامت گزید. | شرایط تحصیلى آیتالله گلپایگانى به مرحلهاى رسید که ناگزیر گشت از زادگاه خویش به مرکز علمى بزرگتری هجرت نماید و در آنجا تحصیل کند. در آن ایام مرحوم [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حائرى یزدى]] حوزهاى را در اراک از سال 1332ق، تأسیس کرده و آوازه آن در منطقه پیچیده بود. از این جهت آیتالله گلپایگانى در سال 1336ق، در 20 سالگى وارد حوزه اراک گردید و علاوه بر استفاده از محضر درس مرحوم ملا محمدتقى گوگدى از دروس [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حایرى]] بهره گرفته و تا سال 1340ق، در آن شهر اقامت گزید. | ||
==هجرت به قم== | ==هجرت به قم== | ||
در سال 1340ق، برابر با فروردینماه 1301ش، [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حایرى]] به جهت زیارت آرامگاه دخت گرامى موسى بن جعفر(ع) به قم مشرف شدند. علما و بزرگان قم از ایشان درخواست کردند که در قم اقامت گزیده و حوزه را به اینجا منتقل سازد. [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حایرى]] بنا گذاشت که در این مورد استخارهاى کند. وقتى قرآن را گشود، این آیه آمد: ''' «و ائتونی بأهلکم أجمعین» ''' (یوسف: 93). | در سال 1340ق، برابر با فروردینماه 1301ش، [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حایرى]] به جهت زیارت آرامگاه دخت گرامى موسى بن جعفر(ع) به قم مشرف شدند. علما و بزرگان قم از ایشان درخواست کردند که در قم اقامت گزیده و حوزه را به اینجا منتقل سازد. [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حایرى]] بنا گذاشت که در این مورد استخارهاى کند. وقتى قرآن را گشود، این آیه آمد: ''' «و ائتونی بأهلکم أجمعین» ''' (یوسف: 93). | ||
| خط ۶۹: | خط ۶۹: | ||
==اساتید== | ==اساتید== | ||
# [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حائرى یزدی]] مؤسّس حوزه؛ | |||
# آیتالله | # [[بروجردی، سید حسین|آیتالله سید حسین طباطبائی بروجردی]]؛ | ||
# آیتالله | # [[نائینی، محمدحسین|آیتالله محمدحسین نائینى]]؛ | ||
# آیتالله | # [[اصفهانی، سید ابوالحسن|آیتالله سید ابوالحسن اصفهانى]]. | ||
# آیتالله اصفهانى. | |||
==مرجعیت== | ==مرجعیت== | ||
| خط ۹۹: | خط ۹۸: | ||
پس از نماز ظهر و عصر و تعقیبات آن و صرف نهار، کمى مىخوابیدند و پس از آن به نامههاى وارده پاسخ داده و تا نزدیک غروب با مردم دیدار داشتند. این برنامه تدوینشده تا واپسین روزهاى عمر آن مرجع ادامه داشت. | پس از نماز ظهر و عصر و تعقیبات آن و صرف نهار، کمى مىخوابیدند و پس از آن به نامههاى وارده پاسخ داده و تا نزدیک غروب با مردم دیدار داشتند. این برنامه تدوینشده تا واپسین روزهاى عمر آن مرجع ادامه داشت. | ||
== | ==آثار== | ||
# رسالهاى در باب ولایت فقیه؛ | # رسالهاى در باب ولایت فقیه؛ | ||
| خط ۱۱۶: | خط ۱۱۴: | ||
