مشارق أنوار العقول: تفاوت میان نسخه‌ها

| عنوان =

[[]] (نویسنده)

| زبان =

| ناشر =  

| مکان نشر =

| سال نشر =  

| چاپ =

| تعداد جلد =

| کتابخانۀ دیجیتال نور =

 

'''مشارق أنوار العقول'''، اثر نویسنده عمانی پیرو مکتب اباضیه، ابومحمد عبدالله بن حُمید سالمی (متوفی 1332ق)، در موضوع کلام و اصول دین است. تصحیح و تحقیق این اثر توسط شیخ احمد بن حمد خلیلی و عبدالرحمن عمیره صورت گرفته است.

 

عبدالرحمن عمیره، این کتاب را شایسته بررسی و مطالعه و قرار دادن آن در صفی واحد با امهات کتبی که در اعتقادات و اصول دین نگاشته شده است، می‌داند<ref>ر.ک: همان، ص12</ref>.

نویسنده این اثر، عبدالله سالمی، کتاب را در سال 1313ق، به پایان برده است</ref>ر.ک: متن کتاب، ج2، ص418</ref>.

نویسنده کتاب را با شرح و تفسیر «بسم ‌الله الرحمن الرحيم» آغاز نموده، سپس به شرح «الحمد لله» پرداخته است. ایشان درباره «ال» در «الحمد» می‌گوید: برای «ال» سه احتمال وجود دارد: عهد، استغراق و جنس؛ درهرحال «لام» در کلمه «الله»، یا برای تخصیص است یا برای استحقاق و یا برای ملکیت؛ بنابراین نه احتمال مطرح است که برخی از آن‌ها در مورد خداوند ممتنع است<ref>ر.ک: همان، ج1، ص67</ref>. جمله «الحمد لله» می‌تواند قضیه‌ای باشد که از حیث لفظ خبری و از حیث معنا انشائی باشد و یا اینکه از دو حیث لفظ و معنی خبری باشد<ref>ر.ک: همان، ص68</ref>.

مؤلف رکن اول کتاب را به علم و اقسام و احکام آن اختصاص داده است. ایشان می‌گوید: به‌خاطر شرفت علم، این بحث را بر دیگر ابواب مقدم نموده‌ام<ref>ر.ک: همان، ص117</ref>. علم در یک تقسیم به قدیم و محدث تقسیم می‌شود. قدیم صفت ذات خداوند است و به علوم غیر از علم خداوند علم محدث می‌گویند<ref>ر.ک: همان، ص119</ref>. علم حادث، به ضروری و نظری و هرکدام به تصور و تصدیق تقسیم می‌گردد که هیچ‌کدام از این اقسام بر علم خداوند قابل صدق نیست<ref>ر.ک: همان</ref>.

راه‌های به دست آوردن علم سه‌تاست: عقل محض، وجدان و حس<ref>ر.ک: همان، ص121</ref>.

پاورقی‌ها علاوه بر ذکر مستندات مطالب کتاب، به توضیح برخی از اصطلاحات و لغات <ref>مثلا ر.ک: پاورقی، ج1، ص283، 323، 335</ref>، ترجمه روات و اشخاص<ref>مثلا ر.ک: همان، ص286، 287، 312</ref>، توضیح برخی از مطالب<ref>مثلا ر.ک: همان، ص337، 347</ref> و... اختصاص یافته است.