۱۴۸٬۴۰۹
ویرایش
شرح نهجالبلاغه (ابن میثم، ترجمه فارسی) (نمایش مبدأ)
نسخهٔ ۳۰ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۱۱
، ۳۰ دسامبر ۲۰۲۵بدون خلاصۀ ویرایش
Wikinoor.ir (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - '| پس از =↵| پیش از =↵}}↵↵↵{{کاربردهای دیگر|' به '| پس از = | پیش از = }} {{کاربردهای دیگر|') |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۷ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۴۳: | خط ۴۳: | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
}} | }} | ||
{{کاربردهای دیگر|شرح نهجالبلاغه ( | {{کاربردهای دیگر|شرح نهجالبلاغه (ابهامزدایی)}} | ||
'''ترجمه شرح نهجالبلاغه ابن ميثم''' ترجمهاى است فارسى به قلم قربانعلى محمدى مقدم و علىاصغر نوايى يحيىزاده كه در پنج مجلد منتشر شده است. | |||
'''ترجمه شرح نهجالبلاغه | |||
==گزارش محتوا == | ==گزارش محتوا == | ||
| خط ۶۳: | خط ۶۱: | ||
جبران خليل متفكّر و انديشمند مىگويد: «على از دنيا درگذشت؛ در حالى كه شهيد عظمت خود شد، از دنيا چشم پوشيد؛ در حالى كه نماز ميان دو لبش بود، درگذشت در حالى كه دلش از شوق پروردگار لبريز بود، و عرب حقيقت مقامش را نشناخت، درگذشت مانند همه پيامبران بصير كه در كشورى وارد مىشوند كه كشور آنان نيست، به سوى مردمى مىآيند كه مردم آنان نيستند و در زمانى نمودار مىشوند كه زمانشان نيست. ولى پروردگارا، تو را در اين حكمتى است كه خود دانى». | جبران خليل متفكّر و انديشمند مىگويد: «على از دنيا درگذشت؛ در حالى كه شهيد عظمت خود شد، از دنيا چشم پوشيد؛ در حالى كه نماز ميان دو لبش بود، درگذشت در حالى كه دلش از شوق پروردگار لبريز بود، و عرب حقيقت مقامش را نشناخت، درگذشت مانند همه پيامبران بصير كه در كشورى وارد مىشوند كه كشور آنان نيست، به سوى مردمى مىآيند كه مردم آنان نيستند و در زمانى نمودار مىشوند كه زمانشان نيست. ولى پروردگارا، تو را در اين حكمتى است كه خود دانى». | ||
شبلى شميل پيشواى مطلق ماديّون مىگويد: «امام علىّ بن ابىطالب بزرگ بزرگان جهان، يكتا نسخه زمان بود كه جهان شرق و غرب در عالم قديم و جديد، صورتى بسان اين نسخه كه مطابق اصلى باشد، به خود نديده است». | [[شمیل، شبلی|شبلى شميل]] پيشواى مطلق ماديّون مىگويد: «امام علىّ بن ابىطالب بزرگ بزرگان جهان، يكتا نسخه زمان بود كه جهان شرق و غرب در عالم قديم و جديد، صورتى بسان اين نسخه كه مطابق اصلى باشد، به خود نديده است». | ||
جاذبه و جامعيّت كلام امام(ع) علاقهمندان به دانش و حكمت را بر آن داشت كه از قرن اوّل هجرى دست به كار شوند و كتبى از مجموعه بيانات امام(ع) تأليف كنند كه در ذيل به برخى از آنها اشاره مىشود: | جاذبه و جامعيّت كلام امام(ع) علاقهمندان به دانش و حكمت را بر آن داشت كه از قرن اوّل هجرى دست به كار شوند و كتبى از مجموعه بيانات امام(ع) تأليف كنند كه در ذيل به برخى از آنها اشاره مىشود: | ||
| خط ۷۱: | خط ۶۹: | ||
# خطب [[امام على(ع)|اميرالمؤمنين على(ع)]] تأليف محمّد بن عمر واقدى (متوفّاى سال 207ق) | # خطب [[امام على(ع)|اميرالمؤمنين على(ع)]] تأليف محمّد بن عمر واقدى (متوفّاى سال 207ق) | ||
# كتاب خطب اميرالمؤمنين، نوشته يعقوب اسماعيل بن مهران محمد سكونى كوفى (متوفّاى بعد از سال 148ق) | # كتاب خطب اميرالمؤمنين، نوشته يعقوب اسماعيل بن مهران محمد سكونى كوفى (متوفّاى بعد از سال 148ق) | ||
# كتابالمسترشد، نوشته ابوجعفر محمّد بن جرير بن رستم طبرى، از معاصرين | # كتابالمسترشد، نوشته ابوجعفر محمّد بن جرير بن رستم طبرى، از معاصرين ابن جرير طبرى | ||
# كتاب خطب على(ع) نوشته ابواحمد عبدالعزيز بن يحيى بن احمد بن عيسى جلودى ازدى بصرى (متوفّاى سال 332ق) | # كتاب خطب على(ع) نوشته [[جلودی، عبدالعزیز بن یحیی|ابواحمد عبدالعزيز بن يحيى بن احمد بن عيسى جلودى ازدى بصرى]] (متوفّاى سال 332ق) | ||
# خطب اميرالمؤمنين(ع)، تأليف قاضى نعمانى المصرى(متوفّاى سال 363ق) | # خطب اميرالمؤمنين(ع)، تأليف قاضى نعمانى المصرى(متوفّاى سال 363ق) | ||
البته شهرستانى در كتاب «ما هو نهجالبلاغة» و سيّد عبدالزهرا حسينى خطیب در كتاب «مصادر نهجالبلاغة» اسامى بيشترى را ذكر كردهاند كه به جهت رعايت اختصار از ذكر آنها صرف نظر مىشود. | البته شهرستانى در كتاب «ما هو نهجالبلاغة» و سيّد عبدالزهرا حسينى خطیب در كتاب «مصادر نهجالبلاغة» اسامى بيشترى را ذكر كردهاند كه به جهت رعايت اختصار از ذكر آنها صرف نظر مىشود. | ||