حضرت آیتالله گلپایگانى با رهبر کبیر انقلاب امام خمینى - قدسسره - از دیرباز ارتباطى صمیمى و بسیار نزدیک داشتند. سابقه این روابط به هفتاد سال پیش و محفل درس استاد بزرگوارشان مرحوم [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حایرى]] مىرسد. در آنجا بود که این دو بزرگوار با یکدیگر آشنا شده و این آشنایى به صمیمیت و یکرنگى مبدل شده و پس از هجرت مرحوم حایرى به قم در 1340ق، ادامه یافت. | حضرت آیتالله گلپایگانى با رهبر کبیر انقلاب [[موسوی خمینی، سید روحالله|امام خمینى]] - قدسسره - از دیرباز ارتباطى صمیمى و بسیار نزدیک داشتند. سابقه این روابط به هفتاد سال پیش و محفل درس استاد بزرگوارشان مرحوم [[حائری یزدی، عبدالکریم|آیتالله حایرى]] مىرسد. در آنجا بود که این دو بزرگوار با یکدیگر آشنا شده و این آشنایى به صمیمیت و یکرنگى مبدل شده و پس از هجرت [[حائری یزدی، عبدالکریم|مرحوم حایرى]] به قم در 1340ق، ادامه یافت. | ||
در زمان [[بروجردی، حسین|آیتالله بروجردى]] هر دو با هم و در کنار هم به شور و مشورت در امور حوزه و رایزنى در امور مهم پرداختند. با وفات مرحوم آقاى بروجردى و شروع توطئههاى گوناگون رژیم ستمشاهى براى محو مظاهر اسلامى، این دو بزرگوار در کنار هم براى ستیز با این برنامه ننگین بهپا خاستند و جلسات مشورتى بسیار تشکیل دادند. | در زمان [[بروجردی، حسین|آیتالله بروجردى]] هر دو با هم و در کنار هم به شور و مشورت در امور حوزه و رایزنى در امور مهم پرداختند. با وفات مرحوم آقاى بروجردى و شروع توطئههاى گوناگون رژیم ستمشاهى براى محو مظاهر اسلامى، این دو بزرگوار در کنار هم براى ستیز با این برنامه ننگین بهپا خاستند و جلسات مشورتى بسیار تشکیل دادند. | ||
پس از تبعید امام خمینى به ترکیه، تلگرامى براى ایشان مخابره کردند و مراتب نگرانى خویش را اعلام نمودند. متن این تلگرام چنین بود: | پس از تبعید [[موسوی خمینی، سید روحالله|امام خمینى]] به ترکیه، تلگرامى براى ایشان مخابره کردند و مراتب نگرانى خویش را اعلام نمودند. متن این تلگرام چنین بود: | ||
«آنکارا، وسیله سفارت کبراى ایران | «آنکارا، وسیله سفارت کبراى ایران | ||
| خط ۱۲۸: | خط ۱۲۶: | ||
9 رجب 1384 محمدرضا گلپایگانى» | 9 رجب 1384 محمدرضا گلپایگانى» | ||
== | ==وفات== | ||
این خورشید فقاهت سرانجام پس از 32 سال مرجعیت و نزدیک به 70 سال تدریس در حوزه علمیه و بعد از 98 سال زندگى پربار و بابرکت در عصر پنجشنبه 24 جمادىالثانى 1414ق، برابر با 18 آذرماه 1372ش، در بیمارستان شهید رجایى تهران دعوت حق را لبیک گفته و چهره در نقاب خاک کشید و جهانى را به سوگ خود نشانید. | این خورشید فقاهت سرانجام پس از 32 سال مرجعیت و نزدیک به 70 سال تدریس در حوزه علمیه و بعد از 98 سال زندگى پربار و بابرکت در عصر پنجشنبه 24 جمادىالثانى 1414ق، برابر با 18 آذرماه 1372ش، در بیمارستان شهید رجایى تهران دعوت حق را لبیک گفته و چهره در نقاب خاک کشید و جهانى را به سوگ خود نشانید. | ||
