گنجینه دانشمندان - تاریخچهٔ نسخه‌ها

A-esmaili: جایگزینی متن - '.↵==انگیزه نگارش==' به '. ==انگیزه نگارش=='

2023-01-28T09:00:33Z

جایگزینی متن - '.↵==انگیزه نگارش==' به '. ==انگیزه نگارش=='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۳۰
خط ۳۴:		خط ۳۴:

	'''گنجینه دانشمندان''' اثر [[شریف رازی، محمد\|محمد شریف رازی]] (۱۳۰۱-۱۳۷۹ش)، کتابی است در شرح حال دانشمندان شیعه که علاوه بر آن، تاریخ برخی شهرها، کتابخانه‌ها، مدارس علمیه ایران و زندگانی حضرت معصومه(س) را نیز دربر دارد.		'''گنجینه دانشمندان''' اثر [[شریف رازی، محمد\|محمد شریف رازی]] (۱۳۰۱-۱۳۷۹ش)، کتابی است در شرح حال دانشمندان شیعه که علاوه بر آن، تاریخ برخی شهرها، کتابخانه‌ها، مدارس علمیه ایران و زندگانی حضرت معصومه(س) را نیز دربر دارد.

	==انگیزه نگارش==		==انگیزه نگارش==
	نویسنده در مقدمه کتاب، از اثر دیگر خود به نام «[[آثار الحجة]]» یا «[[آثار الحجة\|دایرةالمعارف حوزه علمیه قم]]» (در تاریخ حوزه علمیه قم در دو جلد) نام برده و می‌گوید آن کتاب مدرک بسیاری از کتب رجال، تراجم و مصنفات عصر حاضر مانند «[[الذريعة إلی تصانيف الشيعة\|الذریعة]]» و «[[طبقات أعلام الشيعة و هو نقباء البشر في القرن الرابع عشر (دار المرتضی)\|نقباء البشر]]» است و چون نسخه آن کمیاب شد و چاپ جدید آن موانع و محذوراتی داشت کتاب حاضر را تألیف نمود<ref>مقدمه، ج1، ص4</ref>.		نویسنده در مقدمه کتاب، از اثر دیگر خود به نام «[[آثار الحجة]]» یا «[[آثار الحجة\|دایرةالمعارف حوزه علمیه قم]]» (در تاریخ حوزه علمیه قم در دو جلد) نام برده و می‌گوید آن کتاب مدرک بسیاری از کتب رجال، تراجم و مصنفات عصر حاضر مانند «[[الذريعة إلی تصانيف الشيعة\|الذریعة]]» و «[[طبقات أعلام الشيعة و هو نقباء البشر في القرن الرابع عشر (دار المرتضی)\|نقباء البشر]]» است و چون نسخه آن کمیاب شد و چاپ جدید آن موانع و محذوراتی داشت کتاب حاضر را تألیف نمود<ref>مقدمه، ج1، ص4</ref>.

Hbaghizadeh: جایگزینی متن - 'سرگذشت نامه' به 'سرگذشت‌نامه '

2022-12-30T05:27:21Z

جایگزینی متن - 'سرگذشت نامه' به 'سرگذشت‌نامه '

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۵۷
خط ۹:		خط ۹:
	\| زبان = فارسی		\| زبان = فارسی
	\| کد کنگره =‏‎‏/‎‏ش‎‏4‎‏گ‎‏9‎‏ ‎‏1370 / 55/2 BP		\| کد کنگره =‏‎‏/‎‏ش‎‏4‎‏گ‎‏9‎‏ ‎‏1370 / 55/2 BP
	\| موضوع = شيعه - ~~سرگذشت نامه~~		\| موضوع = شيعه - سرگذشت‌نامه

	مجتهدان و علما - ايران - ~~سرگذشت نامه~~		مجتهدان و علما - ايران - سرگذشت‌نامه

	حوزه‎‌‌هاي علميه		حوزه‎‌‌هاي علميه

Hbaghizadeh@noornet.net: جایگزینی متن - 'ه‎ها' به 'ه‎‌‌ها'

2022-10-15T05:59:50Z

جایگزینی متن - 'ه‎ها' به 'ه‎‌‌ها'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۲۹
خط ۱۳:		خط ۱۳:
	مجتهدان و علما - ايران - سرگذشت نامه		مجتهدان و علما - ايران - سرگذشت نامه

	~~حوزه‎هاي~~ علميه		حوزه‎‌‌هاي علميه

	مسجدها		مسجدها

Hbaghizadeh@noornet.net: جایگزینی متن - 'فارسي ' به 'فارسی'

2022-07-05T06:43:41Z

جایگزینی متن - 'فارسي ' به 'فارسی'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۳
خط ۷:		خط ۷:
	[[شریف رازی، محمد]] (نویسنده)		[[شریف رازی، محمد]] (نویسنده)
	\|زبان		\|زبان
	\| زبان = ~~فارسي~~		\| زبان = فارسی
	\| کد کنگره =‏‎‏/‎‏ش‎‏4‎‏گ‎‏9‎‏ ‎‏1370 / 55/2 BP		\| کد کنگره =‏‎‏/‎‏ش‎‏4‎‏گ‎‏9‎‏ ‎‏1370 / 55/2 BP
	\| موضوع = شيعه - سرگذشت نامه		\| موضوع = شيعه - سرگذشت نامه
خط ۲۶:		خط ۲۶:
	\| شابک =		\| شابک =
	\| تعداد جلد =9		\| تعداد جلد =9
	\| کتابخانۀ دیجیتال نور =		\| کتابخانۀ دیجیتال نور =11445
	\| کتابخوان همراه نور =		\| کتابخوان همراه نور =
	\| کد پدیدآور =04076		\| کد پدیدآور =04076

Hbaghizadeh@noornet.net در ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۷:۲۷

2021-12-26T07:27:23Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۰:۵۷
خط ۴۷:		خط ۴۷:
	در دیباچه، به موضوع کتاب و نحوه چینش مطالب، اشاره شده است<ref>دیباچه، ج1، ص2- 5</ref>.		در دیباچه، به موضوع کتاب و نحوه چینش مطالب، اشاره شده است<ref>دیباچه، ج1، ص2- 5</ref>.

	در مقدمه نخست به تاریخ اجمالی قم<ref>متن کتاب، همان، ص6</ref> و مرکزیت آن برای تشیع<ref>همان، ص8</ref>، زندگانی حضرت معصومه(س)، ورود ایشان به قم و فضیلت آن‌حضرت<ref>همان، ص12</ref>، مدارس علمیه قم مانند: فیضیه<ref>همان، ص40</ref>، دارالشفاء<ref>همان، ص43</ref>، حجتیه<ref>همان</ref>، رضویه یا مأموریه<ref>همان، ص49</ref>، و محدثین، رجال و دانشمندان قم که از بدو مدنیت تا آمدن آیت‌الله حائری را شامل شده و بیش از ۱۲۰ تن می‌باشند و دانشمندانی که قبل از تأسیس حوزه علمیه قم تا عصر معصومین(ع) در این شهر بوده‌اند، پرداخته شده است<ref>همان، ص63- 153</ref>.		در مقدمه نخست به تاریخ اجمالی قم<ref>متن کتاب، همان، ص6</ref> و مرکزیت آن برای تشیع<ref>همان، ص8</ref>، زندگانی حضرت معصومه(س)، ورود ایشان به قم و فضیلت آن‌حضرت<ref>همان، ص12</ref>، مدارس علمیه قم مانند: فیضیه<ref>همان، ص40</ref>، دارالشفاء<ref>همان، ص43</ref>، حجتیه<ref>همان</ref>، رضویه یا مأموریه<ref>همان، ص49</ref>، و محدثین، رجال و دانشمندان قم که از بدو مدنیت تا آمدن [[حائری یزدی، عبدالکریم\|آیت‌الله حائری]] را شامل شده و بیش از ۱۲۰ تن می‌باشند و دانشمندانی که قبل از تأسیس حوزه علمیه قم تا عصر معصومین(ع) در این شهر بوده‌اند، پرداخته شده است<ref>همان، ص63- 153</ref>.

	در مقدمه دوم، علوم رایج در حوزه‌های علمیه<ref>همان، ص154</ref>، مانند علم صرف<ref>همان، ص158</ref>، نحو<ref>همان، ص159</ref>، منطق<ref>همان، ص162</ref>، معانی بیان و بدیع<ref>همان</ref>، اصول<ref>همان، ص164</ref>، فقه <ref>همان، ص167</ref>، کلام و اصول عقاید<ref>همان، ص177</ref>، تفسیر<ref>همان، ص178</ref>، درایه و رجال<ref>همان، ص180</ref>، اخلاق<ref>همان، ص187</ref> و حتی علم هیئت، نجوم و ریاضی<ref>همان، ص195</ref> و کتابخانه‌ها و قرائت‌خانه‌های حوزه‌های علمیه مانند: کتابخانه مدرسه فیضیه<ref>همان، ص203</ref>، مسجد اعظم<ref>همان، ص206</ref>، مدرسه حجتیه<ref>همان، ص210</ref>، آستانه مقدسه<ref>همان</ref>، آیت‌الله مرعشی نجفی<ref>همان، ص211</ref> و کتابخانه دارالتبلیغ اسلامی قم<ref>همان، ص215</ref> را معرفی می‌کند.		در مقدمه دوم، علوم رایج در حوزه‌های علمیه<ref>همان، ص154</ref>، مانند علم صرف<ref>همان، ص158</ref>، نحو<ref>همان، ص159</ref>، منطق<ref>همان، ص162</ref>، معانی بیان و بدیع<ref>همان</ref>، اصول<ref>همان، ص164</ref>، فقه <ref>همان، ص167</ref>، کلام و اصول عقاید<ref>همان، ص177</ref>، تفسیر<ref>همان، ص178</ref>، درایه و رجال<ref>همان، ص180</ref>، اخلاق<ref>همان، ص187</ref> و حتی علم هیئت، نجوم و ریاضی<ref>همان، ص195</ref> و کتابخانه‌ها و قرائت‌خانه‌های حوزه‌های علمیه مانند: کتابخانه مدرسه فیضیه<ref>همان، ص203</ref>، مسجد اعظم<ref>همان، ص206</ref>، مدرسه حجتیه<ref>همان، ص210</ref>، آستانه مقدسه<ref>همان</ref>، آیت‌الله مرعشی نجفی<ref>همان، ص211</ref> و کتابخانه دارالتبلیغ اسلامی قم<ref>همان، ص215</ref> را معرفی می‌کند.

