پژوهشی در قصه یونس و ماهی

پژوهشي در قصه يونس و ماهي
پدیدآوران	ستاري، جلال (نویسنده)
ناشر	نشر مرکز
مکان نشر	ايران - تهران
سال نشر	1377ش.
چاپ	يکم
موضوع	يونس، پيامبر - داستان قرآن - قصه‌‎ها
زبان	فارسی
کد کنگره	‏BP۸۸/۶/س۲پ۴

پژوهشی در قصه یونس و ماهی، تألیف جلال ستاری، این اثر دومین کتاب از «مجموعه پژوهش در قصه‌های جاودان» است که براساس آیات قرآن و روایات تورات نگارش یافته است.

نگاه مؤلف به قصه یونس و ماهی بیش از هر چیز تمثیلی و رمزی است. وی این قصه را با قصه اصحاب کهف از نظر معنا و دلالت رمزی همانند می‌داند و بر آن است که غاری که اصحاب کهف در آن به خواب می‌روند و در وقت مقرر بیدار می‌شوند شبیه کام یا شکم ماهی یا نهنگی است که یونس را فرو می‌برد و به هنگام بر کرانه می‌افکند. به تعبیری دیگر هر دو واقعه، تمثیلی از رازآموزی و استحاله‌پذیری یعنی مرگ رمزی از عالم پیشین یا دنیای جسمانی و ولادت ثانوی در حیات روحانی به شمار می‌آیند.

مؤلف، کتاب را در هفت فصل به نگارش درآورده است. در دو فصل نخست روایات توراتی و اسلامی از منظر تفاسیر و آثار عرفانی بررسی شده است.

در فصل‌های سوم تا ششم از رموز ابتلای یونس به بلا، رمز ماهی و در دریا قرار گرفتن او و اینکه ماهی وسیله تشرف او به اسرار و رازآموزی است سخن به میان آمده است.

در آخرین فصل معراج حضرت یونس(ع) و تفسیری که صوفیه از قصه او داشته‌اند از منظر رمزشناسی مورد توجه قرار گرفته است.

منابع مقاله

شرفایی، محسن، رمضانعلی ایزانلو، محمدحسین محمدپور، کتاب‌شناسی توصیفی ادیان، مشهد، بنیاد پژوهشهای اسلامی، 1391ش.