نور البراهین - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Hbaghizadeh: جایگزینی متن - 'جزایری، سید نعمت‌الله' به 'جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله'

2025-07-15T11:36:59Z

جایگزینی متن - 'جزایری، سید نعمت‌الله' به 'جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۰۶
خط ۵:		خط ۵:
	\| پدیدآورندگان		\| پدیدآورندگان
	\| پدیدآوران =		\| پدیدآوران =
	[[جزایری، ~~سید~~ نعمت‌الله]] (نويسنده)		[[جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله]] (نويسنده)
	[[رجایی، مهدی]] (محقق)		[[رجایی، مهدی]] (محقق)
	\|زبان		\|زبان
خط ۲۵:		خط ۲۵:
	\| پیش از =		\| پیش از =
	}}		}}
	'''نور البراهين في بيان أخبار السّادة الطاهرين'''، اثر [[جزایری، ~~سید~~ نعمت‌الله\|سید نعمت‌الله موسوی جزایرى]] (1050-1112ق)، معروف به [[جزایری، ~~سید~~ نعمت‌الله\|سید جزایرى]]، فقیه‌، محدّث‌ و ادیب است که در شرح کتاب «[[التوحيد]]» [[ابن بابویه، ابوجعفر، محمد بن علی\|شیخ صدوق]] (381-305ق) در دو جلد نگاشته شده و سید مهدی رجایی، پژوهش این کتاب را انجام داده است.		'''نور البراهين في بيان أخبار السّادة الطاهرين'''، اثر [[جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله\|سید نعمت‌الله موسوی جزایرى]] (1050-1112ق)، معروف به [[جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله\|سید جزایرى]]، فقیه‌، محدّث‌ و ادیب است که در شرح کتاب «[[التوحيد]]» [[ابن بابویه، ابوجعفر، محمد بن علی\|شیخ صدوق]] (381-305ق) در دو جلد نگاشته شده و سید مهدی رجایی، پژوهش این کتاب را انجام داده است.

	[[جزایری، ~~سید~~ نعمت‌الله\|جزایری]]، باب به باب [[التوحيد\|کتاب صدوق]] را شرح نموده که عمده آن‌ها عبارتند از: ثواب موحدان و عارفان؛ توحید؛ خطبه‌هایی از معصومان(ع) در توحید و صفات الهی؛ معنای واحد، توحید و موحّد؛ رؤیت خداوند؛ صفات الهی؛ تفسیر آیاتی از قرآن درباره نام‌ها، صفات و افعال پروردگار؛ تحریف مصحف<ref>ر.ک: متن کتاب، ج1، ص552-549</ref>؛ معنای بَسمَلَه و برخی حروف قرآنی؛ ثنویّت، زندیق‌گری و الحاد؛ بزرگی و لطف الهی؛ مقدار مجزیِ شناخت خداوند؛ پیدایش هستی؛ معانی آیاتی چون «هُوَ الأوّلُ و الآخِر» و عرش الهی؛ بداء؛ استطاعت؛ ابتلا و اختیار انسان؛ نیک‌بختی و بدبختی بشر؛ جبر و تفویض؛ روزی؛ مکارم اخلاق؛ آجال؛ قضا و قدر؛ چشم‌خوردن؛ قیمت‌ها و گرانی کالا؛ سرنوشت کودکان مشرکان در سرای جاوید؛ شرک، گناه و بخشایش؛ ‏محدوده تکالیف انسان؛ مناظره‌های [[امام رضا علیه‌السلام\|امام رضا(ع)]] با اهل ادیان و پرهیز از جدال و مرا<ref>ر.ک: همان، ج2، ص524-521</ref>‏.		[[جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله\|جزایری]]، باب به باب [[التوحيد\|کتاب صدوق]] را شرح نموده که عمده آن‌ها عبارتند از: ثواب موحدان و عارفان؛ توحید؛ خطبه‌هایی از معصومان(ع) در توحید و صفات الهی؛ معنای واحد، توحید و موحّد؛ رؤیت خداوند؛ صفات الهی؛ تفسیر آیاتی از قرآن درباره نام‌ها، صفات و افعال پروردگار؛ تحریف مصحف<ref>ر.ک: متن کتاب، ج1، ص552-549</ref>؛ معنای بَسمَلَه و برخی حروف قرآنی؛ ثنویّت، زندیق‌گری و الحاد؛ بزرگی و لطف الهی؛ مقدار مجزیِ شناخت خداوند؛ پیدایش هستی؛ معانی آیاتی چون «هُوَ الأوّلُ و الآخِر» و عرش الهی؛ بداء؛ استطاعت؛ ابتلا و اختیار انسان؛ نیک‌بختی و بدبختی بشر؛ جبر و تفویض؛ روزی؛ مکارم اخلاق؛ آجال؛ قضا و قدر؛ چشم‌خوردن؛ قیمت‌ها و گرانی کالا؛ سرنوشت کودکان مشرکان در سرای جاوید؛ شرک، گناه و بخشایش؛ ‏محدوده تکالیف انسان؛ مناظره‌های [[امام رضا علیه‌السلام\|امام رضا(ع)]] با اهل ادیان و پرهیز از جدال و مرا<ref>ر.ک: همان، ج2، ص524-521</ref>‏.

	برخی این کتاب [[جزایری، ~~سید~~ نعمت‌الله\|جزایری]] را غیر از کتاب دیگر او، که «أنيس الوحيد في شرح التوحيد» یا «أنيس الفريد» نام دارد، انگاشته‌اند، اما محقق بر آن است که اینها عنوان‌هایی برای یک کتابند و همه عناوین، فصل‌ها، باب‌ها، عبارت‌ها و واژه‌هایِشان بدون افزوده‌ها یا کاستی‌هایی مانند همند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ج1، ص33</ref>.‏		برخی این کتاب [[جزایری، نعمت‌الله بن عبدالله\|جزایری]] را غیر از کتاب دیگر او، که «أنيس الوحيد في شرح التوحيد» یا «أنيس الفريد» نام دارد، انگاشته‌اند، اما محقق بر آن است که اینها عنوان‌هایی برای یک کتابند و همه عناوین، فصل‌ها، باب‌ها، عبارت‌ها و واژه‌هایِشان بدون افزوده‌ها یا کاستی‌هایی مانند همند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ج1، ص33</ref>.‏

	برخی بر کار پژوهش و تصحیح محقق، «[[رجایی، مهدی\|رجایی]]»، خورده گرفته‌اند؛ به اینکه او بایسته‌ها و لوازم تصحیح را رعایت نکرده است؛ گفته‌اند که اگر فن تصحیح متون، ارائه متن به‌گونه اصلی‌اش باشد تا واژه‌ها و معنایشان به قلم نویسنده نزدیک شود، [[رجایی، مهدی\|رجایی]] از این هدف دور مانده است. کاستی‌های کار او عبارتند از:		برخی بر کار پژوهش و تصحیح محقق، «[[رجایی، مهدی\|رجایی]]»، خورده گرفته‌اند؛ به اینکه او بایسته‌ها و لوازم تصحیح را رعایت نکرده است؛ گفته‌اند که اگر فن تصحیح متون، ارائه متن به‌گونه اصلی‌اش باشد تا واژه‌ها و معنایشان به قلم نویسنده نزدیک شود، [[رجایی، مهدی\|رجایی]] از این هدف دور مانده است. کاستی‌های کار او عبارتند از:

Hbaghizadeh: جایگزینی متن - 'رجایی، سید مهدی' به 'رجایی، مهدی'

2024-11-11T08:04:39Z

جایگزینی متن - 'رجایی، سید مهدی' به 'رجایی، مهدی'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۳۴
خط ۶:		خط ۶:
	\| پدیدآوران =		\| پدیدآوران =
	[[جزایری، سید نعمت‌الله]] (نويسنده)		[[جزایری، سید نعمت‌الله]] (نويسنده)
	[[رجایی، ~~سید~~ مهدی]] (محقق)		[[رجایی، مهدی]] (محقق)
	\|زبان		\|زبان
	\| زبان = عربی		\| زبان = عربی
خط ۳۱:		خط ۳۱:
	برخی این کتاب [[جزایری، سید نعمت‌الله\|جزایری]] را غیر از کتاب دیگر او، که «أنيس الوحيد في شرح التوحيد» یا «أنيس الفريد» نام دارد، انگاشته‌اند، اما محقق بر آن است که اینها عنوان‌هایی برای یک کتابند و همه عناوین، فصل‌ها، باب‌ها، عبارت‌ها و واژه‌هایِشان بدون افزوده‌ها یا کاستی‌هایی مانند همند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ج1، ص33</ref>.‏		برخی این کتاب [[جزایری، سید نعمت‌الله\|جزایری]] را غیر از کتاب دیگر او، که «أنيس الوحيد في شرح التوحيد» یا «أنيس الفريد» نام دارد، انگاشته‌اند، اما محقق بر آن است که اینها عنوان‌هایی برای یک کتابند و همه عناوین، فصل‌ها، باب‌ها، عبارت‌ها و واژه‌هایِشان بدون افزوده‌ها یا کاستی‌هایی مانند همند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ج1، ص33</ref>.‏

	برخی بر کار پژوهش و تصحیح محقق، «[[رجایی، ~~سید~~ مهدی\|رجایی]]»، خورده گرفته‌اند؛ به اینکه او بایسته‌ها و لوازم تصحیح را رعایت نکرده است؛ گفته‌اند که اگر فن تصحیح متون، ارائه متن به‌گونه اصلی‌اش باشد تا واژه‌ها و معنایشان به قلم نویسنده نزدیک شود، [[رجایی، ~~سید~~ مهدی\|رجایی]] از این هدف دور مانده است. کاستی‌های کار او عبارتند از:		برخی بر کار پژوهش و تصحیح محقق، «[[رجایی، مهدی\|رجایی]]»، خورده گرفته‌اند؛ به اینکه او بایسته‌ها و لوازم تصحیح را رعایت نکرده است؛ گفته‌اند که اگر فن تصحیح متون، ارائه متن به‌گونه اصلی‌اش باشد تا واژه‌ها و معنایشان به قلم نویسنده نزدیک شود، [[رجایی، مهدی\|رجایی]] از این هدف دور مانده است. کاستی‌های کار او عبارتند از:
	# نادیده ‌گرفتن تعارض‌هایی که در برخی متون نسبت به عنوان کتاب و واژه‌های آن دیده می‌شود؛		# نادیده ‌گرفتن تعارض‌هایی که در برخی متون نسبت به عنوان کتاب و واژه‌های آن دیده می‌شود؛
	# ادعایی که محقق در یکسان بودن متن دو نسخه کرده و اینکه اختلاف این دو فقط در مقدمه آن‌ها است و بدون اینکه نسخه‌های دیگر را از نظر بگذراند؛		# ادعایی که محقق در یکسان بودن متن دو نسخه کرده و اینکه اختلاف این دو فقط در مقدمه آن‌ها است و بدون اینکه نسخه‌های دیگر را از نظر بگذراند؛

Hbaghizadeh در ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۳۷

2024-04-24T15:37:19Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۹:۰۷
خط ۲۵:		خط ۲۵:
	\| پیش از =		\| پیش از =
	}}		}}
	'''نور البراهين في بيان أخبار السّادة الطاهرين'''، اثر سید نعمت‌الله موسوی جزایرى (1050-1112ق)، معروف به سید ~~جزایرى،~~ فقیه‌، محدّث‌ و ادیب است که در شرح کتاب ~~«التوحيد»~~ شیخ صدوق (381-305ق) در دو جلد نگاشته شده و سید مهدی رجایی، پژوهش این کتاب را انجام داده است.		'''نور البراهين في بيان أخبار السّادة الطاهرين'''، اثر [[جزایری، سید نعمت‌الله\|سید نعمت‌الله موسوی جزایرى]] (1050-1112ق)، معروف به [[جزایری، سید نعمت‌الله\|سید جزایرى]]، فقیه‌، محدّث‌ و ادیب است که در شرح کتاب «[[التوحيد]]» [[ابن بابویه، ابوجعفر، محمد بن علی\|شیخ صدوق]] (381-305ق) در دو جلد نگاشته شده و سید مهدی رجایی، پژوهش این کتاب را انجام داده است.

