https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8Cیحیی بن عدی - تاریخچهٔ نسخهها2026-07-01T15:53:39Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.39.0https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828671&oldid=prevHbaghizadeh در ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۷:۲۰2026-07-01T07:20:27Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۵۰</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l73">خط ۷۳:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۳:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی میراث مکتوب عظیمی از خود بر جای گذاشته است. فهرست جامعی از آثار او توسط جرهارد اندرس تهیه شده که تعداد آنها را ۱۴۲ اثر اعم از تألیف، ترجمه، رساله و مقاله برآورد کرده است.<ref name="marefa" /><ref name="cgie">[https://www.cgie.org.ir/popup/fa/system/contentprint/141608 انتشار آثار فلسفی مفقود فرض شده «یحیی بن عدی» - مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی]</ref> موضوعات این آثار بسیار گسترده و شامل حوزههای زیر است:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی میراث مکتوب عظیمی از خود بر جای گذاشته است. فهرست جامعی از آثار او توسط جرهارد اندرس تهیه شده که تعداد آنها را ۱۴۲ اثر اعم از تألیف، ترجمه، رساله و مقاله برآورد کرده است.<ref name="marefa" /><ref name="cgie">[https://www.cgie.org.ir/popup/fa/system/contentprint/141608 انتشار آثار فلسفی مفقود فرض شده «یحیی بن عدی» - مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی]</ref> موضوعات این آثار بسیار گسترده و شامل حوزههای زیر است:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمههای فلسفی: شامل ترجمه آثار [[افلاطون]] (نوامیس، طیماوس)، ارسطو (قاطیغوریاس، طوبیقا، سوفسطیقا، نفس، مابعدالطبیعه) و مفسران یونانی مانند اسکندر افرودیسی، ثامسطیوس و المپیدوروس. بسیاری از این ترجمهها مفقود شدهاند.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمههای فلسفی: شامل ترجمه آثار [[افلاطون]] (نوامیس، طیماوس)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ارسطو<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(قاطیغوریاس، طوبیقا، سوفسطیقا، نفس، مابعدالطبیعه) و مفسران یونانی مانند اسکندر افرودیسی، ثامسطیوس و المپیدوروس. بسیاری از این ترجمهها مفقود شدهاند.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* تفاسیر بر [[ارسطو]] و مفسران او: شامل تفسیر بر منطق <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ارسطو، </del>کتاب العباره، آنالوطیقا، ایساغوجی، سماع طبیعی و مابعدالطبیعه. برخی از این تفاسیر به صورت کامل یا جزئی به چاپ رسیدهاند.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* تفاسیر بر [[ارسطو]] و مفسران او: شامل تفسیر بر منطق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ارسطو]]، </ins>کتاب العباره، آنالوطیقا، ایساغوجی، سماع طبیعی و مابعدالطبیعه. برخی از این تفاسیر به صورت کامل یا جزئی به چاپ رسیدهاند.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات در منطق: آثاری چون مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی (که به چاپ رسیده) و مقالاتی در باب مباحث چهارگانه و پنجگانه.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات در منطق: آثاری چون مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی (که به چاپ رسیده) و مقالاتی در باب مباحث چهارگانه و پنجگانه.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات علمی (طبیعت، ریاضیات، طب): شامل آثاری در باب کل و اجزاء، متصل و منفصل، جزء لایتجزی، نامتناهی، و نیز کتابی در منافع و مضار جماع.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات علمی (طبیعت، ریاضیات، طب): شامل آثاری در باب کل و اجزاء، متصل و منفصل، جزء لایتجزی، نامتناهی، و نیز کتابی در منافع و مضار جماع.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* علم کلام و مابعدالطبیعه: آثاری چون مقاله در توحید (که در سال ۹۴۰ میلادی نوشته شده و به چاپ رسیده است)، مقاله در موجودات، و رسالههایی در رد بر متکلمان در باب خلق افعال.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil" /><ref name="daralmachreq">[https://www.darelmachreq.com/desc-almachreq-cat/100457-%D8%A7%D9%84%D9%81%D9%84%D8%B3%D9%81%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D9%83%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AA%D9%87%D8%B0%D9%8A%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82-%D9%84%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D8%AF%D9%8A الفلسفة الأخلاقيّة الإنسانيّة في كتاب تهذيب الأخلاق ليحيى بن عدي - دار المشرق]</ref></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* علم کلام و مابعدالطبیعه: آثاری چون مقاله در توحید (که در سال ۹۴۰ میلادی نوشته شده و به چاپ رسیده است)، مقاله در موجودات، و رسالههایی در رد بر متکلمان در باب خلق افعال.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil" /><ref name="daralmachreq">[https://www.darelmachreq.com/desc-almachreq-cat/100457-%D8%A7%D9%84%D9%81%D9%84%D8%B3%D9%81%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D9%86%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D9%83%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AA%D9%87%D8%B0%D9%8A%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AE%D9%84%D8%A7%D9%82-%D9%84%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D8%AF%D9%8A الفلسفة الأخلاقيّة الإنسانيّة في كتاب تهذيب الأخلاق ليحيى بن عدي - دار المشرق]</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* اخلاق: مهمترین اثر در این حوزه، کتاب تهذیب الاخلاق است که شهرت فراوانی دارد و به موضوع کمال انسان و فضایل اخلاقی میپردازد.<ref name="marefa" /><ref name="daralmachreq" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* اخلاق: مهمترین اثر در این حوزه، کتاب تهذیب الاخلاق است که شهرت فراوانی دارد و به موضوع کمال انسان و فضایل اخلاقی میپردازد.<ref name="marefa" /><ref name="daralmachreq" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* الهیات مسیحی (توحید، تثلیث، تأنس): یحیی بن عدی به عنوان یک متکلم مسیحی، آثار متعددی برای دفاع از عقاید مسیحیت و تبیین مفاهیمی چون توحید، تثلیث و تجسد (تأنس) نوشته است. از جمله آنها میتوان به ردیه او بر کندی و ردیه بر ابوعیسی وراق اشاره کرد.