فریزر، جیمز بیلی‌ - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Hbaghizadeh در ‏۸ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۱:۰۹

2026-05-08T21:09:49Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۳۹
خط ۴۲:		خط ۴۲:
	}}		}}
	{{کاربردهای دیگر\|فریزر (ابهام‌زدایی)}}		{{کاربردهای دیگر\|فریزر (ابهام‌زدایی)}}
	'''جیمز بیلی فریزر''' (۱۷۸۳ - ۱۸۵۶م)، سیاح، نویسنده و نقاش اسکاتلندی بود که سفرهای گسترده‌ای به هند، ایران، کردستان و میان‌رودان داشت. مهمترین آثار او سفرنامه‌هایی است که اطلاعات ارزشمندی درباره جغرافیا، فرهنگ و تحولات سیاسی این مناطق در قرن نوزدهم ارائه می‌دهند. او در سفر خود به مشهد، به اسلام گروید و توانست از حرم امام رضا(ع) طرحی بکشد.		'''جیمز بیلی فریزر''' (۱۷۸۳ - ۱۸۵۶م)، سیاح، نویسنده و نقاش اسکاتلندی بود که سفرهای گسترده‌ای به هند، ایران، کردستان و میان‌رودان داشت. مهمترین آثار او سفرنامه‌هایی است که اطلاعات ارزشمندی درباره جغرافیا، فرهنگ و تحولات سیاسی این مناطق در قرن نوزدهم ارائه می‌دهند. او در سفر خود به مشهد، به اسلام گروید و توانست از حرم [[امام رضا علیه‌السلام\|امام رضا(ع)]] طرحی بکشد.

	==ولادت==		==ولادت==
خط ۵۵:		خط ۵۵:
	در سال ۱۸۱۳ به هند سفر کرد و پس از یک دوره کوتاه فعالیت تجاری در کلکته، به برادرش ویلیام در دهلی پیوست.<ref name="Iranica" /> در سال ۱۸۱۵، همراه با برادرش سفری اکتشافی به هیمالیا داشت و برای اولین بار موفق شد به سرچشمه رودهای جمنا و گنگ برسد. حاصل این سفر کتاب «Journal of a Tour through part of the Himala Mountains (ژورنال سفری در بخشی از کوه‌های هیمالیا)» و مجموعه نقاشی‌های آبرنگی از آن منطقه بود.<ref name="DNB" />		در سال ۱۸۱۳ به هند سفر کرد و پس از یک دوره کوتاه فعالیت تجاری در کلکته، به برادرش ویلیام در دهلی پیوست.<ref name="Iranica" /> در سال ۱۸۱۵، همراه با برادرش سفری اکتشافی به هیمالیا داشت و برای اولین بار موفق شد به سرچشمه رودهای جمنا و گنگ برسد. حاصل این سفر کتاب «Journal of a Tour through part of the Himala Mountains (ژورنال سفری در بخشی از کوه‌های هیمالیا)» و مجموعه نقاشی‌های آبرنگی از آن منطقه بود.<ref name="DNB" />

	در سال ۱۸۲۱، فریزر سفری به ایران داشت. او از راه بوشهر و شیراز به اصفهان و تهران رفت و سپس با لباس مبدل به قم و مشهد سفر کرد. در مشهد با کمک یک دوست روحانی، مسلمان شد و به حرم امام رضا(ع) وارد شد و از آن طرحی کشید.<ref name="Groki" /> او سپس به مناطق کردنشین و سواحل دریای خزر سفر کرد و سرانجام در سال ۱۸۲۳ به اسکاتلند بازگشت.<ref name="Iranica" />		در سال ۱۸۲۱، فریزر سفری به ایران داشت. او از راه بوشهر و شیراز به اصفهان و تهران رفت و سپس با لباس مبدل به قم و مشهد سفر کرد. در مشهد با کمک یک دوست روحانی، مسلمان شد و به حرم [[امام رضا علیه‌السلام\|امام رضا(ع)]] وارد شد و از آن طرحی کشید.<ref name="Groki" /> او سپس به مناطق کردنشین و سواحل دریای خزر سفر کرد و سرانجام در سال ۱۸۲۳ به اسکاتلند بازگشت.<ref name="Iranica" />

