۱۴۸٬۲۳۸
ویرایش
بیست و پنج رساله فارسی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش
جز (جایگزینی متن - 'نهج البلاغه' به 'نهجالبلاغه') |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۳۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۶ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات کتاب | |||
| تصویر =NUR03702J1.jpg | |||
| عنوان =بیست و پنج رساله فارسی | |||
| | | عنوانهای دیگر =اعتقادی، فقه، حدیث، تفسیر، هیئت، متفرقات | ||
| پدیدآوران = | |||
[[مرعشی، محمود]] (گردآورنده) | |||
| | |||
| | |||
[[مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی]] ( | [[مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی]] (نویسنده) | ||
[[رجایی، مهدی]] (محقق) | [[رجایی، مهدی]] (محقق) | ||
| زبان =فارسی | |||
|زبان | | کد کنگره =BP 8 /م3ب9 | ||
| موضوع = | |||
اسلام - مسایل متفرقه | |||
|کد کنگره | | ناشر = | ||
کتابخانه عمومی آیتاللهمرعشی نجفی(ره) | |||
| مکان نشر =قم - ایران | |||
|موضوع | | سال نشر = 1412 ق | ||
|ناشر | |||
|مکان نشر | |||
|سال نشر | |||
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE03702AUTOMATIONCODE | |||
'''بیست و پنج رساله فارسی''' تألیف [[مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی|علامه مجلسى]]، درباره ى مسائلى اعتقادى، فقه، تفسير، حديث، هيئت، و ديگر مسائلى از اين قبيل به زبان | | چاپ =1 | ||
| تعداد جلد =1 | |||
| کتابخانۀ دیجیتال نور =03702 | |||
| کتابخوان همراه نور =03702 | |||
| کد پدیدآور = | |||
| پس از = | |||
| پیش از = | |||
}} | |||
'''بیست و پنج رساله فارسی''' تألیف [[مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی|علامه مجلسى]]، درباره ى مسائلى اعتقادى، فقه، تفسير، حديث، هيئت، و ديگر مسائلى از اين قبيل به زبان فارسی است كه توسط [[رجایی، مهدی|سيد مهدى رجائى]] تحقيق و گرد آورى شده و اين فعاليت زير نظر [[مرعشی، محمود|سيد محمود مرعشى]] در سال 1412ق انجام گرفته است. | |||
== ساختار و محتواى كتاب == | == ساختار و محتواى كتاب == | ||
كتاب داراى رسائل متعددى است كه براى توضيح بيشتر دربارهى محتويات اين رسائل به ذكر مختصرى از آن | كتاب داراى رسائل متعددى است كه براى توضيح بيشتر دربارهى محتويات اين رسائل به ذكر مختصرى از آن مىپردازيم. | ||
رساله ى أول: ترجمه خطبه توحيديه [[امام رضا(ع)]] | رساله ى أول: ترجمه خطبه توحيديه [[امام رضا(ع)]] | ||
در معرفى ذات بارى تعالى و توحيد است، كه در اكثر كتب حديث منقول است، همچون [[عيون أخبار الرضا عليهالسلام (تصحیح لاجوردی) | در معرفى ذات بارى تعالى و توحيد است، كه در اكثر كتب حديث منقول است، همچون [[عيون أخبار الرضا عليهالسلام (تصحیح لاجوردی) | ||
|عيون اخبار الرضا]](ع)، و توحيد شيخ | |عيون اخبار الرضا]](ع)، و [[التوحيد|توحيد]] [[ابن بابویه، محمد بن علی|شيخ صدوق]]، [[الأمالي (مفید)|امالى شيخ مفيد]]، [[الأمالي (طوسی)|امالى شيخ طوسى]]، و [[الاحتجاج (نشر المرتضی)|احتجاج]] [[طبرسی، فضل بن حسن|مرحوم طبرسى]] قدساللّه اسرارهم. خطبه توحيديه پس از امر ولايتعهدى آن حضرت ايراد گرديده است، و در آن راههاى معرفت و خداشناسى به نحو مبسوط بيان گرديده است، اين رساله ترجمه بسيار ساده و روان خطبه مذكور مىباشد و به مناسبت ترجمه فقرات خطبه متعرض بعض نكات بسيار مهم و علمى مىشوند. | ||