<ref name="marefa" /><ref name="kalimatalhayat">[https://www.kalimatalhayat.com/christian-life/301-arabic-christianity/4420-christians-the-pioneers-of-the-golden-age.html المسيحيون، رواد العصر الذهبي - كلمة الحياة]</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* الهیات مسیحی (توحید، تثلیث، تأنس): یحیی بن عدی به عنوان یک متکلم مسیحی، آثار متعددی برای دفاع از عقاید مسیحیت و تبیین مفاهیمی چون توحید، تثلیث و تجسد (تأنس) نوشته است. از جمله آنها میتوان به ردیه او بر کندی و ردیه بر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[حنبلی، حسن بن حامد|</ins>ابوعیسی وراق<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>اشاره کرد.<ref name="marefa" /><ref name="kalimatalhayat">[https://www.kalimatalhayat.com/christian-life/301-arabic-christianity/4420-christians-the-pioneers-of-the-golden-age.html المسيحيون، رواد العصر الذهبي - كلمة الحياة]</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* تفسیر کتاب مقدس: آثاری در اثبات صدق انجیل، تبیین اختلاف الفاظ اناجیل، و تفسیر آیاتی از انجیل.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* تفسیر کتاب مقدس: آثاری در اثبات صدق انجیل، تبیین اختلاف الفاظ اناجیل، و تفسیر آیاتی از انجیل.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828669:rev-828671 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828669&oldid=prevHbaghizadeh در ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۷:۱۵2026-07-01T07:15:15Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۴۵</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l31">خط ۳۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پس از = ابو بشر متی بن یونس</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پس از = ابو بشر متی بن یونس</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از = ابو سلیمان سجستانی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از = ابو سلیمان سجستانی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | [[ابو بشر متی بن یونس]] | [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو نصر </del>فارابی]]}} </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | [[ابو بشر متی بن یونس]] | [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فارابی، محمد بن محمد|ابونصر </ins>فارابی]]}} </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مشایخ = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| مشایخ = </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| معاصرین = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| معاصرین = </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو سلیمان </del>سجستانی]] | [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو حیان </del>توحیدی]] | [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو علی </del>مسکویه]] | [[عیسی بن زرعه]] | [[ابن خمار]] | [[ابو علی بن سمح]] | [[ابو القاسم عیسی بن علی بن عیسی]] | [[ابو علی نظیف بن یمن]]}} </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوسلیمان سجستانی، محمد بن طاهر|ابوسلیمان </ins>سجستانی]] | [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان </ins>توحیدی]] | [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابن مسکویه، احمد بن محمد|ابوعلی </ins>مسکویه]] | [[عیسی بن زرعه]] | [[ابن خمار]] | [[ابو علی بن سمح]] | [[ابو القاسم عیسی بن علی بن عیسی]] | [[ابو علی نظیف بن یمن]]}} </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اجازه اجتهاد از = {{فهرست جعبه عمودی | [[ابو بشر متی بن یونس]] | [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو نصر </del>فارابی]]}} </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اجازه اجتهاد از = {{فهرست جعبه عمودی | [[ابو بشر متی بن یونس]] | [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فارابی، محمد بن محمد|ابونصر </ins>فارابی]]}} </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[تهذيب الأخلاق (یحیی بن عدی)]] | [[مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی]] | [[مقاله در توحید]] | [[مقاله در وجوب التأنس]]}} </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[تهذيب الأخلاق (یحیی بن عدی)]] | [[مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی]] | [[مقاله در توحید]] | [[مقاله در وجوب التأنس]]}} </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| سبک نوشتاری = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| سبک نوشتاری = </div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828668:rev-828669 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828668&oldid=prevHbaghizadeh در ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۷:۱۱2026-07-01T07:11:00Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۴۱</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l36">خط ۳۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | [[ابو سلیمان سجستانی]] | [[ابو حیان توحیدی]] | [[ابو علی مسکویه]] | [[عیسی بن زرعه]] | [[ابن خمار]] | [[ابو علی بن سمح]] | [[ابو القاسم عیسی بن علی بن عیسی]] | [[ابو علی نظیف بن یمن]]}} </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| شاگردان = {{فهرست جعبه عمودی | [[ابو سلیمان سجستانی]] | [[ابو حیان توحیدی]] | [[ابو علی مسکویه]] | [[عیسی بن زرعه]] | [[ابن خمار]] | [[ابو علی بن سمح]] | [[ابو القاسم عیسی بن علی بن عیسی]] | [[ابو علی نظیف بن یمن]]}} </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اجازه اجتهاد از = {{فهرست جعبه عمودی | [[ابو بشر متی بن یونس]] | [[ابو نصر فارابی]]}} </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اجازه اجتهاد از = {{فهرست جعبه عمودی | [[ابو بشر متی بن یونس]] | [[ابو نصر فارابی]]}} </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تهذیب الاخلاق</del>]] | [[مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی]] | [[مقاله در توحید]] | [[مقاله در وجوب التأنس]]}} </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تهذيب الأخلاق (یحیی بن عدی)</ins>]] | [[مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی]] | [[مقاله در توحید]] | [[مقاله در وجوب التأنس]]}} </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| سبک نوشتاری = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| سبک نوشتاری = </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| وبگاه = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| وبگاه = </div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828667:rev-828668 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828667&oldid=prevHbaghizadeh: /* وابستهها */2026-07-01T07:10:38Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">وابستهها</span></span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۴۰</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l99">خط ۹۹:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹۹:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وابستهها==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وابستهها==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{وابستهها}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{وابستهها}}</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[تهذيب الأخلاق (یحیی بن عدی)]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[ارسطاطالیس حکیم: نخستین مقاله ما بعد الطبیعه موسوم به مقالة الألف الصغری با تفسیر یحیی بن عدی و تفسیر ابن رشد ]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[ارسطاطالیس حکیم: نخستین مقاله ما بعد الطبیعه موسوم به مقالة الألف الصغری با تفسیر یحیی بن عدی و تفسیر ابن رشد ]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[رسالتان في فلسفه الأخلاق]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[رسالتان في فلسفه الأخلاق]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[یحیی بن عدی و تهذیب الاخلاق: دراسة و نص]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[یحیی بن عدی و تهذیب الاخلاق: دراسة و نص]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[نظرية التوحيد و التثليث الفلسفية عند يحيی بن عدي في كتابه «الرد علی الوراق»]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[نظرية التوحيد و التثليث الفلسفية عند يحيی بن عدي في كتابه «الرد علی الوراق»]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[تهذيب الأخلاق]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[مقالة فی التوحید]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* [[مقالة فی التوحید]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828666:rev-828667 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828666&oldid=prevHbaghizadeh در ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۷:۰۹2026-07-01T07:09:55Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۳۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l43">خط ۴۳:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۳:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ابوزکریا یحیی بن عدی بن حمید بن زکریا تکریتی''' (۲۸۰-۳۶۴ق)، ملقب به «المنطقی»، فیلسوف، منطقی و مترجم برجسته مسیحی سریانی در عصر طلایی تمدن اسلامی بود. او به عنوان رئیس مدرسه ارسطویی در جهان اسلام پس از استادان خود، [[ابو بشر متی بن یونس|ابوبشر متی بن یونس]] و [[فارابی، محمد بن محمد|ابونصر فارابی]]، شناخته میشود و در منطق و فلسفه سرآمد روزگار خود بود. یحیی بن عدی با تألیف و ترجمههای متعدد در حوزههای منطق، الهیات، اخلاق و فلسفه، نقش مهمی در گسترش و تداوم فلسفه یونانی در جهان اسلام ایفا کرد و شاگردان برجستهای از جمله [[ابوسلیمان سجستانی، محمد بن طاهر|ابوسلیمان سجستانی]]، [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان توحیدی]] و [[ابن مسکویه، احمد بن محمد|ابوعلی مسکویه]] را پرورش داد. از مهمترین آثار او میتوان به کتاب تهذیب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الاخلاق، </del>مقاله در توحید، مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی و مقاله در وجوب التأنس اشاره کرد که هر یک در حوزه خود از جایگاه ویژهای برخوردارند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ابوزکریا یحیی بن عدی بن حمید بن زکریا تکریتی''' (۲۸۰-۳۶۴ق)، ملقب به «المنطقی»، فیلسوف، منطقی و مترجم برجسته مسیحی سریانی در عصر طلایی تمدن اسلامی بود. او به عنوان رئیس مدرسه ارسطویی در جهان اسلام پس از استادان خود، [[ابو بشر متی بن یونس|ابوبشر متی بن یونس]] و [[فارابی، محمد بن محمد|ابونصر فارابی]]، شناخته میشود و در منطق و فلسفه سرآمد روزگار خود بود. یحیی بن عدی با تألیف و ترجمههای متعدد در حوزههای منطق، الهیات، اخلاق و فلسفه، نقش مهمی در گسترش و تداوم فلسفه یونانی در جهان اسلام ایفا کرد و شاگردان برجستهای از جمله [[ابوسلیمان سجستانی، محمد بن طاهر|ابوسلیمان سجستانی]]، [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان توحیدی]] و [[ابن مسکویه، احمد بن محمد|ابوعلی مسکویه]] را پرورش داد. از مهمترین آثار او میتوان به کتاب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[تهذيب الأخلاق (یحیی بن عدی)|</ins>تهذیب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الاخلاق]]، </ins>مقاله در توحید، مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی و مقاله در وجوب التأنس اشاره کرد که هر یک در حوزه خود از جایگاه ویژهای برخوردارند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ولادت==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ولادت==</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828665:rev-828666 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828665&oldid=prevHbaghizadeh در ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۵۰2026-07-01T06:50:47Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۲۰</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l56">خط ۵۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ریاست مدرسه فلسفی: پس از درگذشت ابو بشر متی بن یونس در سال ۹۴۰ میلادی (۳۲۸ قمری)، ریاست مدرسه ارسطویی در جهان اسلام به یحیی بن عدی منتقل شد. این امر نشاندهنده جایگاه والای او در میان فلاسفه و منطقیان آن عصر است. منابع تاریخی، او را "اوحد دهره" و شخصی که "رئاسة اصحابه در زمان ما به او منتهی شد" توصیف کردهاند.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="ushaaqallah" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ریاست مدرسه فلسفی: پس از درگذشت ابو بشر متی بن یونس در سال ۹۴۰ میلادی (۳۲۸ قمری)، ریاست مدرسه ارسطویی در جهان اسلام به یحیی بن عدی منتقل شد. این امر نشاندهنده جایگاه والای او در میان فلاسفه و منطقیان آن عصر است. منابع تاریخی، او را "اوحد دهره" و شخصی که "رئاسة اصحابه در زمان ما به او منتهی شد" توصیف کردهاند.