ابن هندو پزشک و فیلسوف طبرستانی و کتاب مفتاح الطب او: با مقدمهای دربارۀ علم پزشکی در اسلام و ایران
| ابن هندو پزشک و فيلسوف طبرستاني و کتاب مفتاح الطب او: با مقدمهاي درباره علم پزشکي در اسلام و ايران | |
|---|---|
 | |
| پدیدآوران | ابن هندو، علی بن حسین (نویسنده) محقق، مهدی (مصحح) |
| عنوانهای دیگر | مفتاح الطب و منهاج الطلاب |
| ناشر | انجمن آثار و مفاخر فرهنگی |
| مکان نشر | تهران |
| سال نشر | 1393 |
| چاپ | اول |
| شابک | 978-964-528-220-0 |
| موضوع | ابن هندو، علي بن حسين، - 420ق. مفتاح الطب و منهاج الطلاب -- نقد و تفسير
پزشکي - متون قديمي تا قرن 14 پزشکي اسلامي - تاريخ پزشکي - ايران - تاريخ |
| زبان | فارسی |
| تعداد جلد | 1 |
| کد کنگره | 2الف3م / 128/3 BP |
ابن هندو پزشک و فیلسوف طبرستانی و کتاب مفتاح الطب او: با مقدمهای دربارۀ علم پزشکی در اسلام و ایران تألیف علی بن حسین ابن هندو به تصحیح مهدی محقق؛ کتابی است که به معرفی ابوالفرج علی بن الحسین بن هندو، پزشک و فیلسوف و شاعر و نویسنده نامدار نیمه دوم قرن چهارم و اوائل قرن پنجم هجری میپردازد و متن کتاب ارزشمند «مفتاح الطب» او را ارائه میدهد. ابن هندو که در نویسندگی، کتابت، شعر و فلسفه مهارتی بسزا داشت و به «فرمانروای نظم و نثر» معروف بود، کتاب مفتاح الطب را در ده باب تنظیم کرده که از جمله مشهورترین آثار در تاریخ طب و آداب دانشجویان این فن محسوب میشود و به گفته ظهیرالدین بیهمی، در شرافت و فوائد علم پزشکی کتابی همچون آن یافت نشده است.
ساختار
این کتاب در ده باب اصلی سامان یافته است.
گزارش کتاب
کتاب «ابن هندو پزشک و فیلسوف طبرستانی و کتاب مفتاح الطب او با مقدمهای دربارۀ علم پزشکی در اسلام و ایران» به تصحیح مهدی محقق، به معرفی ابوالفرج علی بن الحسین بن هندو، دانشمند برجسته نیمه دوم قرن چهارم و اوائل قرن پنجم هجری و اثر ارزشمند او «مفتاح الطب» میپردازد. ابن هندو که پزشک، فیلسوف، شاعر، نویسنده و ادیبی توانا بود، علوم فلسفی و اوائل را در نیشابور نزد ابوالحسن الوائلی یا ابوالحسن العامری فرا گرفت و سپس پزشکی را نزد ابوالخیر خمار آموخت.
ابن هندو در نویسندگی و کتابت مهارتی بسزا داشت و در دیوان انشاء عضدالدوله دیلمی سمت منشی را عهدهدار بود. او مردی خوشطبع و طنزگو بود و همین ویژگی باعث شد صاحب بن عباد او را به مجاورت و مصاحبت خود برگزید. در شعر و شاعری نیز استادی والامقام بود تا جایی که او را «فرمانروای نظم و نثر» میخواندند.
کتاب «مفتاح الطب» ابن هندو که از مشهورترین آثار اوست، در ده باب تنظیم شده است. باب اول به تشویق آموختن علم عموماً و علم پزشکی خصوصاً اختصاص دارد. در باب دوم به اثبات علم پزشکی پرداخته شده و باب سوم به تعریف علم پزشکی میپردازد. باب چهارم در مورد شرافت علم پزشکی، باب پنجم در اقسام علم پزشکی و باب ششم در فرقههای علم پزشکی بحث میکند.
باب هفتم به بیان روشها و طریقههایی که علم پزشکی با آن دریافت میشود میپردازد و باب هشتم علومی را برمیشمارد که پزشک باید بداند تا در فن و حرفه خود کامل شود. باب نهم به کیفیت پیشرفت تدریجی دانشجوی پزشکی و ذکر مراتب کتابهای آن علم اختصاص دارد و باب دهم به تعبیرات و تعریفات و اصطلاحات علم پزشکی میپردازد.
این کتاب با وجازت و اختصار، مطالب گوناگونی را در برمیگیرد و به گفته ظهیرالدین بیهمی، در شرافت و فوائد علم پزشکی کتابی همچون آن یافت نشده است. از دیگر آثار ابن هندو میتوان به دیوان شعر، رسائل، انموذج الحکمة، الرسالة المشوّقه فی المدخل الی الفلسفه، النفس، الکم الروحانیة من الحکم الیونانیة و الوساطة بین الزّناة والسّلاطة اشاره کرد.[۱]
پانويس
منابع مقاله
پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات