پرش به محتوا

بیست و پنج رساله فارسی: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - '== منابع مقاله == ' به '== منابع مقاله == ')
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد)
خط ۶: خط ۶:
[[مرعشی، محمود]] (گردآورنده)
[[مرعشی، محمود]] (گردآورنده)


[[مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی]] (نويسنده)
[[مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی]] (نویسنده)


[[رجایی، مهدی]] (محقق)
[[رجایی، مهدی]] (محقق)
خط ۱۸: خط ۱۸:
| سال نشر = 1412 ق  
| سال نشر = 1412 ق  


| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE3702AUTOMATIONCODE
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE03702AUTOMATIONCODE
| چاپ =1
| چاپ =1
| تعداد جلد =1
| تعداد جلد =1
| کتابخانۀ دیجیتال نور =14661
| کتابخانۀ دیجیتال نور =03702
| کتابخوان همراه نور =03702
| کد پدیدآور =
| کد پدیدآور =
| پس از =
| پس از =
| پیش از =
| پیش از =
}}
}}
'''بیست و پنج رساله فارسی''' تألیف [[مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی|علامه مجلسى]]، درباره ى مسائلى اعتقادى، فقه، تفسير، حديث، هيئت، و ديگر مسائلى از اين قبيل به زبان فارسى است كه توسط [[رجایی، مهدی|سيد مهدى رجائى]] تحقيق و گرد آورى شده و اين فعاليت زير نظر [[مرعشی، محمود|سيد محمود مرعشى]] در سال 1412ق انجام گرفته است.  
'''بیست و پنج رساله فارسی''' تألیف [[مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی|علامه مجلسى]]، درباره ى مسائلى اعتقادى، فقه، تفسير، حديث، هيئت، و ديگر مسائلى از اين قبيل به زبان فارسی است كه توسط [[رجایی، مهدی|سيد مهدى رجائى]] تحقيق و گرد آورى شده و اين فعاليت زير نظر [[مرعشی، محمود|سيد محمود مرعشى]] در سال 1412ق انجام گرفته است.  


== ساختار و محتواى كتاب ==
== ساختار و محتواى كتاب ==




كتاب داراى رسائل متعددى است كه براى توضيح بيشتر درباره‌ى محتويات اين رسائل به ذكر مختصرى از آن مى پردازيم.
كتاب داراى رسائل متعددى است كه براى توضيح بيشتر درباره‌ى محتويات اين رسائل به ذكر مختصرى از آن مى‌پردازيم.


رساله ى أول: ترجمه خطبه توحيديه [[امام رضا(ع)]]  
رساله ى أول: ترجمه خطبه توحيديه [[امام رضا(ع)]]  


در معرفى ذات بارى تعالى و توحيد است، كه در اكثر كتب حديث منقول است، همچون [[عيون أخبار الرضا عليه‌السلام (تصحیح لاجوردی‌)
در معرفى ذات بارى تعالى و توحيد است، كه در اكثر كتب حديث منقول است، همچون [[عيون أخبار الرضا عليه‌السلام (تصحیح لاجوردی‌)
|عيون اخبار الرضا]](ع)، و توحيد شيخ صدوق، امالى شيخ مفيد، امالى شيخ طوسى، و [[الاحتجاج (نشر المرتضی)|احتجاج]] [[طبرسی، فضل بن حسن|مرحوم طبرسى]] قدس اللّه اسرارهم. خطبه توحيديه پس از امر ولايت‌عهدى آن حضرت ايراد گرديده است، و در آن راههاى معرفت و خداشناسى به نحو مبسوط بيان گرديده است، اين رساله ترجمه بسيار ساده و روان خطبه مذكور مى‌باشد و به مناسبت ترجمه فقرات خطبه متعرض بعض نكات بسيار مهم و علمى مى‌شوند.
|عيون اخبار الرضا]](ع)، و [[التوحيد|توحيد]] [[ابن بابویه، محمد بن علی|شيخ صدوق]]، [[الأمالي (مفید)|امالى شيخ مفيد]]، [[الأمالي (طوسی)|امالى شيخ طوسى]]، و [[الاحتجاج (نشر المرتضی)|احتجاج]] [[طبرسی، فضل بن حسن|مرحوم طبرسى]] قدس‌اللّه اسرارهم. خطبه توحيديه پس از امر ولايت‌عهدى آن حضرت ايراد گرديده است، و در آن راه‌هاى معرفت و خداشناسى به نحو مبسوط بيان گرديده است، اين رساله ترجمه بسيار ساده و روان خطبه مذكور مى‌باشد و به مناسبت ترجمه فقرات خطبه متعرض بعض نكات بسيار مهم و علمى مى‌شوند.