	جزایری، باب به باب کتاب صدوق را شرح نموده که عمده آن‌ها عبارتند از: ثواب موحدان و عارفان؛ توحید؛ خطبه‌هایی از معصومان(ع) در توحید و صفات الهی؛ معنای واحد، توحید و موحّد؛ رؤیت خداوند؛ صفات الهی؛ تفسیر آیاتی از قرآن درباره نام‌ها، صفات و افعال پروردگار؛ تحریف مصحف<ref>ر.ک: متن کتاب، ج1، ص552-549</ref>؛ معنای بَسمَلَه و برخی حروف قرآنی؛ ثنویّت، زندیق‌گری و الحاد؛ بزرگی و لطف الهی؛ مقدار مجزیِ شناخت خداوند؛ پیدایش هستی؛ معانی آیاتی چون «هُوَ الأوّلُ و الآخِر» و عرش الهی؛ بداء؛ استطاعت؛ ابتلا و اختیار انسان؛ نیک‌بختی و بدبختی بشر؛ جبر و تفویض؛ روزی؛ مکارم اخلاق؛ آجال؛ قضا و قدر؛ چشم‌خوردن؛ قیمت‌ها و گرانی کالا؛ سرنوشت کودکان مشرکان در سرای جاوید؛ شرک، گناه و بخشایش؛ ‏محدوده تکالیف انسان؛ مناظره‌های امام رضا(ع) با اهل ادیان و پرهیز از جدال و مرا<ref>ر.ک: همان، ج2، ص524-521</ref>‏.		[[جزایری، سید نعمت‌الله\|جزایری]]، باب به باب [[التوحيد\|کتاب صدوق]] را شرح نموده که عمده آن‌ها عبارتند از: ثواب موحدان و عارفان؛ توحید؛ خطبه‌هایی از معصومان(ع) در توحید و صفات الهی؛ معنای واحد، توحید و موحّد؛ رؤیت خداوند؛ صفات الهی؛ تفسیر آیاتی از قرآن درباره نام‌ها، صفات و افعال پروردگار؛ تحریف مصحف<ref>ر.ک: متن کتاب، ج1، ص552-549</ref>؛ معنای بَسمَلَه و برخی حروف قرآنی؛ ثنویّت، زندیق‌گری و الحاد؛ بزرگی و لطف الهی؛ مقدار مجزیِ شناخت خداوند؛ پیدایش هستی؛ معانی آیاتی چون «هُوَ الأوّلُ و الآخِر» و عرش الهی؛ بداء؛ استطاعت؛ ابتلا و اختیار انسان؛ نیک‌بختی و بدبختی بشر؛ جبر و تفویض؛ روزی؛ مکارم اخلاق؛ آجال؛ قضا و قدر؛ چشم‌خوردن؛ قیمت‌ها و گرانی کالا؛ سرنوشت کودکان مشرکان در سرای جاوید؛ شرک، گناه و بخشایش؛ ‏محدوده تکالیف انسان؛ مناظره‌های [[امام رضا علیه‌السلام\|امام رضا(ع)]] با اهل ادیان و پرهیز از جدال و مرا<ref>ر.ک: همان، ج2، ص524-521</ref>‏.

