پرش به محتوا

مجلسی، محمدباقر: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'الأهلیلجة' به 'الإهليلجة')
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
<div class='wikiInfo'>
{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه
[[پرونده:NUR00367.jpg|بندانگشتی|مرقد علامه مجلسی]]
| عنوان = محمدباقر مجلسی
{| class="wikitable aboutAuthorTable" style="text-align:Right" |+ |
| تصویر = NUR00367.jpg
|-
| اندازه تصویر =
! نام!! data-type='authorName'|مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی
| توضیح تصویر =مرقد محمدتقی و محمدباقر مجلسی
|-
| نام کامل = محمدباقر بن محمدتقی بن مقصودعلی مجلسی
|نام‌های دیگر
| نام‌های دیگر = علامه مجلسی، مجلسی ثانی، مجلسی اصفهانی، ملا محمدباقر مجلسی، متخلص به مشتاق
|data-type='authorOtherNames'| ع‍لام‍ه‌ م‍ج‍ل‍س‍ی‌
| لقب = علامه
 
| تخلص = مشتاق
م‍ج‍ل‍س‍ی‌ اص‍ف‍ه‍ان‍ی‌
| نسب = از نوادگان حافظ ابونعیم اصفهانی (۳۳۶-۴۳۰ق)
 
| نام پدر = محمدتقی مجلسی (مجلسی اول)
م‍ج‍ل‍س‍ی‌ ث‍ان‍ی
| ولادت = ۱۰۳۷ قمری (برخی ۱۰۳۸ ق)
 
| محل تولد = اصفهان
م‍لا م‍ح‍م‍دب‍اق‍ر م‍ج‍ل‍س‍ی‌
| کشور تولد = ایران
|-
| محل زندگی = اصفهان
|نام پدر
| رحلت = شب ۲۷ رمضان ۱۱۱۰ قمری (برخی ۱۱۱۱ ق)
|data-type='authorfatherName'|محمدتقی
| شهادت =
|-
| مدفن = مسجد جامع اصفهان، در جوار پدرش
|متولد
| طول عمر = ۷۳ سال
|data-type='authorbirthDate'|۱۰۳۷ق
| نام همسر = سه همسر (از جمله دختر ملامحمد صالح مازندرانی)
|-
| فرزندان = ۴ پسر و ۵ دختر
|محل تولد
| خویشاوندان = [[مجلسی، محمدتقی|محمدتقی مجلسی]] (پدر)، [[مازندرانی، محمدصالح بن احمد|ملا محمدصالح مازندرانی]] (شوهر خواهر و استاد)، آمنه بیگم (خواهر)، میرزا عزیزالله (برادر)، ملاعبدالله (برادر)
|data-type='authorBirthPlace'|اصفهان
| دین = اسلام
|-
| مذهب = شیعه دوازده‌امامی (گرایش به اخباریگری معتدل)
|رحلت
| پیشه = فقیه، محدث، متکلم، مفسر، ادیب، شاعر
|data-type='authorDeathDate'|1078 ش یا 1110 ق یا 1700 م
| درجه علمی = مجتهد، شیخ‌الاسلام اصفهان
|-
| دانشگاه =
|اساتید
| علایق پژوهشی = حدیث، فقه، کلام، تاریخ، رجال، درایه، تفسیر
|data-type='authorTeachers'|[[محمدتقی مجلسی]] [[ملا صالح مازندرانی]] [[فیض کاشانی]] [[سید علی خان مدنی]] [[ملا خلیل قزوینی]] و...
| منصب = شیخ‌الاسلام اصفهان (از ۱۰۹۸ قمری)
|-
| پس از =
|برخی آثار
| پیش از =
|data-type='authorWritings'|[[بحار الانوار]].[[حلية المتقين]].[[زاد المعاد]]
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | [[مجلسی، محمدتقی|محمدتقی مجلسی]] (پدر) | [[محقق خوانساری، حسین بن محمد|آقا حسین خوانساری]] | [[مازندرانی، محمدصالح بن احمد|ملا محمدصالح مازندرانی]] | [[فیض کاشانی، محمد بن شاه‌مرتضی|ملا محسن فیض کاشانی]] | [[حر عاملی، محمد بن حسن|شیخ حر عاملی]] | [[سید علی خان مدنی]] | [[ملا خلیل قزوینی]] | حسنعلی شوشتری | امیر رفیع‌الدین محمد بن حیدر حسینی | امیر محمدقاسم قهپایی}}
|-class='articleCode'
| مشایخ =
|کد مؤلف
| معاصرین = شاه سلیمان صفوی، شاه سلطان حسین صفوی
|data-type='authorCode'|AUTHORCODE00367AUTHORCODE
| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | [[جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله|سید نعمت‌الله جزایری]] | [[حر عاملی، محمد بن حسن|شیخ حر عاملی]] | [[مدنی، سید علی‌خان|سید علی خان مدنی]] | میرزا عبدالله افندی اصفهانی (صاحب ریاض العلماء) | میر محمدصالح خاتون‌آبادی | میر محمدحسین خاتون‌آبادی (نوه دختری) | ملا محمدعلی اردبیلی (صاحب جامع الرواة) | سید ابوالقاسم خوانساری | عبدالله بحرانی | شیخ عبدالرزاق گیلانی | محمدباقر بیابانکی | ملا محمداسماعیل فسایی شیرازی | محمد بن حسن (فاضل هندی) | جعفر بن عبدالله کمره‌ای اصفهانی | زین العابدین بن شیخ حر عاملی | سلیمان بن عبدالله ماحوزی بحرانی}}
|}
| اجازه اجتهاد از =
</div>
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[بحار الانوار]] (۱۱۰ جلد) | [[مرآة العقول فی شرح أخبار آل الرسول]] (۲۶ جلد، شرح کافی) | [[ملاذ الأخیار فی فهم تهذیب الأخبار]] (۱۶ جلد، شرح تهذیب) | [[الفرائد الطریفة فی شرح الصحیفة الشریفة]] | [[حیاة القلوب]] (۳ جلد) | [[حلیة المتقین]] | [[زاد المعاد]] | [[جلاء العیون]] | [[حق الیقین]] | [[عین الحیاة]] | [[تحفة الزائر]] | [[الوجیزة فی الرجال]] | [[رساله الأوزان و المقادیر]] | [[شرح اربعین حدیث]] | [[مشکاة الأنوار]]}}
 
