پرش به محتوا

کاشانی، حبیب‌الله بن علی‌مدد: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۳ کاربر نشان داده نشد)
خط ۲۲: خط ۲۲:
|-
|-
|متولد  
|متولد  
| data-type="authorbirthDate" |1260ق
| data-type="authorbirthDate" |1262ق
|-
|-
|محل تولد
|محل تولد
خط ۲۸: خط ۲۸:
|-
|-
|رحلت  
|رحلت  
| data-type="authorDeathDate" |1340 ق
| data-type="authorDeathDate" |سه شنبه 23 جمادى الاخر سال 1340ق  برابر با ۲ اسفند ۱۳۰۰ش
|-
|-
|اساتید
|اساتید
خط ۴۲: خط ۴۲:
[[توضیح البیان فی تسهیل الاوزان]]
[[توضیح البیان فی تسهیل الاوزان]]


[[أسماء الله الحسنی: معانیها و خواصها]]
[[اسماءالله الحسنی، معانیها و خواصها]]
|- class="articleCode"
|- class="articleCode"
|کد مؤلف
|کد مؤلف
خط ۴۹: خط ۴۹:
</div>
</div>


'''ملا حبیب‌الله شریف کاشانی''' (1260-1340ق)، فقیه، اصولی، مجتهد، شاعر، متخلص به «سالک»، از کتاب‌های او میتوان به ایضاح الریاض (تعلیقات بر ریاض المسائل) و دیوان سالک کاشانی نام برد.
{{کاربردهای دیگر|کاشانی (ابهام‌زدایی)}}
 
'''ملا حبیب‌الله شریف کاشانی''' (1262-1340ق)، فقیه، اصولی، مجتهد، شاعر، متخلص به «سالک»، از کتاب‌های او می‌توان به ایضاح الریاض (تعلیقات بر ریاض المسائل) و دیوان سالک کاشانی نام برد.


== ولادت ==
== ولادت ==
حبیب‌الله شریف کاشانی در سال 1262 ق در شهر کاشان دیده به جهان گشود. والد ماجدش علامه کبیر فقیه بلا نظیر آیت‌اللّٰه مرحوم ملا على مدد ساوجى متوفى سنه 1270 هجرى در ساوه و مدفون در قم در جوار ابن بابویه ره و ملا مهدى نراقى ره است. والده ماجده‌اش علویه شریفه کریمه جلیله بنت علامه جلیل القدر مرحوم آقاى سید حسین کاشانى است.
حبیب‌الله شریف کاشانی در حوالی سال 1262ق در شهر کاشان دیده به جهان گشود. پدرش علامه کبیر فقیه بلا نظیر آیت‌اللّٰه ملا علی‌مدد ساوجى(متوفای ۱۲۷۰ ق) از علمای برجسته ساوه و از شاگردان ملا احمد نراقی و سید ابراهیم قزوینی بود. مادرش دختر میرزا حبیب‌الله حسینی نطنزی (معروف به میرزا بابا) و از نوادگان میرزا رفیع‌الدین (شاگرد ملا احمد نراقی) بود.


==تحصیلات==
==تحصیلات==
خط ۶۵: خط ۶۷:


براى تکمیل فقه و اصول و حلّ غوامض آنها نزد آیت‌اللّٰه آقاى حاج سید حسین سابق الذکر و آیت‌الله آقاى حاج میر سید محمد على کاشانى ابوالزوجه‌اش متوفى سنه 1294 قمرى که او نیز جامع بین معقول و منقول بود و از نوابغ عصر خود بشمار مى‌آمد تردّد فرمود تا این که مورد تصدیق اجتهاد و اجازه روایت از آنها شد. به این‌ها اکتفا نکرد بلکه براى ملاقات و ادراک محاضر دروس سایر اعلام و مراجع آن عصر به برخى از بلاد ایران بلکه به عتبات عالیات مسافرت فرمود و از ابحاث و دروس آنها استفاده نمود.
براى تکمیل فقه و اصول و حلّ غوامض آنها نزد آیت‌اللّٰه آقاى حاج سید حسین سابق الذکر و آیت‌الله آقاى حاج میر سید محمد على کاشانى ابوالزوجه‌اش متوفى سنه 1294 قمرى که او نیز جامع بین معقول و منقول بود و از نوابغ عصر خود بشمار مى‌آمد تردّد فرمود تا این که مورد تصدیق اجتهاد و اجازه روایت از آنها شد. به این‌ها اکتفا نکرد بلکه براى ملاقات و ادراک محاضر دروس سایر اعلام و مراجع آن عصر به برخى از بلاد ایران بلکه به عتبات عالیات مسافرت فرمود و از ابحاث و دروس آنها استفاده نمود.