	فریزر در سال ۱۸۳۴ مأموریت دیپلماتیک مخفیانه‌ای از سوی دولت بریتانیا یافت تا اوضاع ایران و نفوذ روسیه را بررسی کند. او در این سفر بیش از ۱۰۰۰۰ مایل را با اسب پیمود و گزارش‌های مفصلی تهیه کرد.<ref name="Iranica" />		فریزر در سال ۱۸۳۴ مأموریت دیپلماتیک مخفیانه‌ای از سوی دولت بریتانیا یافت تا اوضاع ایران و نفوذ روسیه را بررسی کند. او در این سفر بیش از ۱۰۰۰۰ مایل را با اسب پیمود و گزارش‌های مفصلی تهیه کرد.<ref name="Iranica" />

Hbaghizadeh: /* وابسته‌ها */

2026-05-08T21:08:16Z

وابسته‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۳۸
خط ۱۱۰:		خط ۱۱۰:
	[[رده:خاورشناسان]]		[[رده:خاورشناسان]]
	[[رده:هنرمندان]]		[[رده:هنرمندان]]
	[[رده:مقالات بازبینی ~~نشده2~~]]		[[رده:مقالات بازبینی شده2 اردیبهشت 1405]]
	[[رده:مؤلفین-اردیبهشت]]		[[رده:مؤلفین-اردیبهشت]]

Hbaghizadeh: /* وابسته‌ها */

2026-05-08T21:02:47Z

وابسته‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۳۲
خط ۱۰۴:		خط ۱۰۴:
	{{وابسته‌ها}}		{{وابسته‌ها}}
	* [[نادرشاه (کتاب)]]		* [[نادرشاه (کتاب)]]
	* [[رحلة فريزر إلی بغداد سنة 1834]]		* [[رحلة فريزر إلی بغداد سنة 1834 م]]
	* [[تاریخ نادر شاه افشار]]		* [[تاریخ نادر شاه افشار]]
	* [[سفرنامه فریزر معروف به سفر زمستانی از مرز ایران تا تهران و دیگر شهرهای ایران]]		* [[سفرنامه فریزر معروف به سفر زمستانی از مرز ایران تا تهران و دیگر شهرهای ایران]]

Hbaghizadeh: /* وابسته‌ها */

2026-05-08T20:59:02Z

وابسته‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۲۹
خط ۱۰۴:		خط ۱۰۴:
	{{وابسته‌ها}}		{{وابسته‌ها}}
	* [[نادرشاه (کتاب)]]		* [[نادرشاه (کتاب)]]
	* [[رحلة ~~فریزر~~ إلی بغداد سنة 1834 م]]		* [[رحلة فريزر إلی بغداد سنة 1834]]
	* [[تاریخ نادر شاه افشار]]		* [[تاریخ نادر شاه افشار]]
	* [[سفرنامه فریزر معروف به سفر زمستانی از مرز ایران تا تهران و دیگر شهرهای ایران]]		* [[سفرنامه فریزر معروف به سفر زمستانی از مرز ایران تا تهران و دیگر شهرهای ایران]]

Hbaghizadeh: /* وابسته‌ها */

2026-05-08T20:57:19Z

وابسته‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۰:۲۷
خط ۱۰۳:		خط ۱۰۳:
	==وابسته‌ها==		==وابسته‌ها==
	{{وابسته‌ها}}		{{وابسته‌ها}}
	* [[نادرشاه]]		* [[نادرشاه (کتاب)]]
	* [[رحلة فریزر إلی بغداد سنة 1834 م]]		* [[رحلة فریزر إلی بغداد سنة 1834 م]]
	* [[تاریخ نادر شاه افشار]]		* [[تاریخ نادر شاه افشار]]

Hbaghizadeh: /* وابسته‌ها */

2026-05-08T20:20:40Z

وابسته‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۳:۵۰
خط ۱۰۸:		خط ۱۰۸:
	* [[سفرنامه فریزر معروف به سفر زمستانی از مرز ایران تا تهران و دیگر شهرهای ایران]]		* [[سفرنامه فریزر معروف به سفر زمستانی از مرز ایران تا تهران و دیگر شهرهای ایران]]
	[[رده:زندگی‌نامه]]		[[رده:زندگی‌نامه]]
			[[رده:خاورشناسان]]
			[[رده:هنرمندان]]
	[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]		[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]
	[[رده:مؤلفین-اردیبهشت]]		[[رده:مؤلفین-اردیبهشت]]

Hbaghizadeh در ‏۸ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۲۰

2026-05-08T20:20:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۳:۵۰
خط ۴۱:		خط ۴۱:
	\| کد مؤلف =AUTHORCODE09691AUTHORCODE		\| کد مؤلف =AUTHORCODE09691AUTHORCODE
	}}		}}
			{{کاربردهای دیگر\|فریزر (ابهام‌زدایی)}}
	'''جیمز بیلی فریزر''' (۱۷۸۳ - ۱۸۵۶م)، سیاح، نویسنده و نقاش اسکاتلندی بود که سفرهای گسترده‌ای به هند، ایران، کردستان و میان‌رودان داشت. مهمترین آثار او سفرنامه‌هایی است که اطلاعات ارزشمندی درباره جغرافیا، فرهنگ و تحولات سیاسی این مناطق در قرن نوزدهم ارائه می‌دهند. او در سفر خود به مشهد، به اسلام گروید و توانست از حرم امام رضا(ع) طرحی بکشد.		'''جیمز بیلی فریزر''' (۱۷۸۳ - ۱۸۵۶م)، سیاح، نویسنده و نقاش اسکاتلندی بود که سفرهای گسترده‌ای به هند، ایران، کردستان و میان‌رودان داشت. مهمترین آثار او سفرنامه‌هایی است که اطلاعات ارزشمندی درباره جغرافیا، فرهنگ و تحولات سیاسی این مناطق در قرن نوزدهم ارائه می‌دهند. او در سفر خود به مشهد، به اسلام گروید و توانست از حرم امام رضا(ع) طرحی بکشد.

Hbaghizadeh: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه | عنوان = جیمز بیلی فریزر | تصویر = NUR09691.jpg | اندازه تصویر = | توضیح تصویر = | نام کامل = جیمز بیلی فریزر | نام‌های دیگر = | لقب = | تخلص = | نسب = | نام پدر = ادوارد ساتچل فریزر | ولادت = ۱۱ ژوئن ۱۷۸۳ | محل تولد = ادینبورگ، اسکاتلن...» ایجاد کرد

2026-05-08T20:18:38Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه | عنوان = جیمز بیلی فریزر | تصویر = NUR09691.jpg | اندازه تصویر = | توضیح تصویر = | نام کامل = جیمز بیلی فریزر | نام‌های دیگر = | لقب = | تخلص = | نسب = | نام پدر = ادوارد ساتچل فریزر | ولادت = ۱۱ ژوئن ۱۷۸۳ | محل تولد = ادینبورگ، اسکاتلن...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{جعبه اطلاعات زندگی‌نامه
| عنوان = جیمز بیلی فریزر
| تصویر = NUR09691.jpg
| اندازه تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام کامل = جیمز بیلی فریزر
| نام‌های دیگر =
| لقب =
| تخلص =
| نسب =
| نام پدر = ادوارد ساتچل فریزر
| ولادت = ۱۱ ژوئن ۱۷۸۳
| محل تولد = ادینبورگ، اسکاتلند
| کشور تولد = اسکاتلند (پادشاهی بریتانیای کبیر)
| محل زندگی =
| رحلت = ۲۳ ژانویه ۱۸۵۶
| شهادت =
| مدفن = کرکهیل، نزدیک اینورنس
| طول عمر =
| نام همسر = جین فریزر تایتلر
| فرزندان =
| خویشاوندان = ویلیام فریزر (برادر)
| دین =
| مذهب = مسیحی؛ مسلمان (در سفر به مشهد)
| پیشه = سیاح، نویسنده، نقاش، دیپلمات
| درجه علمی =
| دانشگاه =
| علایق پژوهشی =
| منصب =
| پس از =
| پیش از =
| اساتید = {{فهرست جعبه عمودی | ویلیام هاول | جرج چینری}}
| مشایخ =
| معاصرین =
| شاگردان =
| اجازه اجتهاد از = {{فهرست جعبه عمودی }}
| آثار = {{فهرست جعبه عمودی | Journal of a Tour through part of the Himala Mountains, and to the Sources of the Rivers Jumna and Ganges | Narrative of a Journey into Khorasan in the Years 1821 and 1822 | Travels and Adventures in the Persian Provinces on the Southern Banks of the Caspian Sea | The Kuzzilbash: A Tale of Khorasan | The Persian Adventurer | An Historical and Descriptive Account of A Travels in Koordistan, Military | رحلة فریزر إلی بغداد سنة 1834 م}}
| سبک نوشتاری =
| وبگاه =
| امضا =
| کد مؤلف =AUTHORCODE09691AUTHORCODE
}}