| سبک نوشتاری =
 
| وبگاه =
| امضا =
| کد مؤلف = AUTHORCODE00367AUTHORCODE
}}
{{کاربردهای دیگر|مجلسی (ابهام‌ زدایی)}}
{{کاربردهای دیگر|مجلسی (ابهام‌ زدایی)}}
 
'''محمدباقر بن محمدتقی بن مقصودعلی مجلسی''' (۱۰۳۷-۱۱۱۰ قمری) مشهور به '''علامه مجلسی''' و '''مجلسی ثانی'''، از برجسته‌ترین فقیهان، محدثان، متکلمان و مفسران شیعه در قرن یازدهم هجری و از چهره‌های شاخص دوران صفویه است. وی نویسنده‌ای پرکار و صاحب بیش از یکصد کتاب و رساله به زبان‌های عربی و فارسی بود که مهم‌ترین و مشهورترین اثر او دائرةالمعارف بزرگ حدیثی [[بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم‌السلام|بحار الانوار]] در ۱۱۰ جلد است. علامه مجلسی با تألیفات گسترده خود، نقش بی‌بدیلی در احیای میراث حدیثی شیعه و ترویج معارف اهل بیت(ع) در میان فارسی‌زبانان ایفا کرد. وی در دوران سلطنت شاه سلیمان و شاه سلطان حسین صفوی به مقام شیخ‌الاسلامی اصفهان رسید و از نفوذ سیاسی و اجتماعی چشمگیری برخوردار بود. از مهم‌ترین اقدامات او می‌توان به تربیت بیش از هزار شاگرد، تألیف ده‌ها کتاب مفید و مبارزه با جریانات انحرافی مانند تصوف خانقاهی اشاره کرد. به پاس خدمات علمی و دینی وی، ۳۰ مرداد در تقویم رسمی ایران به عنوان روز بزرگداشت علامه مجلسی نامگذاری شده است.
 
'''محمدباقر بن محمدتقى بن مقصودعلى مجلسى''' (1037/1038- 1110-111 قمشهور به [[علامه مجلسى]] و مجلسى ثانى، فقیه، محدث، متکلم و شاعر متخلص به مشتاق، شیخ‌الاسلام اصفهان و از دانشمندان بزرگ اواخر حکومت صفوی است.
 