Hbaghizadeh@noornet.net در ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۷:۲۵

2021-12-26T07:25:54Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۰:۵۵
خط ۹۹:		خط ۹۹:
	# مقدمه و متن کتاب.		# مقدمه و متن کتاب.
	# شریف رازی، محمد، «کرامات صالحین»، قم، مؤسسه نشر و مطبوعات حاذق، 1374ش.		# شریف رازی، محمد، «کرامات صالحین»، قم، مؤسسه نشر و مطبوعات حاذق، 1374ش.
	# تبریزی، قاسم، «اسنادی درباره کتاب گنجینه دانشمندان نوشته حجت‌الاسلام والمسلمین محمد شریف رازی به روایت اسناد ساواک»، پایگاه مجلات تخصصی نور، نشریه پیام بهارستان، پاییز 1390، دوره دوم، سال چهارم- شماره 13، ص 1046 تا ~~1068، به آدرس اینترنتی:~~		#[[:noormags:1028021\| تبریزی، قاسم، «اسنادی درباره کتاب گنجینه دانشمندان نوشته حجت‌الاسلام والمسلمین محمد شریف رازی به روایت اسناد ساواک»، پایگاه مجلات تخصصی نور، نشریه پیام بهارستان، پاییز 1390، دوره دوم، سال چهارم- شماره 13، ص 1046 تا 1068]]

	~~www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1028021~~


خط ۱۰۹:		خط ۱۰۸:

	[[رده:کتاب‌شناسی]]		[[رده:کتاب‌شناسی]]
	[[رده:~~مقالات جدید~~]]		[[رده:اسلام، عرفان، غیره]]
			[[رده:سرگذشت‌نامه‌ها]]
			[[رده:سرگذشت‌‌نامه‌های فردی]]
			[[رده:علما و ائمه]]
			[[رده:دی (1400)]]

Hbaghizadeh@noornet.net در ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۷:۲۳

2021-12-26T07:23:30Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۰:۵۳
خط ۵۸:		خط ۵۸:
	بخش سوم، از ریاست [[بروجردی، سید حسین\|آیت‌الله بروجردی]] تا درگذشت ایشان را دربردارد<ref>همان، ص344- 352</ref>.		بخش سوم، از ریاست [[بروجردی، سید حسین\|آیت‌الله بروجردی]] تا درگذشت ایشان را دربردارد<ref>همان، ص344- 352</ref>.

	بخش چهارم، از درگذشت آیت‌الله بروجردی تا زمان نگارش کتاب و ترجمه برخی از علماء مانند سید کاظم شریعتمداری و سید محمدرضا گلپایگانی و مرعشی نجفی و فهرست تألیفات و آثار علمی چاپی و خطی حوزه علمیه قم و مؤسسات دینی وابسته به آن را شامل شده است<ref>همان، ج2، ص3- 330</ref>.		بخش چهارم، از درگذشت [[بروجردی، سید حسین\|آیت‌الله بروجردی]] تا زمان نگارش کتاب و ترجمه برخی از علماء مانند [[شریعتمداری، سید محمدکاظم\|سید کاظم شریعتمداری]] و [[گلپایگانی، سید محمدرضا\|سید محمدرضا گلپایگانی]] و [[مرعشی، سید شهاب‌الدین\|مرعشی نجفی]] و فهرست تألیفات و آثار علمی چاپی و خطی حوزه علمیه قم و مؤسسات دینی وابسته به آن را شامل شده است<ref>همان، ج2، ص3- 330</ref>.

	بخش پنجم به معرفی خطیبان حوزه علمیه که در قم، تهران و شهرهای دیگر ایران به تبلیغ، خطابه و وعظ مشغول بوده‌اند، اختصاص یافته است<ref>همان، ص333- 447</ref>.		بخش پنجم به معرفی خطیبان حوزه علمیه که در قم، تهران و شهرهای دیگر ایران به تبلیغ، خطابه و وعظ مشغول بوده‌اند، اختصاص یافته است<ref>همان، ص333- 447</ref>.
خط ۶۵:		خط ۶۵:

	===مجلدات===		===مجلدات===
	# اول: بیوگرافی و ترجمه محدثان از عصر امام صادق(ع) تا ~~آیت الله بروجردی؛~~		# اول: بیوگرافی و ترجمه محدثان از عصر [[امام جعفر صادق علیه‌السلام\|امام صادق(ع)]] تا [[بروجردی، سید حسین\|آیت‌الله بروجردی]]؛
	# دوم: بیوگرافی مراجع تقلید، مدرسان حوزه علمیه و خطبای مشهور معاصر با نویسنده؛		# دوم: بیوگرافی مراجع تقلید، مدرسان حوزه علمیه و خطبای مشهور معاصر با نویسنده؛
	# سوم: دانشمندان و روحانیون شهرهای ایران به ترتیب الفبا از آبادان تا تویسرکان؛		# سوم: دانشمندان و روحانیون شهرهای ایران به ترتیب الفبا از آبادان تا تویسرکان؛
خط ۸۲:		خط ۸۲:

