به یاد دکتر علی‌محمد حق‌شناس

    از ویکی‌نور
    (تفاوت) → نسخهٔ قدیمی‌تر | نمایش نسخهٔ فعلی (تفاوت) | نسخهٔ جدیدتر ← (تفاوت)
    به یاد دکتر علی‌محمد حق‌شناس
    پرونده:NURبه یاد دکتر علی‌محمد حق‌شناس.JPG
    پدیدآورانسمیعی، عنایت (گردآورنده) مخبر، عباس (گردآورنده)
    ناشرآگه
    مکان نشرتهران
    سال نشر1390
    شابک978-964-329-266-9
    موضوعحق‌شناس، علی‌محمد، 1319-1389 - یادنامه‌ها
    زبانفارسی
    تعداد جلد1
    کد کنگره
    PIR 2673 /ح7ب9 1390

    به یاد دکتر علی‌محمد حق‌شناس گردآوری عنایت سمیعی و عباس مخبر؛ این کتاب یادنامه‌ای است برای دکتر علی‌محمد حق‌شناس (۱۳۱۹-۱۳۸۹ ش)، زبان‌شناس، آواشناس، مترجم و پژوهشگر برجسته ادبیات فارسی. کتاب در دو بخش اصلی سامان یافته است: بخش نخست شامل گزیده‌ای از مقالات، نوشته‌ها و شعرهای خود حق‌شناس در موضوعات زبان‌شناسی و ادبیات، پژوهش، نقد و دل‌نوشته است که تصویری از دغدغه‌های فکری و علمی او ارائه می‌دهد. بخش دوم مشتمل بر بیست و دو مقاله از همکاران، دوستان و شاگردان او—از جمله ژاله آموزگار، بابک احمدی، بهاءالدین خرمشاهی، محمدرضا شفیعی کدکنی، کورش صفوی و دیگران—است که در قالب نقد و نظر، جستارهای پژوهشی، ترجمه‌ها و یادداشت‌های خاطره‌ای، شخصیت علمی و اخلاقی حق‌شناس را از زوایای مختلف بررسی کرده‌اند.

    ساختار

    این کتاب در یک جلد و در دو بخش اصلی (مقالات خود حق‌شناس و مقالات دیگران درباره او) سازمان یافته است.

    گزارش کتاب

    به یاد دکتر علی‌محمد حق‌شناس گردآوری عنایت سمیعی و عباس مخبر، مجموعه‌ای است که هم به عنوان یادبود و هم به عنوان مرجعی برای شناخت ابعاد مختلف شخصیت علمی و ادبی دکتر علی‌محمد حق‌شناس تدوین شده است. حق‌شناس که دکترای زبان‌شناسی و آواشناسی از دانشگاه لندن داشت و سال‌ها در دانشگاه‌های ایران تدریس می‌کرد، علاوه بر تخصص در زبان‌شناسی، دلبستگی عمیقی به ادبیات فارسی داشت و در هر دو زمینه آثاری پژوهشی و ترجمه‌های ارزشمندی از خود به جای گذاشت. از مهم‌ترین آثار او می‌توان به «فرهنگ معاصر هزاره انگلیسی-فارسی» (برگزیده کتاب سال) و کتاب‌هایی مانند «آواشناسی» و «زبان و ادب فارسی در گذرگاه سنت و مدرنیته» اشاره کرد. بخش اول کتاب با عنوان «از دکتر علی‌محمد حق‌شناس»، گزیده‌ای از نوشته‌های او را در چهار دسته ارائه می‌دهد. در قسمت «زبان‌شناسی و ادبیات»، مقالاتی مانند «زبان‌شناسی و ادبیات در خدمت یکدیگر» و «نقش زبان و ادبیات در پیشرفت‌های علمی» قرار دارد که نشان‌دهنده دیدگاه جامع او درباره پیوند این دو حوزه است. بخش «پژوهش» شامل مطالعات تطبیقی عمیقی مانند «شعر زبان سعدی و زبان شعر حافظ» و «مولانا، قصه‌گوی اعصار» است. در بخش «نقد»، مقالاتی درباره وضع ادبیات داستانی ایران و نقد فرهنگ‌های فارسی (از جمله نقدی بر فرهنگ هزاره) آمده است. بخش «دل‌نوشته» نیز شامل یادداشت‌های شخصی‌تر او مانند «حکایت من با تهرانی که بود» و «ما چرا نوبل نبرده‌ایم؟» است. در پایان این بخش، نمونه‌هایی از شعرهای حق‌شناس و فهرست کامل آثار او درج شده است. بخش دوم کتاب با عنوان «از یاران»، مجموعۀ بیست و دو مقاله از نویسندگان و پژوهشگران مختلف است که هر یک از منظری به بررسی جنبه‌هایی از کارنامه حق‌شناس پرداخته‌اند. در قسمت «نقد و نظر»، مقالاتی مانند «دو دیالکتیک» از بابک احمدی، «نقد فرهنگ‌های دوزبانه» از نرگس انتخابی، و «فرهنگ هزاره» از بهاءالدین خرمشاهی جای گرفته‌اند. بخش «جستار» شامل مقالات پژوهشی در حوزه اسطوره‌شناسی و متون کهن از نویسندگانی چون ژاله آموزگار، محمدتقی راشد محصل، زهره زرشناس، محمدرضا شفیعی کدکنی و مهشید میرفخرایی است. قسمت «ترجمه» نیز نمونه‌هایی از ترجمه‌های ادبی را دربرمی‌گیرد. سرانجام، بخش «یادها و خاطره‌ها» با نوشته‌هایی از دوستان و همکاران حق‌شناس—از جمله هاله المعی، غلامحسین امیری، سیروس علی‌نژاد و نصرالله روحی‌نژاد—تصویری عاطفی و انسانی از او ترسیم می‌کند. این کتاب با ارائه‌ای متوازن از آثار خود حق‌شناس و نگاه دیگران به او، منبعی غنی برای شناخت این چهره تأثیرگذار در زبان‌شناسی و ادبیات معاصر ایران است.[۱]

    پانويس

    منابع مقاله

    پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات

    وابسته‌ها