غریب القرآن: تفاوت میان نسخهها
A-esmaeili (بحث | مشارکتها) (صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR38522J1.jpg | عنوان = غریب القرآن | عنوانهای دیگر = | پدیدآورندگان | پدیدآوران = ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا (نويسنده) علی حفیشة، عبدالمؤمن أبوالعینین (محقق) |زبان | زبان = عربی | کد کنگره = /الف2غ4 82/3 BP | موضوع =...» ایجاد کرد) |
Hbaghizadeh (بحث | مشارکتها) جز (جایگزینی متن - 'غريب القرآن (ابهام زدایی)' به 'غريب القرآن (ابهامزدایی)') |
||
(۴ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
خط ۶: | خط ۶: | ||
| پدیدآوران = | | پدیدآوران = | ||
[[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا]] (نويسنده) | [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا]] (نويسنده) | ||
[[علی حفیشة، عبدالمؤمن أبوالعینین ]] (محقق) | [[علی حفیشة، عبدالمؤمن أبوالعینین]] (محقق) | ||
|زبان | |زبان | ||
| زبان = عربی | | زبان = عربی | ||
خط ۲۵: | خط ۲۵: | ||
| پیش از = | | پیش از = | ||
}} | }} | ||
{{کاربردهای دیگر|غريب القرآن (ابهامزدایی)}} | |||
'''غريب القرآن'''، از آثار اندیشمند مصری حنفی، [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا | قاسم بن قُطلوبُغا]] (802 -879ق)، پژوهشی با هدف شناساندن واژگان ناآشنای قرآنی است. نویسنده در این اثر، 2 کتاب از 2 نویسنده دیگر در زمینه واژهشناسی قرآن را، یکی بهصورت کامل و دیگری بهصورت خلاصه، نقل کرده و خودش نیز مطالبی بر آن افزوده است. | '''غريب القرآن'''، از آثار اندیشمند مصری حنفی، [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا | قاسم بن قُطلوبُغا]] (802 -879ق)، پژوهشی با هدف شناساندن واژگان ناآشنای قرآنی است. نویسنده در این اثر، 2 کتاب از 2 نویسنده دیگر در زمینه واژهشناسی قرآن را، یکی بهصورت کامل و دیگری بهصورت خلاصه، نقل کرده و خودش نیز مطالبی بر آن افزوده است. | ||
==ساختار و محتوا== | ==ساختار و محتوا== | ||
اثر حاضر، بهترتیب از متن 2 کتاب با توضیح ذیل تشکیل شده است: | اثر حاضر، بهترتیب از متن 2 کتاب با توضیح ذیل تشکیل شده است: | ||
# [[البيان في غريب القرآن]]: محقق کتاب، ([[عبدالمؤمن ابوالعینین علی حفیشه]]) میگوید: [[قاسم بن قُطلوبُغا]] فقط عنوان کتاب (البيان في غريب القرآن) را آورده و نویسندهاش را یاد نکرده و من با جستجوی بسیار در منابع، سرانجام دریافتم که نوشته [[ابوعبدالله محمد بن ابیبکر بن یوسف فرغانی]] است. [[ابن قُطلوبُغا]] کتاب البیان را بهصورت کامل و بدون تغییر آورده و در مواردی انگشتشمار مطالبی به آن اضافه کرده و افزودههایش را با عبارتِ «قُلتُ» برجسته نموده است<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ص61-62</ref>. کتاب [[البيان في غريب القرآن]] بهترتیب سورههای قرآن به شرح کلمات پرداخته است. | # [[البيان في غريب القرآن]]: محقق کتاب، ([[عبدالمؤمن ابوالعینین علی حفیشه]]) میگوید: [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا|قاسم بن قُطلوبُغا]] فقط عنوان کتاب (البيان في غريب القرآن) را آورده و نویسندهاش را یاد نکرده و من با جستجوی بسیار در منابع، سرانجام دریافتم که نوشته [[ابوعبدالله محمد بن ابیبکر بن یوسف فرغانی]] است. [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا|ابن قُطلوبُغا]] کتاب البیان را بهصورت کامل و بدون تغییر آورده و در مواردی انگشتشمار مطالبی به آن اضافه کرده و افزودههایش را با عبارتِ «قُلتُ» برجسته نموده است<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ص61-62</ref>. کتاب [[البيان في غريب القرآن]] بهترتیب سورههای قرآن به شرح کلمات پرداخته است. | ||
# [[تحفة الأريب بما في القرآن من الغريب]]، نوشته ابوحیان: [[قاسم بن قُطلوبُغا]] این کتاب را خلاصه کرده و [[مختصر تحفة الأريب]] نامیده، ولی ترتیب مباحثش را - که بر طبق باب و فصل بوده - تغییر داده و به شکل الفبایی درآورده و مطالبی بر آن اضافه کرده و در اینجا هم، افزودههایش را با عبارتِ «قُلتُ» از مباحث ابوحیان جدا ساخته است. افزودههای [[قاسم بن قُطلوبُغا]] حدود 90 مورد است<ref>ر.