طباطبایی حکیم، سید محمدتقی: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<div class='wikiInfo'>
{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه
[[پرونده:NUR00025.jpg|بندانگشتی|حکیم، محمدتقی]]
| عنوان = سید محمدتقی طباطبایی حکیم
{| class="wikitable aboutAuthorTable" style="text-align:Right" |+ |
| تصویر = NUR00025.jpg
|-
| اندازه تصویر =
! نام!! data-type='authorName'|حکیم، محمدتقی
| توضیح تصویر = حکیم، محمدتقی
|-
| نام کامل = سید محمدتقی بن سید محمدسعید طباطبایی حکیم
|نام‎های دیگر
| نام‌های دیگر =
|data-type='authorOtherNames'| محمدتقی الحکیم
| لقب =
|-
| تخلص =
|نام پدر
| نسب = طباطبایی
|data-type='authorfatherName'|
| نام پدر = سید محمدسعید حکیم
|-
| ولادت = ۱۳۴۱ قمری (۱۳۰۱ شمسی)
|متولد
| محل تولد = نجف اشرف
|data-type='authorbirthDate'|1921 م
| کشور تولد = عراق
|-
| محل زندگی = نجف اشرف، بغداد
|محل تولد
| رحلت = ۱۸ صفر ۱۴۲۳ قمری (۱۲ اردیبهشت ۱۳۸۱ شمسی)
|data-type='authorBirthPlace'|
| شهادت =
|-
| مدفن = مقبره خاندان حکیم، نجف اشرف
|رحلت
| طول عمر = ۸۲ سال
|data-type='authorDeathDate'|1423 ق یا 2002 م
| نام همسر =
|-
| فرزندان =
|اساتید
| خویشاوندان = [[حکیم، سید محسن|سید محسن حکیم]]، [[حکیم، سید محمدباقر|شهید محمدباقر حکیم]]
|data-type='authorTeachers'|
| دین = اسلام
|-
| مذهب = شیعه دوازده امامی
|برخی آثار
| پیشه = فقیه، اصولی، استاد حوزه و دانشگاه، نویسنده
|data-type='authorWritings'|
| درجه علمی =
|-class='articleCode'
| دانشگاه =
|کد مؤلف  
| حوزه = حوزه علمیه نجف اشرف
|data-type='authorCode'|AUTHORCODE00025AUTHORCODE
| علایق پژوهشی = فقه مقارن، اصول فقه، تاریخ اسلام، ادبیات عرب
|}
| منصب = عضو مجامع علمی عراق، مصر، سوریه و اردن
</div>
| پس از =
| پیش از =
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | [[حکیم، سید محسن|سید محسن حکیم]] | [[حلی، حسین|شیخ حسین حلی]] | [[خویی، سید ابوالقاسم|سید ابوالقاسم خویی]] | [[بجنوردی، سید حسن|سید حسن بجنوردی]] | [[مظفر، محمدرضا|محمدرضا مظفر]] | سید محمدعلی حکیم}}
| مشایخ =
| معاصرین =
| شاگردان =
| اجازه اجتهاد از =
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[الأصول العامة للفقه المقارن]] | [[القواعد العامة في الفقه المقارن]] | [[ديوان السيد الحميري]] (تصحیح) | [[مالك الأشتر]] | [[شاعر العقيدة]] | [[سنة أهل‌البيت]] | [[قصة التقريب بين المذاهب الإسلامية]] | [[مناهج البحث في التاريخ]]}}
| سبک نوشتاری =
| وبگاه =
| امضا =
| کد مؤلف = AUTHORCODE00025AUTHORCODE
}}
{{کاربردهای دیگر|طباطبایی (ابهام‌‌زدایی)}}
{{کاربردهای دیگر|حکیم (ابهام‌زدایی)}}
{{کاربردهای دیگر|سید محمدتقی حکیم (ابهام‌زدایی)}}
'''سيد محمدتقى طباطبايى حكيم'''  (۱۳۴۱-۱۴۲۳ق)، فقیه، اصولی، استاد برجسته حوزه علمیه نجف و از پیشتازان تقریب مذاهب اسلامی بود. وی در نجف اشرف در خاندان علم و فقاهت حکیم زاده شد و تحصیلات خود را نزد بزرگان خاندان و دیگر اساتید حوزه آغاز کرد. ادبیات عرب و منطق را از برادرش سید محمدحسین حکیم و شیخ نوری جزایری آموخت و فقه، اصول و فلسفه را در محضر آیات عظام [[حکیم، سید محسن|سید محسن حکیم]]، [[حلی، حسین|شیخ حسین حلی]]، [[خویی، سید ابوالقاسم|سید ابوالقاسم خویی]]، [[بجنوردی، سید حسن|سید حسن بجنوردی]] و [[مظفر، محمدرضا|محمدرضا مظفر]] تکمیل کرد. وی از سال ۱۳۶۵ق تدریس را در دانشکده «منتدی النشر» نجف آغاز کرد و دروس مختلفی از جمله نحو، صرف، معانی بیان، اخلاق، تاریخ، فقه و اصول را آموزش داد. او همچنین اصول فقه مقارن را در «معهد الدراسات الإسلامية العليا» دانشگاه بغداد تدریس می‌کرد. آیت‌الله حکیم از بنیان‌گذاران «جمعیت منتدی النشر» و دانشکده فقه در نجف بود و بیش از ربع قرن در مدیریت این مراکز علمی نقش داشت. او به‌عنوان عضو مجامع علمی معتبری همچون مجمع علمی عراق، مجمع زبان عربی قاهره و دمشق و مجمع تمدن اسلامی اردن برگزیده شد و در کنفرانس‌های بین‌المللی متعددی شرکت کرد. از ویژگی‌های برجسته علمی او تلفیق روش‌های سنتی و جدید در تدریس فقه و اصول و طرح آرای مذاهب مختلف اسلامی در درس‌هایش بود. از مهم‌ترین آثار او می‌توان به «الأصول العامة للفقه المقارن» (کتابی ارزشمند در زمینه اصول فقه تطبیقی)، «القواعد العامة في الفقه المقارن»، تصحیح «دیوان السید الحمیری»، «مالک الأشتر»، «شاعر العقیدة» و «سنة أهل‌البیت» اشاره کرد. وی سرانجام در ۱۸ صفر ۱۴۲۳ق در ۸۲ سالگی درگذشت و پس از تشییع در کربلا و نجف، در مقبره خاندان حکیم به خاک سپرده شد.


{{کاربردهای دیگر|طباطبایی (ابهام‌زدایی)}}
== ولادت ==
سيد محمدتقى طباطبايى حكيم در سال 1346 ه‍.ق. در نجف اشرف چشم به جهان گشود و از همان اوان نوجوانى در نجف اشرف، محضر علماى بزرگ را درك نمود. ابتدا ادبيات عرب و منطق را از برادر بزرگوارش سيد محمدحسین حكيم(قدس‌سره) و شيخ نورى جزايرى آموخت. علم معانى و بيان را از محضر سيد صادق بن سيد ياسين و شيخ على ثامر و فقه را از آیت‌الله سيد حسن حكيم و آيت‌الله سيد يوسف حكيم (متوفاى 1411 ه‍.ق.) استفاده نموده و اصول فقه را از آیت‌الله سيد محمد على حكيم و فلسفه و تاريخ را از شيخ [[مظفر، محمدرضا|محمدرضا مظفر]] رحمةالله‌عليهم آموخت.
در سال 1341ق برابر با ۱۳۰۱ش در نجف اشرف چشم به جهان گشود.  پدرش سید محمدسعید'' (متوفای۱۳۹۵ق)،'' عالم دین و مدرّس فقه و اصول بود.


پس از اتمام مرحلۀ ادبيات و دروس سطح، در حلقۀ درس خارج فقه و اصول آيات عظام [[حکیم، محسن|سيد محسن حكيم]] (متوفاى 1389 ه‍.ق.) و [[حلی، حسین|شيخ حسين حلى]] و [[خویی، ابوالقاسم|سيد ابوالقاسم خويى]] (متوفاى 1413 ه‍.ق.) و ميرزا حسن بجنوردى قرار گرفت و از اين بزرگان استفاده‌هاى وافرى برد.
== تحصیلات ==
از همان اوان نوجوانى در نجف اشرف، محضر علماى بزرگ را درك نمود. ابتدا ادبيات عرب و منطق را از برادر بزرگوارش [[سيد محمدحسین حكيم]] (قدس‌سره) و شيخ [[نورى جزايرى]] آموخت. علم معانى و بيان را از محضر سيد صادق بن سيد ياسين و شيخ [[على ثامر]] و فقه را از آیت‌الله سيد حسن حكيم و آيت‌الله سيد يوسف حكيم (متوفاى 1411 ه‍.ق.) استفاده نموده و اصول فقه را از [[آیت‌الله سيد محمد على حكيم|آیت‌الله سيد محمدعلى حكيم]] و فلسفه و تاريخ را از شيخ [[مظفر، محمدرضا|محمدرضا مظفر]] رحمةالله‌عليهم آموخت.
 