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="ushaaqallah" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمه و تألیف: یحیی بن عدی یکی از پرکارترین مترجمان و نویسندگان دوره خود بود. او آثار متعددی را از سریانی به عربی ترجمه کرد که شامل ترجمههایی از آثار [[ارسطو]]، [[افلاطون]]، اسکندر افرودیسی و دیگر فلاسفه یونانی میشد. همچنین او تألیفات فراوانی در موضوعات گوناگون از جمله منطق، الهیات، اخلاق، فلسفه، علم کلام و تفسیر کتاب مقدس دارد. تعداد آثار او به بیش از ۱۴۰ اثر میرسد که نشان از وسعت دانش و توانایی علمی او دارد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil">[https://www.noor-book.com/%D9%83%D8%AA%D8%A8-%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D8%AF%D9%8A-pdf يحيى بن عدي - مكتبة نور]</ref></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمه و تألیف: یحیی بن عدی یکی از پرکارترین مترجمان و نویسندگان دوره خود بود. او آثار متعددی را از سریانی به عربی ترجمه کرد که شامل ترجمههایی از آثار [[ارسطو]]، [[افلاطون]]، اسکندر افرودیسی و دیگر فلاسفه یونانی میشد. همچنین او تألیفات فراوانی در موضوعات گوناگون از جمله منطق، الهیات، اخلاق، فلسفه، علم کلام و تفسیر کتاب مقدس دارد. تعداد آثار او به بیش از ۱۴۰ اثر میرسد که نشان از وسعت دانش و توانایی علمی او دارد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil">[https://www.noor-book.com/%D9%83%D8%AA%D8%A8-%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D8%AF%D9%8A-pdf يحيى بن عدي - مكتبة نور]</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* پرورش شاگردان: حلقه درسی یحیی بن عدی بسیار پر رونق بود و شاگردان بسیاری از نقاط مختلف جهان اسلام برای استفاده از محضر او گرد میآمدند. برخی از برجستهترین شاگردان او عبارتند از: [[ابوسلیمان سجستانی، محمد بن طاهر|ابوسلیمان سجستانی]] (صاحب [[صوان الحكمة و ثلاث رسائل في الأجرام و المحرك الأول و الكمال|صوان الحکمه]])، [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان توحیدی]] (فیلسوف و ادیب)، [[ابن مسکویه، احمد بن محمد|ابوعلی مسکویه]] (فیلسوف اخلاقی)، [[ابن ابیزرعه، عیسی بن اسحاق|عیسی بن زرعه]] (از خواص تلامذه او و تکمیلکننده تعلیمات الهیاتی وی)، ابن خمار (که تعالیم منطقی یحیی را به نسلهای بعد منتقل کرد) و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو علی </del>بن سمح.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* پرورش شاگردان: حلقه درسی یحیی بن عدی بسیار پر رونق بود و شاگردان بسیاری از نقاط مختلف جهان اسلام برای استفاده از محضر او گرد میآمدند. برخی از برجستهترین شاگردان او عبارتند از: [[ابوسلیمان سجستانی، محمد بن طاهر|ابوسلیمان سجستانی]] (صاحب [[صوان الحكمة و ثلاث رسائل في الأجرام و المحرك الأول و الكمال|صوان الحکمه]])، [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان توحیدی]] (فیلسوف و ادیب)، [[ابن مسکویه، احمد بن محمد|ابوعلی مسکویه]] (فیلسوف اخلاقی)، [[ابن ابیزرعه، عیسی بن اسحاق|عیسی بن زرعه]] (از خواص تلامذه او و تکمیلکننده تعلیمات الهیاتی وی)، ابن خمار (که تعالیم منطقی یحیی را به نسلهای بعد منتقل کرد) و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوعلی </ins>بن سمح.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* نسخهبرداری از کتاب: یحیی بن عدی به دلیل نیاز مالی، به حرفه نسخهبرداری نیز اشتغال داشت. او با دست خود نسخههای متعددی از کتابها را کتابت میکرد و آنها را به فروش میرساند. مشهور است که او دو نسخه کامل از تفسیر طبری را با دست خود نوشت و به پادشاهان سرزمینهای دوردست فرستاد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil" /><ref name="nahar" /> این فعالیت، علاوه بر تأمین معاش، به حفظ و اشاعه متون علمی نیز کمک شایانی کرد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* نسخهبرداری از کتاب: یحیی بن عدی به دلیل نیاز مالی، به حرفه نسخهبرداری نیز اشتغال داشت. او با دست خود نسخههای متعددی از کتابها را کتابت میکرد و آنها را به فروش میرساند. مشهور است که او دو نسخه کامل از تفسیر طبری را با دست خود نوشت و به پادشاهان سرزمینهای دوردست فرستاد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil" /><ref name="nahar" /> این فعالیت، علاوه بر تأمین معاش، به حفظ و اشاعه متون علمی نیز کمک شایانی کرد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l74">خط ۷۴:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۴:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمههای فلسفی: شامل ترجمه آثار [[افلاطون]] (نوامیس، طیماوس)، ارسطو (قاطیغوریاس، طوبیقا، سوفسطیقا، نفس، مابعدالطبیعه) و مفسران یونانی مانند اسکندر افرودیسی، ثامسطیوس و المپیدوروس. بسیاری از این ترجمهها مفقود شدهاند.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمههای فلسفی: شامل ترجمه آثار [[افلاطون]] (نوامیس، طیماوس)، ارسطو (قاطیغوریاس، طوبیقا، سوفسطیقا، نفس، مابعدالطبیعه) و مفسران یونانی مانند اسکندر افرودیسی، ثامسطیوس و المپیدوروس. بسیاری از این ترجمهها مفقود شدهاند.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* تفاسیر بر ارسطو و مفسران او: شامل تفسیر بر منطق ارسطو، کتاب العباره، آنالوطیقا، ایساغوجی، سماع طبیعی و مابعدالطبیعه. برخی از این تفاسیر به صورت کامل یا جزئی به چاپ رسیدهاند.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* تفاسیر بر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ارسطو<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و مفسران او: شامل تفسیر بر منطق ارسطو، کتاب العباره، آنالوطیقا، ایساغوجی، سماع طبیعی و مابعدالطبیعه. برخی از این تفاسیر به صورت کامل یا جزئی به چاپ رسیدهاند.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات در منطق: آثاری چون مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی (که به چاپ رسیده) و مقالاتی در باب مباحث چهارگانه و پنجگانه.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات در منطق: آثاری چون مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی (که به چاپ رسیده) و مقالاتی در باب مباحث چهارگانه و پنجگانه.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات علمی (طبیعت، ریاضیات، طب): شامل آثاری در باب کل و اجزاء، متصل و منفصل، جزء لایتجزی، نامتناهی، و نیز کتابی در منافع و مضار جماع.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات علمی (طبیعت، ریاضیات، طب): شامل آثاری در باب کل و اجزاء، متصل و منفصل، جزء لایتجزی، نامتناهی، و نیز کتابی در منافع و مضار جماع.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828664:rev-828665 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828664&oldid=prevHbaghizadeh: /* وفات */2026-07-01T06:48:13Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">وفات</span></span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۱۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l61">خط ۶۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وفات==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وفات==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی در سال ۹۷۴ میلادی (۳۶۴ هجری قمری) در سن ۸۱ سالگی در بغداد درگذشت و در گورستان کلیسای قدیس توما در این شهر به خاک سپرده شد.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /> بنا به روایت [[ابن ابیاصیبعه، احمد بن قاسم|ابن ابیاصیبعه]]، او در بستر مرگ وصیت کرد تا این دو بیت بر سنگ قبرش نوشته شود:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی در سال ۹۷۴ میلادی (۳۶۴ هجری قمری) در سن ۸۱ سالگی در بغداد درگذشت و در گورستان کلیسای قدیس توما در این شهر به خاک سپرده شد.