	برخی این کتاب جزایری را غیر از کتاب دیگر او، که «أنيس الوحيد في شرح التوحيد» یا «أنيس الفريد» نام دارد، انگاشته‌اند، اما محقق بر آن است که اینها عنوان‌هایی برای یک کتابند و همه عناوین، فصل‌ها، باب‌ها، عبارت‌ها و واژه‌هایِشان بدون افزوده‌ها یا کاستی‌هایی مانند همند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ج1، ص33</ref>.‏		برخی این کتاب [[جزایری، سید نعمت‌الله\|جزایری]] را غیر از کتاب دیگر او، که «أنيس الوحيد في شرح التوحيد» یا «أنيس الفريد» نام دارد، انگاشته‌اند، اما محقق بر آن است که اینها عنوان‌هایی برای یک کتابند و همه عناوین، فصل‌ها، باب‌ها، عبارت‌ها و واژه‌هایِشان بدون افزوده‌ها یا کاستی‌هایی مانند همند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ج1، ص33</ref>.‏

	برخی بر کار پژوهش و تصحیح محقق، ~~«رجایی»،~~ خورده گرفته‌اند؛ به اینکه او بایسته‌ها و لوازم تصحیح را رعایت نکرده است؛ گفته‌اند که اگر فن تصحیح متون، ارائه متن به‌گونه اصلی‌اش باشد تا واژه‌ها و معنایشان به قلم نویسنده نزدیک شود، رجایی از این هدف دور مانده است. کاستی‌های کار او عبارتند از:		برخی بر کار پژوهش و تصحیح محقق، «[[رجایی، سید مهدی\|رجایی]]»، خورده گرفته‌اند؛ به اینکه او بایسته‌ها و لوازم تصحیح را رعایت نکرده است؛ گفته‌اند که اگر فن تصحیح متون، ارائه متن به‌گونه اصلی‌اش باشد تا واژه‌ها و معنایشان به قلم نویسنده نزدیک شود، [[رجایی، سید مهدی\|رجایی]] از این هدف دور مانده است. کاستی‌های کار او عبارتند از:
	# نادیده ‌گرفتن تعارض‌هایی که در برخی متون نسبت به عنوان کتاب و واژه‌های آن دیده می‌شود؛		# نادیده ‌گرفتن تعارض‌هایی که در برخی متون نسبت به عنوان کتاب و واژه‌های آن دیده می‌شود؛
	# ادعایی که محقق در یکسان بودن متن دو نسخه کرده و اینکه اختلاف این دو فقط در مقدمه آن‌ها است و بدون اینکه نسخه‌های دیگر را از نظر بگذراند؛		# ادعایی که محقق در یکسان بودن متن دو نسخه کرده و اینکه اختلاف این دو فقط در مقدمه آن‌ها است و بدون اینکه نسخه‌های دیگر را از نظر بگذراند؛
	# جعلی ‌بودن عنوان «نور البراهين أو أنيس الوحيد في شرح التوحيد» که اختراع خود او است و در هیچ‌یک از کتب فهارس و تراجم چنین نامی نیست؛		# جعلی ‌بودن عنوان «نور البراهين أو أنيس الوحيد في شرح التوحيد» که اختراع خود او است و در هیچ‌یک از کتب فهارس و تراجم چنین نامی نیست؛
	# بی‌بهرگی کتاب از مقدمه علمی محقق تا بیانگر ارزش آن و نویسنده و نیز نحوه پژوهش محقق باشد؛		# بی‌بهرگی کتاب از مقدمه علمی محقق تا بیانگر ارزش آن و نویسنده و نیز نحوه پژوهش محقق باشد؛
	# بسنده‌ کردن محقق به دو نسخه از کتابخانه آیت‌الله مرعشی(ره) و کوتاهی او از توجه به نسخه‌های کتابخانه عمومی اصفهان، دانشگاه اصفهان، کتابخانه ملک، مجلس شورای اسلامی و دانشگاه تهران؛		# بسنده‌ کردن محقق به دو نسخه از کتابخانه [[مرعشی، سید شهاب‌الدین\|آیت‌الله مرعشی(ره)]] و کوتاهی او از توجه به نسخه‌های کتابخانه عمومی اصفهان، دانشگاه اصفهان، کتابخانه ملک، مجلس شورای اسلامی و دانشگاه تهران؛
	# طی‌ نشدن مراحل نسخه‌شناسی اثر؛ به‌گونه‌ای که شناخت توصیفی، تاریخی و تطبیقی از نسخه‌ها به‌درستی انجام پذیرد؛		# طی‌ نشدن مراحل نسخه‌شناسی اثر؛ به‌گونه‌ای که شناخت توصیفی، تاریخی و تطبیقی از نسخه‌ها به‌درستی انجام پذیرد؛
	# بهره‌نجستن محقق از روش شایسته‌ای برای گزینش متن درست؛ بایسته بود که او با تکیه بر دانش و اجتهاد خود، نسخه‌های گوناگون را بررسی کرده، آنچه را که از قلم نویسنده بیرون رفته است در متن اصلی بگنجاند. اینکه نسخه‌ای را به‌گونه کامل متن اصلی قرار دهیم و اختلاف نسخه‌ها را در پاورقی بیاوریم، جز کاستن از اعتبار کتاب و آشفته‌ کردن و پریشان ‌نمودن متن آن و سست‌ کردن اعتماد خوانندگان بهره‌ای در پی ندارد<ref>ر.ک: جزایری شوشتری، سید محمدمهدی، ص175-171</ref>‏.		# بهره‌نجستن محقق از روش شایسته‌ای برای گزینش متن درست؛ بایسته بود که او با تکیه بر دانش و اجتهاد خود، نسخه‌های گوناگون را بررسی کرده، آنچه را که از قلم نویسنده بیرون رفته است در متن اصلی بگنجاند. اینکه نسخه‌ای را به‌گونه کامل متن اصلی قرار دهیم و اختلاف نسخه‌ها را در پاورقی بیاوریم، جز کاستن از اعتبار کتاب و آشفته‌ کردن و پریشان ‌نمودن متن آن و سست‌ کردن اعتماد خوانندگان بهره‌ای در پی ندارد<ref>ر.ک: جزایری شوشتری، سید محمدمهدی، ص175-171</ref>‏.

Hbaghizadeh در ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۳۳

2024-04-24T15:33:54Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۹:۰۳
خط ۵:		خط ۵:
	\| پدیدآورندگان		\| پدیدآورندگان
	\| پدیدآوران =		\| پدیدآوران =
	[[جزایری، ~~نعمت الله بن عبد الله~~]] (نويسنده)		[[جزایری، سید نعمت‌الله]] (نويسنده)
	[[رجایی، مهدی]] (محقق)		[[رجایی، سید مهدی]] (محقق)
	\|زبان		\|زبان
	\| زبان = عربی		\| زبان = عربی
خط ۴۵:		خط ۴۵:
	==منابع مقاله==		==منابع مقاله==
	# مقدمه محقق و متن کتاب.		# مقدمه محقق و متن کتاب.
	# جزایری شوشتری، سید محمدمهدی، «نقدی بر تصحیح دو اثر از مرحوم علامه سید نعمت‌الله جزایری»، نقد کتاب میراث، بهار و تابستان 1393ش - شماره 1 و 2:		#[[:noormags:1175412\|جزایری شوشتری، سید محمدمهدی، «نقدی بر تصحیح دو اثر از مرحوم علامه سید نعمت‌الله جزایری»، نقد کتاب میراث، بهار و تابستان 1393ش - شماره 1 و 2]].
	~~https://www.noormags~~.~~ir/view/fa/articlepage/1175412~~


خط ۵۸:		خط ۵۷:
	[[رده:احادیث شیعه]]		[[رده:احادیث شیعه]]
	[[رده:احادیث شیعه امامیه اثنا عشریه (قرن 4)]]		[[رده:احادیث شیعه امامیه اثنا عشریه (قرن 4)]]
			[[رده:مقالات بازبینی شده2 اردیبهشت 1403]]
	[[رده:مقالات بازبینی ~~نشده2~~]]
	[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ فروردین 1403 توسط سید حمید رضا حسینی هاشمی]]		[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ فروردین 1403 توسط سید حمید رضا حسینی هاشمی]]
	[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ فروردین 1403 توسط محسن عزیزی]]		[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ فروردین 1403 توسط محسن عزیزی]]

