جزء فیه شروط النصاری

جزء فيه شروط النصاری، از آثار محدّث، قاضی و فقیه قرن چهارم هجری قمری، ابومحمد عبدالله بن احمد بن ربیعة بن سلیمان بن خالد بن عبدالرحمن بن زبر ربعی دمشقی، مشهور به ابن زَبر (متوفای 329ق)، پژوهشی است که موضوع مهمّ شروط اهل ذمه از جمله مسیحیان را بیان می‌کند. در پایان نیز رساله کوچکی در همین موضوع، اثر ابومحمد عبدالوهاب بن احمد کلابی (متوفای 396ق) ضمیمه شده است که چند روایت بر آن می‌افزاید. پژوهشگر معاصر، انس بن عبدالرحمن بن عبدالله عقیل، این کتاب را تصحیح و تحقیق کرده است.

جزء فیه شروط النصاری
پدیدآوران	کلابی، عبدالوهاب بن احمد (نويسنده) عقیل، انس بن عبدالرحمن (محقق)
عنوان‌های دیگر	أحادیث لأبي محمد عبدالوهاب بن أحمد الکلابي
ناشر	دار البشائر الإسلامیة
مکان نشر	لبنان - بیروت
سال نشر	1427ق - 2006م
چاپ	1
زبان	عربی
تعداد جلد	1
نورلایب	مطالعه و دانلود pdf

هدف و روش

• انس بن عبدالرحمن بن عبدالله عقیل، موضوع اثر حاضر را اسانید شروط عُمَری بر مسیحیان و عموم اهل ذمه دانسته و افزوده است:

1. این شروط، مشهور و مستفیض و مورد قبول عالمان مذاهب گوناگون است. از جمله ابن تیمیه در «الصارم المسلول» نوشته است که صحابه بر صحت این شروط و جریانش بر وفق اصول اجماع کردند.
2. درباره جنبه فقهی و تاریخی این شروط و تفصیل آن، فراوان می‌توان سخن گفت و از بارزترین دانشورانی که این مسائل را شرح کرده، ابن قیم در أحکام أهل الذمّة است.

ساختار و محتوا

• کتاب مختصر حاضر از دو بخش و 32 روایت و اثر در یک موضوع (شروط اهل ذمه مسیحی) تشکیل شده است:

1. شروط النصاری از آثار ابن زبر (25 روایت و اثر).
2. تذییل، از آثار ابومحمد عبدالوهاب بن احمد کلابی (7 روایت و اثر).

نمونه مباحث

• ابن زَبر، متن شروط خلیفه عمر بن خطاب با مسیحیان سرزمین شام را آورده است؛ از جمله اینکه: ما از تو برای خودمان و اهل و اولاد و اموال و هم‌کیشان خودمان امان می‌خواهیم، با این تعهّد که جزیه را خودمان سرافکنده و با تواضع بپردازیم و هیچ مسلمانی را از ورود شبانه یا روزانه به کنیسه‌های خود ممانعت نکنیم... و در آن و در منازل خود جاسوسان دشمنان شما را پناه ندهیم و....

منابع مقاله

مقدمه و متن کتاب.