 
==ولادت==
==ولادت==
 
محمدباقر مجلسی بنابر مشهور در سال ۱۰۳۷ قمری<ref>نوری، میرزاحسین، 102/149</ref> (برخی ۱۰۳۸ ق<ref>مجلسی، محمدباقر، مدخل، ص 62،</ref>) در شهر اصفهان دیده به جهان گشود. پدرش محمدتقی مجلسی (مجلسی اول) از فقیهان و محدثان بزرگ عصر خود و از شاگردان برجسته شیخ بهایی و میرداماد بود.<ref>ر. ک مهریزی، مهدی، ج1، ص 68</ref> مادرش دختر صدرالدین محمد عاشوری قمی از خاندان علم و فضیلت به شمار می‌رفت. علامه مجلسی در آخرین سال‌های سلطنت شاه عباس اول و در عصر مرجعیت میرداماد در اصفهان متولد شد و دوره چهار تن از سلاطین صفوی (شاه صفی، شاه عباس دوم، شاه سلیمان و شاه سلطان حسین) را درک کرد.
ولادت او بنابر آنچه در مقدمه کتاب بحارالانوار از مرآةالاحوال نقل شده است، سال 1038 هق در شهر اصفهان بوده است<ref>مجلسی، محمدباقر، مدخل، ص 62،</ref>
 
ولی مرحوم نوری ولادت او را در 27 رمضان المبارک سال 1037 ه.ق دانسته است<ref>نوری، میرزاحسین، 102/149</ref>او در آخرین سال سلطنت شاه عباس و در عصر مرجعیت [[میرداماد، سید محمدباقر بن محمد|میرداماد]] در اصفهان به دنیا آمد.او دوره چهار تن از سلاطین صفوی: شاه صفی، شاه عباس دوم، شاه سلیمان و شاه سلطان حسین را درک کرد.
 
پدر او مولی محمدتقی (مجلسی بزرگ) یکی از مفاخر و بزرگان و اعلام شیعه بود، که در زمینه‌های مختلف علوم سر آمد بود<ref>ر. ک مهریزی، مهدی، ج1، ص 68</ref>


==شخصیت و ویژگی علمی ایشان==
==شخصیت و ویژگی علمی ایشان==
خط ۵۶: خط ۵۰:
محمدباقردر چهار سالگی به درس و بحث روی آورد و در چهارده سالگی از [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] اجازه روایت دریافت کرد. گذشته از این در مکتب دانشمندانی چون [[حر عاملی، محمد بن حسن|شیخ حر عاملی]]، ملامحسن استر آبادی، [[فیض کاشانی، محمد بن شاه‌مرتضی|ملامحسن فیض کاشانی]]، [[مازندرانی، محمدصالح بن احمد|ملاصالح مازندرانی]] تلمّذ کرده است، طوريکه گفته‌اند شمار اساتید وی به بیست و یک استاد می‌رسد.
محمدباقردر چهار سالگی به درس و بحث روی آورد و در چهارده سالگی از [[صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم|ملاصدرا]] اجازه روایت دریافت کرد. گذشته از این در مکتب دانشمندانی چون [[حر عاملی، محمد بن حسن|شیخ حر عاملی]]، ملامحسن استر آبادی، [[فیض کاشانی، محمد بن شاه‌مرتضی|ملامحسن فیض کاشانی]]، [[مازندرانی، محمدصالح بن احمد|ملاصالح مازندرانی]] تلمّذ کرده است، طوريکه گفته‌اند شمار اساتید وی به بیست و یک استاد می‌رسد.


علامه مجلسی در اندک زمانی بر دانش‌های صرف و نحو، معانی و بیان، لغت و ریاضی، تاریخ و فلسفه، حدیث و رجال، درایه و اصول، فقه و کلام مسلط شد و پس از فوت پدر به زعامت مسجد و مدرسه جامع اصفهان پرداخت. در درس او بیش از هزار طلبه حاضر می‌شدند. در مکتب این علامه عصر صفوی شخصیت‌های بزرگی از دانشمندان دانش آموخته‌اند که می‌توان از مولی ابراهیم جیلانی، ملامحمدباقرلاهیجی، ملا حسین تفرشی، عبدالحسین مازندرانی، سید عزیز الله جزایری، ملامحمدکاظم شوشتری و [[جزایری، سید نعمت‌الله|سید نعمت‌الله جزایری]] نام برد. سید مصلح‌الدین مهدوی در کتاب زندگینامه علامه مجلسی به نام 181 نفر از شاگردان وی اشاره کرده است.
علامه مجلسی در اندک زمانی بر دانش‌های صرف و نحو، معانی و بیان، لغت و ریاضی، تاریخ و فلسفه، حدیث و رجال، درایه و اصول، فقه و کلام مسلط شد و پس از فوت پدر به زعامت مسجد و مدرسه جامع اصفهان پرداخت. در درس او بیش از هزار طلبه حاضر می‌شدند. در مکتب این علامه عصر صفوی شخصیت‌های بزرگی از دانشمندان دانش آموخته‌اند که می‌توان از مولی ابراهیم جیلانی، ملامحمدباقرلاهیجی، ملا حسین تفرشی، عبدالحسین مازندرانی، سید عزیز الله جزایری، ملامحمدکاظم شوشتری و [[جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله|سید نعمت‌الله جزایری]] نام برد. سید مصلح‌الدین مهدوی در کتاب زندگی‌نامه علامه مجلسی به نام 181 نفر از شاگردان وی اشاره کرده است.
علامه علاوه بر علم و دانش در عرصه سیاست نیز فعال بود و پس از فوت مرحوم ملا محمدباقرسبزواری در سال 1090 به منصب شیخ‌الاسلامي دست یافت.
علامه علاوه بر علم و دانش در عرصه سیاست نیز فعال بود و پس از فوت مرحوم ملا محمدباقرسبزواری در سال 1090 به منصب شیخ‌الاسلامي دست یافت.


خط ۶۳: خط ۵۷:
== خاندان مجلسی ==
== خاندان مجلسی ==
نياى محمّدباقر (پدر محمّد تقى)، موسوم به ملّا محمّد مقصود على اصفهانى، داماد ملّا كمال‌الدّين درويش محمّد نطنزى، نخستين كس از اين خاندان بود كه به نام «مجلسى» شهرت يافت و فرزندانش از آن پس بدين شهرت خوانده شدند.
نياى محمّدباقر (پدر محمّد تقى)، موسوم به ملّا محمّد مقصود على اصفهانى، داماد ملّا كمال‌الدّين درويش محمّد نطنزى، نخستين كس از اين خاندان بود كه به نام «مجلسى» شهرت يافت و فرزندانش از آن پس بدين شهرت خوانده شدند.
نوشته‌‏اند وى مردى صاحب كمال و با ورع بوده و در مجلس‏‌آرايى ثانى نداشته «و تخلّص به مجلسى مى‏فرموده است و لهذا اين سلسله به مجلسى مشهور شده‌‏اند».<ref>ابن طاوس، عبدالکریم، ص 24</ref>
نوشته‌‏اند وى مردى صاحب كمال و با ورع بوده و در مجلس‏‌آرايى ثانى نداشته «و تخلّص به مجلسى مى‌‏فرموده است و لهذا اين سلسله به مجلسى مشهور شده‌‏اند».<ref>ابن طاوس، عبدالکریم، ص 24</ref>


جد اعلای مجلسی از طرف پدر به احمد بن عبدالله بن احمد بن اسحاق(335 یا 336-430) معروف به حافظ [[ابونعیم، احمد بن عبدالله|ابونعیم اصفهانی]] که یکی از حفاظ و بزرگان محدثین بوده است می‌رسد.
جد اعلای مجلسی از طرف پدر به احمد بن عبدالله بن احمد بن اسحاق(335 یا 336-430) معروف به حافظ [[ابونعیم، احمد بن عبدالله|ابونعیم اصفهانی]] که یکی از حفاظ و بزرگان محدثین بوده است می‌رسد.
خط ۸۹: خط ۸۳:
علامه در کنار تدوین [[بحارالانوار|بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم‌السلام]] و با استفاده از آن احاطه علمی به تبیین دشواریهای احادیث و اسرار و رموز آن رو کرد، چنانکه از ارزیابی‌اسناد و اثبات صدور نیز فروگذار نکرد.
علامه در کنار تدوین [[بحارالانوار|بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم‌السلام]] و با استفاده از آن احاطه علمی به تبیین دشواریهای احادیث و اسرار و رموز آن رو کرد، چنانکه از ارزیابی‌اسناد و اثبات صدور نیز فروگذار نکرد.