==اساتید او==
==اساتید او==


اسامى جمعى از آنها را در این وجیزه ذکر مى‌نماییم:
اسامى جمعى از آنها را در این وجیزه ذکر مى‌نماییم:


#علامه محقق کبیر متخصص در بیشتر علوم حاج مولى محمد اندرمانى تهرانى
#علامه محقق کبیر متخصص در بیشتر علوم حاج مولى محمد اندرمانى تهرانى
#علامه فقیه اصولى حاج مولى ابوالقاسم معروف به کلانتر شاگرد شیخ انصارى
#علامه فقیه اصولى حاج مولى ابوالقاسم معروف به کلانتر شاگرد [[انصاری، مرتضی بن محمدامین|شیخ انصارى]]
#علامه بزرگ و فقیه متبحر شیخ محمد اصفهانى خواهر زاده صاحب فصول
#علامه بزرگ و فقیه متبحر شیخ محمد اصفهانى خواهر زاده [[حائری اصفهانی، محمدحسین|صاحب فصول]]
#علامه حکیم ریاضیدان سیّدعلى شرف‌الدین حسینى مرعشى معروف به سید اطباء متوفاى سال 1316. وى جد مرجع دینى جهان تشیع حضرت آیت‌اللّٰه [[مرعشی، سید شهاب‌الدین|سید شهاب‌الدین مرعشى نجفى]] قدس‌سره می‌باشد.
#علامه حکیم ریاضیدان سیّدعلى شرف‌الدین حسینى مرعشى معروف به سید اطباء متوفاى سال 1316. وى جد مرجع دینى جهان تشیع حضرت آیت‌اللّٰه [[مرعشی، سید شهاب‌الدین|سید شهاب‌الدین مرعشى نجفى]] قدس‌سره می‌باشد.
#علامة محقق مولى عبدالهادى مدرس تهرانى صاحب «التعلیقة على القوانین»
#علامة محقق مولى عبدالهادى مدرس تهرانى صاحب «التعلیقة على القوانین»
خط ۸۷: خط ۹۰:


