سلمان ساوجی، سلمان بن محمد: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'رده: مرداد(98)' به '')
برچسب‌ها: ویرایش همراه ویرایش از وبگاه همراه
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۱ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۴ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<div class="wikiInfo">
{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه
[[پرونده:NUR06269.jpg|بندانگشتی|سلمان بن محمد سلمان ساوجی]]
| عنوان = سلمان بن محمد ساوجی
{| class="wikitable aboutAuthorTable" style="text-align:Right" |+ |
| تصویر = NUR06269.jpg
|-
| اندازه تصویر =
! نام!! data-type="authorName" |سلمان بن محمد سلمان ساوجی
| توضیح تصویر = سلمان بن محمد سلمان ساوجی
|-
| نام کامل = خواجه جمال‌الدین سلمان بن خواجه علاءالدین محمد ساوجی
|نام‌های دیگر
| نام‌های دیگر = ساوجی، سلمان
| data-type="authorOtherNames" |ساوجی، سلمان
| لقب = ملک‌الشعرا
 
| تخلص = سلمان
|-
| نسب =
|نام پدر
| نام پدر = محمد
| data-type="authorfatherName" |محمد
| ولادت = حدود ۷۰۹ قمری
|-
| محل تولد = ساوه
|متولد
| کشور تولد = ایران
| data-type="authorbirthDate" | 709ق
| محل زندگی = ساوه، بغداد
|-
| رحلت = ۱۲ صفر ۷۷۸ قمری
|محل تولد
| شهادت =
| data-type="authorBirthPlace" |ساوه
| مدفن =
|-
| طول عمر = ۶۹ سال
|رحلت
| نام همسر =
| data-type="authorDeathDate" |778ق 
| فرزندان =
|-
| خویشاوندان =
|اساتید
| دین = اسلام
| data-type="authorTeachers" |
| مذهب = شیعه
|-
| پیشه = شاعر، ملک‌الشعرا
|برخی آثار
| درجه علمی =
| data-type="authorWritings" |ديوان سلمان ساوجی
| دانشگاه =
 
| حوزه =
|- class="articleCode"
| علایق پژوهشی = شعر فارسی، قصیده‌سرایی، غزل، مثنوی
|کد مؤلف
| منصب = ملک‌الشعرای دربار ایلخانیان
| data-type="authorCode" |AUTHORCODE06269AUTHORCODE
| پس از =
|}
| پیش از =
</div>
| اساتید =
 
| مشایخ =
'''سلمان بن محمد سلمان ساوجی''' (حدود 709- 778ق)، از شاعران شیعه‌مذهب اوایل قرن هشتم هجری و از بزرگ‎ترین قصیده‌سرایان و غزل‎گویان ایران است. او رابطه نزدیکی با دربار شاهان، به‌ویژه دربار سلطان اویس ایلخانی (متوفی 776ق) داشته و چندین قصیده در مدح پیامبر(ص) و اهل‎بیت(ع) دارد.
| معاصرین = حافظ شیرازی
| شاگردان = سلطان اویس ایلخانی
| اجازه اجتهاد از =
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[دیوان سلمان ساوجی]] | [[مثنوی جمشید و خورشید]] | [[فراق‌نامه]]}}
| سبک نوشتاری = سبک عراقی
| وبگاه =
| امضا =
| کد مؤلف = AUTHORCODE06269AUTHORCODE
}}
'''سلمان بن محمد سلمان ساوجی''' (حدود ۷۰۹-۷۷۸قمعروف به سلمان ساوجی، از شاعران شیعه‌مذهب اوایل قرن هشتم هجری و از بزرگ‌ترین قصیده‌سرایان و غزل‌گویان ایران است. وی در حدود سال ۷۰۹ق در شهر ساوه به دنیا آمد. خاندانش نسبتاً معروف بودند و پدرش خواجه علاءالدین محمد ساوجی، مردی اهل قلم و استاد در علم سیاق بود. سلمان از سال ۷۳۶ق با شیخ حسن ایلخانی ارتباط یافت و به همراه او و همسرش دلشادخاتون به بغداد رفت و در آنجا ساکن شد و دوره واقعی شهرت و رواج کارش آغاز گردید. او در دربار ایلخانی به سمت ملک‌الشعرایی رسید و مورد حسادت شاعران زمانه خود واقع شد. پس از مرگ دلشادخاتون و شیخ حسن، به دربار سلطان اویس پیوست که از کودکی در شعر و علم از سلمان آموزش دیده بود. اویس پس از رسیدن به سلطنت، به سلمان به چشم استاد خود نگاه می‌کرد و او از عزت و احترام فراوانی برخوردار شد و ثروت بسیاری یافت. سلمان علاوه بر شاهان و شاهزادگان ایلخانی، بسیاری از رجال آن دوره از جمله شاه محمود و شاه شجاع مظفری را نیز مدح کرد. مجموع اشعار او از قصیده، غزل، قطعه، ترجیع، ترکیب، رباعی و مثنوی به بیش از یازده هزار بیت می‌رسد. او در همه انواع شعری استادی مسلم بود. اهمیت سلمان بیشتر در قصاید شیوای اوست که اغلب در مدح پادشاهان و بزرگان زمان خود سروده و به شیوه استادان پیشین در تشبیب قصاید، توصیفات عالی از مظاهر طبیعت یا توصیف معشوق دارد. او خاتم قصیده‌سرایان پارسی‌گو و مداح است. از آثار او می‌توان به «دیوان سلمان ساوجی» و مثنوی «جمشید و خورشید» اشاره کرد. وی سرانجام در دوازدهم صفر ۷۷۸ق درگذشت.


