جزء البطاقة

    از ویکی‌نور
    جزء البطاقة
    جزء البطاقة
    پدیدآورانکنانی، ابی‌القاسم حمزة بن محمد بن علی بن عباس (نويسنده) بدر، عبدالرزاق (محقق)
    ناشرمکتبة دار السلام
    مکان نشرعربستان - ریاض
    سال نشر1412ق
    چاپ1
    زبانعربی
    تعداد جلد1
    نورلایبمطالعه و دانلود pdf

    جزء البطاقة، تألیف حافظ و محدّث مصرى قرن چهارم هجری قمری، ابوالقاسم حمزه بن محمد بن علی بن عباس کنانى، مشهور به ابوالقاسم کنانى (متوفی 357ق)، مجموعه روایاتی است که به بیان چند موضوع، از جمله فضیلت و آثار شهادتین و فضايل معاویه می‌پردازد. پژوهشگر معاصر، عبدالرزاق بن عبدالمحسن العباد بدر، این کتاب را تصحیح و تحقیق کرده و تعلیقاتی را بر آن افزوده است.

    هدف و روش

    • عبدالرزاق بن عبدالمحسن العباد بدر، اثر حاضر را جزوه حدیثی لطیفی شمرده که ابوالقاسم کنانى، آن را 9 ماه قبل از مرگش املا کرده و 11 حدیث را با اسناد خودش در موضوعات مختلف نقل نموده و ازآنجاکه در حدیث یازدهم، دعایی درباره معاویه آمده، در ادامه به بیان توضیح فضایل معاویه و روایات و آثاری که از او نقل‌شده، پرداخته است[۱].

    ساختار و محتوا

    • ابوالقاسم حمزة بن محمد کنانى در کتاب مختصر حاضر، تعداد 21 مطلب (حدیث یا اثر) را نقل کرده است. اولین حدیث، از پیامبر(ص) درباره عظمت و قدرت خدای متعال است[۲] و آخرین، از علی بن فضیل از پدرش درباره علت حلاوت کلام صحابه[۳].

    نمونه مباحث

    • واژه «بطاقه» که در حدیث دوم از عبدالله بن عمرو بن عاص از پیامبر(ص) آمده و نام اثر حاضر به‌خاطر آن انتخاب شده، به معنای نامه یا قطعه کاغذی است که روی آن مطلبی بنویسند. در این روایت، گفته شده است که در روز قیامت مردی با کوله‌باری سنگین از گناهان می‌آید و هیچ حسنه‌ای ندارد، جز بطاقه‌ای که روی آن شهادتین نوشته شده و همان سبب نجات او می‌گردد[۴].
    • هرچند عبدالرزاق بن عبدالمحسن العباد بدر، با تأکید بر دلالت روشن حدیث بطاقه بر فضیلت والای کلمه توحید و بیان شهادتین، به‌درستی افزوده است: البته کلمه «لا إله إلا الله» بدون اخلاص و صدق و یقین و بدون کامل کردن شروط آن که در کتاب و سنت آمده، سودی ندارد[۵]، ولیکن باید افزود: امام رضا(ع) شروط سودمندی کلمه توحید را در حدیث سلسلة الذهب بیان کرده است.

    پانویس

    1. ر.ک: مقدمه مصحح، ص5-7
    2. ر.ک: متن کتاب، ص31
    3. ر.ک: همان، ص65
    4. ر.ک: همان، ص34-35
    5. ر.ک: مقدمه مصحح، ص5-6

    منابع مقاله

    مقدمه و متن کتاب.

    وابسته‌ها