فرداى آن روز پیکر پاک آن اسطوره علم و تقوا در میان اندوه فراوان امت مسلمان در تهران و قم تشییع گردید و بعد از اجراى نماز توسط آیتالله صافى در جوار حرم مقدس حضرت معصومه(س) به خاک سپرده شد. | فرداى آن روز پیکر پاک آن اسطوره علم و تقوا در میان اندوه فراوان امت مسلمان در تهران و قم تشییع گردید و بعد از اجراى نماز توسط [[صافی گلپایگانی، لطفالله|آیتالله صافى]] در جوار حرم مقدس حضرت معصومه(س) به خاک سپرده شد. | ||
==وصیتنامه== | ==وصیتنامه== | ||
| خط ۱۹۰: | خط ۱۸۸: | ||
== وابستهها == | == وابستهها == | ||
{{وابستهها}} | {{وابستهها}} | ||
[[كتاب الطهارة (موسوی گلپایگانی)]] | |||
[[الاحصار و الصد]] | [[الاحصار و الصد]] | ||
[[ | [[إرشاد السائل]] | ||
[[حول مسایل الحج (للگلبایگانی)]] | [[حول مسایل الحج (للگلبایگانی)]] | ||
| خط ۲۱۰: | خط ۲۱۱: | ||
[[مختصر الاحکام]] | [[مختصر الاحکام]] | ||
[[ | [[نتائج الأفكار في نجاسة الكفار]] | ||
[[الهداية إلی من له الولاية]] | |||
[[هدایه العباد (للگلپایگانی)]] | [[هدایه العباد (للگلپایگانی)]] | ||
| خط ۲۳۰: | خط ۲۳۳: | ||
[[مناسک الحج]] | [[مناسک الحج]] | ||
[[سئوال و جواب پيرامون مسائل حج: مطابق با فتاوي حضرت آيتالله العظمي | [[سئوال و جواب پيرامون مسائل حج: مطابق با فتاوي حضرت آيتالله العظمي آقای حاج سيد محمدرضا گلپايگاني]] | ||
[[حضرت آیتالله العظمي حاج سيد محمدرضا گلپايگاني]] | [[حضرت آیتالله العظمي حاج سيد محمدرضا گلپايگاني]] | ||
| خط ۲۴۲: | خط ۲۴۵: | ||
[[بدرقه آفتاب در آیینه مطبوعات]] | [[بدرقه آفتاب در آیینه مطبوعات]] | ||
[[احکام بانوان]] | [[احکام بانوان (گلپایگانی)]] | ||
[[بيانات مرجع عاليقدر حضرت آیتالله العظمي گلپايگاني مدظله العالي خطاب به طلاب محترم حوزه علمیه قم در مسجد اعظم قم]] | [[بيانات مرجع عاليقدر حضرت آیتالله العظمي گلپايگاني مدظله العالي خطاب به طلاب محترم حوزه علمیه قم در مسجد اعظم قم]] | ||
| خط ۲۴۸: | خط ۲۵۱: | ||
[[نعمت ولایت اهلبیت علیهمالسلام: پیام... آیتاللهگلپایگانی به کنگره غدیر سال 1410ق لندن]] | [[نعمت ولایت اهلبیت علیهمالسلام: پیام... آیتاللهگلپایگانی به کنگره غدیر سال 1410ق لندن]] | ||
[[نعمة ولایة | [[نعمة ولایة أهلالبیت علیهمالسلام]] | ||
[[في احکام الاموات]] | [[في احکام الاموات]] | ||
[[ | [[الكلام في قاعدتي التجاوز والفراغ]] | ||
[[متن وصيتنامه فقيه اهلبيت آیتالله العظمي حاج سيد محمدرضا گلپايگاني]] | [[متن وصيتنامه فقيه اهلبيت آیتالله العظمي حاج سيد محمدرضا گلپايگاني]] | ||
[[التعلیقات علی العروة الوثقی (گلپایگانی)]] | [[التعلیقات علی العروة الوثقی (گلپایگانی)]] | ||
[[رده:زندگینامه]] | [[رده:زندگینامه]] | ||
[[رده:مراجع تقلید]] | |||
[[رده:شاگردان آیتالله حائرى یزدى]] | |||
[[رده:شاگردان آیتالله سید ابوالحسن اصفهانی]] | |||
[[رده:شاگردان آیتالله بروجردی]] | |||