'''جیمز بیلی فریزر''' (۱۷۸۳ - ۱۸۵۶م)، سیاح، نویسنده و نقاش اسکاتلندی بود که سفرهای گسترده‌ای به هند، ایران، کردستان و میان‌رودان داشت. مهمترین آثار او سفرنامه‌هایی است که اطلاعات ارزشمندی درباره جغرافیا، فرهنگ و تحولات سیاسی این مناطق در قرن نوزدهم ارائه می‌دهند. او در سفر خود به مشهد، به اسلام گروید و توانست از حرم امام رضا(ع) طرحی بکشد.

==ولادت==
جیمز بیلی فریزر در ۱۱ ژوئن ۱۷۸۳ در ادینبورگ، اسکاتلند به دنیا آمد.<ref name="Iranica">[https://www.iranicaonline.org/articles/fraser/ دانشنامه ایرانیکا: مدخل FRASER JAMES BAILLIE]</ref> او پسر ارشد ادوارد ساتچل فریزر، از زمینداران منطقه اینورنس، و همسرش جین بود.<ref name="DNB">[https://en.wikisource.org/wiki/Dictionary_of_National_Biography,_1885-1900/Fraser,_James_Baillie Dictionary of National Biography, 1885-1900, Volume 20 - Fraser, James Baillie]</ref> خانواده او از شاخه‌های قدیمی قبیله فریزر بودند که از قرن پانزدهم در منطقه «مونیاک» ساکن شده بودند.<ref name="Iranica" /> او دوران کودکی خود را در ملک خانوادگی گذراند.<ref name="DNB" />

==تحصیلات==
فریزر تحصیلات ابتدایی خود را در خانه و زیر نظر معلم خصوصی فراگرفت و سپس برای ادامه تحصیل به مدرسه‌ای در ادینبورگ رفت.<ref name="Iranica" /><ref name="DNB" /> او در زمینه نقاشی نیز مهارت داشت و بعدها این هنر را نزد هنرمندانی چون ویلیام هاول و جرج چینری تکمیل کرد.<ref name="Groki">[https://grokipedia.com/page/james_baillie_fraser Grokipedia - James Baillie Fraser]</ref>

==فعالیت‌ها==
فریزر فعالیت حرفه‌ای خود را در نوزده سالگی و با سفر به گویان (در آمریکای جنوبی) آغاز کرد تا مزارع نیشکر و پنبه خانواده را مدیریت کند.<ref name="Iranica" /> او پس از دوازده سال (۱۸۱۱) به اسکاتلند بازگشت.<ref name="BritishMuseum">[https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG27844 موزه بریتانیا: مدخل James Baillie Fraser]</ref>

در سال ۱۸۱۳ به هند سفر کرد و پس از یک دوره کوتاه فعالیت تجاری در کلکته، به برادرش ویلیام در دهلی پیوست.<ref name="Iranica" /> در سال ۱۸۱۵، همراه با برادرش سفری اکتشافی به هیمالیا داشت و برای اولین بار موفق شد به سرچشمه رودهای جمنا و گنگ برسد. حاصل این سفر کتاب «Journal of a Tour through part of the Himala Mountains (ژورنال سفری در بخشی از کوه‌های هیمالیا)» و مجموعه نقاشی‌های آبرنگی از آن منطقه بود.<ref name="DNB" />

در سال ۱۸۲۱، فریزر سفری به ایران داشت. او از راه بوشهر و شیراز به اصفهان و تهران رفت و سپس با لباس مبدل به قم و مشهد سفر کرد. در مشهد با کمک یک دوست روحانی، مسلمان شد و به حرم امام رضا(ع) وارد شد و از آن طرحی کشید.<ref name="Groki" /> او سپس به مناطق کردنشین و سواحل دریای خزر سفر کرد و سرانجام در سال ۱۸۲۳ به اسکاتلند بازگشت.<ref name="Iranica" />

فریزر در سال ۱۸۳۴ مأموریت دیپلماتیک مخفیانه‌ای از سوی دولت بریتانیا یافت تا اوضاع ایران و نفوذ روسیه را بررسی کند. او در این سفر بیش از ۱۰۰۰۰ مایل را با اسب پیمود و گزارش‌های مفصلی تهیه کرد.<ref name="Iranica" />

