حروف الهجاء
| حروف الهجاء | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | مزنی، علی بن فضل (نويسنده)
قصاص، اشرف محمد (محقق و شارح) حسن، محمد عامر احمد ( مصحح) رمالي، ممدوح محمد عبدالرحمن ( مصحح) یاقوت، احمد سلیمان ( مصحح) علي، ربیع عبدالحمید ( مصحح) |
| ناشر | دار النشر للجامعات |
| مکان نشر | مصر - قاهره |
| سال نشر | 1431ق |
| چاپ | 1 |
| شابک | 977-316-282-6 |
| زبان | عربی |
| تعداد جلد | 2 |
| کد کنگره | /م4ح4 6141 PJ |
| نورلایب | مطالعه و دانلود pdf |
حروف الهجاء، از آثار ادیب و نحوی قرن سوم هجری قمری، ابوالحسن علی بن فضل مُزَنی، پژوهشی جامع (صرفی، نحوی و واژهشناسانه) است که به بیان معانی و انواع و کاربردهای حروف (مانند تای تأنیث، تأکید و قسم) در زبان عربی میپردازد. ادیب و مصحح معاصر، دکتر اشرف محمد عبدالله قصاص، این کتاب را تصحیح و شرح کرده و تعلیقاتی را بر آن افزوده است.
هدف و روش
- اشرف محمد عبدالله قصاص، اثر حاضر را حلقه مهمی از زنجیره تألیفات نحوی متقدم دانسته که زمان نگارش آن به قرن سوم هجری قمری بازمیگردد[۱].
- اشرف محمد عبدالله قصاص، توضیح کاملی درباره روش این کتاب بیان کرده است؛ از جمله اینکه: کتاب حروف الهجاء، شیوه ایجاز و اختصار را برگزیده است و هیچ شرح و بسطی در آن مشاهده نمیشود و بلکه گاهی متنش ناخواسته غامض هم شده است، ولیکن ابوالحسن علی بن فضل مُزَنی، مطالبش را روان بیان کرده و از جدل فلسفی و مباحث پیچیده پرهیز کرده و هیچ غموض تعمّدی در آن نیست[۲].
ساختار و محتوا
- کتاب حاضر از 2 جلد به ترتیب ذیل تشکیل شده است:
- جلد اول: مقدمه مفصل مصحح در معرفی کتاب و نویسنده، مقدمه نویسنده و متن اصلی و شرح آن: الفها و باءها.
- جلد دوم: ادامه متن اصلی و شرح آن: از تاءها تا یاءها و فصلی در همزهها و لام الفها.
- اشرف محمد عبدالله قصاص، در پایان کتاب، خاتمهای را بر آن افزوده و مهمترین نتیجهها و پیشنهادها و خلاصه تحقیق خودش را به زبان عربی و انگلیسی ثبت کرده است.
نمونه مباحث
- تای تأنیث در فعل ماضی در آخر کلمه میآید؛ مانند «قامت» و «خرجت» و در فعل مضارع، در اولش مثل «هي تقوم و تخرج» و تای استقبال همان تای مخاطبه است: به مرد میگویی: أنت تقومُ و به زن میگویی: أنتِ تقومين. پس تاء در هر دو، برای خطاب در استقبال است[۳].
پانویس
منابع مقاله
مقدمه و متن کتاب.