A-esmaeili: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR12712J1.jpg | عنوان = نور البراهین | عنوان‌های دیگر = انیس الوحید فی شرح التوحید ** نور البراهین | پدیدآورندگان | پدیدآوران = جزایری، نعمت الله بن عبد الله (نويسنده) رجایی، مهدی (محقق) |زبان | زبان = عربی | کد کنگره = /...» ایجاد کرد

2024-04-15T03:57:08Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR12712J1.jpg | عنوان = نور البراهین | عنوان‌های دیگر = انیس الوحید فی شرح التوحید ** نور البراهین | پدیدآورندگان | پدیدآوران = جزایری، نعمت الله بن عبد الله (نويسنده) رجایی، مهدی (محقق) |زبان | زبان = عربی | کد کنگره = /...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{جعبه اطلاعات کتاب
| تصویر =NUR12712J1.jpg
| عنوان = نور البراهین
| عنوان‌های دیگر = انیس الوحید فی شرح التوحید ** نور البراهین
| پدیدآورندگان
| پدیدآوران =
[[جزایری، نعمت الله بن عبد الله]] (نويسنده)
[[رجایی، مهدی]] (محقق)
|زبان
| زبان = عربی
| کد کنگره = /الف2 ت9023 129 BP
| موضوع =توحید - کلام شیعه امامیه - قرن 4ق
|ناشر
| ناشر = جماعة المدرسين في الحوزة العلمیة بقم. مؤسسة النشر الإسلامي
| مکان نشر = ایران - قم
| سال نشر = 1417ق
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE12712AUTOMATIONCODE
| چاپ = 1
| شابک = 964-470-000-7
| تعداد جلد = 2
| کتابخانۀ دیجیتال نور = 12712
| کتابخوان همراه نور = 12712
| کد پدیدآور = 219
| پس از =
| پیش از =
}}
'''نور البراهين في بيان أخبار السّادة الطاهرين'''، اثر سید نعمت‌الله موسوی جزایرى (1050-1112ق)، معروف به سید جزایرى، فقیه‌، محدّث‌ و ادیب است که در شرح کتاب «التوحيد» شیخ صدوق (381-305ق) در دو جلد نگاشته شده و سید مهدی رجایی، پژوهش این کتاب را انجام داده است.

جزایری، باب به باب کتاب صدوق را شرح نموده که عمده آن‌ها عبارتند از: ثواب موحدان و عارفان؛ توحید؛ خطبه‌هایی از معصومان(ع) در توحید و صفات الهی؛ معنای واحد، توحید و موحّد؛ رؤیت خداوند؛ صفات الهی؛ تفسیر آیاتی از قرآن درباره نام‌ها، صفات و افعال پروردگار؛ تحریف مصحف<ref>ر.ک: متن کتاب، ج1، ص552-549</ref>؛ معنای بَسمَلَه و برخی حروف قرآنی؛ ثنویّت، زندیق‌گری و الحاد؛ بزرگی و لطف الهی؛ مقدار مجزیِ شناخت خداوند؛ پیدایش هستی؛ معانی آیاتی چون «هُوَ الأوّلُ و الآخِر» و عرش الهی؛ بداء؛ استطاعت؛ ابتلا و اختیار انسان؛ نیک‌بختی و بدبختی بشر؛ جبر و تفویض؛ روزی؛ مکارم اخلاق؛ آجال؛ قضا و قدر؛ چشم‌خوردن؛ قیمت‌ها و گرانی کالا؛ سرنوشت کودکان مشرکان در سرای جاوید؛ شرک، گناه و بخشایش؛ ‏محدوده تکالیف انسان؛ مناظره‌های امام رضا(ع) با اهل ادیان و پرهیز از جدال و مرا<ref>ر.ک: همان، ج2، ص524-521</ref>‏.