==ولادت==
==ولادت==
خط ۳۹: خط ۴۸:


==نسب==
==نسب==
خاندان سلمان نسبتاً معروف بود. نام پدرش خواجه علاءالدین محمد ساوجی، مردی اهل‎قلم بود و در علم سیاق استاد و در نظر بزرگان و حاکمان وقت، گرامی بود.
خاندان سلمان نسبتاً معروف بود. نام پدرش خواجه علاءالدین محمد ساوجی، مردی اهل ‎قلم بود و در علم سیاق استاد و در نظر بزرگان و حاکمان وقت، گرامی بود.


==شهرت در شعر==
==شهرت در شعر==
خط ۴۶: خط ۵۵:
او در دربار ایلخانی، سمت ملک‌الشعرایی یافت و سرگرم مدح شیخ حسن ایلخانی و دلشادخاتون و فرزندان آن‌ها؛ به‌خصوص اویس شد و ازاین‌جهت موردحسادت شاعران زمانه خود واقع شد. هنوز مرگ دلشادخاتون رخ نداده بود که با اصرار بسیار از آن‌ها اجازه مراجعت به ساوه را گرفت؛ اما نه ماه بعد، دوباره با زن و فرزندانش به بغداد آمده، از نو به خدمت دلشادخاتون درآمد. دلشادخاتون پیش از سال 755ق درگذشت؛ اما تا پایان عمرش نسبت به سلمان ساوجی، توجهی خاص داشت و به همین دلیل، سلمان قصیده‌های بسیاری در مدح او سرود و حتی در قصیده‌های مدحی‌اش که در ستایش شیخ حسن سرود، آن خاتون را هم ستود.
او در دربار ایلخانی، سمت ملک‌الشعرایی یافت و سرگرم مدح شیخ حسن ایلخانی و دلشادخاتون و فرزندان آن‌ها؛ به‌خصوص اویس شد و ازاین‌جهت موردحسادت شاعران زمانه خود واقع شد. هنوز مرگ دلشادخاتون رخ نداده بود که با اصرار بسیار از آن‌ها اجازه مراجعت به ساوه را گرفت؛ اما نه ماه بعد، دوباره با زن و فرزندانش به بغداد آمده، از نو به خدمت دلشادخاتون درآمد. دلشادخاتون پیش از سال 755ق درگذشت؛ اما تا پایان عمرش نسبت به سلمان ساوجی، توجهی خاص داشت و به همین دلیل، سلمان قصیده‌های بسیاری در مدح او سرود و حتی در قصیده‌های مدحی‌اش که در ستایش شیخ حسن سرود، آن خاتون را هم ستود.


==سلمان ساوجی و حسادت معصرانش==
==سلمان ساوجی و حسادت معاصرانش==
بعد از مرگ دلشادخاتون و شیخ حسن ایلخانی، این شاعر به دربار سلطان اویس رفته و به او اختصاص یافت. رابطه سلمان با سلطان اویس از زمان پدر و مادر این پادشاه، آغاز شده بود؛ زیرا اویس در شعر و علم از سلمان آموزش می‌دید و شاعر نیز در ضمن مدح شیخ حسن و دلشادخاتون، نام اویس را هم که هنوز کودکی بیش نبود، ذکر می‌کرد. اویس نیز پس‌ازآنکه به سلطنت رسید، به سلمان به چشم استاد خود نگاه می‌کرد. سلمان قصاید بسیاری در مدح سلطان اویس و یا در تهنیت برای فتح‎ها و پیروزی‌هایش سرود و در زمان او، از عزت و احترام فراوانی برخوردار بود و ثروت بسیاری یافت، چنانکه موردحسادت هم‌عصرانش قرار گرفت. پس از سلطان اویس، پسرش حسین که از سال 776 تا 784ق حکومت می‌کرد، بیشتر دوران حکومتش را با خاندان مظفر از یک‎سو و ترکمانان قراقویونلو از سوی دیگر، در درگیری و کشمکش بود. سلمان، سلطان حسین را هم در چند قصیده ستود.
بعد از مرگ دلشادخاتون و شیخ حسن ایلخانی، این شاعر به دربار سلطان اویس رفته و به او اختصاص یافت. رابطه سلمان با سلطان اویس از زمان پدر و مادر این پادشاه، آغاز شده بود؛ زیرا اویس در شعر و علم از سلمان آموزش می‌دید و شاعر نیز در ضمن مدح شیخ حسن و دلشادخاتون، نام اویس را هم که هنوز کودکی بیش نبود، ذکر می‌کرد. اویس نیز پس‌ازآنکه به سلطنت رسید، به سلمان به چشم استاد خود نگاه می‌کرد. سلمان قصاید بسیاری در مدح سلطان اویس و یا در تهنیت برای فتح‎ها و پیروزی‌هایش سرود و در زمان او، از عزت و احترام فراوانی برخوردار بود و ثروت بسیاری یافت، چنانکه موردحسادت هم‌عصرانش قرار گرفت. پس از سلطان اویس، پسرش حسین که از سال 776 تا 784ق حکومت می‌کرد، بیشتر دوران حکومتش را با خاندان مظفر از یک‎سو و ترکمانان قراقویونلو از سوی دیگر، در درگیری و کشمکش بود. سلمان، سلطان حسین را هم در چند قصیده ستود.


خط ۷۲: خط ۸۱:


==وابسته‌ها==
==وابسته‌ها==
[[ديوان سلمان ساوجی]]
{{وابسته‌ها}}
 
[[دیوان سلمان ساوجی]]
 
[[دیوان سلمان ساوجی (تصحیح حالت)]]
 
[[مثنوی جمشید و خورشید]]
 
[[نسیم صبح: شرح پنجاه غزل از سلمان ساوجی به همراه مقدمه‌ای از زندگی‌نامه و شرح‌حال شاعر]]


[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:شاعران]]