https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C_%D9%88_%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%3A_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B4%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%82%D8%B5%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C 2026-06-27T02:50:25Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.39.0 https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C_%D9%88_%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85:_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B4%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%82%D8%B5%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C&diff=813294&oldid=prev 2026-01-06T20:51:41Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۷ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۲۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27">خط ۲۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''مثنوی و مردم: روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی''' تألیف محمد جعفری قنواتی (متولد ۱۳۳۷ش)، پژوهشگر ادبیات شفاهی و سید احمد وکیلیان (متولد ۱۳۲۶ش)، پژوهشگر فرهنگ عامه؛ این کتاب به گردآوری و تحلیل روایت‌های شفاهی بیش از پنجاه قصه از مثنوی مولانا که در میان مردم ایران رواج دارند، پرداخته و در دو بخش اصلی تنظیم شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''مثنوی و مردم: روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی''' تألیف <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[جعفری قنواتی، محمد|</ins>محمد جعفری قنواتی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(متولد ۱۳۳۷ش)، پژوهشگر ادبیات شفاهی و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[وکیلیان، سید احمد|</ins>سید احمد وکیلیان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(متولد ۱۳۲۶ش)، پژوهشگر فرهنگ عامه؛ این کتاب به گردآوری و تحلیل روایت‌های شفاهی بیش از پنجاه قصه از مثنوی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[مولوی، جلال‌الدین محمد|</ins>مولانا<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>که در میان مردم ایران رواج دارند، پرداخته و در دو بخش اصلی تنظیم شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l33">خط ۳۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزارش کتاب==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزارش کتاب==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب «مثنوی و مردم: روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی» اثر مشترک محمد جعفری قنواتی و سید احمد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وکیلیان، </del>پژوهشی ارزشمند در حوزه ادبیات شفاهی و فرهنگ عامه ایران است که به بررسی روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی مولانا در میان مردم ایران می‌پردازد. این کتاب با رویکردی مردم‌شناختی و ادبی، نشان می‌دهد که چگونه داستان‌های مثنوی در طول قرن‌ها در فرهنگ شفاهی ایران تداوم یافته و بازآفرینی شده‌اند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب «مثنوی و مردم: روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی» اثر مشترک <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[جعفری قنواتی، محمد|</ins>محمد جعفری قنواتی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[وکیلیان، سید احمد|</ins>سید احمد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وکیلیان]]، </ins>پژوهشی ارزشمند در حوزه ادبیات شفاهی و فرهنگ عامه ایران است که به بررسی روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی مولانا در میان مردم ایران می‌پردازد. این کتاب با رویکردی مردم‌شناختی و ادبی، نشان می‌دهد که چگونه داستان‌های مثنوی در طول قرن‌ها در فرهنگ شفاهی ایران تداوم یافته و بازآفرینی شده‌اند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در بخش نخست کتاب، قصه‌هایی از مثنوی مورد بررسی قرار گرفته‌اند که مولوی شرح کامل آنها را بیان کرده است. این بخش با روایت مرد بقال و طوطی آغاز می‌شود و با داستان دژ هوش‌رُبا (معروف به «گل به صنوبر چه کرد») به پایان می‌رسد. در بخش دوم، تمثیل‌ها و قصه‌هایی مورد توجه قرار گرفته‌اند که در مثنوی تنها بن‌مایه آنها در یکی دو بیت آمده است. از جمله حکایات بخش اول می‌توان به داستان‌های استاد و شاگرد احول، توکل نخچیران و ترک جهد گفتن نخچیران به شیر، نگریستن عزرائیل بر مردی و گریختن آن مرد در سرای سلیمان، قصه بازرگان که طوطی او را پیغام داد به طوطیان هندوستان، و کبودی زدن قزوینی بر شانه‌گاه صورت شیر اشاره کرد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در بخش نخست کتاب، قصه‌هایی از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>مثنوی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معنوی|مثنوی]] </ins>مورد بررسی قرار گرفته‌اند که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[مولوی، جلال‌الدین محمد|</ins>مولوی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>شرح کامل آنها را بیان کرده است. این بخش با روایت مرد بقال و طوطی آغاز می‌شود و با داستان دژ هوش‌رُبا (معروف به «گل به صنوبر چه کرد») به پایان می‌رسد. در بخش دوم، تمثیل‌ها و قصه‌هایی مورد توجه قرار گرفته‌اند که در مثنوی تنها بن‌مایه آنها در یکی دو بیت آمده است. از جمله حکایات بخش اول می‌توان به داستان‌های استاد و شاگرد احول، توکل نخچیران و ترک جهد گفتن نخچیران به شیر، نگریستن عزرائیل بر مردی و گریختن آن مرد در سرای سلیمان، قصه بازرگان که طوطی او را پیغام داد به طوطیان هندوستان، و کبودی زدن قزوینی بر شانه‌گاه صورت شیر اشاره کرد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>روش کار در این کتاب بدین صورت است که در هر مورد، ابتدا روایت مولوی از قصه ارائه شده، سپس روایت‌های مکتوب این قصه در ادبیات فارسی (چه پیش از مثنوی و چه پس از آن) بررسی شده‌اند. پس از آن، روایت‌های شفاهی این قصه‌ها در ایران ارائه شده و در نهایت، اگر روایت‌های جهانی از این قصه‌ها وجود داشته، اشاره شده‌اند. حدود پنجاه درصد از روایت‌های شفاهی ارائه شده در این کتاب، حاصل کار میدانی نویسندگان است که برای نخستین بار منتشر می‌شوند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>روش کار در این کتاب بدین صورت است که در هر مورد، ابتدا روایت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[مولوی، جلال‌الدین محمد|</ins>مولوی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>از قصه ارائه شده، سپس روایت‌های مکتوب این قصه در ادبیات فارسی (چه پیش از مثنوی و چه پس از آن) بررسی شده‌اند. پس از آن، روایت‌های شفاهی این قصه‌ها در ایران ارائه شده و در نهایت، اگر روایت‌های جهانی از این قصه‌ها وجود داشته، اشاره شده‌اند. حدود پنجاه درصد از روایت‌های شفاهی ارائه شده در این کتاب، حاصل کار میدانی نویسندگان است که برای نخستین بار منتشر می‌شوند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یکی از یافته‌های مهم این پژوهش آن است که اگرچه از بسیاری از این قصه‌ها روایت‌های دیگری در ادبیات گذشته فارسی وجود دارد، اما آنچه در میان مردم ایران رواج دارد، بیشتر با روایت‌های مثنوی منطبق است. این موضوع به خوبی نشان‌دهنده تأثیرپذیری عمیق ادبیات شفاهی ایران از مثنوی مولوی است. همچنین در این کتاب به چند روایت شفاهی از کتاب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«فیه مافیه» </del>مولوی نیز پرداخته شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یکی از یافته‌های مهم این پژوهش آن است که اگرچه از بسیاری از این قصه‌ها روایت‌های دیگری در ادبیات گذشته فارسی وجود دارد، اما آنچه در میان مردم ایران رواج دارد، بیشتر با روایت‌های <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>مثنوی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معنوی|مثنوی]] </ins>منطبق است. این موضوع به خوبی نشان‌دهنده تأثیرپذیری عمیق ادبیات شفاهی ایران از مثنوی مولوی است. همچنین در این کتاب به چند روایت شفاهی از کتاب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«[[فيه مافيه|فیه مافیه]]» [[مولوی، جلال‌الدین محمد|</ins>مولوی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>نیز پرداخته شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نویسندگان کتاب نشان می‌دهند که داستان‌های مثنوی به دو صورت شعر و نثر در ادبیات شفاهی ایران نقل