برخی این کتاب جزایری را غیر از کتاب دیگر او، که «أنيس الوحيد في شرح التوحيد» یا «أنيس الفريد» نام دارد، انگاشته‌اند، اما محقق بر آن است که اینها عنوان‌هایی برای یک کتابند و همه عناوین، فصل‌ها، باب‌ها، عبارت‌ها و واژه‌هایِشان بدون افزوده‌ها یا کاستی‌هایی مانند همند<ref>ر.ک: مقدمه محقق، ج1، ص33</ref>.‏

برخی بر کار پژوهش و تصحیح محقق، «رجایی»، خورده گرفته‌اند؛ به اینکه او بایسته‌ها و لوازم تصحیح را رعایت نکرده است؛ گفته‌اند که اگر فن تصحیح متون، ارائه متن به‌گونه اصلی‌اش باشد تا واژه‌ها و معنایشان به قلم نویسنده نزدیک شود، رجایی از این هدف دور مانده است. کاستی‌های کار او عبارتند از:
# نادیده ‌گرفتن تعارض‌هایی که در برخی متون نسبت به عنوان کتاب و واژه‌های آن دیده می‌شود؛
# ادعایی که محقق در یکسان بودن متن دو نسخه کرده و اینکه اختلاف این دو فقط در مقدمه آن‌ها است و بدون اینکه نسخه‌های دیگر را از نظر بگذراند؛
# جعلی ‌بودن عنوان «نور البراهين أو أنيس الوحيد في شرح التوحيد» که اختراع خود او است و در هیچ‌یک از کتب فهارس و تراجم چنین نامی نیست؛
# بی‌بهرگی کتاب از مقدمه علمی محقق تا بیانگر ارزش آن و نویسنده و نیز نحوه پژوهش محقق باشد؛
# بسنده‌ کردن محقق به دو نسخه از کتابخانه آیت‌الله مرعشی(ره) و کوتاهی او از توجه به نسخه‌های کتابخانه عمومی اصفهان، دانشگاه اصفهان، کتابخانه ملک، مجلس شورای اسلامی و دانشگاه تهران؛
# طی‌ نشدن مراحل نسخه‌شناسی اثر؛ به‌گونه‌ای که شناخت توصیفی، تاریخی و تطبیقی از نسخه‌ها به‌درستی انجام پذیرد؛
# بهره‌نجستن محقق از روش شایسته‌ای برای گزینش متن درست؛ بایسته بود که او با تکیه بر دانش و اجتهاد خود، نسخه‌های گوناگون را بررسی کرده، آنچه را که از قلم نویسنده بیرون رفته است در متن اصلی بگنجاند. اینکه نسخه‌ای را به‌گونه کامل متن اصلی قرار دهیم و اختلاف نسخه‌ها را در پاورقی بیاوریم، جز کاستن از اعتبار کتاب و آشفته‌ کردن و پریشان ‌نمودن متن آن و سست‌ کردن اعتماد خوانندگان بهره‌ای در پی ندارد<ref>ر.ک: جزایری شوشتری، سید محمدمهدی، ص175-171</ref>‏.

==پانویس ==
<references/>

==منابع مقاله==
# مقدمه محقق و متن کتاب.
# جزایری شوشتری، سید محمدمهدی، «نقدی بر تصحیح دو اثر از مرحوم علامه سید نعمت‌الله جزایری»، نقد کتاب میراث، بهار و تابستان 1393ش - شماره 1 و 2:
https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/1175412

==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}

[[رده:کتاب‌شناسی]]
[[رده:اسلام، عرفان، غیره]]
[[رده:حدیث]]
[[رده:متون احادیث]]
[[رده:احادیث شیعه]]
[[رده:احادیث شیعه امامیه اثنا عشریه (قرن 4)]]

[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]
[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ فروردین 1403 توسط سید حمید رضا حسینی هاشمی]]
[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ فروردین 1403 توسط محسن عزیزی]]