از زردشت تا مانی
| از زردشت تا مانی | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | نیولی، گراردو (نویسنده) رسولی، آرزو (مترجم) |
| ناشر | ماهی |
| مکان نشر | تهران |
| سال نشر | 1390 ش. |
| چاپ | چاپ اول |
| شابک | 978-964-209-046-4 |
| موضوع | زردشت، پیامبر ایرانی؛ مانی، پیامبر، ۲۱۶ - ۲۷۶؟؛ زردشتی -- تاریخ؛ فلسفه قدیم |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | 1 |
| کد کنگره | BL۱۵۵۵/ن۹الف۴ ۱۳۹۰ |
از زردشت تا مانی تألیف گراردو نیولی، ایرانشناس ایتالیایی، ترجمه آرزو رسولی؛ مجموعهای از چهار درسگفتار است که به بازسازی تاریخ تحول دین زرتشتی از پیدایش آن تا رویارویی با آیین مانوی در آغاز عصر ساسانی میپردازد.
ساختار
این کتاب مشتمل بر یک پیشگفتار مترجم، یک مقدمه و چهار فصل اصلی است.
گزارش کتاب
کتاب «از زردشت تا مانی» برگردان فارسی چهار درسگفتار گراردو نیولی، ایرانشناس برجسته ایتالیایی، است که در آوریل 1983 میلادی ارائه شدهاند. هدف اصلی نویسنده در این پژوهش، بازسازی تاریخ دین زرتشتی با تمرکز بر تحولات آن از دوره پیدایش تا قرن سوم میلادی است.
فصل اول با عنوان «جغرافیای اوستا»، به بررسی نامها و مناطق جغرافیای اساطیری مذکور در متون اوستایی میپردازد. این فصل که به اعتراف نویسنده، مطالب فشرده و دشواری را دربرمیگیرد، مقدمهای ضروری برای بحث اصلی کتاب محسوب میشود.
فصل دوم، «خاستگاه دین زردشتی: معضلات و راهحلهای ممکن»، به مهمترین پرسشها درباره موطن و زمان ظهور زردشت اختصاص دارد. نیولی در این بخش نظریه مشهور درباره شرقی بودن خاستگاه این دین (در نواحی شرقی ایران بزرگ در هزاره دوم یا اول پیش از میلاد) را مورد توجه قرار داده و جریانهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی مؤثر در پیدایش آن را تحلیل میکند.
در فصل سوم با عنوان «دین هخامنشیان»، نویسنده به بررسی باورهای دینی ایرانیان در عهد هخامنشی میپردازد. وی در این بخش بر تلاقی فرهنگ و اندیشه مذهبی مغان با تمدن بابل تأکید کرده و شکلگیری مفهوم حکومت جهانی و اندیشه ثنویت را که معرف تفکر دینی زردشت و مغان در عهد باستان شد، پیمیگیرد.
فصل پایانی کتاب، «ایران در قرن سوم: در میان دینی جهانگرا و سیاستی ملیگرا»، به اوایل دوره ساسانی و جدال میان آیین مانوی و دین زرتشتی (مزدایی) اختصاص دارد. نیولی این دوره را همزمان با بحران معنوی، فرهنگی، سیاسی و اجتماعی در امپراتوری روم میداند و رویارویی این دو دین را که یکی جهانگرا (مانویت) و دیگری در حال شکلگیری به عنوان دین ملی (زرتشتی ساسانی) بود، فصل پرمعنایی از تاریخ فکری ایران میخواند. او به تشریح مبانی فکری هر دو آیین و دلایل ناکامی مانی و پیروانش در این رقابت میپردازد.
نثر نیولی در این کتاب بسیار فشرده و پر از اطلاعات و نظریات است که درک مطلب را گاه دشوار میسازد. او در نهایت میکوشد تحولات تاریخی دین زرتشتی را تا روزگار ساسانیان ترسیم و جوهره اصلی این دین را در میان این تحولات مشخص کند.[۱]
پانويس
منابع مقاله
پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات