۱۵۳٬۳۷۷
ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۳۵ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات زندگینامه | |||
| عنوان = محمدطاهر بن محمدحسین قمی | |||
| تصویر = NUR10468.jpg | |||
| | | اندازه تصویر = | ||
| توضیح تصویر = | |||
| | | نام کامل = محمدطاهر بن محمدحسین قمی | ||
| | | نامهای دیگر = شیرازی، محمدطاهر بن محمدحسین، نجفی، محمدطاهر بن محمدحسین | ||
| | | لقب = | ||
| تخلص = | |||
| نسب = | |||
| نام پدر = محمدحسین | |||
| ولادت = نیمه دوم قرن یازدهم قمری | |||
| محل تولد = شیراز | |||
| کشور تولد = ایران | |||
| محل زندگی = نجف، قم | |||
| رحلت = ۱۰۹۸ قمری (یا ۱۱۰۰ق) | |||
| شهادت = | |||
| مدفن = قبرستان شیخان قم | |||
| طول عمر = | |||
| نام همسر = | |||
| فرزندان = | |||
| خویشاوندان = | |||
| دین = اسلام | |||
| مذهب = شیعه دوازده امامی (مشرب اخباری) | |||
| پیشه = فقیه، متکلم، محدث | |||
| درجه علمی = عالم جلیل، محقق دقیقالنظر، از مشایخ اجازه | |||
| دانشگاه = | |||
| علایق پژوهشی = فقه، حدیث، کلام، رد صوفیه و فلاسفه | |||
| منصب = مرجعیت، شیخالاسلام و امامت جمعه قم | |||
| پس از = | |||
| پیش از = | |||
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | سید نورالدین بن علی عاملی | شیخ محمد بن جابر بن عباس نجفی}} | |||
| مشایخ = | |||
| معاصرین = ملا خلیل قزوینی (در مسئله نماز جمعه) | |||
| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | [[مجلسی، محمدباقر]] | [[حر عاملی، محمد بن حسن]] | [[فیض کاشانی، محمد بن شاهمرتضی]] | شیخ نورالدین اخباری}} | |||
| اجازه اجتهاد از = | |||
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[الأربعين في إمامة الأئمة الطاهرين]] | حجة الإسلام فی شرح تهذیب الأحكام | [[سفينة النجاة (قمی)]] | [[تحفة الأخیار]] | الفوائد الدینیة فی الرد علی الحکماء و الصوفیة | حق الیقین فی معرفة أصول الدین | [[دوازده رساله فقهی درباره نماز جمعه از روزگار صفوی]] | [[ترتیب التهذیب و یلیه کتاب حجةالاسلام فی شرح تهذیب الاحکام]]}} | |||
| سبک نوشتاری = | |||
| وبگاه = | |||
| امضا = | |||
| کد مؤلف = AUTHORCODE10468AUTHORCODE | |||
}} | |||
{{کاربردهای دیگر|قمی (ابهامزدایی)}} | |||
'''محمدطاهر بن محمدحسین قمی''' (متوفی 1098ق)، فقیه، متکلم، اخباری قرن یازدهم و از مشایخ اجازه [[حر عاملی، محمد بن حسن|شیخ حر عاملی]] و [[مجلسی، محمدباقر|علامه مجلسی]] است. از آثار اوست: «حجةالإسلام في شرح تهذيب الأحكام»، الأربعين في فضائل أميرالمؤمنين و إمامة الأئمة المعصومين» و... | |||
==ولادت == | |||
سال تولد او دقیقاً معلوم نیست و در کتب اصحاب تراجم در این رابطه چیزی ذکر نشده است. زادگاهش شیراز بوده و در اوان جوانی به نجف اشرف کوچ کرد و در آنجا نشو و نما یافت. | |||
== تحصیلات و موقعیت اجتماعی == | |||
وی در نجف تحصیلات خود را به انجام رسانید و علوم و معارف الهی را کسب نمود و در علوم و فنون مختلف صاحبنظر شد. بعد از اتمام مراحل تحصیل، به شهر مقدس قم منتقل شد و در آنجا به مقام زعامت و مرجعیت نائل آمد و مرتبه شیخالاسلام و امامت جمعه و جماعت را در این شهر عهدهدار گردید. او در میان اقشار مختلف مردم محبوبیتی فراوان داشت و دستوراتش را همگان پیروی میکردند<ref>ر.ک: مبلغی، محمدرضا، مجله: نامه قم</ref>. | |||