پس از آن به کاشان مراجعت فرموده به تدریس علوم و تألیف کتب و رسائل و ارشاد مردم اشتغال یافت و ریاست روحانیت و مرجعیت تامه و تقلید شهرستان کاشان و حوالى آن و بعضى از شهرستانهاى دیگر را حائز گشت. رجال علمى و دانشمندان از هر طرف براى استفاده و استفاضه از محضرش به جانبش رهسپار شدند. هر یک به اندازه استعداد خود از انواع و اقسام علوم حتى علوم غریبه و ریاضیات از آن بحر ذخّار بهره‌مند شدند و به مدارج عالیه کمال و اجتهاد نائل گردیدند و علما و مجتهدین بزرگ از اطراف بلاد حتى نجف اشرف از جنابش استجازه کردند.
پس از آن به کاشان مراجعت فرموده به تدریس علوم و تألیف کتب و رسائل و ارشاد مردم اشتغال یافت و ریاست روحانیت و مرجعیت تامه و تقلید شهرستان کاشان و حوالى آن و بعضى از شهرستانهاى دیگر را حائز گشت. رجال علمى و دانشمندان از هر طرف براى استفاده و استفاضه از محضرش به جانبش رهسپار شدند. هر یک به اندازه استعداد خود از انواع و اقسام علوم حتى علوم غریبه و ریاضیات از آن بحر ذخّار بهره‌مند شدند و به مدارج عالیه کمال و اجتهاد نائل گردیدند و علما و مجتهدین بزرگ از اطراف بلاد حتى نجف اشرف از جنابش استجازه کردند.
==وفات==
اما تاریخ وفات و مدفن آن جناب صبح روز سه شنبه بیست و سوم شهر جمادى الاخر سال 1340 ه‍ در حدود سن هشتاد سالگى داعى حق را لبیک گفت.
در آن روز تعطیل عمومى اعلام شد و تمام اهالى کاشان بلکه نواحى آن تا آنجا که خبر رسید اجتماع و ازدحام کردند و در بقعه مخصوصه مرحوم آقا سید محمد بن علامة حاج میر محمد على کاشانى واقع در دشت افروز کاشان حسب وصیتش مدفون ساختند. مقبره‌اش فعلا معروف و مشهور، زیارتگاه عمومى، کرامات و خوارق عادات از آن مزار با برکات نقل مى‌نمایند هم چنان که از زمانى حیات آن بزرگوار نیز کرامات زیاد متواتر است.
شعرا و ادبا در وفات وى مراثى و قصائد مشجیه بسیارى سرودند که از آن جمله آنچه داماد او آیت‌اللّٰه سید فخرالدین حسینى ملقب به امامت قدس اللّٰه نفسه درباره او سروده است:
{{شعر}}
{{ب|''آمدم شرحى دگر از غم كنم''|2=''شرح غم در عالم از ماتم كنم''}}
{{ب|''ماتم آن كس كه خون گشتى روان''|2=''در غم او از زمين و آسمان''}}
{{ب|''آن كه آيت آمد و آيت برفت''|2=''و از مماتش رونق از ملت برفت''}}
{{ب|''آن كه او عالم بعلم راز بود''|2=''آن كه با علمش عمل دمساز بود''}}
{{ب|''آن كه از تصنيف خود معمور كرد''|2=''عالمى را زين عمل پر نور كرد''}}
{{ب|''آن كه او آب حيات آمد مرا''|2=''آن كه او راه نجات آمد مرا''}}
{{ب|''من نجات خود به او دانم همى''|2=''و مرا شد كاشف هر مبهمى''}}
{{ب|''و مرا از لطف خود دانا نمود''|2=''و ز شعاع نور خود بينا نمود''}}
{{ب|''من به بوى علم او دانا شدم''|2=''و ز صفاى نطق او گويا شدم''}}
{{ب|''در طريقت مرشد كامل بد او''|2=''در شريعت عالم و عامل بد او''}}
{{ب|''او بهر علمى بسى دمساز بود''|2=''راز دار دين و اهل راز بود''}}
{{ب|''ثانى سلمان و بوذر آمد او''|2=''ناصر دين پيمبر آمد او''}}
{{ب|''در حقيقت او حبيب اللّٰه بود''|2=''حافظ شرع رسول اللّٰه بود''}}
{{ب|''گر بخواهم طى اوصافش كنم''|2=''ذكر يك عشرى ز اعشارش كنم''}}
{{ب|''اين لسان ظاهرى فاتر شود''|2=''از اداى وصف او قاصر شود''}}
{{ب|''ليك مى‌خواهم من از بهر فلاح''|2=''در دعا كوشم بهر شام و صباح''}}
{{ب|''بارالها مرقدش پر نور كن''|2=''با سميش مصطفى محشور كن''}}
{{ب|''در بر حور و قصورش شاد كن''|2=''و از نعيم جنتش آباد كن''}}
{{ب|''تو بده انعام بى‌پايان خود''|2=''بر همه احباب و بر ياران خود''}}
{{ب|''صهر سالك كن دعا و دم مزن''|2=''جمله‌ى اوراق را بر هم مزن''}}
{{پایان شعر}}
نظر به این که تخلّص مرحوم آیت‌اللّٰه آقاى ملا حبیب اللّٰه سالک است لذا تخلص داماد ایشان صهر سالک است.
==آثار ==
آن جناب داراى تألیفات و تصنیفات رشیقه در علوم مختلفه و فنون متنوعه مى‌باشد که بالغ بر دویست جلد مى‌شود که اسامى 134 جلد آن را در آخر کتاب لباب الالقاب ذکر فرموده.
و چون تاریخ تألیف کتاب لباب القاب 1319 قمرى است که بیست و یک سال قبل از وفات آن جناب مى‌شود تألیفات دیگرى پس از آن تاریخ هم داشته که تا حدود 200 جلد مى رسد.
پاره‌اى از تألیفاتش قبل از بلوغ مى‌باشد مانند شرح قسمتى از مفاتیح مولانا [[فیض کاشانی، محمد بن شاه‌مرتضی|فیض کاشانى]] و تفسیر سوره حمد و رساله‌اى در جفر و العشرة الکاملة فى التجوید و منظومه‌اى در اصول مشتمل بر بیشتر از یک هزار و دویست بیت و مصابیح الظلام و مصابیح الدجى و التذکرة و حدیقة الجمل و حقائق النحو و الوجیزة و المنظومة این هفت جلد هر یک کتاب مستقلى است در نحو و ادبیات عرب.
و همچنین منظومة منیة الوصول فى الاصول. اینها تألیفاتى است که قبل از بلوغ تألیف فرموده است.