دوم: رساله ترجمه قصيده دعبل خزاعى.ابتداء بحث از سند قصيده مىشود كه در كتب شيعه و سنى وارد شده است، و شرح مبسوطى از جريان متعلق به قصيده ايراد نموده، و در اين رساله ابتداء يك يا دو بيت را ايراد مىنمايد و پس از ترجمه پيرامون آن صحبت مىنمايد، و انصافا يكى از ترجمههاى بسيار جالب و گويا بر اين قصيده شريفه است. | دوم: رساله ترجمه قصيده دعبل خزاعى.ابتداء بحث از سند قصيده مىشود كه در كتب شيعه و سنى وارد شده است، و شرح مبسوطى از جريان متعلق به قصيده ايراد نموده، و در اين رساله ابتداء يك يا دو بيت را ايراد مىنمايد و پس از ترجمه پيرامون آن صحبت مىنمايد، و انصافا يكى از ترجمههاى بسيار جالب و گويا بر اين قصيده شريفه است. | ||
سوم: رساله تحقيق در حديث عدم احتساب عمر زائران امام | سوم: رساله تحقيق در حديث عدم احتساب عمر زائران [[امام حسین علیهالسلام|امام حسین(ع)]] بواسطه حديث منقول از [[امام محمد باقر علیهالسلام|امام باقر]] و [[امام جعفر صادق علیهالسلام|امام صادق(ع)]] است كه فرمودند: به درستى كه حق تعالى در عوض شهادت سيدالشهداء(ع) چند چيز به او عطا فرمود كه يكى از آنها عدم شمارش ايام زيارت، از عمر زائران آن حضرت و پاسخ به اشكال وارد بر حديث. | ||
چهارم: رساله تفسير آيه نور، پيرامون حديثى است كه در اصول كافى در تفسير آيه شريفه وارد شده و مرحوم علامه مجلسى آن را ترجمه و شرح نمودهاند. | چهارم: رساله تفسير آيه نور، پيرامون حديثى است كه در اصول كافى در تفسير آيه شريفه وارد شده و مرحوم علامه مجلسى آن را ترجمه و شرح نمودهاند. | ||
| خط ۶۰: | خط ۴۷: | ||
پنجم: رساله تفسير آيه «وَ السَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ». | پنجم: رساله تفسير آيه «وَ السَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ». | ||
اهل سنت به اين آيه شريفه بر نيكى خلفاى خود و امامت آنها، استدلال مىكنند، مرحوم علامه مجلسى | اهل سنت به اين آيه شريفه بر نيكى خلفاى خود و امامت آنها، استدلال مىكنند، مرحوم علامه مجلسى قدسسره هفت وجه جواب به آنها مىدهد، و مطلب را روشن مىسازد. | ||
ششم: رساله آداب سلوك حاكم با رعيت. از بهترين رسالههائى است كه در اين زمينه نوشته شده است و | ششم: رساله آداب سلوك حاكم با رعيت. از بهترين رسالههائى است كه در اين زمينه نوشته شده است و کیفیت معامله و رفتار حاكم با رعيت و زيردستان خود بيان مىفرمايد. در دو فصل است، فصل اول: ترجمه عهدنامه مالك اشتر كه در نهجالبلاغه میباشد. فصل دوم: در بيان چند حديث ديگر كه در اين باب وارد شده است. حديث اول: نامه [[علی بن ابیطالب(ع)، امام اول|حضرت على(ع)]] به عثمان بن حنيف والى ايشان در بصره.حديث دوم: نامه امام صادق عليهالسلام به عبداللّه نجاشى حاكم اهواز، حديث سوم: نصايح حضرت خضر در مسجد الحرام به منصور دوانيقى. | ||