دوم: رساله ترجمه قصيده دعبل خزاعى.ابتداء بحث از سند قصيده مى‌شود كه در كتب شيعه و سنى وارد شده است، و شرح مبسوطى از جريان متعلق به قصيده ايراد نموده، و در اين رساله ابتداء يك يا دو بيت را ايراد مى‌نمايد و پس از ترجمه پيرامون آن صحبت مى‌نمايد، و انصافا يكى از ترجمه‌هاى بسيار جالب و گويا بر اين قصيده شريفه است.
دوم: رساله ترجمه قصيده دعبل خزاعى.ابتداء بحث از سند قصيده مى‌شود كه در كتب شيعه و سنى وارد شده است، و شرح مبسوطى از جريان متعلق به قصيده ايراد نموده، و در اين رساله ابتداء يك يا دو بيت را ايراد مى‌نمايد و پس از ترجمه پيرامون آن صحبت مى‌نمايد، و انصافا يكى از ترجمه‌هاى بسيار جالب و گويا بر اين قصيده شريفه است.


سوم: رساله تحقيق در حديث عدم احتساب عمر زائران امام حسين(ع) بواسطه حديث منقول از امام باقر و صادق(ع) است كه فرمودند: به درستى كه حق تعالى در عوض شهادت سيد الشهداء(ع) چند چيز به او عطا فرمود كه يكى از آنها عدم شمارش ايام زيارت، از عمر زائران آن حضرت و پاسخ به اشكال وارد بر حديث.  
سوم: رساله تحقيق در حديث عدم احتساب عمر زائران [[امام حسین علیه‌السلام|امام حسین(ع)]] بواسطه حديث منقول از [[امام محمد باقر علیه‌السلام|امام باقر]] و [[امام جعفر صادق علیه‌السلام|امام صادق(ع)]] است كه فرمودند: به درستى كه حق تعالى در عوض شهادت سيدالشهداء(ع) چند چيز به او عطا فرمود كه يكى از آنها عدم شمارش ايام زيارت، از عمر زائران آن حضرت و پاسخ به اشكال وارد بر حديث.  


چهارم: رساله تفسير آيه نور، پيرامون حديثى است كه در اصول كافى در تفسير آيه شريفه وارد شده و مرحوم علامه مجلسى آن را ترجمه و شرح نموده‌اند.
چهارم: رساله تفسير آيه نور، پيرامون حديثى است كه در اصول كافى در تفسير آيه شريفه وارد شده و مرحوم علامه مجلسى آن را ترجمه و شرح نموده‌اند.
خط ۴۸: خط ۴۹:
اهل سنت به اين آيه شريفه بر نيكى خلفاى خود و امامت آنها، استدلال مى‌كنند، مرحوم علامه مجلسى قدس‌سره هفت وجه جواب به آنها مى‌دهد، و مطلب را روشن مى‌سازد.
اهل سنت به اين آيه شريفه بر نيكى خلفاى خود و امامت آنها، استدلال مى‌كنند، مرحوم علامه مجلسى قدس‌سره هفت وجه جواب به آنها مى‌دهد، و مطلب را روشن مى‌سازد.