ک: همان، ص62-65</ref>. | # [[تحفة الأريب بما في القرآن من الغريب]]، نوشته ابوحیان: [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا|قاسم بن قُطلوبُغا]] این کتاب را خلاصه کرده و [[مختصر تحفة الأريب]] نامیده، ولی ترتیب مباحثش را - که بر طبق باب و فصل بوده - تغییر داده و به شکل الفبایی درآورده و مطالبی بر آن اضافه کرده و در اینجا هم، افزودههایش را با عبارتِ «قُلتُ» از مباحث ابوحیان جدا ساخته است. افزودههای [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا|قاسم بن قُطلوبُغا]] حدود 90 مورد است<ref>ر.ک: همان، ص62-65</ref>. | ||
==منابع نویسنده== | ==منابع نویسنده== | ||
به گفته محقق کتاب، [[قاسم بن قُطلوبُغا]] در افزودههایش بر کتاب تحفة الأريب، منابع خودش را ذکر کرده است: | به گفته محقق کتاب، [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا|قاسم بن قُطلوبُغا]] در افزودههایش بر کتاب تحفة الأريب، منابع خودش را ذکر کرده است: | ||
# [[معجم مقاييس اللغة]]، نوشته [[ابن فارس]]؛ | # [[معجم مقاييس اللغة]]، نوشته [[ابن فارس]]؛ | ||
# [[معاني القرآن]]، تألیف [[ابوجعفر نحّاس]]؛ | # [[معاني القرآن الکريم|معاني القرآن]]، تألیف [[نحاس، احمد بن محمد|ابوجعفر نحّاس]]؛ | ||
# [[وجوه القرآن]]، اثر [[اسماعیل نیشابوری]]؛ | # [[وجوه القرآن]]، اثر [[حیری نیشابوری، اسماعیل بن احمد|اسماعیل نیشابوری]]؛ | ||
# کتابهای قرائات: [[عبدالمؤمن ابوالعینین علی حفیشه]] تأکید دارد که [[ابن قُطلوبُغا]] بیشتر بر [[ابن فارس]] و [[نحّاس]] و کمتر بر کتاب [[وجوه القرآن]] و سایر کتابهای قرائات اعتماد کرده است<ref>ر.ک: همان، ص65</ref>. | # کتابهای قرائات: [[عبدالمؤمن ابوالعینین علی حفیشه]] تأکید دارد که [[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا|ابن قُطلوبُغا]] بیشتر بر [[ابن فارس]] و [[نحاس، احمد بن محمد|نحّاس]] و کمتر بر کتاب [[وجوه القرآن]] و سایر کتابهای قرائات اعتماد کرده است<ref>ر.ک: همان، ص65</ref>. | ||
==نمونه مباحث== | ==نمونه مباحث== | ||
ق د س: (المُقَدَّسَة) – مائده: 21 - پاکشده و (نُقَدِّسُ) -بقره: 30- پاک میکنیم. من ([[قاسم بن قُطلوبُغا]]) میگویم: در کتاب البیان گذشت که «و نُقَدِّسُ لك»، یعنی و تو را از آنچه سزاوارت نیست، پاک و منزّه میشماریم<ref>ر.ک: متن کتاب، ص467</ref>. | ق د س: (المُقَدَّسَة) – مائده: 21 - پاکشده و (نُقَدِّسُ) -بقره: 30- پاک میکنیم. من ([[ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا|قاسم بن قُطلوبُغا]]) میگویم: در کتاب البیان گذشت که «و نُقَدِّسُ لك»، یعنی و تو را از آنچه سزاوارت نیست، پاک و منزّه میشماریم<ref>ر.ک: متن کتاب، ص467</ref>. | ||
==پانویس== | ==پانویس== | ||
خط ۵۲: | خط ۵۳: | ||
[[رده:کتابشناسی]] | [[رده:کتابشناسی]] | ||
[[رده:اسلام، عرفان، غیره]] | |||
[[رده:قرآن و علوم قرآنی]] | |||
[[رده:علوم قرآنی]] | |||
[[رده:مباحث ادبی و بلاغی قرآن]] | |||
[[رده:مقالات بازبینی | [[رده:مسائل لغوی و صرفی و نحوی]] | ||
[[رده:مقالات بازبینی شده2 اردیبهشت 1402]] | |||
[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ اردیبهشت 1402 توسط محمد خردمند]] | [[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ اردیبهشت 1402 توسط محمد خردمند]] | ||
[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ اردیبهشت 1402 توسط محسن عزیزی]] | [[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ اردیبهشت 1402 توسط محسن عزیزی]] |
نسخهٔ کنونی تا ۶ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۲۳:۵۷
غریب القرآن | |
---|---|
پدیدآوران | ابن قطلوبغا، قاسم بن قطلوبغا (نويسنده) علی حفیشة، عبدالمؤمن أبوالعینین (محقق) |
ناشر | دار الکتب العلمية |
مکان نشر | لبنان - بیروت |
سال نشر | 1433ق - 2012م |
چاپ | 1 |
شابک | - |
زبان | عربی |
تعداد جلد | 1 |
کد کنگره | /الف2غ4 82/3 BP |
نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
برای دیگر کاربردها، غريب القرآن (ابهامزدایی) را ببینید.