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /> بنا به روایت [[ابن ابیاصیبعه، احمد بن قاسم|ابن ابیاصیبعه]]، او در بستر مرگ وصیت کرد تا این دو بیت بر سنگ قبرش نوشته شود:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شعر}}'''{{ب|رُبَّ مَيْتٍ قد صار بالعلم حَيَّـا|ومُبَقّى قـد مات جهلًا وعَيَّا}}<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شعر}}'''</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{ب|فاقتنوا العلم، كي تنالوا خلودًا|لا تَعُدّوا الحياة في الجهل شيَّا<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">}}{{پایان شعر}}</del><ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" />ترجمه:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{ب|رُبَّ مَيْتٍ قد صار بالعلم حَيَّـا<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</ins>|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2=''</ins>ومُبَقّى قـد مات جهلًا وعَيَّا<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</ins>}}</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{ب|فاقتنوا العلم، كي تنالوا خلودًا<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</ins>|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2=''</ins>لا تَعُدّوا الحياة في الجهل شيَّا<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''</ins><ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">}}{{پایان شعر}}</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>ترجمه:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>چه بسیار مردهای که با دانش، جانی دوباره یافت و چه بسیار زندهای که در بندِ جهل و ناتوانی مُرد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>چه بسیار مردهای که با دانش، جانی دوباره یافت و چه بسیار زندهای که در بندِ جهل و ناتوانی مُرد.</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828663:rev-828664 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828663&oldid=prevHbaghizadeh در ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۲2026-07-01T06:42:30Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۱۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l56">خط ۵۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ریاست مدرسه فلسفی: پس از درگذشت ابو بشر متی بن یونس در سال ۹۴۰ میلادی (۳۲۸ قمری)، ریاست مدرسه ارسطویی در جهان اسلام به یحیی بن عدی منتقل شد. این امر نشاندهنده جایگاه والای او در میان فلاسفه و منطقیان آن عصر است. منابع تاریخی، او را "اوحد دهره" و شخصی که "رئاسة اصحابه در زمان ما به او منتهی شد" توصیف کردهاند.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="ushaaqallah" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ریاست مدرسه فلسفی: پس از درگذشت ابو بشر متی بن یونس در سال ۹۴۰ میلادی (۳۲۸ قمری)، ریاست مدرسه ارسطویی در جهان اسلام به یحیی بن عدی منتقل شد. این امر نشاندهنده جایگاه والای او در میان فلاسفه و منطقیان آن عصر است. منابع تاریخی، او را "اوحد دهره" و شخصی که "رئاسة اصحابه در زمان ما به او منتهی شد" توصیف کردهاند.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="ushaaqallah" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمه و تألیف: یحیی بن عدی یکی از پرکارترین مترجمان و نویسندگان دوره خود بود. او آثار متعددی را از سریانی به عربی ترجمه کرد که شامل ترجمههایی از آثار [[ارسطو]]، [[افلاطون]]، اسکندر افرودیسی و دیگر فلاسفه یونانی میشد. همچنین او تألیفات فراوانی در موضوعات گوناگون از جمله منطق، الهیات، اخلاق، فلسفه، علم کلام و تفسیر کتاب مقدس دارد. تعداد آثار او به بیش از ۱۴۰ اثر میرسد که نشان از وسعت دانش و توانایی علمی او دارد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil">[https://www.noor-book.com/%D9%83%D8%AA%D8%A8-%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D8%AF%D9%8A-pdf يحيى بن عدي - مكتبة نور]</ref></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمه و تألیف: یحیی بن عدی یکی از پرکارترین مترجمان و نویسندگان دوره خود بود. او آثار متعددی را از سریانی به عربی ترجمه کرد که شامل ترجمههایی از آثار [[ارسطو]]، [[افلاطون]]، اسکندر افرودیسی و دیگر فلاسفه یونانی میشد. همچنین او تألیفات فراوانی در موضوعات گوناگون از جمله منطق، الهیات، اخلاق، فلسفه، علم کلام و تفسیر کتاب مقدس دارد. تعداد آثار او به بیش از ۱۴۰ اثر میرسد که نشان از وسعت دانش و توانایی علمی او دارد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil">[https://www.noor-book.com/%D9%83%D8%AA%D8%A8-%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D8%AF%D9%8A-pdf يحيى بن عدي - مكتبة نور]</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* پرورش شاگردان: حلقه درسی یحیی بن عدی بسیار پر رونق بود و شاگردان بسیاری از نقاط مختلف جهان اسلام برای استفاده از محضر او گرد میآمدند. برخی از برجستهترین شاگردان او عبارتند از: [[ابوسلیمان سجستانی، محمد بن طاهر|ابوسلیمان سجستانی]] (صاحب صوان الحکمه)، [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان توحیدی]] (فیلسوف و ادیب)، [[ابن مسکویه، احمد بن محمد|ابوعلی مسکویه]] (فیلسوف اخلاقی)، عیسی بن زرعه (از خواص تلامذه او و تکمیلکننده تعلیمات الهیاتی وی)، ابن خمار (که تعالیم منطقی یحیی را به نسلهای بعد منتقل کرد) و ابو علی بن سمح.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* پرورش شاگردان: حلقه درسی یحیی بن عدی بسیار پر رونق بود و شاگردان بسیاری از نقاط مختلف جهان اسلام برای استفاده از محضر او گرد میآمدند. برخی از برجستهترین شاگردان او عبارتند از: [[ابوسلیمان سجستانی، محمد بن طاهر|ابوسلیمان سجستانی]] (صاحب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[صوان الحكمة و ثلاث رسائل في الأجرام و المحرك الأول و الكمال|</ins>صوان الحکمه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>)، [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان توحیدی]] (فیلسوف و ادیب)، [[ابن مسکویه، احمد بن محمد|ابوعلی مسکویه]] (فیلسوف اخلاقی)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابن ابیزرعه، عیسی بن اسحاق|</ins>عیسی بن زرعه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(از خواص تلامذه او و تکمیلکننده تعلیمات الهیاتی وی)، ابن خمار (که تعالیم منطقی یحیی را به نسلهای بعد منتقل کرد) و ابو علی بن سمح.