او نماز جمعه میخواند و به تارکین آن انکار شدید داشت. معاند مذاق فلاسفه و صوفیه بوده و بین او و ملا خلیل قزوینی که نماز جمعه را در زمان غیبت حرام میدانسته، جریانی واقع شد. همچنین در مسئله تصوف نیز مکاتباتی بین او و یکی از علمای نامی وقت، به عمل آمد و رسالهای در رد صوفیه نوشته و جمعی از عرفا و علما را رد کرده است؛ بلکه میگویند که در چند رساله خود سماع و خرقهپوشی و پشمینهپوشی و چلهنشینی و عزلت و انتفاع از مردم و به زبان آوردن لفظ طریقت و حقیقت و قول به عشق حقیقی و مکاشفات عرفانیه و نظایر اینها را از بدعتهای مهلکه شمرده است<ref>ر.ک: درگاهی، حسین؛ طارمی، حسن، صفحه یازدهم</ref>. | او نماز جمعه میخواند و به تارکین آن انکار شدید داشت. معاند مذاق فلاسفه و صوفیه بوده و بین او و ملا خلیل قزوینی که نماز جمعه را در زمان غیبت حرام میدانسته، جریانی واقع شد. همچنین در مسئله تصوف نیز مکاتباتی بین او و یکی از علمای نامی وقت، به عمل آمد و رسالهای در رد صوفیه نوشته و جمعی از عرفا و علما را رد کرده است؛ بلکه میگویند که در چند رساله خود سماع و خرقهپوشی و پشمینهپوشی و چلهنشینی و عزلت و انتفاع از مردم و به زبان آوردن لفظ طریقت و حقیقت و قول به عشق حقیقی و مکاشفات عرفانیه و نظایر اینها را از بدعتهای مهلکه شمرده است<ref>ر.ک: درگاهی، حسین؛ طارمی، حسن، صفحه یازدهم</ref>. | ||
==گفتار بزرگان درباره ایشان== | ==گفتار بزرگان درباره ایشان== | ||
علامه امینی از او چنین یاد میکند: مولی محمدطاهر بن محمدحسین شیرازی، نجفی، قمی، یکی از نوادری است که در دانشهای گوناگون تبحری بسزا داشت و شخصیتی برجسته از مشایخ اجازات حدیث بود که زنجیره پیوسته اسانید بدیشان اتصال مییابد. او فقه سرشار را با فلسفه درست و بلندی پایه جمع کرده بود و آگاهی کامل از حدیث و آشنایی فراوان با ادب و فرهنگ داشت. فضیلت بسیار را با اندرزهای رسا، مواعظ سودمند، سخنان حکیمانه پرارج و شعر روان که به رشتههای گوهر و دانههای جواهر میمانست درآمیخته بود. نویسندگان کتب رجال در ستایش و بزرگداشت وی بر یکدیگر سبقت گرفتهاند. | [[امینی نجفی، عبدالحسین|علامه امینی]] از او چنین یاد میکند: مولی محمدطاهر بن محمدحسین شیرازی، نجفی، قمی، یکی از نوادری است که در دانشهای گوناگون تبحری بسزا داشت و شخصیتی برجسته از مشایخ اجازات حدیث بود که زنجیره پیوسته اسانید بدیشان اتصال مییابد. او فقه سرشار را با فلسفه درست و بلندی پایه جمع کرده بود و آگاهی کامل از حدیث و آشنایی فراوان با ادب و فرهنگ داشت. فضیلت بسیار را با اندرزهای رسا، مواعظ سودمند، سخنان حکیمانه پرارج و شعر روان که به رشتههای گوهر و دانههای جواهر میمانست درآمیخته بود. نویسندگان کتب رجال در ستایش و بزرگداشت وی بر یکدیگر سبقت گرفتهاند. | ||
صاحب «أمل الآمال» میفرماید: او یکی از فضلای معاصر ما بشمار میرود؛ محققی دقیق النظر، ثقه و بسیار مورد اطمینان است. فقیهی آگاه از علم کلام و محدثی جلیل القدر و بزرگوار است. محدث نوری نیز در | [[حر عاملی، محمد بن حسن|صاحب «أمل الآمال»]] میفرماید: او یکی از فضلای معاصر ما بشمار میرود؛ محققی دقیق النظر، ثقه و بسیار مورد اطمینان است. فقیهی آگاه از علم کلام و محدثی جلیل القدر و بزرگوار است. [[نوری، حسین بن محمدتقی|محدث نوری]] نیز در «[[مستدرك الوسائل و مستنبط المسائل|مستدرك الوسائل]]»، او را چنین توصیف میکند: عالم جلیل ارجمند، چهره برجسته و سرشناس طایفه شیعه و صاحب نگاشتهایی زیبا و سودمند<ref>ر.ک: همان، صفحه یازدهم و دوازدهم</ref>. | ||
==اساتید== | ==اساتید== | ||
باآنکه ارباب تراجم | باآنکه ارباب تراجم گفتهاند: «وی برههای از زندگانی و عمر شریف خود را در حوزه نجف اشرف سپری کرده و سپس به قم منتقل شد و در آنجا به مرجعیت نائل گردیده است»، ولی در کتب رجالی، مشایخ و اساتید وی را یادآور نشدهاند. | ||
او خود در آخر کتاب «حجة الإسلام»، اساتید خود را که از آنان روایت کرده، ذکر میکند و نام دو تن از دانشمندان را یادآور | او خود در آخر کتاب «حجة الإسلام»، اساتید خود را که از آنان روایت کرده، ذکر میکند و نام دو تن از دانشمندان را یادآور میشود: | ||