غريب القرآن، از آثار اندیشمند مصری حنفی، قاسم بن قُطلوبُغا (802 -879ق)، پژوهشی با هدف شناساندن واژگان ناآشنای قرآنی است. نویسنده در این اثر، 2 کتاب از 2 نویسنده دیگر در زمینه واژهشناسی قرآن را، یکی بهصورت کامل و دیگری بهصورت خلاصه، نقل کرده و خودش نیز مطالبی بر آن افزوده است.
ساختار و محتوا
اثر حاضر، بهترتیب از متن 2 کتاب با توضیح ذیل تشکیل شده است:
- البيان في غريب القرآن: محقق کتاب، (عبدالمؤمن ابوالعینین علی حفیشه) میگوید: قاسم بن قُطلوبُغا فقط عنوان کتاب (البيان في غريب القرآن) را آورده و نویسندهاش را یاد نکرده و من با جستجوی بسیار در منابع، سرانجام دریافتم که نوشته ابوعبدالله محمد بن ابیبکر بن یوسف فرغانی است. ابن قُطلوبُغا کتاب البیان را بهصورت کامل و بدون تغییر آورده و در مواردی انگشتشمار مطالبی به آن اضافه کرده و افزودههایش را با عبارتِ «قُلتُ» برجسته نموده است[۱]. کتاب البيان في غريب القرآن بهترتیب سورههای قرآن به شرح کلمات پرداخته است.
- تحفة الأريب بما في القرآن من الغريب، نوشته ابوحیان: قاسم بن قُطلوبُغا این کتاب را خلاصه کرده و مختصر تحفة الأريب نامیده، ولی ترتیب مباحثش را - که بر طبق باب و فصل بوده - تغییر داده و به شکل الفبایی درآورده و مطالبی بر آن اضافه کرده و در اینجا هم، افزودههایش را با عبارتِ «قُلتُ» از مباحث ابوحیان جدا ساخته است. افزودههای قاسم بن قُطلوبُغا حدود 90 مورد است[۲].
منابع نویسنده
به گفته محقق کتاب، قاسم بن قُطلوبُغا در افزودههایش بر کتاب تحفة الأريب، منابع خودش را ذکر کرده است:
- معجم مقاييس اللغة، نوشته ابن فارس؛
- معاني القرآن، تألیف ابوجعفر نحّاس؛
- وجوه القرآن، اثر اسماعیل نیشابوری؛
- کتابهای قرائات: عبدالمؤمن ابوالعینین علی حفیشه تأکید دارد که ابن قُطلوبُغا بیشتر بر ابن فارس و نحّاس و کمتر بر کتاب وجوه القرآن و سایر کتابهای قرائات اعتماد کرده است[۳].
نمونه مباحث
ق د س: (المُقَدَّسَة) – مائده: 21 - پاکشده و (نُقَدِّسُ) -بقره: 30- پاک میکنیم. من (قاسم بن قُطلوبُغا) میگویم: در کتاب البیان گذشت که «و نُقَدِّسُ لك»، یعنی و تو را از آنچه سزاوارت نیست، پاک و منزّه میشماریم[۴].
پانویس
منابع مقاله
مقدمه و متن کتاب.