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* نسخهبرداری از کتاب: یحیی بن عدی به دلیل نیاز مالی، به حرفه نسخهبرداری نیز اشتغال داشت. او با دست خود نسخههای متعددی از کتابها را کتابت میکرد و آنها را به فروش میرساند. مشهور است که او دو نسخه کامل از تفسیر طبری را با دست خود نوشت و به پادشاهان سرزمینهای دوردست فرستاد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil" /><ref name="nahar" /> این فعالیت، علاوه بر تأمین معاش، به حفظ و اشاعه متون علمی نیز کمک شایانی کرد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* نسخهبرداری از کتاب: یحیی بن عدی به دلیل نیاز مالی، به حرفه نسخهبرداری نیز اشتغال داشت. او با دست خود نسخههای متعددی از کتابها را کتابت میکرد و آنها را به فروش میرساند. مشهور است که او دو نسخه کامل از تفسیر طبری را با دست خود نوشت و به پادشاهان سرزمینهای دوردست فرستاد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil" /><ref name="nahar" /> این فعالیت، علاوه بر تأمین معاش، به حفظ و اشاعه متون علمی نیز کمک شایانی کرد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828661:rev-828663 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828661&oldid=prevHbaghizadeh در ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۳۵2026-07-01T06:35:33Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۵</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l43">خط ۴۳:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۳:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''یحیی بن عدی''' (۲۸۰-۳۶۴ق)، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهور </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو زکریا، </del>فیلسوف، منطقی و مترجم برجسته مسیحی سریانی در عصر طلایی تمدن اسلامی بود. او به عنوان رئیس مدرسه ارسطویی در جهان اسلام پس از استادان خود، ابو بشر متی بن یونس و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو نصر </del>فارابی، شناخته میشود و در منطق و فلسفه سرآمد روزگار خود بود. یحیی بن عدی با تألیف و ترجمههای متعدد در حوزههای منطق، الهیات، اخلاق و فلسفه، نقش مهمی در گسترش و تداوم فلسفه یونانی در جهان اسلام ایفا کرد و شاگردان برجستهای از جمله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو سلیمان </del>سجستانی، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو حیان </del>توحیدی و ابوعلی مسکویه را پرورش داد. از مهمترین آثار او میتوان به کتاب تهذیب الاخلاق، مقاله در توحید، مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی و مقاله در وجوب التأنس اشاره کرد که هر یک در حوزه خود از جایگاه ویژهای برخوردارند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوزکریا </ins>یحیی بن عدی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بن حمید بن زکریا تکریتی</ins>''' (۲۸۰-۳۶۴ق)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ملقب </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«المنطقی»، </ins>فیلسوف، منطقی و مترجم برجسته مسیحی سریانی در عصر طلایی تمدن اسلامی بود. او به عنوان رئیس مدرسه ارسطویی در جهان اسلام پس از استادان خود، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ابو بشر متی بن یونس<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|ابوبشر متی بن یونس]] </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>فارابی، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد بن محمد|ابونصر فارابی]]، </ins>شناخته میشود و در منطق و فلسفه سرآمد روزگار خود بود. یحیی بن عدی با تألیف و ترجمههای متعدد در حوزههای منطق، الهیات، اخلاق و فلسفه، نقش مهمی در گسترش و تداوم فلسفه یونانی در جهان اسلام ایفا کرد و شاگردان برجستهای از جمله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابوسلیمان </ins>سجستانی، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد بن طاهر|ابوسلیمان سجستانی]]، [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان </ins>توحیدی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابن مسکویه، احمد بن محمد|</ins>ابوعلی مسکویه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>را پرورش داد. از مهمترین آثار او میتوان به کتاب تهذیب الاخلاق، مقاله در توحید، مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی و مقاله در وجوب التأنس اشاره کرد که هر یک در حوزه خود از جایگاه ویژهای برخوردارند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ولادت==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ولادت==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابو زکریا، یحیی بن عدی بن حمید بن زکریا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">التکریتی، </del>در سال ۸۹۴ میلادی (۲۸۰ هجری قمری) در شهر تکریت واقع در عراق امروزی به دنیا آمد.<ref name="marefa">[https://www.marefa.org/%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89_%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%AF%D9%8A يحيى بن عدي - المعرفة]</ref> او در خانوادهای مسیحی سریانیتبار و از پیروان کلیسای سریانی ارتدوکس (یعقوبی) رشد یافت.<ref name="ushaaqallah">[https://ushaaqallah.com/a/10041 يحيى بن عدي - الفيلسوف الإسلامي المسيحي - عشاق الله]</ref> تکریت در آن زمان یکی از مراکز مهم فرهنگی و فکری منطقه بود و به عنوان مرکز اسقفنشین سریانیان شناخته میشد.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابو زکریا، یحیی بن عدی بن حمید بن زکریا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تکریتی، </ins>در سال ۸۹۴ میلادی (۲۸۰ هجری قمری) در شهر تکریت واقع در عراق امروزی به دنیا آمد.<ref name="marefa">[https://www.marefa.org/%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89_%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%AF%D9%8A يحيى بن عدي - المعرفة]</ref> او در خانوادهای مسیحی سریانیتبار و از پیروان کلیسای سریانی ارتدوکس (یعقوبی) رشد یافت.<ref name="ushaaqallah">[https://ushaaqallah.com/a/10041 يحيى بن عدي - الفيلسوف الإسلامي المسيحي - عشاق الله]</ref> تکریت در آن زمان یکی از مراکز مهم فرهنگی و فکری منطقه بود و به عنوان مرکز اسقفنشین سریانیان شناخته میشد.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==تحصیلات==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==تحصیلات==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی برای تکمیل تحصیلات خود راهی بغداد شد، شهری که در آن زمان مهمترین مرکز علمی و فرهنگی جهان اسلام محسوب میشد. او ابتدا نزد ابو بشر متی بن یونس، منطقی و مترجم بزرگ، به فراگیری فلسفه و منطق پرداخت. پس از آن، هنگامی که ابو نصر فارابی به بغداد بازگشت، یحیی از محضر او نیز بهره برد و در حلقه درس وی حاضر شد.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy">[https://arab-ency.com.sy/details/7968 يحيى بن عدي - الموسوعة العربية]</ref> همچنین او نزد استادان دیگری نیز دانش آموخت و به سرعت در علوم حکمی و منطق به درجهای رسید که پس از وفات استادش، متی بن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یونس، </del>ریاست مدرسه ارسطویی در جهان اسلام به او رسید.<ref name="arabsy" /><ref name="marefa" /> یحیی بن عدی علاوه بر زبان عربی، به زبان سریانی نیز تسلط کامل داشت و از آن برای ترجمه متون فلسفی استفاده میکرد.<ref name="nahar">[https://annaharkw.com/Article.aspx?id=570661&date=10122018 يحيى بن عدي تلميذ الفارابى - جريدة النهار]</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی برای تکمیل تحصیلات خود راهی بغداد شد، شهری که در آن زمان مهمترین مرکز علمی و فرهنگی جهان اسلام محسوب میشد. او ابتدا نزد ابو بشر متی بن یونس، منطقی و مترجم بزرگ، به فراگیری فلسفه و منطق پرداخت. پس از آن، هنگامی که ابو نصر فارابی به بغداد بازگشت، یحیی از محضر او نیز بهره برد و در حلقه درس وی حاضر شد.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy">[https://arab-ency.com.sy/details/7968 يحيى بن عدي - الموسوعة العربية]</ref> همچنین او نزد استادان دیگری نیز دانش آموخت و به سرعت در علوم حکمی و منطق به درجهای رسید که پس از وفات استادش، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>متی بن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یونس]]، </ins>ریاست مدرسه ارسطویی در جهان اسلام به او رسید.<ref name="arabsy" /><ref name="marefa" /> یحیی بن عدی علاوه بر زبان عربی، به زبان سریانی نیز تسلط کامل داشت و از آن برای ترجمه متون فلسفی استفاده میکرد.<ref name="nahar">[https://annaharkw.com/Article.aspx?id=570661&date=10122018 يحيى بن عدي تلميذ الفارابى - جريدة النهار]</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==فعالیتها==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==فعالیتها==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l55">خط ۵۵:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۵:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ریاست مدرسه فلسفی: پس از درگذشت ابو بشر متی بن یونس در سال ۹۴۰ میلادی (۳۲۸ قمری)، ریاست مدرسه ارسطویی در جهان اسلام به یحیی بن عدی منتقل شد. این امر نشاندهنده جایگاه والای او در میان فلاسفه و منطقیان آن عصر است. منابع تاریخی، او را "اوحد دهره" و شخصی که "رئاسة اصحابه در زمان ما به او منتهی شد" توصیف کردهاند.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="ushaaqallah" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ریاست مدرسه فلسفی: پس از درگذشت ابو بشر متی بن یونس در سال ۹۴۰ میلادی (۳۲۸ قمری)، ریاست مدرسه ارسطویی در جهان اسلام به یحیی بن عدی منتقل شد. این امر نشاندهنده جایگاه والای او در میان فلاسفه و منطقیان آن عصر است. منابع تاریخی، او را "اوحد دهره" و شخصی که "رئاسة اصحابه در زمان ما به او منتهی شد" توصیف کردهاند.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="ushaaqallah" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمه و تألیف: یحیی بن عدی یکی از پرکارترین مترجمان و نویسندگان دوره خود بود. او آثار متعددی را از سریانی به عربی ترجمه کرد که شامل ترجمههایی از آثار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ارسطو، افلاطون، </del>اسکندر افرودیسی و دیگر فلاسفه یونانی میشد. همچنین او تألیفات فراوانی در موضوعات گوناگون از جمله منطق، الهیات، اخلاق، فلسفه، علم کلام و تفسیر کتاب مقدس دارد. تعداد آثار او به بیش از ۱۴۰ اثر میرسد که نشان از وسعت دانش و توانایی علمی او دارد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil">[https://www.noor-book.com/%D9%83%D8%AA%D8%A8-%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D8%AF%D9%8A-pdf يحيى بن عدي - مكتبة نور]</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمه و تألیف: یحیی بن عدی یکی از پرکارترین مترجمان و نویسندگان دوره خود بود. او آثار متعددی را از سریانی به عربی ترجمه کرد که شامل ترجمههایی از آثار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ارسطو]]، [[افلاطون]]، </ins>اسکندر افرودیسی و دیگر فلاسفه یونانی میشد. همچنین او تألیفات فراوانی در موضوعات گوناگون از جمله منطق، الهیات، اخلاق، فلسفه، علم کلام و تفسیر کتاب مقدس دارد. تعداد آثار او به بیش از ۱۴۰ اثر میرسد که نشان از وسعت دانش و توانایی علمی او دارد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil">[https://www.noor-book.com/%D9%83%D8%AA%D8%A8-%D9%8A%D8%AD%D9%8A%D9%89-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D8%AF%D9%8A-pdf يحيى بن عدي - مكتبة نور]</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* پرورش شاگردان: حلقه درسی یحیی بن عدی بسیار پر رونق بود و شاگردان بسیاری از نقاط مختلف جهان اسلام برای استفاده از محضر او گرد میآمدند. برخی از برجستهترین شاگردان او عبارتند از: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو سلیمان </del>سجستانی (صاحب صوان الحکمه)، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو حیان </del>توحیدی (فیلسوف و ادیب)، ابوعلی مسکویه (فیلسوف اخلاقی)، عیسی بن زرعه (از خواص تلامذه او و تکمیلکننده تعلیمات الهیاتی وی)، ابن خمار (که تعالیم منطقی یحیی را به نسلهای بعد منتقل کرد) و ابو علی بن سمح.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* پرورش شاگردان: حلقه درسی یحیی بن عدی بسیار پر رونق بود و شاگردان بسیاری از نقاط مختلف جهان اسلام برای استفاده از محضر او گرد میآمدند. برخی از برجستهترین شاگردان او عبارتند از: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابوسلیمان سجستانی، محمد بن طاهر|ابوسلیمان </ins>سجستانی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(صاحب صوان الحکمه)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|ابوحیان </ins>توحیدی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(فیلسوف و ادیب)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ابن مسکویه، احمد بن محمد|</ins>ابوعلی مسکویه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(فیلسوف اخلاقی)، عیسی بن زرعه (از خواص تلامذه او و تکمیلکننده تعلیمات الهیاتی وی)، ابن خمار (که تعالیم منطقی یحیی را به نسلهای بعد منتقل کرد) و ابو علی بن سمح.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* نسخهبرداری از کتاب: یحیی بن عدی به دلیل نیاز مالی، به حرفه نسخهبرداری نیز اشتغال داشت. او با دست خود نسخههای متعددی از کتابها را کتابت میکرد و آنها را به فروش میرساند. مشهور است که او دو نسخه کامل از تفسیر طبری را با دست خود نوشت و به پادشاهان سرزمینهای دوردست فرستاد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil" /><ref name="nahar" /> این فعالیت، علاوه بر تأمین معاش، به حفظ و اشاعه متون علمی نیز کمک شایانی کرد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* نسخهبرداری از کتاب: یحیی بن عدی به دلیل نیاز مالی، به حرفه نسخهبرداری نیز اشتغال داشت. او با دست خود نسخههای متعددی از کتابها را کتابت میکرد و آنها را به فروش میرساند. مشهور است که او دو نسخه کامل از تفسیر طبری را با دست خود نوشت و به پادشاهان سرزمینهای دوردست فرستاد.