# سید نورالدین بن علی عاملی؛ | # سید نورالدین بن علی عاملی؛ | ||
# شیخ محمد بن جابر بن عباس نجفی<ref>ر.ک: مبلغی، محمدرضا، مجله: نامه قم</ref>. | # شیخ محمد بن جابر بن عباس نجفی<ref>ر.ک: مبلغی، محمدرضا، مجله: نامه قم</ref>. | ||
==شاگردان== | ==شاگردان== | ||
# ملا محمدباقر مجلسی (1110ق)؛ | # [[مجلسی، محمدباقر|ملا محمدباقر مجلسی]] (1110ق)؛ | ||
# محمد بن حسن حرّ عاملی (1104ق)؛ | # [[حر عاملی، محمد بن حسن|محمد بن حسن حرّ عاملی]] (1104ق)؛ | ||
# مولی محمدمحسن فیض کاشانی (1091ق)؛ | # [[فیض کاشانی، محمد بن شاهمرتضی|مولی محمدمحسن فیض کاشانی]] (1091ق)؛ | ||
# شیخ نورالدین اخباری؛ | # شیخ نورالدین اخباری؛ | ||
و...<ref>ر.ک: | و..<ref>ر.ک: همان</ref>. | ||
==وفات== | |||
ایشان در سال 1098ق، در قم وفات نمود و در قبرستان شیخان دفن گردید<ref>ر.ک: همان، صفحه بیستودوم</ref>. | |||
البته مولی فتحعلی در صفحه اول کتاب «حجة الإسلام»، سال وفات وی را 1100ق، دانسته است<ref>ر.ک: مبلغی، محمدرضا، مجله: نامه قم</ref>. | |||
==آثار== | ==آثار== | ||
از وی نوشتههای ارزشمندی در موضوعات مختلف برجای مانده است. | از وی نوشتههای ارزشمندی در موضوعات مختلف برجای مانده است. | ||
علامه امینی، از آثار وی، بیشترین تعداد را در کتاب شریف الغدير نام برده است (21 اثر) و به دلالت «معجم مؤلفي الشيعة» آثار یادشده از وی در «الذريعة إلی تصانيف الشيعة» در حقیقت 17 اثر است و این در حالی است که آثار وی مسلماً بیش از این است. | علامه امینی، از آثار وی، بیشترین تعداد را در کتاب شریف الغدير نام برده است (21 اثر) و به دلالت «معجم مؤلفي الشيعة» آثار یادشده از وی در «الذريعة إلی تصانيف الشيعة» در حقیقت 17 اثر است و این در حالی است که آثار وی مسلماً بیش از این است. | ||
{{ستون-شروع|2}} | |||
# عطیه ربانی و هدیه سلیمانی؛ | # عطیه ربانی و هدیه سلیمانی؛ | ||
| خط ۷۲: | خط ۸۴: | ||
# بهجة الدارين در حکمت؛ | # بهجة الدارين در حکمت؛ | ||
# رسالة السلامية، در جواز ترک «السلام عليك أيها النبي» در سلام نماز؛ | # رسالة السلامية، در جواز ترک «السلام عليك أيها النبي» در سلام نماز؛ | ||
# الجامع في أصول الفقه | # الجامع في أصول الفقه والدين که آن را «حجةالإسلام في شرح تهذيب الأحكام» نام نهاده است؛ | ||
# الأربعين في فضائل أميرالمؤمنين و إمامة الأئمة المعصومين؛ | # الأربعين في فضائل أميرالمؤمنين و إمامة الأئمة المعصومين؛ | ||
# | # الفوائدالدينية في الرد علی الحكماء و الصوفية؛ | ||
# حكمة العارفين في رد شبهة المخالفين؛ | # حكمة العارفين في رد شبهة المخالفين؛ | ||
# تنبيه الراقدين در مواعظ؛ | # تنبيه الراقدين در مواعظ؛ | ||
| خط ۱۱۷: | خط ۱۲۹: | ||
# رساله در بیان قرائات احسن؛ | # رساله در بیان قرائات احسن؛ | ||
# مرآت جنت و نار؛ | # مرآت جنت و نار؛ | ||
# رساله در مناسک حج<ref> درگاهی، حسین؛ طارمی، حسن، صفحه دوازدهم تا هفدهم</ref>. | # رساله در مناسک حج<ref>درگاهی، حسین؛ طارمی، حسن، صفحه دوازدهم تا هفدهم</ref>. | ||
{{پایان}} | |||
==پانویس == | ==پانویس== | ||
<references /> | <references /> | ||
| خط ۱۳۱: | خط ۱۴۰: | ||
==وابستهها== | ==وابستهها== | ||
[[ | {{وابستهها}} | ||
[[الأربعين في إمامة الأئمة الطاهرين]] | |||
[[میراث اسلامی ایران]] | [[میراث اسلامی ایران]] | ||
[[ | [[تحفة الأخیار]] | ||
[[دوازده رساله فقهی درباره نماز جمعه از روزگار صفوی]] | |||
[[ | [[سفينة النجاة (قمی)]] | ||
[[ترتیب التهذیب و یلیه کتاب | [[ترتیب التهذیب و یلیه کتاب حجةالاسلام فی شرح تهذیب الاحکام]] | ||
[[رده:زندگینامه]] | [[رده:زندگینامه]] | ||