ششم: رساله آداب سلوك حاكم با رعيت. از بهترين رساله‌هائى است كه در اين زمينه نوشته شده است و كيفيت معامله و رفتار حاكم با رعيت و زيردستان خود بيان مى‌فرمايد. در دو فصل است، فصل اول: ترجمه عهدنامه مالك اشتر كه در نهج‌البلاغه می‌باشد. فصل دوم: در بيان چند حديث ديگر كه در اين باب وارد شده است. حديث اول: نامه [[علی بن ابی‎طالب(ع)، امام اول|حضرت على(ع)]] به عثمان بن حنيف والى ايشان در بصره.حديث دوم: نامه امام صادق‌ عليه‌السلام به عبداللّه نجاشى حاكم اهواز، حديث سوم: نصايح حضرت خضر در مسجد الحرام به منصور دوانيقى.
ششم: رساله آداب سلوك حاكم با رعيت. از بهترين رساله‌هائى است كه در اين زمينه نوشته شده است و کیفیت معامله و رفتار حاكم با رعيت و زيردستان خود بيان مى‌فرمايد. در دو فصل است، فصل اول: ترجمه عهدنامه مالك اشتر كه در نهج‌البلاغه می‌باشد. فصل دوم: در بيان چند حديث ديگر كه در اين باب وارد شده است. حديث اول: نامه [[علی بن ابی‎طالب(ع)، امام اول|حضرت على(ع)]] به عثمان بن حنيف والى ايشان در بصره.حديث دوم: نامه امام صادق عليه‌السلام به عبداللّه نجاشى حاكم اهواز، حديث سوم: نصايح حضرت خضر در مسجد الحرام به منصور دوانيقى.


هفتم: رساله آداب ماه شعبان كه با بهره گرفتن از احاديث أئمه سلام اللّه عليهم درباره ماه شريف شعبان تأليف گرديده، و اذكار و اوراد و ادعيه وارده در اين ماه شريف اشاره گرديده است.
هفتم: رساله آداب ماه شعبان كه با بهره گرفتن از احاديث أئمه سلام اللّه عليهم درباره ماه شريف شعبان تأليف گرديده، و اذكار و اوراد و ادعيه وارده در اين ماه شريف اشاره گرديده است.
خط ۵۸: خط ۵۹:
نهم: رساله ترجمه حديثى كه [[کفعمی، ابراهیم بن علی|مرحوم كفعمى]] در كتاب بلد الامين از امام زين‌العابدين(ع) در فضيلت و ثواب خواندن دعاى جوشن كبير روايت نموده است.
نهم: رساله ترجمه حديثى كه [[کفعمی، ابراهیم بن علی|مرحوم كفعمى]] در كتاب بلد الامين از امام زين‌العابدين(ع) در فضيلت و ثواب خواندن دعاى جوشن كبير روايت نموده است.


دهم: رساله آداب نماز، كه پيرامون اهميت نماز و آداب آن نوشته شده، ابتد يك دور مختصر و مفيد راجع به اصول‌الدين، سپس بحثى درباره وجوه اعجاز قرآن نگاشته‌اند، و بعد وارد مباحث وضو و نماز شده‌اند، كه آداب وضو و غسل و نماز و احكام آنها را بيان فرموده‌اند، و در نهايت شرح و تفسيرى از سوره حمد و سوره قدر و توحيد نوشته‌اند.
دهم: رساله آداب نماز، كه پيرامون اهميت نماز و آداب آن نوشته شده، ابتد يك دور مختصر و مفيد راجع به اصول‌الدين، سپس بحثى درباره وجوه اعجاز قرآن نگاشته‌اند، و بعد وارد مباحث وضو و نماز شده‌اند، كه آداب وضو و غسل و نماز و احكام آنها را بيان فرموده‌اند، و در نهایت شرح و تفسيرى از سوره حمد و سوره قدر و توحيد نوشته‌اند.