وی به جز توضیح و تبیینهایی که در جای جای [[بحارالانوار|بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم‌السلام]] دارد به ترویج سنت حسنه‌ای همت گماشت که پیش از آن تا اندازه‌ای نضج داشت. وی شرح کافی شریف را به نام مرآةالعقول در بیست و شش جلد و شرح تهذیب الاحکام را به نام ملاذ الاخیار در شانزده جلد تحریر کرد. به جز آن از شرح صحیفه ی سجادیه و اربعین حدیث نیز می‌توان یاد کرد<ref>همان، ج1، ص6</ref>
وی به جز توضیح و تبیینهایی که در جای جای [[بحارالانوار|بحارالأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار علیهم‌السلام]] دارد به ترویج سنت حسنه‌ای همت گماشت که پیش از آن تا اندازه‌ای نضج داشت. وی شرح کافی شریف را به نام مرآةالعقول در بیست و شش جلد و شرح تهذیب الاحکام را به نام ملاذ الاخیار در شانزده جلد تحریر کرد. به جز آن از شرح صحیفه‌ی سجادیه و اربعین حدیث نیز می‌توان یاد کرد<ref>همان، ج1، ص6</ref>
سومین عرصه‌ای که مجلسی در آن پیشتاز و نامور است، برگردان احادیث و معارف روایی به فارسی ساده و عوام فهم است.آثار فارسی علامه مجلسی به زبان فارسی بیش از شصت کتاب و رساله است که اینها یا مستقیما ترجمه حدیث است و یا تبیین معارف حدیثی.
سومین عرصه‌ای که مجلسی در آن پیشتاز و نامور است، برگردان احادیث و معارف روایی به فارسی ساده و عوام فهم است.آثار فارسی علامه مجلسی به زبان فارسی بیش از شصت کتاب و رساله است که اینها یا مستقیما ترجمه حدیث است و یا تبیین معارف حدیثی.


توحید امام رضا(ع)، توحید مفضل، دعای جوشن صغیر، دعای سمات، دعای کمیل، دعای مباهله، زیارت جامعه، نامه [[امام على(ع)]] به مالک اشتر و.... از این گونه کتاب‌های او می‌باشد<ref>همان</ref>
توحید امام رضا(ع)، توحید مفضل، دعای جوشن صغیر، دعای سمات، دعای کمیل، دعای مباهله، زیارت جامعه، نامه [[امام على(ع)]] به مالک اشتر و.... از این گونه کتاب‌های او می‌باشد<ref>همان</ref>


بر این اساس بحق می‌توان مجلسی را پرکارترین عالم شیعی به حساب آورد که با تأليف بیش از هفتاد اثر در بیش از دویست جلد توانست قریب یک میلیون و دویست و دو هزار و هفتصد سطر بنگارد که اگر بر عمر هفتاد و سه ساله اش تقسیم شود، در هر سال 19125 سطر نگاشته است<ref>همان، ص 9</ref>
بر این اساس بحق می‌توان مجلسی را پرکارترین عالم شیعی به حساب آورد که با تأليف بیش از هفتاد اثر در بیش از دویست جلد توانست قریب یک میلیون و دویست و دو هزار و هفتصد سطر بنگارد که اگر بر عمر هفتاد و سه ساله‌اش تقسیم شود، در هر سال 19125 سطر نگاشته است<ref>همان، ص 9</ref>




خط ۱۱۶: خط ۱۱۰:
بيش از يكهزار نفر از طلاب و دانش پژوهان از محضر پر فيض علامۀ مجلسى استفاده نموده‌اند.(فیض قدسی، ص 147) علامۀ اجازهاى فراوانى نيز به شاگردان خويش داده است.  
بيش از يكهزار نفر از طلاب و دانش پژوهان از محضر پر فيض علامۀ مجلسى استفاده نموده‌اند.(فیض قدسی، ص 147) علامۀ اجازهاى فراوانى نيز به شاگردان خويش داده است.  
از جمله شاگردان علامه‌اند:  
از جمله شاگردان علامه‌اند:  
# [[جزایری، سید نعمت‌الله|سيد نعمت‌اللّه جزائرى]]  
# [[جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله|سيد نعمت‌اللّه جزائرى]]  
# محمد صالح خاتون آبادی(وفات1116) داماد علامه مجلسی.  
# محمد صالح خاتون آبادی(وفات1116) داماد علامه مجلسی.  
# امیر محمد حسین فرزند امیر محمد صالح خاتون آبادی ونیز دختر زاده علامه مجلسی.
# امیر محمد حسین فرزند امیر محمد صالح خاتون آبادی ونیز دختر زاده علامه مجلسی.
خط ۱۲۹: خط ۱۲۳:
# [[حر عاملی، محمد بن حسن|شیخ محمدحسن حر عاملی]] مؤلف کتاب [[تفصیل وسائل الشیعة إلی تحصیل مسائل الشریعة|وسائل الشیعه]]  
# [[حر عاملی، محمد بن حسن|شیخ محمدحسن حر عاملی]] مؤلف کتاب [[تفصیل وسائل الشیعة إلی تحصیل مسائل الشریعة|وسائل الشیعه]]  
# [[مدنی، سید علی‌خان|صدرالدین سید علیخان شیرازی هندی]] شارح کتاب [[رياض السالكين في شرح صحيفة سيد الساجدين (صلوات‌الله‌عليه)|صحیفه کامله]]<ref>ر.ک.همان، از ص147 الی ص157</ref>
# [[مدنی، سید علی‌خان|صدرالدین سید علیخان شیرازی هندی]] شارح کتاب [[رياض السالكين في شرح صحيفة سيد الساجدين (صلوات‌الله‌عليه)|صحیفه کامله]]<ref>ر.ک.همان، از ص147 الی ص157</ref>
==وفات ==
[[پرونده:NUR00367....jpg|بندانگشتی|مرقد محمدباقرمجلسی و پدرش در مسجد جامع اصفهان|250px]]
علامه مجلسی پس از یک عمر پربرکت و تعلیم و تربیت صدها شاگرد دانشمند و تألیف ده‌ها کتاب سودمند، سرانجام در شب ۲۷ ماه مبارک رمضان سال ۱۱۱۰ قمری (برخی ۱۱۱۱ ق) در سن ۷۳ سالگی در اصفهان چشم از جهان فروبست. آقا جمال خوانساری بر پیکر او نماز گزارد. پیکر وی بنا بر وصیتش در مسجد جامع اصفهان در جوار پدرش ملا محمدتقی مجلسی به خاک سپرده شد. آرامگاه وی از آن زمان تاکنون همواره مزار مجاوران و مسافران بوده است.
به مناسبت تاریخ وفات آن علامه این شعر سروده شده است:
«ماه رمضان چه بیست و هفتم کم شد / تاریخ وفات باقر اعلم شد»
در تقویم رسمی ایران، ۳۰ مرداد به عنوان روز بزرگداشت علامه مجلسی نامگذاری شده است.


