نمایش مبدأ برای وجود ذهنی

{{جعبه اطلاعات اصطلاح فلسفی
| نام = وجود ذهنی
| عنوان = اصطلاحی در فلسفه اسلامی
| نام کامل = الوجود الذهنی
| نام‌های دیگر = وجود علمی، وجود ظلی، وجود ارتسامی، حصول ذهنی
| معادل عربی = الوجود الذهنی، الوجود العلمی، الوجود الظلّی، الوجود الارتسامی
| معادل لاتین = Mental Existence, Subjective Existence
| معادل اروپایی = Existencia Mental (اسپانیایی)، Existence Mentale (فرانسوی)
| دانش = فلسفه، معرفت‌شناسی
| فلسفه = فلسفه اسلامی
| مکتب = مشاء، اشراق، حکمت متعالیه
| فیلسوفان کلیدی = ابوعلی سینا، میرداماد، صدرالمتألهین شیرازی، علامه طباطبائی
| مدافعان = حکماء (فیلسوفان اسلامی)، شیخ‌الرئیس ابن‌سینا، سید‌داماد، صدرالمتألهین، قطب‌الدین شیرازی، علامه طباطبائی
| نخستین بار توسط = ابوعلی سینا (در تقریر نظام‌یافته)
| نخستین متن کهن = الشفاء (ابن‌سینا)، القبسات (میرداماد)
| ریشه‌شناسی = از «وجـد» به معنای یافتن و بودن؛ «ذهن» به معنای قوه مدرکه
| تعریف = «حصول ارتسامی طبیعت مُرسَله لابشرط‌شيء در ذهن، به‌گونه‌ای که آن طبیعت از فرد خود جدا شده و ذات معروض ملزوم، به همراه ذات خود از لوازم و عوارضش منفک می‌گردد.» (القبسات: ج1 ص38)؛ و در تعریف دیگر: «بودن شیء در اذهان» (حکمة العین و شرحه: ج1 ص37)
| متون مهم = القبسات (میرداماد)، الحکمة المتعالیة في الأسفار العقلیة الأربعة (صدرالمتألهین)، نهایة الحکمة (علامه طباطبائی)، بدایة الحکمة (علامه طباطبائی)، الشفاء (ابن‌سینا)
| مفاهیم مرتبط = وجود خارجی، ماهیت، علم حصولی، نفس، عقل، صورت ذهنی، حکایت، مطابقت
| متضادها = وجود خارجی، وجود عینی، وجود متأصل
| پیش‌نیازها = تغایر وجود و ماهیت در ممکنات، قاعده فرعیه، امکان انتزاع مفاهیم کلی
| اختلافی = وجود ذهنی از مسائل اختلافی میان حکماء (قائل به اثبات) و متکلمان (قائل به انکار) است.
| متناظر غربی = Mental Existence, Subjective Existence (فلسفه غرب)، Intentional Existence (فرانتس برنتانو)
| متناظر شرقی = 存在於心智 (چینی)، 心的存在 (ژاپنی)
}}

'''وجود ذهنی'''، اصطلاحی در فلسفه اسلامی است که به معنای تحقق ماهیت یک شیء در ذهن، با نحوه‌ای از وجود متفاوت از وجود خارجی می‌باشد. این وجود، برخلاف وجود خارجی که «اصیل» و «متأصل» است، وجودی «ظِلی»، «ارتسامی» و «غیرمتأصل» محسوب می‌شود و آثاری که بر وجود خارجی مترتب است (مانند حرارت برای آتش، یا حرکت و نمو برای انسان)، بر آن مترتب نمی‌گردد.