<ref name="marefa" /><ref name="historyofphil" /><ref name="nahar" /> این فعالیت، علاوه بر تأمین معاش، به حفظ و اشاعه متون علمی نیز کمک شایانی کرد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وفات==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وفات==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی در سال ۹۷۴ میلادی (۳۶۴ هجری قمری) در سن ۸۱ سالگی در بغداد درگذشت و در گورستان کلیسای قدیس توما در این شهر به خاک سپرده شد.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /> بنا به روایت ابن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابی اصیبعه، </del>او در بستر مرگ وصیت کرد تا این دو بیت بر سنگ قبرش نوشته شود:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی در سال ۹۷۴ میلادی (۳۶۴ هجری قمری) در سن ۸۱ سالگی در بغداد درگذشت و در گورستان کلیسای قدیس توما در این شهر به خاک سپرده شد.<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /> بنا به روایت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ابن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابیاصیبعه، احمد بن قاسم|ابن ابیاصیبعه]]، </ins>او در بستر مرگ وصیت کرد تا این دو بیت بر سنگ قبرش نوشته شود:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شعر}}'''{{ب|رُبَّ مَيْتٍ قد صار بالعلم حَيَّـا|ومُبَقّى قـد مات جهلًا وعَيَّا}}'''</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{شعر}}'''{{ب|رُبَّ مَيْتٍ قد صار بالعلم حَيَّـا|ومُبَقّى قـد مات جهلًا وعَيَّا}}'''</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{ب|فاقتنوا العلم، كي تنالوا خلودًا|لا تَعُدّوا الحياة في الجهل شيَّا}}{{پایان شعر}}<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{ب|فاقتنوا العلم، كي تنالوا خلودًا|لا تَعُدّوا الحياة في الجهل شيَّا}}{{پایان شعر}}<ref name="marefa" /><ref name="arabsy" /><ref name="historyofphil" /><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ترجمه:</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ترجمه:</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>چه بسیار مردهای که با دانش، جانی دوباره یافت و چه بسیار زندهای که در بندِ جهل و ناتوانی مُرد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>چه بسیار مردهای که با دانش، جانی دوباره یافت و چه بسیار زندهای که در بندِ جهل و ناتوانی مُرد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس دانش بیندوزید تا به جاودانگی برسید، و زندگی در سایه نادانی را هیچ مپندارید.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پس دانش بیندوزید تا به جاودانگی برسید، و زندگی در سایه نادانی را هیچ مپندارید.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l71">خط ۷۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۰:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی میراث مکتوب عظیمی از خود بر جای گذاشته است. فهرست جامعی از آثار او توسط جرهارد اندرس تهیه شده که تعداد آنها را ۱۴۲ اثر اعم از تألیف، ترجمه، رساله و مقاله برآورد کرده است.<ref name="marefa" /><ref name="cgie">[https://www.cgie.org.ir/popup/fa/system/contentprint/141608 انتشار آثار فلسفی مفقود فرض شده «یحیی بن عدی» - مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی]</ref> موضوعات این آثار بسیار گسترده و شامل حوزههای زیر است:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یحیی بن عدی میراث مکتوب عظیمی از خود بر جای گذاشته است. فهرست جامعی از آثار او توسط جرهارد اندرس تهیه شده که تعداد آنها را ۱۴۲ اثر اعم از تألیف، ترجمه، رساله و مقاله برآورد کرده است.<ref name="marefa" /><ref name="cgie">[https://www.cgie.org.ir/popup/fa/system/contentprint/141608 انتشار آثار فلسفی مفقود فرض شده «یحیی بن عدی» - مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی]</ref> موضوعات این آثار بسیار گسترده و شامل حوزههای زیر است:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمههای فلسفی: شامل ترجمه آثار افلاطون (نوامیس، طیماوس)، ارسطو (قاطیغوریاس، طوبیقا، سوفسطیقا، نفس، مابعدالطبیعه) و مفسران یونانی مانند اسکندر افرودیسی، ثامسطیوس و المپیدوروس. بسیاری از این ترجمهها مفقود شدهاند.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ترجمههای فلسفی: شامل ترجمه آثار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>افلاطون<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(نوامیس، طیماوس)، ارسطو (قاطیغوریاس، طوبیقا، سوفسطیقا، نفس، مابعدالطبیعه) و مفسران یونانی مانند اسکندر افرودیسی، ثامسطیوس و المپیدوروس. بسیاری از این ترجمهها مفقود شدهاند.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* تفاسیر بر ارسطو و مفسران او: شامل تفسیر بر منطق ارسطو، کتاب العباره، آنالوطیقا، ایساغوجی، سماع طبیعی و مابعدالطبیعه. برخی از این تفاسیر به صورت کامل یا جزئی به چاپ رسیدهاند.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* تفاسیر بر ارسطو و مفسران او: شامل تفسیر بر منطق ارسطو، کتاب العباره، آنالوطیقا، ایساغوجی، سماع طبیعی و مابعدالطبیعه. برخی از این تفاسیر به صورت کامل یا جزئی به چاپ رسیدهاند.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات در منطق: آثاری چون مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی (که به چاپ رسیده) و مقالاتی در باب مباحث چهارگانه و پنجگانه.<ref name="marefa" /></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* مقالات در منطق: آثاری چون مقاله در تبیین فصل بین صناعی المنطق الفلسفی و النحو العربی (که به چاپ رسیده) و مقالاتی در باب مباحث چهارگانه و پنجگانه.<ref name="marefa" /></div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828652:rev-828661 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%DB%8C%E2%80%8D%D8%AD%E2%80%8D%DB%8C%E2%80%8D%DB%8C_%D8%A8%E2%80%8D%D9%86%E2%80%8C_%D8%B9%E2%80%8D%D8%AF%DB%8C&diff=828652&oldid=prevHbaghizadeh در ۳۰ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۲۲:۱۵2026-06-30T22:15:34Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۱:۴۵</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{در دست ویرایش ۲|ماه=[[تیر]]|روز=[[10]]|سال=[[1405]]|کاربر = کاربر:Hbaghizadeh}}</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{جعبه اطلاعات زندگینامه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{جعبه اطلاعات زندگینامه</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان = '''یحیی بن عدی'''</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان = '''یحیی بن عدی'''</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-828651:rev-828652 -->
</table>Hbaghizadeh