	===مراحل نگارش===		===مراحل نگارش===
	نگارش کتاب از سال ۱۳۹۱ق آغاز شد و در سال ۱۳۹۵ق، تألیف ۷ جلد آن به پایان رسید و منتشر شد. انتشار این کتاب، حساسیت ساواک را در پی داشت. آنچه سبب این حساسیت شد، تعابیر نویسنده نسبت به امام خمینی(ره) بود. مؤلف در کتاب با نام‌های مستعار از امام خمینی(ره) و شخصیت‌های دیگری که زندان و تبعید بوده‌اند، نام برده است<ref>قاسم، تبریزی، ص1040</ref>. وی در ابتدای جلد هشتم، از نحوه برخورد ساواک با خود و سخت‌گیری‌های آنها در چاپ کتاب سخن گفته است. وی در این مقدمه به خسارت‌های مادی و معنوی که در این زمینه متحمل شده است اشاره کرده و از حذف نام امام خمینی(ره) و شرح حال امام موسی صدر توسط آنان سخن گفته است. او همچنین در مقدمه این جلد، رضاخان و محمدرضا پهلوی را به حاکمان بنی امیه و بنی عباس تشبیه کرده است و بسیاری از کارهای آنها مانند: شهادت روحانیان شیعه و واقعه کشف حجاب را یادآور شده و علت تأخیر در چاپ و نشر جلد هشتم را حاکم نبودن فضای آزاد در نوشتن و گفتن حقائق ذکر کرده است<ref>مقدمه، ج8، ص5</ref>.		نگارش کتاب از سال ۱۳۹۱ق آغاز شد و در سال ۱۳۹۵ق، تألیف ۷ جلد آن به پایان رسید و منتشر شد. انتشار این کتاب، حساسیت ساواک را در پی داشت. آنچه سبب این حساسیت شد، تعابیر نویسنده نسبت به [[موسوی خمینی، سید روح‌الله\|امام خمینی(ره)]] بود. مؤلف در کتاب با نام‌های مستعار از [[موسوی خمینی، سید روح‌الله\|امام خمینی(ره)]] و شخصیت‌های دیگری که زندان و تبعید بوده‌اند، نام برده است<ref>قاسم، تبریزی، ص1040</ref>. وی در ابتدای جلد هشتم، از نحوه برخورد ساواک با خود و سخت‌گیری‌های آنها در چاپ کتاب سخن گفته است. وی در این مقدمه به خسارت‌های مادی و معنوی که در این زمینه متحمل شده است اشاره کرده و از حذف نام [[موسوی خمینی، سید روح‌الله\|امام خمینی(ره)]] و شرح حال امام موسی صدر توسط آنان سخن گفته است. او همچنین در مقدمه این جلد، رضاخان و محمدرضا پهلوی را به حاکمان بنی امیه و بنی عباس تشبیه کرده است و بسیاری از کارهای آنها مانند: شهادت روحانیان شیعه و واقعه کشف حجاب را یادآور شده و علت تأخیر در چاپ و نشر جلد هشتم را حاکم نبودن فضای آزاد در نوشتن و گفتن حقائق ذکر کرده است<ref>مقدمه، ج8، ص5</ref>.

	در مقدمه جلد نهم نیز بیان می‌دارد بعد از گذشت بیش از بیست سال از تکمیل کتاب گنجینه دانشمندان، زندگی‌نامه برخی علماء را که تکمیل‌کننده جلدهای سابق است، در این جلد اضافه می‌کند<ref>همان، ج9، ص9</ref>.		در مقدمه جلد نهم نیز بیان می‌دارد بعد از گذشت بیش از بیست سال از تکمیل کتاب گنجینه دانشمندان، زندگی‌نامه برخی علماء را که تکمیل‌کننده جلدهای سابق است، در این جلد اضافه می‌کند<ref>همان، ج9، ص9</ref>.

Hbaghizadeh@noornet.net در ‏۲۵ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۲۱:۵۴

2021-12-25T21:54:21Z

Yqorbani@noornet.net: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR11445J1.jpg | عنوان =گنجینه دانشمندان | عنوان‌های دیگ...» ایجاد کرد

2021-12-25T07:24:40Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR11445J1.jpg | عنوان =گنجینه دانشمندان | عنوان‌های دیگ...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{جعبه اطلاعات کتاب
| تصویر =NUR11445J1.jpg
| عنوان =گنجینه دانشمندان
| عنوان‌های دیگر =
|پدیدآورندگان
| پدیدآوران =
[[شریف رازی، محمد]] (نویسنده)
|زبان
| زبان = فارسي
| کد کنگره =‏‎‏/‎‏ش‎‏4‎‏گ‎‏9‎‏ ‎‏1370 / 55/2 BP
| موضوع = شيعه - سرگذشت نامه

مجتهدان و علما - ايران - سرگذشت نامه

حوزه‎هاي علميه

مسجدها

|ناشر
| ناشر =کتابفروشي اسلاميه
| مکان نشر =ايران - تهران
| سال نشر =1370-1352ش.

| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE11445AUTOMATIONCODE
| چاپ =چاپ اول
| شابک =
| تعداد جلد =9
| کتابخانۀ دیجیتال نور =
| کتابخوان همراه نور =
| کد پدیدآور =04076
| پس از =
| پیش از =
}}

'''گنجینه دانشمندان''' اثر محمد شریف رازی (۱۳۰۱-۱۳۷۹ش)، کتابی است در شرح حال دانشمندان شیعه که علاوه بر آن، تاریخ برخی شهرها، کتابخانه‌ها، مدارس علمیه ایران و زندگانی حضرت معصومه(س) را نیز دربر دارد.
==انگیزه نگارش==
نویسنده در مقدمه کتاب، از اثر دیگر خود به نام «آثارالحجة» یا «دایرةالمعارف حوزه علمیه قم» (در تاریخ حوزه علمیه قم در دو جلد) نام برده و می‌گوید آن کتاب مدرک بسیاری از کتب رجال، تراجم و مصنفات عصر حاضر مانند «الذریعة» و «نقباء البشر» است و چون نسخه آن کمیاب شد و چاپ جدید آن موانع و محذوراتی داشت کتاب حاضر را تألیف نمود<ref>مقدمه، ج1، ص4</ref>.