او در سال ۱۸۳۶ مأمور اسکورت شاهزادگان ایرانی (رضاقلی میرزا و نجفقلی میرزا) بود که به لندن آمده بودند و آنها را تا استانبول همراهی کرد.<ref name="FraserBook">[https://noorlib.ir/book/view/10679?pageNumber=10 رحلة فریزر إلی بغداد سنة 1834 م، جلد 1، صفحه 10]</ref>

فریزر به عنوان یک نقاش ماهر، آثار بسیاری از مناظر، بناهای تاریخی و مردم ایران و هند خلق کرده است که برخی از آنها به صورت چاپ سنگی منتشر شده‌اند.<ref name="BritishMuseum" />

==وفات==
جیمز بیلی فریزر در ۲۳ ژانویه ۱۸۵۶ در ملک خانوادگی خود «مونیاک» در نزدیکی اینورنس، اسکاتلند درگذشت و در قبرستان خانواده در «کرکهیل» به خاک سپرده شد.<ref name="Iranica" /><ref name="DNB" /> او هیچ فرزندی از خود به جای نگذاشت.<ref name="Iranica" />

==آثار==
فریزر آثار متعددی از خود به جای گذاشته است که مهمترین آنها عبارتند از:<ref name="DNB" /><ref name="Iranica" /><ref name="FraserBook" />

- Journal of a Tour through part of the Himala Mountains, and to the Sources of the Rivers Jumna and Ganges (ژورنال سفری در بخشی از کوه‌های هیمالیا و به سرچشمه رودهای جمنا و گنگ، ۱۸۲۰)

- Narrative of a Journey into Khorasan in the Years 1821 and 1822 (روایت سفری به خراسان در سال‌های ۱۸۲۱ و ۱۸۲۲، ۱۸۲۵)

- Travels and Adventures in the Persian Provinces on the Southern Banks of the Caspian Sea (سفرها و ماجراهایی در استان‌های ایرانی کرانه جنوبی دریای خزر، ۱۸۲۶)

- The Kuzzilbash: A Tale of Khorasan (قزلباش: داستانی از خراسان، ۱۸۲۸)

- The Persian Adventurer (ماجراجوی ایرانی، ۱۸۳۰)

- An Historical and Descriptive Account of Persia (شرح تاریخی و توصیفی ایران، ۱۸۳۴)

- A Winter's Journey (Tâtar,) from Constantinople to Teheran (سفر زمستانی از قسطنطنیه تا تهران، ۱۸۳۸)

- Travels in Koordistan, Mesopotamia, etc. (سفرهایی در کردستان، میان‌رودان و...، ۱۸۴۰)

- Mesopotamia and Assyria (میان‌رودان و آشور، ۱۸۴۲)

- Military Memoir of Lieut.-Col. James Skinner (خاطرات نظامی سرهنگ جیمز اسکینر، ۱۸۵۱)

- رحلة فریزر إلی بغداد سنة 1834 م (سفرنامه فریزر به بغداد در سال ۱۸۳۴، ترجمه عربی جعفر خیاط، ۲۰۰۶)

==پانويس==
<references />

==منابع مقاله==
*[https://www.iranicaonline.org/articles/fraser/ دانشنامه ایرانیکا: مدخل FRASER JAMES BAILLIE]
*[https://en.wikisource.org/wiki/Dictionary_of_National_Biography,_1885-1900/Fraser,_James_Baillie Dictionary of National Biography, 1885-1900, Volume 20 - Fraser, James Baillie]
*[https://noorlib.ir/book/view/10679?pageNumber=10 رحلة فریزر إلی بغداد سنة 1834 م، جلد 1، ترجمه جعفر خیاط، بیروت: الدار العربیه للموسوعات، ۲۰۰۶م]
*[https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG27844 موزه بریتانیا: مدخل James Baillie Fraser]
*[https://grokipedia.com/page/james_baillie_fraser Grokipedia - James Baillie Fraser]

==وابسته‌ها==
{{وابسته‌ها}}
* [[نادرشاه]]
* [[رحلة فریزر إلی بغداد سنة 1834 م]]
* [[تاریخ نادر شاه افشار]]
* [[سفرنامه فریزر معروف به سفر زمستانی از مرز ایران تا تهران و دیگر شهرهای ایران]]
[[رده:زندگی‌نامه]]
[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]
[[رده:مؤلفین-اردیبهشت]]