پس از اتمام مرحلۀ ادبيات و دروس سطح، در حلقۀ درس خارج فقه و اصول آيات عظام [[حکیم، سید محسن|سيد محسن حكيم]] (متوفاى 1389 ه‍.ق.) و [[حلی، حسین|شيخ حسين حلى]] و [[خویی، ابوالقاسم|سيد ابوالقاسم خويى]] (متوفاى 1413 ه‍.ق.) و [[بجنوردی، سید حسن|ميرزا حسن بجنوردى]] قرار گرفت و از اين بزرگان استفاده‌هاى وافرى برد.


==تدريس==
==تدريس==


وى پس از شروع به تدريس دروس سطح مورد استقبال زياد طلاب جوان قرار گرفته و پس از گذشت چند سال، درس خارج فقه از متن [[كتاب المكاسب|مكاسب]] [[انصاری، مرتضی بن محمدامین|شيخ اعظم انصارى]] (متوفاى 1281 ه‍.ق.) و درس خارج اصول از متن [[كفاية الأصول]] [[آخوند خراسانى]] (متوفاى 1329 ه‍.ق.) را شروع مى‌كند و به علت طرح آراء مذاهب مختلف اسلامى، از ساير دروس خارج، ممتاز و مورد علاقۀ طلاب جوان قرار مى‌گيرد.
وى پس از شروع به تدريس دروس سطح مورد استقبال زياد طلاب جوان قرار گرفته و پس از گذشت چند سال، درس خارج فقه از متن [[كتاب المكاسب|مكاسب]] [[انصاری، مرتضی بن محمدامین|شيخ اعظم انصارى]] (متوفاى 1281 ه‍.ق.) و درس خارج اصول از متن [[كفاية الأصول]] [[آخوند خراسانى]] (متوفاى 1329 ه‍.ق.) را شروع مى‌كند و به علت طرح آراء مذاهب مختلف اسلامى، از ساير دروس خارج، ممتاز و مورد علاقۀ طلاب جوان قرار مى‌گيرد.
خط ۴۶: خط ۶۴:


==فعاليتهاى علمى- فرهنگى==
==فعاليتهاى علمى- فرهنگى==


فعاليتهاى مؤلف صرفا به فعاليتهاى علمى منحصر نشده بلكه در فعاليتهاى اجتماعى نيز شركت مى‌كرده است او با تعدادى ديگر از بزرگان، «جمعيت منتدى النشر» را در نجف اشرف تأسيس نموده و بيش از ربع قرن در مديريت آن مركز علمى نقش داشته است و در دانشكده‌هاى آن تدريس مى‌نموده است.
فعاليتهاى مؤلف صرفا به فعاليتهاى علمى منحصر نشده بلكه در فعاليتهاى اجتماعى نيز شركت مى‌كرده است او با تعدادى ديگر از بزرگان، «جمعيت منتدى النشر» را در نجف اشرف تأسيس نموده و بيش از ربع قرن در مديريت آن مركز علمى نقش داشته است و در دانشكده‌هاى آن تدريس مى‌نموده است.
خط ۷۶: خط ۹۳:
شوراى چاره جويى براى آسان كردن علم نحو در الجزائر در سال 1396 ه‍.ق.
شوراى چاره جويى براى آسان كردن علم نحو در الجزائر در سال 1396 ه‍.ق.


==تأليفات چاپ شده==
== وفات ==
سرانجام آن عالم بزرگوار در روز پنج شنبه ۱۲اردیبهشت ۱۳۸۱ (۱۸ صفر ۱۴۲۳ق) در ۸۲ سالگى چشم از جهان فرو بست و به اجداد طاهرینش پیوست. پیکر پاکش پس از تشییع و زیارت حرمین مطهر امام حسین(ع) و [[امام علی علیه‌السلام|امیرالمؤمنین على(ع)]] در مقبره علماى خاندان حکیم  در نجف اشرف به خاک سپرده شد