==آثار==
==آثار==
خط ۱۳۸: خط ۱۴۲:
[[نوری، حسین بن محمدتقی|محدّث نورى]] در الفیض القدسى می‌نویسد: «یکى از اساتید بزرگ ما بیک واسطه از علّامه بحر العلوم نقل می‌کرد که وى آرزو داشت تمام تصنیفات او را در نامه عمل مجلسى بنویسند، و در عوض یکى از کتب فارسى مجلسى که ترجمه متون اخبار، و مانند قرآن مجید، در تمام اقطار شایع است در نامه عمل او نوشته شود!» سپس محدّث عالیقدر مزبور می‌گوید: «چرا علّامه بحرالعلوم این آرزو را نداشته باشد، با اینکه روزى و ساعتى از اوقات شبانه روزى مخصوصاًً در ایام متبرّکه و اماکن مشرّفه نمی‌گذرد مگر اینکه هزاران نفر از عبّاد و صلحا و زهّاد چنگ بریسمان تألیفات وى زده و متوسّل به تصنیفات او می‌گردند؛ یکى از روى کتاب او دعا می‌خواند، و دیگرى با نوشته‏‌هاى وى مناجات می‌کند، سومى زیارت می‌نماید، و چهارمى ناله و گریه سر می‌دهد...».
[[نوری، حسین بن محمدتقی|محدّث نورى]] در الفیض القدسى می‌نویسد: «یکى از اساتید بزرگ ما بیک واسطه از علّامه بحر العلوم نقل می‌کرد که وى آرزو داشت تمام تصنیفات او را در نامه عمل مجلسى بنویسند، و در عوض یکى از کتب فارسى مجلسى که ترجمه متون اخبار، و مانند قرآن مجید، در تمام اقطار شایع است در نامه عمل او نوشته شود!» سپس محدّث عالیقدر مزبور می‌گوید: «چرا علّامه بحرالعلوم این آرزو را نداشته باشد، با اینکه روزى و ساعتى از اوقات شبانه روزى مخصوصاًً در ایام متبرّکه و اماکن مشرّفه نمی‌گذرد مگر اینکه هزاران نفر از عبّاد و صلحا و زهّاد چنگ بریسمان تألیفات وى زده و متوسّل به تصنیفات او می‌گردند؛ یکى از روى کتاب او دعا می‌خواند، و دیگرى با نوشته‏‌هاى وى مناجات می‌کند، سومى زیارت می‌نماید، و چهارمى ناله و گریه سر می‌دهد...».


همچنین [[آقااحمد کرمانشاهی]] - نواده [[وحید بهبهانی، محمدباقر|وحید بهبهانى]] - در تاریخ "[[مرآت الأحوال جهان نما]]" که سفرنامه اوست، در ضمن شرح حال دائى (اعلای) خود علّامه مجلسى می‌نویسد:
همچنین [[آقااحمد کرمانشاهی]] - نواده [[بهبهانی، محمدباقر بن محمداکمل|وحید بهبهانى]] - در تاریخ "[[مرآت الأحوال جهان نما]]" که سفرنامه اوست، در ضمن شرح حال دائى (اعلای) خود علّامه مجلسى می‌نویسد:
«مصنفات آن عالى درجات بحدى مقبول طباع شده و به درجه اشتهار رسیده که‏ از بلاد کفر و اسلام جایى نخواهد بود که از آنها خالى باشد».
«مصنفات آن عالى درجات بحدى مقبول طباع شده و به درجه اشتهار رسیده که‏ از بلاد کفر و اسلام جایى نخواهد بود که از آنها خالى باشد».