==ساختار==
کتاب با مقدمه مؤلف آغاز و مطالب در یک دیباچه، دو مقدمه، شش بخش و یک خاتمه، در نه جلد، تنظیم شده است.

نویسنده در دیباچه از تنظیم مطالب در سه مقدمه سخن گفته ولی هنگام چینش مطالب دو مقدمه مطرح کرده است و خاتمه، حدود نیمی از حجم کتاب را در بردارد.

بخش عمده کتاب در دوره پهلوی در ایران نگاشته شد و از آنجا که نویسنده در آن از امام خمینی(ره) و دیگران نام برده بود، انتشار آن حساسیت ساواک را در پی داشت و منجر به حذف نام امام خمینی(ره) و شرح حال امام موسی صدر از آن گردید. نویسنده پس از انقلاب اسلامی ایران دو جلد به آن افزود و در این دو جلد، به شرح حال امام خمینی(ره) و علمای دیگر پرداخت. نویسنده در نگارش کتاب، به هیچ منبعی اشاره نکرده است.

==گزارش محتوا==
در دیباچه، به موضوع کتاب و نحوه چینش مطالب، اشاره شده است<ref>دیباچه، ج1، ص2- 5</ref>.

در مقدمه نخست به تاریخ اجمالی قم<ref>متن کتاب، همان، ص6</ref> و مرکزیت آن برای تشیع<ref>همان، ص8</ref>، زندگانی حضرت معصومه(س)، ورود ایشان به قم و فضیلت آن‌حضرت<ref>همان، ص12</ref>، مدارس علمیه قم مانند: فیضیه<ref>همان، ص40</ref>، دارالشفاء<ref>همان، ص43</ref>، حجتیه<ref>همان</ref>، رضویه یا مأموریه<ref>همان، ص49</ref>، و محدثین، رجال و دانشمندان قم که از بدو مدنیت تا آمدن آیت‌الله حائری را شامل شده و بیش از ۱۲۰ تن می‌باشند و دانشمندانی که قبل از تأسیس حوزه علمیه قم تا عصر معصومین(ع) در این شهر بوده‌اند، پرداخته شده است<ref>همان، ص63- 153</ref>.

در مقدمه دوم، علوم رایج در حوزه‌های علمیه<ref>همان، ص154</ref>، مانند علم صرف<ref>همان، ص158</ref>، نحو<ref>همان، ص159</ref>، منطق<ref>همان، ص162</ref>، معانی بیان و بدیع<ref>همان</ref>، اصول<ref>همان، ص164</ref>، فقه <ref>همان، ص167</ref>، کلام و اصول عقاید<ref>همان، ص177</ref>، تفسیر<ref>همان، ص178</ref>، درایه و رجال<ref>همان، ص180</ref>، اخلاق<ref>همان، ص187</ref> و حتی علم هیئت، نجوم و ریاضی<ref>همان، ص195</ref> و کتابخانه‌ها و قرائت‌خانه‌های حوزه‌های علمیه مانند: کتابخانه مدرسه فیضیه<ref>همان، ص203</ref>، مسجد اعظم<ref>همان، ص206</ref>، مدرسه حجتیه<ref>همان، ص210</ref>، آستانه مقدسه<ref>همان</ref>، آیت‌الله مرعشی نجفی<ref>همان، ص211</ref> و کتابخانه دارالتبلیغ اسلامی قم<ref>همان، ص215</ref> را معرفی می‌کند.

===بخش‌های کتاب===
بخش اول، در شرح حال شیخ عبدالکریم حائری، شاگردانش و تأسیس حوزه علمیه قم می‌باشد<ref>همان، ص283- 304</ref>.

بخش دوم، تاریخ حوزه علمیه از درگذشت شیخ عبدالکریم حائری تا ورود آیت‌الله بروجردی و شرح حال سید محمد حجت، سید محمد تقی خوانساری و سید صدرالدین صدر را در خود جای داده است<ref>همان، ص305- 343</ref>.

بخش سوم، از ریاست آیت‌الله بروجردی تا درگذشت ایشان را دربردارد<ref>همان، ص344- 352</ref>.

بخش چهارم، از درگذشت آیت‌الله بروجردی تا زمان نگارش کتاب و ترجمه برخی از علماء مانند سید کاظم شریعتمداری و سید محمد رضا گلپایگانی و مرعشی نجفی و فهرست تألیفات و آثار علمی چاپی و خطی حوزه علمیه قم و مؤسسات دینی وابسته به آن را شامل شده است<ref>همان، ج2، ص3- 330</ref>.

بخش پنجم به معرفی خطیبان حوزه علمیه که در قم، تهران و شهرهای دیگر ایران به تبلیغ، خطابه و وعظ مشغول بوده‌اند، اختصاص یافته است<ref>همان، ص333- 447</ref>.