پس از جمعآورى خطبهها و سخنان امام(ع) به وسيله سيّد رضى(ره) دانشمندان دريافتند كه چه گنجينه بىنظيرى فراهم آمده است و در صدد بر آمدند، هر يك فراخور توان علمى خود از اين خوان نعمت توشه برگيرند. از جمله دانشمندان مشهورى كه بر نهجالبلاغة شرح نوشتهاند و از متقدّمين شمرده مىشوند؛ عبارتند از: بيهقى، فضلالله راوندى، [[قطب راوندی، سعید بن هبةالله |قطبالدين راوندى]]، على بن ناصر، قاضى عبدالجبار معتزلى، [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]]، ابن طاوس حلى، ملامحسن خوارزمى، [[تفتازانی، مسعود بن عمر|تفتازانى]]، ابن ابىالحديد، | پس از جمعآورى خطبهها و سخنان امام(ع) به وسيله سيّد رضى(ره) دانشمندان دريافتند كه چه گنجينه بىنظيرى فراهم آمده است و در صدد بر آمدند، هر يك فراخور توان علمى خود از اين خوان نعمت توشه برگيرند. از جمله دانشمندان مشهورى كه بر نهجالبلاغة شرح نوشتهاند و از متقدّمين شمرده مىشوند؛ عبارتند از: بيهقى، فضلالله راوندى، [[قطب راوندی، سعید بن هبةالله |قطبالدين راوندى]]، على بن ناصر، قاضى عبدالجبار معتزلى، [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلى]]، ابن طاوس حلى، ملامحسن خوارزمى، [[تفتازانی، مسعود بن عمر|تفتازانى]]، ابن ابىالحديد، ابن ميثم و.... | ||
برخى از متأخرينى هم كه بر نهجالبلاغة شرح و يا فهرست و نوشتهاند؛ عبارتند از: مولى فتحاللّه كاشانى، علىّ بن حسين زورائى، علامه كركى، سيّد حبيباللّه خوئى، ملّا صالح قزوينى، محمّد عبده، محمّد نائل ميرصفى، [[جعفری تبریزی، محمدتقی|محمدتقى جعفرى]] و.... | برخى از متأخرينى هم كه بر نهجالبلاغة شرح و يا فهرست و نوشتهاند؛ عبارتند از: مولى فتحاللّه كاشانى، علىّ بن حسين زورائى، علامه كركى، سيّد حبيباللّه خوئى، ملّا صالح قزوينى، محمّد عبده، محمّد نائل ميرصفى، [[جعفری تبریزی، محمدتقی|محمدتقى جعفرى]] و.... | ||
در ميان شرحهايى كه متقدّمين بر نهجالبلاغة نوشتهاند، هر چند [[شرح نهجالبلاغة (ابن ابیالحديد)|شرح نهجالبلاغة ابن ابىالحديد]] به لحاظ قدمت، تفصيل و نقل قول در ميان كتابهاى مختلفى كه امروزه بر اثر مرور زمان از دسترس ما خارجاند، جايگاه ويژهاى دارد، امّا شرح نهجالبلاغة | در ميان شرحهايى كه متقدّمين بر نهجالبلاغة نوشتهاند، هر چند [[شرح نهجالبلاغة (ابن ابیالحديد)|شرح نهجالبلاغة ابن ابىالحديد]] به لحاظ قدمت، تفصيل و نقل قول در ميان كتابهاى مختلفى كه امروزه بر اثر مرور زمان از دسترس ما خارجاند، جايگاه ويژهاى دارد، امّا شرح نهجالبلاغة ابن ميثم بحرانى كه در سال 677ق نوشته شده و مورد تقدير و ستايش [[نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد|خواجه نصيرالدين طوسى]] و [[ملا صدراى شيرازى]] و استاد [[حلی، حسن بن یوسف|علامه حلّى]] و سيّد عبدالكريم بن طاوس بوده، با اهميّت و ممتاز است. | ||
==وضعيت كتاب == | ==وضعيت كتاب == | ||
| خط ۸۸: | خط ۸۶: | ||
ترجمه يك اثر مهمّ فلسفى و برگردان آن به فارسى با عباراتى روان و زيبا كار سادهاى نيست. شايد دليل اين كه تاكنون كسى اقدام به ترجمه اين شرح نكرده، و يا حداقل يكى از ادلّه آن مشكل بودن فهم اين شرح بوده است. | ترجمه يك اثر مهمّ فلسفى و برگردان آن به فارسى با عباراتى روان و زيبا كار سادهاى نيست. شايد دليل اين كه تاكنون كسى اقدام به ترجمه اين شرح نكرده، و يا حداقل يكى از ادلّه آن مشكل بودن فهم اين شرح بوده است. | ||
لازم به ذكر است كه در اين ترجمه تنها به ترجمه شرح | لازم به ذكر است كه در اين ترجمه تنها به ترجمه شرح ابن ميثم اكتفا نشده و توضيحات مفيد و ارزشمندى نيز در پاورقى آمده است كه خواننده را در فهم مطالب يارى مىرساند. گاه مانند خطبه شقشقيه پيش از پرداختن به ترجمه مطالبى را ذكر كردهاند كه به عنوان مقدمه قبل از شرح آمده است. | ||
== منابع مقاله== | == منابع مقاله== | ||