هفتم: رساله آداب ماه شعبان كه با بهره گرفتن از احاديث أئمه سلام اللّه عليهم درباره ماه شريف شعبان تأليف گرديده، و اذكار و اوراد و ادعيه وارده در اين ماه شريف اشاره گرديده است. | هفتم: رساله آداب ماه شعبان كه با بهره گرفتن از احاديث أئمه سلام اللّه عليهم درباره ماه شريف شعبان تأليف گرديده، و اذكار و اوراد و ادعيه وارده در اين ماه شريف اشاره گرديده است. | ||
| خط ۷۲: | خط ۵۹: | ||
نهم: رساله ترجمه حديثى كه [[کفعمی، ابراهیم بن علی|مرحوم كفعمى]] در كتاب بلد الامين از امام زينالعابدين(ع) در فضيلت و ثواب خواندن دعاى جوشن كبير روايت نموده است. | نهم: رساله ترجمه حديثى كه [[کفعمی، ابراهیم بن علی|مرحوم كفعمى]] در كتاب بلد الامين از امام زينالعابدين(ع) در فضيلت و ثواب خواندن دعاى جوشن كبير روايت نموده است. | ||
دهم: رساله آداب نماز، كه پيرامون اهميت نماز و آداب آن نوشته شده، ابتد يك دور مختصر و مفيد راجع به اصولالدين، سپس بحثى درباره وجوه اعجاز قرآن نگاشتهاند، و بعد وارد مباحث وضو و نماز شدهاند، كه آداب وضو و غسل و نماز و احكام آنها را بيان فرمودهاند، و در | دهم: رساله آداب نماز، كه پيرامون اهميت نماز و آداب آن نوشته شده، ابتد يك دور مختصر و مفيد راجع به اصولالدين، سپس بحثى درباره وجوه اعجاز قرآن نگاشتهاند، و بعد وارد مباحث وضو و نماز شدهاند، كه آداب وضو و غسل و نماز و احكام آنها را بيان فرمودهاند، و در نهایت شرح و تفسيرى از سوره حمد و سوره قدر و توحيد نوشتهاند. | ||
يازدهم: رساله بيان اوقات نماز، ضابطه و قانونى براى استعلام أوقات نماز بيان گرديده، و براى شناخت وقت فريضه ظهر و عصر و نوافل آنها دو راه بيان فرمودهاند، راه قدم، و راه ساعت، اين رساله در سال هزار و نود و هفت تحرير گرديده است. | يازدهم: رساله بيان اوقات نماز، ضابطه و قانونى براى استعلام أوقات نماز بيان گرديده، و براى شناخت وقت فريضه ظهر و عصر و نوافل آنها دو راه بيان فرمودهاند، راه قدم، و راه ساعت، اين رساله در سال هزار و نود و هفت تحرير گرديده است. | ||
| خط ۸۲: | خط ۶۹: | ||
چهاردهم: رساله زكات و خمس و اعتكاف، در سه فصل است: فصل أول: در زكات، و در آن سه مبحث است، مبحث أول: در وجوب زكات و عقاب مانع آن مبحث دوم: در اجناسى كه در آنها زكات واجب مىشود، مبحث سوم در مستحقين زكات است. | چهاردهم: رساله زكات و خمس و اعتكاف، در سه فصل است: فصل أول: در زكات، و در آن سه مبحث است، مبحث أول: در وجوب زكات و عقاب مانع آن مبحث دوم: در اجناسى كه در آنها زكات واجب مىشود، مبحث سوم در مستحقين زكات است. | ||
فصل دوم در خمس است كه دو مبحث دارد، اول در چيزهائى كه خمس در آن واجب مىشود، دوم: در مستحقين خمس است. فصل سوم: در بيان فضيلت و | فصل دوم در خمس است كه دو مبحث دارد، اول در چيزهائى كه خمس در آن واجب مىشود، دوم: در مستحقين خمس است. فصل سوم: در بيان فضيلت و کیفیت اعتكاف است. | ||
پانزدهم: رساله تحديد صاع، علامه مجلسى در مقام جمع بين احاديث تحديد صاع بر آمده، و نظريه خود و والد خود را بيان مىفرمايد. | پانزدهم: رساله تحديد صاع، علامه مجلسى در مقام جمع بين احاديث تحديد صاع بر آمده، و نظريه خود و والد خود را بيان مىفرمايد. | ||
شانزدهم: رسالهاى است در معرفى ناصب و مخالف | شانزدهم: رسالهاى است در معرفى ناصب و مخالف اهلبيت عليهمالسلام، و بيان حكم مال ناصبى، در اين زمينه روايات زيادى ايراد مىفرمايند. | ||
هفدهم: اين رساله بنحو مبسوط راجع به احكام كفارات است، و هجده مورد از موارد وجوب كفاره را ذكر نموده و متعرض احكام كفارات مىگردند. | هفدهم: اين رساله بنحو مبسوط راجع به احكام كفارات است، و هجده مورد از موارد وجوب كفاره را ذكر نموده و متعرض احكام كفارات مىگردند. | ||
هجدهم: رساله مفتتح الشهور، راجع به ثبوت هلال و اول ماه بنحو مفصل در چند مقصد بحث مىشود، مقصد اول: در بيان معنى ماه و سال شمسى و قمرى. دوم: در بيان حساب عدد و كبيسه. سوم: در تحقيق احاديث خمسه. چهارم: تحقيق در حديثى از كافى. پنجم: تحقيق در حديث از اقبال [[ | هجدهم: رساله مفتتح الشهور، راجع به ثبوت هلال و اول ماه بنحو مفصل در چند مقصد بحث مىشود، مقصد اول: در بيان معنى ماه و سال شمسى و قمرى. دوم: در بيان حساب عدد و كبيسه. سوم: در تحقيق احاديث خمسه. چهارم: تحقيق در حديثى از كافى. پنجم: تحقيق در حديث از اقبال [[ابن طاووس، علی بن موسی|سيد بن طاووس]]. ششم: در حديث ديگرى از اقبال. | ||
اين رساله اواخر عمر مؤلف در ماه شوال سال هزار و صد و نه هجرى قمرى تأليف گرديده است. | اين رساله اواخر عمر مؤلف در ماه شوال سال هزار و صد و نه هجرى قمرى تأليف گرديده است. | ||
| خط ۹۸: | خط ۸۵: | ||
رسالهاى در بيان آن كه هر ماه را بر روى چه چيز بايد ديد و چه سوره بايد خواند، و در باب ناخن چيدن، سر تراشيدن، جامه نو بريدن و پوشيدن چه روزهائى خوب و چه روزهائى بد است. | رسالهاى در بيان آن كه هر ماه را بر روى چه چيز بايد ديد و چه سوره بايد خواند، و در باب ناخن چيدن، سر تراشيدن، جامه نو بريدن و پوشيدن چه روزهائى خوب و چه روزهائى بد است. | ||
بيستم: رسالهاى مختصر در واجبات حج و عمره و برخى از مستحبات هر دو در يك مقدمه و سه فصل است. مقدمه: در بيان شرائط حج و عمره و افعال آنها. فصل اول: در آداب حج. دوم در افعال عمره تمتع. سوم در احكام حج تمتع. و خاتمه در بيان زيارت نبى و ائمه | بيستم: رسالهاى مختصر در واجبات حج و عمره و برخى از مستحبات هر دو در يك مقدمه و سه فصل است. مقدمه: در بيان شرائط حج و عمره و افعال آنها. فصل اول: در آداب حج. دوم در افعال عمره تمتع. سوم در احكام حج تمتع. و خاتمه در بيان زيارت نبى و ائمه صلواتاللّهعليهم اجمعين است. | ||
بيست و يكم: رسالهاى در، آداب و ادعيه اعمال حج كه مؤلف پس از رساله صغيره تأليف نموده، در ديباچه كتاب مىنگارد: چون والد ماجد، رسائل صغيره و كبيره در بيان آداب و احكام حج | بيست و يكم: رسالهاى در، آداب و ادعيه اعمال حج كه مؤلف پس از رساله صغيره تأليف نموده، در ديباچه كتاب مىنگارد: چون والد ماجد، رسائل صغيره و كبيره در بيان آداب و احكام حج بيتاللّه الحرام تصنيف فرموده بودند، و فقير نيز رساله صغيره در اين باب تأليف نموده بودم، و بر رساله كبيره ايشان امرار نظر نموده الحاقات كرده بودم، خواستم كه رساله مختصرى تأليف نمايم كه مقصور بر آداب و ادعيه بوده باشد، و احكام را بر رسائل ديگر حواله نمايم. اين رساله در سال هزار و هشتاد هجرى قمرى به پايان رسيده است. | ||
بيست و دوم: رساله صواعق اليهود، در بيان حكم كفار و احكام جزيه بر اهل كتاب، و چيزهائى كه حاكم مسلمانان بايد بر آنها شرط، و از آنها منع كند. | بيست و دوم: رساله صواعق اليهود، در بيان حكم كفار و احكام جزيه بر اهل كتاب، و چيزهائى كه حاكم مسلمانان بايد بر آنها شرط، و از آنها منع كند. | ||
| خط ۱۱۰: | خط ۹۷: | ||
رسالهاى است مختصر در تحرير انحاء صيغ عقود نكاح و أنواع تعبيرات آن با در نظر گرفتن غايت احتياط كه در جميع امور مستحسن و مرغوب فيه است، در اين رساله در مرحله اول وجوه انشاء عقد نكاح دائم ذكر مىشود، و سپس صيغه متعه بيان مىشود و در خاتمه بعضى از صيغ طلاق ذكر مىشود. | رسالهاى است مختصر در تحرير انحاء صيغ عقود نكاح و أنواع تعبيرات آن با در نظر گرفتن غايت احتياط كه در جميع امور مستحسن و مرغوب فيه است، در اين رساله در مرحله اول وجوه انشاء عقد نكاح دائم ذكر مىشود، و سپس صيغه متعه بيان مىشود و در خاتمه بعضى از صيغ طلاق ذكر مىشود. | ||
بيست و پنجم: استفتاءآت فقهى كه از علامه مجلسى شده، و به وسيله ملا محمد جعفر بن محمد طاهر خراسانى از شاگردان ايشان، گرد آورى شده است، كه پس از تأليف به نظر مرحوم علامه مجلسى رسانده و داراى دويست و هشتاد و شش مسأله، در دوازده باب مىباشد. | بيست و پنجم: استفتاءآت فقهى كه از [[مجلسی، محمدباقر|علامه مجلسى]] شده، و به وسيله ملا محمد جعفر بن محمد طاهر خراسانى از شاگردان ايشان، گرد آورى شده است، كه پس از تأليف به نظر مرحوم [[مجلسی، محمدباقر|علامه مجلسى]] رسانده و داراى دويست و هشتاد و شش مسأله، در دوازده باب مىباشد. | ||
در پايان مجموعه ى بيست و پنج جلدى، رساله ى بيان تعداد تأليفات | در پايان مجموعه ى بيست و پنج جلدى، رساله ى بيان تعداد تأليفات فارسی و عربى علامه چاپ گرديده كه از تأليفات سيد محمدحسین بن محمد صالح حسینى خواتون آبادى میباشد. | ||
شايان ذكر است كه آثارى كه دراين مجموعه آمده تمام آثار علامه | شايان ذكر است كه آثارى كه دراين مجموعه آمده تمام آثار علامه نمیباشد و بعضى از آثار مسلمهى وى را ذكر نكرده و بعضى را كه ذكر نموده ناقص بيان فرموده و استقراء تامى ننموده است. | ||
كتاب حاضر با ذكر عناوين رسائل | كتاب حاضر با ذكر عناوين رسائل فارسی علامه و سپس مقدمهاى در 25 صفحه از آقاى [[سيد مهدى شجاعى]] شروع میشود و بعد از آن متن كتاب و سپس فهرست كتاب ذكرشده است. | ||
== نسخه شناسى == | == نسخه شناسى == | ||
اين كتاب به مناسبت سيصدمين سال، علامه ملا [[مجلسی، محمدباقر|محمدباقرمجلسى]] تقديم گشته و توسط نشر كتابخانه ى آیتالله مرعشى نجفى در قم در چاپ خانه ى | اين كتاب به مناسبت سيصدمين سال، علامه ملا [[مجلسی، محمدباقر|محمدباقرمجلسى]] تقديم گشته و توسط نشر كتابخانه ى آیتالله مرعشى نجفى در قم در چاپ خانه ى سيدالشهداء چاپ اول خود را در سال 1412ق انجام داده است. اساس تحقيق اين رساله و اكثر رسائل چاپى در اين مجموعه بر نسخه خطى كتابخانه مرحوم آیتالله مرعشى نجفى قدسسره به شماره (187) میباشد. | ||
==منابع مقاله== | |||
مقدمه و متن كتاب. | |||
==وابستهها== | |||
{{وابستهها}} | |||
[[رده:کتابشناسی]] | [[رده:کتابشناسی]] | ||
[[رده:اسلام، عرفان، غیره]] | [[رده:اسلام، عرفان، غیره]] | ||
[[رده:کلیات]] | [[رده:کلیات]] | ||
[[رده:آثار ساده غیر تخصصی (آثار کلی برای عامه)]] | [[رده:آثار ساده غیر تخصصی (آثار کلی برای عامه)]] | ||