بخش ششم، فهرستی است از آثار علمی و تألیفات چاپی و خطی حوزه و خاتمه، شرح حال علماء و دانشمندانی که از حوزه علمیه قم برخاسته‌اند و در شهرهای ایران فعالیت دینی می‌کردند را به ترتیب حروف الفبا، از آبادان تا یزد را شامل شده است<ref>همان، جلد 3 به بعد</ref>.

===مجلدات===
# اول: بیوگرافی و ترجمه محدثان از عصر امام صادق(ع) تا آیت الله بروجردی؛
# دوم: بیوگرافی مراجع تقلید، مدرسان حوزه علمیه و خطبای مشهور معاصر با نویسنده؛
# سوم: دانشمندان و روحانیون شهرهای ایران به ترتیب الفبا از آبادان تا تویسرکان؛
# چهارم: تاریخ تهران و علمای آن؛
# پنجم: عالمان شهرها از حرف چ (چالوس) تا حرف ش(شیروان)؛
# ششم:عالمان شهرها از حرف ص(صحنه) تا حرف گ(گنبد کاووس)؛
# هفتم: تاریخ رهبران دینی شهرها از حرف لام(لار) تا حرف ی (یزد)؛
# هشتم؛ معرفی دانشمندانی است که شرح حالشان در مجلدات قبل از قلم افتاده یا به طور مختصر معرفی شده‌اند. شریف رازی در این جلد به زندگانی برخی پیامبران و امامان شیعه اشاره کرده است. وظایف شیعیان در دروان غیبت،، قیام جهانی حضرت مهدی(عج) و شرایط و صفات رئیس جمهوری، از دیگر مطالب جلد هشتم کتاب است.
# نهم: علمایی که در جلدهای قبلی کتاب، در طول حدود بیست سال پس از تکمیل جلدهای قبلی (1370ش) نگاشته نشده بودند یا آن علماء و اولادشان، زندگی‌نامه خود را به نویسنده نداده بودند.

===ویژگی‌های کتاب===
#برای معرفی شخصیت‌ها، کتابخانه‌ها، مدارس علمیه و حرم حضرت معصومه(ع) از تصاویر استفاده شده است<ref>ر.ک: همان، ج3- 344</ref>.
# هر بخش از کتاب، بر اساس حروف الفبا تنظیم شده است. در بخش خاتمه که به معرفی عالمان شهرهای ایران پرداخته شده، ابتدا شهرها بر اساس حروف الفبا و سپس عالمان آن شهر، الفبایی معرفی شده‌اند<ref>ر.ک: همان، ج7، ص35</ref>.
# در بخش معرفی عالمان شهرها، ابتدا اطلاعات مختصری از آن شهر ارائه شده است و پس از آن مساجد، بقعه‌ها، مدارس علمیه و مزارات شیعه نام برده شده و سپس دانشمندان آنجا معرفی گردیده است<ref>ر.ک: همان، ج3، ص274</ref>. نویسنده در شرح حال دانشمندان شهرها، به مسافرت‌های خود به آنجا<ref>همان، ص231</ref> و خاطرات خود از عالمان آن دیار<ref>همان، ص246</ref> نیز اشاره کرده است.
# نویسنده در نگارش احوال اندیشمندان و دیگر مطالب کتاب، به منبع و مأخذی اشاره نکرده است و در آن ارجاع هم نداده است.

===مراحل نگارش===
نگارش کتاب از سال ۱۳۹۱ق آغاز شد و در سال ۱۳۹۵ق، تألیف ۷ جلد آن به پایان رسید و منتشر شد. انتشار این کتاب، حساسیت ساواک را در پی داشت. آنچه سبب این حساسیت شد، تعابیر نویسنده نسبت به امام خمینی(ره) بود. مؤلف در کتاب با نام‌های مستعار از امام خمینی(ره) و شخصیت‌های دیگری که زندان و تبعید بوده‌اند، نام برده است<ref>قاسم، تبریزی، ص1040</ref>. وی در ابتدای جلد هشتم، از نحوه برخورد ساواک با خود و سخت‌گیری‌های آنها در چاپ کتاب سخن گفته است. وی در این مقدمه به خسارت‌های مادی و معنوی که در این زمینه متحمل شده است اشاره کرده و از حذف نام امام خمینی(ره) و شرح حال امام موسی صدر توسط آنان سخن گفته است. او همچنین در مقدمه این جلد، رضاخان و محمدرضا پهلوی را به حاکمان بنی امیه و بنی عباس تشبیه کرده است و بسیاری از کارهای آنها مانند: شهادت روحانیان شیعه و واقعه کشف حجاب را یادآور شده و علت تأخیر در چاپ و نشر جلد هشتم را حاکم نبودن فضای آزاد در نوشتن و گفتن حقائق ذکر کرده است<ref>مقدمه، ج8، ص5</ref>.

در مقدمه جلد نهم نیز بیان می‌دارد بعد از گذشت بیش از بیست سال از تکمیل کتاب گنجینه دانشمندان، زندگی‌نامه برخی علماء را که تکمیل‌کننده جلدهای سابق است، در این جلد اضافه می‌کند<ref>همان، ج9، ص9</ref>.