==شعر و ادب او==
==شعر و ادب او==
خط ۱۸۹: خط ۱۴۴:
{{ب|''فيا ربّ اكرمنى بنور هداية''|2=''فانت رجائي فى معادى و مرمسى''}}
{{ب|''فيا ربّ اكرمنى بنور هداية''|2=''فانت رجائي فى معادى و مرمسى''}}
{{ب|''و أنت معينى فى النّوائب كلّها''|2=''و أنت مغيثى من وساوس مهجسى''}}
{{ب|''و أنت معينى فى النّوائب كلّها''|2=''و أنت مغيثى من وساوس مهجسى''}}
{{پایان شعر}}
{{پایان شعر}}


خط ۲۱۰: خط ۱۶۲:
{{ب|''يعنى كه على كاشف اسرار نهان شد''|2=''از صورت او سرّ خداوند عيان شد''}}
{{ب|''يعنى كه على كاشف اسرار نهان شد''|2=''از صورت او سرّ خداوند عيان شد''}}
{{پایان شعر}}
{{پایان شعر}}
==وفات==
در صبح روز سه شنبه ۲۳ جمادی‌الثانی ۱۳۴۰ق (2 اسفند ۱۳۰۰ ش) در 78 سالگی در کاشان درگذشت و در قبرستان دشت افروز دفن شد.
در آن روز تعطیل عمومى اعلام شد و تمام اهالى کاشان بلکه نواحى آن تا آنجا که خبر رسید اجتماع و ازدحام کردند و در بقعه مخصوصه مرحوم آقا سید محمد بن علامة حاج میر محمد على کاشانى واقع در دشت افروز کاشان حسب وصیتش مدفون ساختند. مقبره‌اش فعلا معروف و مشهور، زیارتگاه عمومى، کرامات و خوارق عادات از آن مزار با برکات نقل مى‌نمایند هم چنان که از زمانى حیات آن بزرگوار نیز کرامات زیاد متواتر است.
شعرا و ادبا در وفات وى مراثى و قصائد مشجیه بسیارى سرودند که از آن جمله آنچه داماد او آیت‌اللّٰه سید فخرالدین حسینى ملقب به امامت قدس اللّٰه نفسه درباره او سروده است:
{{شعر}}
{{ب|''آمدم شرحى دگر از غم كنم''|2=''شرح غم در عالم از ماتم كنم''}}
{{ب|''ماتم آن كس كه خون گشتى روان''|2=''در غم او از زمين و آسمان''}}
{{ب|''آن كه آيت آمد و آيت برفت''|2=''و از مماتش رونق از ملت برفت''}}
{{ب|''آن كه او عالم بعلم راز بود''|2=''آن كه با علمش عمل دمساز بود''}}
{{ب|''آن كه از تصنيف خود معمور كرد''|2=''عالمى را زين عمل پر نور كرد''}}
{{ب|''آن كه او آب حيات آمد مرا''|2=''آن كه او راه نجات آمد مرا''}}
{{ب|''من نجات خود به او دانم همى''|2=''و مرا شد كاشف هر مبهمى''}}
{{ب|''و مرا از لطف خود دانا نمود''|2=''و ز شعاع نور خود بينا نمود''}}
{{ب|''من به بوى علم او دانا شدم''|2=''و ز صفاى نطق او گويا شدم''}}
{{ب|''در طريقت مرشد كامل بد او''|2=''در شريعت عالم و عامل بد او''}}
{{ب|''او بهر علمى بسى دمساز بود''|2=''راز دار دين و اهل راز بود''}}
{{ب|''ثانى سلمان و بوذر آمد او''|2=''ناصر دين پيمبر آمد او''}}
{{ب|''در حقيقت او حبيب اللّٰه بود''|2=''حافظ شرع رسول اللّٰه بود''}}
{{ب|''گر بخواهم طى اوصافش كنم''|2=''ذكر يك عشرى ز اعشارش كنم''}}
{{ب|''اين لسان ظاهرى فاتر شود''|2=''از اداى وصف او قاصر شود''}}
{{ب|''ليك مى‌خواهم من از بهر فلاح''|2=''در دعا كوشم بهر شام و صباح''}}
{{ب|''بارالها مرقدش پر نور كن''|2=''با سميش مصطفى محشور كن''}}
{{ب|''در بر حور و قصورش شاد كن''|2=''و از نعيم جنتش آباد كن''}}
{{ب|''تو بده انعام بى‌پايان خود''|2=''بر همه احباب و بر ياران خود''}}
{{ب|''صهر سالك كن دعا و دم مزن''|2=''جمله‌ى اوراق را بر هم مزن''}}
{{پایان شعر}}
نظر به این که تخلّص مرحوم آیت‌اللّٰه آقاى ملا حبیب اللّٰه سالک است لذا تخلص داماد ایشان صهر سالک است.
==آثار ==
آن جناب داراى تألیفات و تصنیفات رشیقه در علوم مختلفه و فنون متنوعه مى‌باشد که بالغ بر دویست جلد مى‌شود که اسامى 134 جلد آن را در آخر کتاب لباب الالقاب ذکر فرموده.
و چون تاریخ تألیف کتاب لباب القاب 1319 قمرى است که بیست و یک سال قبل از وفات آن جناب مى‌شود تألیفات دیگرى پس از آن تاریخ هم داشته که تا حدود 200 جلد مى رسد.
پاره‌اى از تألیفاتش قبل از بلوغ مى‌باشد مانند شرح قسمتى از مفاتیح مولانا [[فیض کاشانی، محمد بن شاه‌مرتضی|فیض کاشانى]] و تفسیر سوره حمد و رساله‌اى در جفر و العشرة الکاملة فى التجوید و منظومه‌اى در اصول مشتمل بر بیشتر از یک هزار و دویست بیت و مصابیح الظلام و مصابیح الدجى و التذکرة و حدیقة الجمل و حقائق النحو و الوجیزة و المنظومة این هفت جلد هر یک کتاب مستقلى است در نحو و ادبیات عرب.
و همچنین منظومة منیة الوصول فى الاصول. اینها تألیفاتى است که قبل از بلوغ تألیف فرموده است.
==منابع مقاله==
کاشانی، حبیب‌الله، أحسن التراتیب فی نظم درر المكاتیب،  قم، انتشارات خویی، چاپ یکم، 1390ش