خط ۱۶۳: خط ۱۶۷:
#رساله در شکوک (= شکیّات نماز)؛
#رساله در شکوک (= شکیّات نماز)؛
#رساله در خصوص مال ناصبى؛
#رساله در خصوص مال ناصبى؛
#رساله در آداب ماههاى رومى؛
#رساله در آداب ماه‌هاى رومى؛
#رساله در نماز شب؛
#رساله در نماز شب؛
#رساله در فرق بین صفات ذاتى و فعلى (متعلق به فعل و خارج) خداوند؛
#رساله در فرق بین صفات ذاتى و فعلى (متعلق به فعل و خارج) خداوند؛
خط ۱۷۶: خط ۱۸۰:
#شرح دعاى جوشن کبیر؛
#شرح دعاى جوشن کبیر؛
#رساله مختصرى در تعقیب نماز؛
#رساله مختصرى در تعقیب نماز؛
#ترجمه فرمان (عهدنامه) امیرالمؤمنین علیه السّلام به مالک اشتر؛
#ترجمه فرمان (عهدنامه) امیرالمؤمنین علیه‌السّلام به مالک اشتر؛
#رساله السّابقون السّابقون؛
#رساله السّابقون السّابقون؛
#مفاتیح الغیب، در استخاره؛
#مفاتیح الغیب، در استخاره؛
خط ۱۸۶: خط ۱۹۰:
#مناجات نامه؛
#مناجات نامه؛
#رساله در زیارت اهل قبور؛
#رساله در زیارت اهل قبور؛
#ترجمه توحید امام رضا علیه السّلام؛
#ترجمه توحید امام رضا علیه‌السّلام؛
#ترجمه دعاى مباهله؛
#ترجمه دعاى مباهله؛
#ترجمه حدیث عبداللّه بن جندب؛
#ترجمه حدیث عبداللّه بن جندب؛
خط ۲۲۶: خط ۲۳۰:


{{پایان}}
{{پایان}}
==رحلت ==
[[پرونده:NUR00367....jpg|بندانگشتی|مرقد محمدباقرمجلسی و پدرش در مسجد جامع اصفهان|250px]]
علّامه مجلسى بعد از یک عمر گرانبها و تعلیم و تربیت صدها شاگرد دانشمند، و تألیف و تصنیف و ترجمه ده‏‌ها کتاب سودمند و مؤثّر دینى بعربى و فارسى، و آن همه آثار خیرى که از خود بیادگار گذارد، مطابق نقل «روضات الجنّات»... در شب بیست و هفتم ماه مبارک رمضان سال 1110 هجرى، اوائل سلطنت شاه سلطان حسین صفوى در سنّ هفتاد و سه سالگى چشم از این جهان فانى فرو بست و روح پر فتوحش بآشیان جنان پرواز نمود، و در مسجد جامع اصفهان پهلوى پدر علّامه‏‌اش ملّا [[مجلسی، محمدتقی|محمدتقى مجلسى]] مدفون گردید. آرامگاه مجلسى از زمان درگذشتش تا کنون همواره مزار مجاورین و مسافرین از زن و مرد مسلمان بوده است.


==پانویس==
==پانویس==
خط ۲۴۴: خط ۲۴۳:
# مهریزی، مهدی، شناخت نامه علامه مجلسی، ناصرالدین انصاری قمی، انتشارات چاپ و انتشارات، 1378ش
# مهریزی، مهدی، شناخت نامه علامه مجلسی، ناصرالدین انصاری قمی، انتشارات چاپ و انتشارات، 1378ش


{{علامتین مجلسی}}
 
{{سرور زنان جهان}}
{{سرور زنان جهان}}
{{امام سجاد علیه‌السلام}}
{{امام سجاد علیه‌السلام}}
{{امام باقر علیه‌السلام}}
{{امام رضا علیه‌السلام}}
{{صحیفه سجادیه}}
{{علامتین مجلسی}}
{{مجلسی، محمدباقر}}
{{مجلسی، محمدباقر}}
{{جوامع روایی شیعه}}
{{جوامع روایی شیعه}}
خط ۲۵۳: خط ۲۵۶:
==وابسته‌ها==
==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}
{{وابسته‌ها}}
[[حدود و قصاص و دیات]]