يازدهم: رساله بيان اوقات نماز، ضابطه و قانونى براى استعلام أوقات نماز بيان گرديده، و براى شناخت وقت فريضه ظهر و عصر و نوافل آنها دو راه بيان فرموده‌اند، راه قدم، و راه ساعت، اين رساله در سال هزار و نود و هفت تحرير گرديده است.
يازدهم: رساله بيان اوقات نماز، ضابطه و قانونى براى استعلام أوقات نماز بيان گرديده، و براى شناخت وقت فريضه ظهر و عصر و نوافل آنها دو راه بيان فرموده‌اند، راه قدم، و راه ساعت، اين رساله در سال هزار و نود و هفت تحرير گرديده است.
خط ۶۸: خط ۶۹:
چهاردهم: رساله زكات و خمس و اعتكاف، در سه فصل است: فصل أول: در زكات، و در آن سه مبحث است، مبحث أول: در وجوب زكات و عقاب مانع آن مبحث دوم: در اجناسى كه در آنها زكات واجب مى‌شود، مبحث سوم در مستحقين زكات است.
چهاردهم: رساله زكات و خمس و اعتكاف، در سه فصل است: فصل أول: در زكات، و در آن سه مبحث است، مبحث أول: در وجوب زكات و عقاب مانع آن مبحث دوم: در اجناسى كه در آنها زكات واجب مى‌شود، مبحث سوم در مستحقين زكات است.


فصل دوم در خمس است كه دو مبحث دارد، اول در چيزهائى كه خمس در آن واجب مى‌شود، دوم: در مستحقين خمس است. فصل سوم: در بيان فضيلت و كيفيت اعتكاف است.
فصل دوم در خمس است كه دو مبحث دارد، اول در چيزهائى كه خمس در آن واجب مى‌شود، دوم: در مستحقين خمس است. فصل سوم: در بيان فضيلت و کیفیت اعتكاف است.


پانزدهم: رساله تحديد صاع، علامه مجلسى در مقام جمع بين احاديث تحديد صاع بر آمده، و نظريه خود و والد خود را بيان مى‌فرمايد.
پانزدهم: رساله تحديد صاع، علامه مجلسى در مقام جمع بين احاديث تحديد صاع بر آمده، و نظريه خود و والد خود را بيان مى‌فرمايد.


شانزدهم: رساله‌اى است در معرفى ناصب و مخالف اهل بيت عليهم‌السلام، و بيان حكم مال ناصبى، در اين زمينه روايات زيادى ايراد مى‌فرمايند.
شانزدهم: رساله‌اى است در معرفى ناصب و مخالف اهل‌بيت عليهم‌السلام، و بيان حكم مال ناصبى، در اين زمينه روايات زيادى ايراد مى‌فرمايند.


هفدهم: اين رساله بنحو مبسوط راجع به احكام كفارات است، و هجده مورد از موارد وجوب كفاره را ذكر نموده و متعرض احكام كفارات مى‌گردند.
هفدهم: اين رساله بنحو مبسوط راجع به احكام كفارات است، و هجده مورد از موارد وجوب كفاره را ذكر نموده و متعرض احكام كفارات مى‌گردند.
خط ۹۶: خط ۹۷:
رساله‌اى است مختصر در تحرير انحاء صيغ عقود نكاح و أنواع تعبيرات آن با در نظر گرفتن غايت احتياط كه در جميع امور مستحسن و مرغوب فيه است، در اين رساله در مرحله اول وجوه انشاء عقد نكاح دائم ذكر مى‌شود، و سپس صيغه متعه بيان مى‌شود و در خاتمه بعضى از صيغ طلاق ذكر مى‌شود.
رساله‌اى است مختصر در تحرير انحاء صيغ عقود نكاح و أنواع تعبيرات آن با در نظر گرفتن غايت احتياط كه در جميع امور مستحسن و مرغوب فيه است، در اين رساله در مرحله اول وجوه انشاء عقد نكاح دائم ذكر مى‌شود، و سپس صيغه متعه بيان مى‌شود و در خاتمه بعضى از صيغ طلاق ذكر مى‌شود.