== وابسته‌ها ==
== وابسته‌ها ==
خط ۲۱۷: خط ۲۱۵:


[[توضیح البیان فی تسهیل الاوزان]]
[[توضیح البیان فی تسهیل الاوزان]]
[[اسماءالله الحسنی، معانیها و خواصها]]
[[خواص و مفاهیم اسماء الله الحسنی]]


[[ذریعه الاستغناء فی تحقیق مسألة الغناء]]
[[ذریعه الاستغناء فی تحقیق مسألة الغناء]]
خط ۲۲۳: خط ۲۲۵:


[[مستقصی مدارک القواعد و منتهی ضوابط الفواید]]
[[مستقصی مدارک القواعد و منتهی ضوابط الفواید]]
[[الدرة الفاخرة]]
[[شرح دعای سحر (شریف کاشانی)]]
[[شرح زيارة عاشوراء (کاشانی)]]
[[أحسن التراتیب فی نظم درر المكاتیب]]


[[منتقد المنافع فی شرح المختصر النافع - کتاب الطهاره]]
[[منتقد المنافع فی شرح المختصر النافع - کتاب الطهاره]]
[[مرثية الامام الحسين عليه‌السلام]]


[[بوارق القهر فی تفسیر سوره الدهر]]
[[بوارق القهر فی تفسیر سوره الدهر]]
خط ۲۳۲: خط ۲۴۴:
[[منتقد المنافع]]  
[[منتقد المنافع]]  


[[شرح زيارة عاشوراء]]
[[تذکرة الشهداء]]


[[تذکره الشهداء]]
[[جنة الحوادث في شرح زيارة وارث]]


[[جنة الحوادث في شرح زيارة وارث]]


[[أسماء الله الحسنی: معانیها و خواصها]]


[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:مفسران شیعه]]
[[رده:شاعران]]