نویسنده در سرآغاز کتاب «کرامات الصالحین» خود، به این اثر و استفاده از آن در نگارش «کرامات الصالحین» اشاره کرده و از این مطلب، این نکته به دست می‌آید که این کتاب را پیش از «کرامات صالحین» نگاشته است<ref>شریف رازی، محمد، ص3</ref>.

==وضعیت کتاب==
هفت جلد از این مجموعه پیش از انقلاب اسلامی چاپ شد و جلد هشتم آن با نام «مستدرک گنجینه دانشمندان و کتاب انقلاب و شهادت پس از انقلاب، در اوایل انقلاب به چاپ رسید<ref>تبریزی، قاسم، ص1049</ref>. در سال ۱۳۷۰ش نیز جلد نهم به نام جلد دوم مستدرک گنجینه نوشته و به چاپ رسید<ref>مقدمه، ج9، ص10</ref>.

فهرست مطالب هر جلد، در انتهای همان جلد آمده و در پاورقی‌ها، به ذکر منابع<ref>ر.ک: پاورقی، ج1، ص259</ref> و توضیح مختصر برخی از مطالب متن، پرداخته شده است<ref>ر.ک: همان، ص249</ref>.

==پانویس ==
<references />

==منابع مقاله==
# مقدمه و متن کتاب.
# شریف رازی، محمد، «کرامات صالحین»، قم، مؤسسه نشر و مطبوعات حاذق، 1374ش.
# تبریزی، قاسم، «اسنادی درباره کتاب گنجینه دانشمندان نوشته حجت‌الاسلام والمسلمین محمد شریف رازی به روایت اسناد ساواک»، پایگاه مجلات تخصصی نور، نشریه پیام بهارستان، پاییز 1390، دوره دوم، سال چهارم- شماره 13، ص 1046 تا 1068، به آدرس اینترنتی:

www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1028021

==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}

[[رده:کتاب‌شناسی]]
[[رده:مقالات جدید]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۱:۲۴
خط ۳۳:		خط ۳۳:
	}}		}}

	'''گنجینه دانشمندان''' اثر محمد شریف رازی (۱۳۰۱-۱۳۷۹ش)، کتابی است در شرح حال دانشمندان شیعه که علاوه بر آن، تاریخ برخی شهرها، کتابخانه‌ها، مدارس علمیه ایران و زندگانی حضرت معصومه(س) را نیز دربر دارد.		'''گنجینه دانشمندان''' اثر [[شریف رازی، محمد\|محمد شریف رازی]] (۱۳۰۱-۱۳۷۹ش)، کتابی است در شرح حال دانشمندان شیعه که علاوه بر آن، تاریخ برخی شهرها، کتابخانه‌ها، مدارس علمیه ایران و زندگانی حضرت معصومه(س) را نیز دربر دارد.
	==انگیزه نگارش==		==انگیزه نگارش==
	نویسنده در مقدمه کتاب، از اثر دیگر خود به نام ~~«آثارالحجة»~~ یا ~~«دایرةالمعارف~~ حوزه علمیه ~~قم»~~ (در تاریخ حوزه علمیه قم در دو جلد) نام برده و می‌گوید آن کتاب مدرک بسیاری از کتب رجال، تراجم و مصنفات عصر حاضر مانند ~~«الذریعة»~~ و ~~«نقباء البشر»~~ است و چون نسخه آن کمیاب شد و چاپ جدید آن موانع و محذوراتی داشت کتاب حاضر را تألیف نمود<ref>مقدمه، ج1، ص4</ref>.		نویسنده در مقدمه کتاب، از اثر دیگر خود به نام «[[آثار الحجة]]» یا «[[آثار الحجة\|دایرةالمعارف حوزه علمیه قم]]» (در تاریخ حوزه علمیه قم در دو جلد) نام برده و می‌گوید آن کتاب مدرک بسیاری از کتب رجال، تراجم و مصنفات عصر حاضر مانند «[[الذريعة إلی تصانيف الشيعة\|الذریعة]]» و «[[طبقات أعلام الشيعة و هو نقباء البشر في القرن الرابع عشر (دار المرتضی)\|نقباء البشر]]» است و چون نسخه آن کمیاب شد و چاپ جدید آن موانع و محذوراتی داشت کتاب حاضر را تألیف نمود<ref>مقدمه، ج1، ص4</ref>.

	==ساختار==		==ساختار==
خط ۴۲:		خط ۴۲:
	نویسنده در دیباچه از تنظیم مطالب در سه مقدمه سخن گفته ولی هنگام چینش مطالب دو مقدمه مطرح کرده است و خاتمه، حدود نیمی از حجم کتاب را در بردارد.		نویسنده در دیباچه از تنظیم مطالب در سه مقدمه سخن گفته ولی هنگام چینش مطالب دو مقدمه مطرح کرده است و خاتمه، حدود نیمی از حجم کتاب را در بردارد.