بيست و پنجم: استفتاءآت فقهى كه از علامه مجلسى شده، و به وسيله ملا محمد جعفر بن محمد طاهر خراسانى از شاگردان ايشان، گرد آورى شده است، كه پس از تأليف به نظر مرحوم علامه مجلسى رسانده و داراى دويست و هشتاد و شش مسأله، در دوازده باب مى‌باشد.
بيست و پنجم: استفتاءآت فقهى كه از [[مجلسی، محمدباقر|علامه مجلسى]] شده، و به وسيله ملا محمد جعفر بن محمد طاهر خراسانى از شاگردان ايشان، گرد آورى شده است، كه پس از تأليف به نظر مرحوم [[مجلسی، محمدباقر|علامه مجلسى]] رسانده و داراى دويست و هشتاد و شش مسأله، در دوازده باب مى‌باشد.


در پايان مجموعه ى بيست و پنج جلدى، رساله ى بيان تعداد تأليفات فارسى و عربى علامه چاپ گرديده كه از تأليفات سيد محمدحسین بن محمد صالح حسينى خواتون آبادى می‌باشد.  
در پايان مجموعه ى بيست و پنج جلدى، رساله ى بيان تعداد تأليفات فارسی و عربى علامه چاپ گرديده كه از تأليفات سيد محمدحسین بن محمد صالح حسینى خواتون آبادى می‌باشد.  


شايان ذكر است كه آثارى كه دراين مجموعه آمده تمام آثار علامه نمی‌باشد و بعضى از آثار مسلمهى وى را ذكر نكرده و بعضى را كه ذكر نموده ناقص بيان فرموده و استقراء تامى ننموده است.  
شايان ذكر است كه آثارى كه دراين مجموعه آمده تمام آثار علامه نمی‌باشد و بعضى از آثار مسلمهى وى را ذكر نكرده و بعضى را كه ذكر نموده ناقص بيان فرموده و استقراء تامى ننموده است.  


كتاب حاضر با ذكر عناوين رسائل فارسى علامه و سپس مقدمه اى در 25 صفحه از آقاى سيد مهدى شجائى شروع مى شود و بعد از آن متن كتاب و سپس فهرست كتاب ذكرشده است.  
كتاب حاضر با ذكر عناوين رسائل فارسی علامه و سپس مقدمه‌اى در 25 صفحه از آقاى [[سيد مهدى شجاعى]] شروع می‌شود و بعد از آن متن كتاب و سپس فهرست كتاب ذكرشده است.  


== نسخه شناسى ==
== نسخه شناسى ==




اين كتاب به مناسبت سيصدمين سال، علامه ملا [[مجلسی، محمدباقر|محمدباقرمجلسى]] تقديم گشته و توسط نشر كتابخانه ى آیت‌الله مرعشى نجفى در قم در چاپ خانه ى سيد الشهداء چاپ اول خود را در سال 1412ق انجام داده است. اساس تحقيق اين رساله و اكثر رسائل چاپى در اين مجموعه بر نسخه خطى كتابخانه مرحوم آیت‌الله مرعشى نجفى قدس‌سره به شماره (187) می‌باشد.
اين كتاب به مناسبت سيصدمين سال، علامه ملا [[مجلسی، محمدباقر|محمدباقرمجلسى]] تقديم گشته و توسط نشر كتابخانه ى آیت‌الله مرعشى نجفى در قم در چاپ خانه ى سيدالشهداء چاپ اول خود را در سال 1412ق انجام داده است. اساس تحقيق اين رساله و اكثر رسائل چاپى در اين مجموعه بر نسخه خطى كتابخانه مرحوم آیت‌الله مرعشى نجفى قدس‌سره به شماره (187) می‌باشد.


== منابع مقاله ==
==منابع مقاله==
مقدمه و متن كتاب.
مقدمه و متن كتاب.


==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}