می‌شوند: صورت شعری آن توسط خنیاگران سنتی همراه با دوتار خوانده می‌شود (مثنوی‌خوانی) و صورت نثر آن مانند افسانه و قصه در مجامع خانوادگی روایت می‌شود. در روایت‌های شفاهی، بسیاری از شاخ و برگ‌ها و مباحثی که مولوی در ضمن قصه یا در پایان آنها نقل کرده، حذف شده‌اند که این امر در سنت شفاهی موضوعی رایج و طبیعی است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نویسندگان کتاب نشان می‌دهند که داستان‌های <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>مثنوی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معنوی|مثنوی]] </ins>به دو صورت شعر و نثر در ادبیات شفاهی ایران نقل می‌شوند: صورت شعری آن توسط خنیاگران سنتی همراه با دوتار خوانده می‌شود (مثنوی‌خوانی) و صورت نثر آن مانند افسانه و قصه در مجامع خانوادگی روایت می‌شود. در روایت‌های شفاهی، بسیاری از شاخ و برگ‌ها و مباحثی که مولوی در ضمن قصه یا در پایان آنها نقل کرده، حذف شده‌اند که این امر در سنت شفاهی موضوعی رایج و طبیعی است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این کتاب با ارائه نمونه‌هایی از انواع مختلف قصه‌های مثنوی شامل قصه‌های حیوانات، قصه‌های دینی، قصه‌های سحرآمیز، قصه‌های فکاهی و لطیفه‌ها، منبعی ارزشمند برای پژوهشگران ادبیات شفاهی، فرهنگ عامه و مطالعات مولوی‌شناسی به شمار می‌رود.&lt;ref&gt;[https://literaturelib.com/books/1492 ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این کتاب با ارائه نمونه‌هایی از انواع مختلف قصه‌های مثنوی شامل قصه‌های حیوانات، قصه‌های دینی، قصه‌های سحرآمیز، قصه‌های فکاهی و لطیفه‌ها، منبعی ارزشمند برای پژوهشگران ادبیات شفاهی، فرهنگ عامه و مطالعات مولوی‌شناسی به شمار می‌رود.&lt;ref&gt;[https://literaturelib.com/books/1492 ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-813278:rev-813294 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C_%D9%88_%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85:_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B4%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%82%D8%B5%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C&diff=813278&oldid=prev 2026-01-06T13:54:30Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۶ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۲۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان =فارسی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان =فارسی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =PIR <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۲۷۸ج</del>/<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱ ۵۳۵ </del>۱۳۹۲</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =PIR <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۵۳۰۱</ins>/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ج۷۵م۲ </ins>۱۳۹۲</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =مولوی، جلال‌الدین محمد بن محمد، ۵۴-۶۷۲ ق. مثنوی - نقد و تفسیر، شعر فارسی - قرن ۷ ق. - تاریخ و نقد، افسانه‌ها و قصه‌های ایرانی - تاریخ و نقد</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =مولوی، جلال‌الدین محمد بن محمد، ۵۴-۶۷۲ ق. مثنوی - نقد و تفسیر، شعر فارسی - قرن ۷ ق. - تاریخ و نقد، افسانه‌ها و قصه‌های ایرانی - تاریخ و نقد</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر  </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l55">خط ۵۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:کتاب‌شناسی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:کتاب‌شناسی]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:زبان‌شناسی، زبان و ادبیات]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:زبان و ادبیات شرقی (آسیایی)]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:زبان و ادبیات فارسی]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات(مهر 1404) باقی زاده]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات(مهر 1404) باقی زاده]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات بازبینی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشده2</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات بازبینی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شده2 دی 1404</ins>]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فاقد اتوماسیون]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فاقد اتوماسیون]]</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-802859:rev-813278 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C_%D9%88_%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85:_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B4%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%82%D8%B5%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C&diff=802859&oldid=prev 2025-10-25T14:07:55Z

<p>جایگزینی متن - &#039;ال الدین&#039; به &#039;ال‌الدین&#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۵ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۳۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l10">خط ۱۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان =فارسی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان =فارسی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =PIR ۲۷۸ج/۱ ۵۳۵ ۱۳۹۲</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =PIR ۲۷۸ج/۱ ۵۳۵ ۱۳۹۲</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =مولوی، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جلال الدین </del>محمد بن محمد، ۵۴-۶۷۲ ق. مثنوی - نقد و تفسیر، شعر فارسی - قرن ۷ ق. - تاریخ و نقد، افسانه‌ها و قصه‌های ایرانی - تاریخ و نقد</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =مولوی، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جلال‌الدین </ins>محمد بن محمد، ۵۴-۶۷۲ ق. مثنوی - نقد و تفسیر، شعر فارسی - قرن ۷ ق. - تاریخ و نقد، افسانه‌ها و قصه‌های ایرانی - تاریخ و نقد</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ناشر = سروش</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ناشر = سروش</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-800177:rev-802859 --> </table>

Hbaghizadeh https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C_%D9%88_%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85:_%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B4%D9%81%D8%A7%D9%87%DB%8C_%D9%82%D8%B5%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%85%D8%AB%D9%86%D9%88%DB%8C&diff=800177&oldid=prev 2025-10-06T13:33:09Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NURمثنوی و مردمJ1.jpg | عنوان =مثنوی و مردم: روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی | عنوان‌های دیگر =روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی |پدیدآورندگان | پدیدآوران = <a href="/wiki/%D8%AC%D8%B9%D9%81%D8%B1%DB%8C_%D9%82%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AA%DB%8C%D8%8C_%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF" title="جعفری قنواتی، محمد">جعفری قنواتی، محمد</a> (پژوهشگر) <a href="/w/index.php?title=%D9%88%DA%A9%DB%8C%D9%84%DB%8C%D8%A7%D9%86%D8%8C_%D8%B3%DB%8C%D8%AF_%D8%A7%D8%AD%D9%85%D8%AF&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="وکیلیان، سید احمد (صفحه وجود ندارد)">وکیلیان، سید احمد</a> (پژوهشگر) |زبان...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات کتاب<br /> | تصویر =NURمثنوی و مردمJ1.jpg<br /> | عنوان =مثنوی و مردم: روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی<br /> | عنوان‌های دیگر =روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی<br /> |پدیدآورندگان <br /> | پدیدآوران = <br /> [[جعفری قنواتی، محمد]] (پژوهشگر)<br /> [[وکیلیان، سید احمد]] (پژوهشگر)<br /> |زبان <br /> | زبان =فارسی<br /> | کد کنگره =PIR ۲۷۸ج/۱ ۵۳۵ ۱۳۹۲<br /> | موضوع =مولوی، جلال الدین محمد بن محمد، ۵۴-۶۷۲ ق. مثنوی - نقد و تفسیر، شعر فارسی - قرن ۷ ق. - تاریخ و نقد، افسانه‌ها و قصه‌های ایرانی - تاریخ و نقد<br /> |ناشر <br /> | ناشر = سروش<br /> | مکان نشر =تهران<br /> | سال نشر = ۱۳۹۳<br /> <br /> | کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE.....AUTOMATIONCODE<br /> | چاپ =اول<br /> | شابک =978-964-12-05656-9<br /> | تعداد جلد =1<br /> | کتابخانۀ دیجیتال نور =<br /> | کتابخوان همراه نور =<br /> | کد پدیدآور =<br /> | پس از =<br /> | پیش از =<br /> }}<br /> <br /> '''مثنوی و مردم: روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی''' تألیف محمد جعفری قنواتی (متولد ۱۳۳۷ش)، پژوهشگر ادبیات شفاهی و سید احمد وکیلیان (متولد ۱۳۲۶ش)، پژوهشگر فرهنگ عامه؛ این کتاب به گردآوری و تحلیل روایت‌های شفاهی بیش از پنجاه قصه از مثنوی مولانا که در میان مردم ایران رواج دارند، پرداخته و در دو بخش اصلی تنظیم شده است.<br /> <br /> ==ساختار==<br /> این کتاب در دو بخش اصلی و شامل روایت‌های شفاهی بیش از پنجاه قصه از مثنوی مولوی است.<br /> <br /> ==گزارش کتاب==<br /> کتاب «مثنوی و مردم: روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی» اثر مشترک محمد جعفری قنواتی و سید احمد وکیلیان، پژوهشی ارزشمند در حوزه ادبیات شفاهی و فرهنگ عامه ایران است که به بررسی روایت‌های شفاهی قصه‌های مثنوی مولانا در میان مردم ایران می‌پردازد. این کتاب با رویکردی مردم‌شناختی و ادبی، نشان می‌دهد که چگونه داستان‌های مثنوی در طول قرن‌ها در فرهنگ شفاهی ایران تداوم یافته و بازآفرینی شده‌اند.<br /> <br /> در بخش نخست کتاب، قصه‌هایی از مثنوی مورد بررسی قرار گرفته‌اند که مولوی شرح کامل آنها را بیان کرده است. این بخش با روایت مرد بقال و طوطی آغاز می‌شود و با داستان دژ هوش‌رُبا (معروف به «گل به صنوبر چه کرد») به پایان می‌رسد. در بخش دوم، تمثیل‌ها و قصه‌هایی مورد توجه قرار گرفته‌اند که در مثنوی تنها بن‌مایه آنها در یکی دو بیت آمده است. از جمله حکایات بخش اول می‌توان به داستان‌های استاد و شاگرد احول، توکل نخچیران و ترک جهد گفتن نخچیران به شیر، نگریستن عزرائیل بر مردی و گریختن آن مرد در سرای سلیمان، قصه بازرگان که طوطی او را پیغام داد به طوطیان هندوستان، و کبودی زدن قزوینی بر شانه‌گاه صورت شیر اشاره کرد.<br /> <br /> روش کار در این کتاب بدین صورت است که در هر مورد، ابتدا روایت مولوی از قصه ارائه شده، سپس روایت‌های مکتوب این قصه در ادبیات فارسی (چه پیش از مثنوی و چه پس از آن) بررسی شده‌اند. پس از آن، روایت‌های شفاهی این قصه‌ها در ایران ارائه شده و در نهایت، اگر روایت‌های جهانی از این قصه‌ها وجود داشته، اشاره شده‌اند. حدود پنجاه درصد از روایت‌های شفاهی ارائه شده در این کتاب، حاصل کار میدانی نویسندگان است که برای نخستین بار منتشر می‌شوند.<br /> <br /> یکی از یافته‌های مهم این پژوهش آن است که اگرچه از بسیاری از این قصه‌ها روایت‌های دیگری در ادبیات گذشته فارسی وجود دارد، اما آنچه در میان مردم ایران رواج دارد، بیشتر با روایت‌های مثنوی منطبق است. این موضوع به خوبی نشان‌دهنده تأثیرپذیری عمیق ادبیات شفاهی ایران از مثنوی مولوی است. همچنین در این کتاب به چند روایت شفاهی از کتاب «فیه مافیه» مولوی نیز پرداخته شده است.<br /> <br /> نویسندگان کتاب نشان می‌دهند که داستان‌های مثنوی به دو صورت شعر و نثر در ادبیات شفاهی ایران نقل می‌شوند: صورت شعری آن توسط خنیاگران سنتی همراه با دوتار خوانده می‌شود (مثنوی‌خوانی) و صورت نثر آن مانند افسانه و قصه در مجامع خانوادگی روایت می‌شود. در روایت‌های شفاهی، بسیاری از شاخ و برگ‌ها و مباحثی که مولوی در ضمن قصه یا در پایان آنها نقل کرده، حذف شده‌اند که این امر در سنت شفاهی موضوعی رایج و طبیعی است.<br /> <br /> این کتاب با ارائه نمونه‌هایی از انواع مختلف قصه‌های مثنوی شامل قصه‌های حیوانات، قصه‌های دینی، قصه‌های سحرآمیز، قصه‌های فکاهی و لطیفه‌ها، منبعی ارزشمند برای پژوهشگران ادبیات شفاهی، فرهنگ عامه و مطالعات مولوی‌شناسی به شمار می‌رود.&lt;ref&gt;[https://literaturelib.com/books/1492 ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]&lt;/ref&gt;<br /> <br /> ==پانويس ==<br /> &lt;references /&gt;<br /> <br /> ==منابع مقاله==<br /> پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات<br /> <br /> ==وابسته‌ها==<br /> {{وابسته‌ها}}<br /> <br /> [[رده:کتاب‌شناسی]]<br /> [[رده:مقالات(مهر 1404) باقی زاده]]<br /> [[رده:مقالات بازبینی نشده2]]<br /> [[رده:فاقد اتوماسیون]]</div>

Hbaghizadeh