	بخش عمده کتاب در دوره پهلوی در ایران نگاشته شد و از آنجا که نویسنده در آن از امام خمینی(ره) و دیگران نام برده بود، انتشار آن حساسیت ساواک را در پی داشت و منجر به حذف نام امام خمینی(ره) و شرح حال امام موسی صدر از آن گردید. نویسنده پس از انقلاب اسلامی ایران دو جلد به آن افزود و در این دو جلد، به شرح حال امام خمینی(ره) و علمای دیگر پرداخت. نویسنده در نگارش کتاب، به هیچ منبعی اشاره نکرده است.		بخش عمده کتاب در دوره پهلوی در ایران نگاشته شد و از آنجا که نویسنده در آن از [[موسوی خمینی، سید روح‌الله\|امام خمینی(ره)]] و دیگران نام برده بود، انتشار آن حساسیت ساواک را در پی داشت و منجر به حذف نام [[موسوی خمینی، سید روح‌الله\|امام خمینی(ره)]] و شرح حال [[امام موسی صدر]] از آن گردید. نویسنده پس از انقلاب اسلامی ایران دو جلد به آن افزود و در این دو جلد، به شرح حال [[موسوی خمینی، سید روح‌الله\|امام خمینی(ره)]] و علمای دیگر پرداخت. نویسنده در نگارش کتاب، به هیچ منبعی اشاره نکرده است.

	==گزارش محتوا==		==گزارش محتوا==
خط ۵۶:		خط ۵۶:
	بخش دوم، تاریخ حوزه علمیه از درگذشت شیخ عبدالکریم حائری تا ورود آیت‌الله بروجردی و شرح حال سید محمد حجت، سید محمد تقی خوانساری و سید صدرالدین صدر را در خود جای داده است<ref>همان، ص305- 343</ref>.		بخش دوم، تاریخ حوزه علمیه از درگذشت شیخ عبدالکریم حائری تا ورود آیت‌الله بروجردی و شرح حال سید محمد حجت، سید محمد تقی خوانساری و سید صدرالدین صدر را در خود جای داده است<ref>همان، ص305- 343</ref>.

	بخش سوم، از ریاست آیت‌الله بروجردی تا درگذشت ایشان را دربردارد<ref>همان، ص344- 352</ref>.		بخش سوم، از ریاست [[بروجردی، سید حسین\|آیت‌الله بروجردی]] تا درگذشت ایشان را دربردارد<ref>همان، ص344- 352</ref>.

	بخش چهارم، از درگذشت آیت‌الله بروجردی تا زمان نگارش کتاب و ترجمه برخی از علماء مانند سید کاظم شریعتمداری و سید ~~محمد رضا~~ گلپایگانی و مرعشی نجفی و فهرست تألیفات و آثار علمی چاپی و خطی حوزه علمیه قم و مؤسسات دینی وابسته به آن را شامل شده است<ref>همان، ج2، ص3- 330</ref>.		بخش چهارم، از درگذشت آیت‌الله بروجردی تا زمان نگارش کتاب و ترجمه برخی از علماء مانند سید کاظم شریعتمداری و سید محمدرضا گلپایگانی و مرعشی نجفی و فهرست تألیفات و آثار علمی چاپی و خطی حوزه علمیه قم و مؤسسات دینی وابسته به آن را شامل شده است<ref>همان، ج2، ص3- 330</ref>.

	بخش پنجم به معرفی خطیبان حوزه علمیه که در قم، تهران و شهرهای دیگر ایران به تبلیغ، خطابه و وعظ مشغول بوده‌اند، اختصاص یافته است<ref>همان، ص333- 447</ref>.		بخش پنجم به معرفی خطیبان حوزه علمیه که در قم، تهران و شهرهای دیگر ایران به تبلیغ، خطابه و وعظ مشغول بوده‌اند، اختصاص یافته است<ref>همان، ص333- 447</ref>.
خط ۷۲:		خط ۷۲:
	# ششم:عالمان شهرها از حرف ص(صحنه) تا حرف گ(گنبد کاووس)؛		# ششم:عالمان شهرها از حرف ص(صحنه) تا حرف گ(گنبد کاووس)؛
	# هفتم: تاریخ رهبران دینی شهرها از حرف لام(لار) تا حرف ی (یزد)؛		# هفتم: تاریخ رهبران دینی شهرها از حرف لام(لار) تا حرف ی (یزد)؛
	# هشتم؛ معرفی دانشمندانی است که شرح حالشان در مجلدات قبل از قلم افتاده یا به طور مختصر معرفی شده‌اند. شریف رازی در این جلد به زندگانی برخی پیامبران و امامان شیعه اشاره کرده است. وظایف شیعیان در دروان غیبت،، قیام جهانی حضرت مهدی(عج) و شرایط و صفات رئیس جمهوری، از دیگر مطالب جلد هشتم کتاب است.		# هشتم؛ معرفی دانشمندانی است که شرح حالشان در مجلدات قبل از قلم افتاده یا به طور مختصر معرفی شده‌اند. [[شریف رازی، محمد\|شریف رازی]] در این جلد به زندگانی برخی پیامبران و امامان شیعه اشاره کرده است. وظایف شیعیان در دروان غیبت،، قیام جهانی حضرت مهدی(عج) و شرایط و صفات رئیس جمهوری، از دیگر مطالب جلد هشتم کتاب است.
	# نهم: علمایی که در جلدهای قبلی کتاب، در طول حدود بیست سال پس از تکمیل جلدهای قبلی (1370ش) نگاشته نشده بودند یا آن علماء و اولادشان، زندگی‌نامه خود را به نویسنده نداده بودند.		# نهم: علمایی که در جلدهای قبلی کتاب، در طول حدود بیست سال پس از تکمیل جلدهای قبلی (1370ش) نگاشته نشده بودند یا آن علماء و اولادشان، زندگی‌نامه خود را به نویسنده نداده بودند.