[[بیست و پنج رساله فارسی]]


[[حدود و قصاص و دیات]]
[[رهبر جاودان: زندگی امام زمان(عج)]]  
 
[[بیست و پنج رساله فارسی]]  


[[زاد المعاد]]  
[[زاد المعاد]]  


[[حلية المتقين]]  
[[حلية المتقين]]  
[[مقباس المصابيح در تعقيبات نماز و آثار آن]]


[[الإهليلجة]]
[[الإهليلجة]]
[[ملهمه]]
[[زندگانی پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌و‌سلم]]


[[گزیده حلیه المتقین در آداب و احکام]]  
[[گزیده حلیه المتقین در آداب و احکام]]  
[[معجم اشعار المعصومين علیهم‌السلام الواردة في بحارالانوار ما نظموه و ما انشدوه]]
[[المعجم المفهرس لألفاظ أحادیث بحارالأنوار]]
المعجم المفهرس لألفاظ أحادیث بحارالأنوار (زیر نظر برازش)


[[کلمات المحققین]]  
[[کلمات المحققین]]  
[[ربيع الأسابيع]]
[[الفرائد الطریفة في شرح الصحیفة الشریفة]]


[[ترجمه جلد شانزدهم بحار الأنوار: آداب معاشرت]]  
[[ترجمه جلد شانزدهم بحار الأنوار: آداب معاشرت]]  
خط ۲۸۲: خط ۳۰۱:


[[بنادر البحار]]  
[[بنادر البحار]]  
[[منتخب الآثار من بحارالأنوار]]


[[ترجمه بحارالأنوار، قسمت سوم از جلد پانزدهم]]  
[[ترجمه بحارالأنوار، قسمت سوم از جلد پانزدهم]]  
خط ۳۰۵: خط ۳۲۶:
[[مهدی موعود]]  
[[مهدی موعود]]  


[[توحيد مفضل]]  
[[توحيد مفضل]]
 
[[توحيد مفضل (تصحیح فربودی)]]
 
[[توحید مفضل (ترجمه علامه مجلسی)]]  


[[ملاذ الأخیار فی فهم تهذیب الأخبار]]  
[[ملاذ الأخیار فی فهم تهذیب الأخبار]]  
خط ۳۳۱: خط ۳۵۶:


[[ترجمۀ جلد دهم بحار الانوار]]  
[[ترجمۀ جلد دهم بحار الانوار]]  
[[المنتخب من التفسیر الموضوعي في بحار الأنوار]]


[[رساله تشویق السالکین؛ اجوبه، لوایح، لوامع]]  
[[رساله تشویق السالکین؛ اجوبه، لوایح، لوامع]]  
خط ۳۵۴: خط ۳۸۱:
[[اختیارات]]  
[[اختیارات]]  


[[الأربعین]]  
[[کتاب الأربعین (مجلسی)]]  


[[اخلاق و آداب]]  
[[اخلاق و آداب]]  
خط ۳۸۳: خط ۴۱۰:


[[خزانة البحار في الشفاء بالقرآن و الدعاء و الأذکار]]  
[[خزانة البحار في الشفاء بالقرآن و الدعاء و الأذکار]]  
[[عین الحياة]
[[مقباس المصابيح در تعقيبات نماز و آثار آن]]


[[گزيده عين الحياة در اخلاق]]  
[[گزيده عين الحياة در اخلاق]]  
خط ۴۱۰: خط ۴۳۳:
[[مجموعه پنج رساله علمي طبي]]  
[[مجموعه پنج رساله علمي طبي]]  


[[تحفة الزائر: زيارات چهارده معصوم عليهم‌السلام]]  
[[تحفة الزائر]]  


[[حیاة القلوب]]  
[[حیاة القلوب]]  
خط ۴۱۹: خط ۴۴۲:


[[حق الیقین در اصول و فروع اعتقادات]]  
[[حق الیقین در اصول و فروع اعتقادات]]  
[[زندگانی پیامبر ما صلی‌الله‌علیه‌وآله و سلم]]
[[توحید مفضل]]


[[برگزیده حلية المتقين]]  
[[برگزیده حلية المتقين]]  
خط ۴۳۱: خط ۴۵۰:
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:مترجمان]]
[[رده:مترجمان]]
[[رده:محدثان]]
[[رده:مهدویت‌پژوهان]]
[[رده:مهدویت‌پژوهان]]
[[رده:شارحان صحیفه سجادیه]]
[[رده:محدثان شیعه]]