==آثار==


1 - مالك اشتر - نجف اشرف - سال 1368 ه‍.ق.
{{ستون-شروع|2}}
# مالك اشتر - نجف اشرف - سال 1368 ه‍.ق.
# شاعر العقيدة - بغداد - سال 1390 ه‍.ق.
# الأصول العامة للفقه المقارن - دار الاندلس - بيروت - سال 1385 ه‍.ق.
# الزواج المؤقت و دوره في حل مشكلات الجنس
# الوضع، تحديده، تقسيماته، مصادر العلم به
# الاشتراك و الترادف
# المعنى الحرفي في اللغة بين النحو و الفلسفة، و الأصول
# سنة أهل‌البيت
# مناهج البحث في التاريخ
# قصة التقريب بين المذاهب الإسلامية
# سنة أهل‌البيت و موضوعات أخرى
{{پایان}}


2 - شاعر العقيدة - بغداد - سال 1390 ه‍.ق.
==تأليفات خطى==


3 - الأصول العامة للفقه المقارن - دار الاندلس - بيروت - سال 1385 ه‍.ق.
{{ستون-شروع|2}}
# حبر الأمة عبداللّه بن عباس
# القواعد العامة في الفقه المقارن
# تاريخ التشريع الإسلامي
# زرارة بن أعين
# القيمة و فائضها و موقف الفقه الإسلامي منها
# الإمام علي(ع) بين حقوق الإنسان و واجباته
# مشكلة الأدب النجفي
# الاشتقاق من أسماء الأعيان
# من تجارب الأصوليين في المجالات اللغوية
# التشيع في ندوات القاهرة
{{پایان}}


4 - الزواج المؤقت و دوره في حل مشكلات الجنس
==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}


5 - الوضع، تحديده، تقسيماته، مصادر العلم به
[[الأصول العامة للفقه المقارن (حکیم)]]


6 - الاشتراك و الترادف
[[الأصول العامة للفقه المقارن]] 


7 - المعنى الحرفي في اللغة بين النحو و الفلسفة، و الأصول
[[القواعد العامة في الفقه المقارن (قواعد الضرر و الحرج و النیه نموذجا)]]


8 - سنة أهل البيت
[[من تجارب الأصولیین في المجالات اللغویة]]


9 - مناهج البحث في التاريخ
[[ديوان السيد الحميري]]
 
10 - قصة التقريب بين المذاهب الإسلامية
 
11 - سنة أهل البيت و موضوعات أخرى
 
==تأليفات خطى==
 
 
1 - حبر الأمة عبداللّه بن عباس


2 - القواعد العامة في الفقه المقارن
[[دقائق التوحید في نهج البلاغة]]


3 - تاريخ التشريع الإسلامي
[[الضمان فی الفقه الإسلامی:  دراسة مقارنة لأسبابه و مجالاته فی العقود]]


4 - زرارة بن أعين
[[الشیعة و تمسکه لسنة اهل البیت(ع) من کتاب مدخل فقه المقارن الأصول العامة]]


5 - القيمة و فائضها و موقف الفقه الإسلامي منها
[[عبدالله بن عباس: حیاته و سیرته]]


6 - الإمام علي(ع) بين حقوق الإنسان و واجباته
[[زرارة بن أعين المحدث]]


7 - مشكلة الأدب النجفي
[[سنة أهل‌البيت علیهم‌السلام]]


8 - الاشتقاق من أسماء الأعيان
[[التشیع فی ندوات القاهرة]]


9 - من تجارب الأصوليين في المجالات اللغوية
[[مع الإمام علي علیه‌السلام في منهجيته و نهجه]]


10 - التشيع في ندوات القاهرة
[[مالك الأشتر: حياته و جهاده]]


[[شاعر العقيدة السيد الحميري]]


==وابسته‌ها==
[[دليل العقل عند الشيعة الإمامية: بحث موضوعي للدلیل الرابع من أدلة الأحکام الشرعیة مقارن بآراء المذاهب الإسلامیة]]
{{وابسته‌ها}}
 
[[الأصول العامة في الفقه المقارن]]
 
[[چگونه قرآن بخوانیم]]
 
[[القواعد العامة في الفقه المقارن (قواعد الضرر و الحرج و النیه نموذجا)]]
 
[[ديوان السيد الحميري]]  


[[دقائق التوحید فی نهج‌البلاغة]]  
[[ثمرات النجف في الفقه و الأصول و الأدب و التاريخ]]


[[رابطه پدر و فرزند]]  
[[قصة التقریب بین المذاهب و بحوث أخری]]


[[الضمان فی الفقه الإسلامی]]  
[[السنة في الشریعة الإسلامیة]]


[[الأصول العامة للفقه المقارن]]


[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:زندگی‌نامه]]