https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B5%D8%B1%D8%A7%D8%B7صراط - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-17T13:21:54Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.39.0https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%B5%D8%B1%D8%A7%D8%B7&diff=801150&oldid=prevHbaghizadeh در ۱۴ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۸2025-10-14T09:48:36Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۴ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|زبان</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان = فارسی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان = فارسی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره = </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">BP ۱۰۲/۱۲/ص۷ص۴ </ins> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تفاسیر (سوره فاتحه),هدایت -- جنبههای قرآنی,ایمان (اسلام),تفاسیر شیعه - قرن۱۴</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>|ناشر </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ناشر = الدار الجماهیریة للنشر و التوزیع و الاعلان ** ليلة القدر</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ناشر = الدار الجماهیریة للنشر و التوزیع و الاعلان ** ليلة القدر</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l65">خط ۶۵:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶۵:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:کتابشناسی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:کتابشناسی]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:اسلام، عرفان، غیره]]</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات بازبینی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشده2</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده: تفسیر]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده: تفاسیر سور و آیات]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات بازبینی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شده2 مهر 1404</ins>]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ مهر 1404 توسط عباس مکرمی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ مهر 1404 توسط عباس مکرمی]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ مهر 1404 توسط فریدون سبحانی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ مهر 1404 توسط فریدون سبحانی]]</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-801149:rev-801150 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%B5%D8%B1%D8%A7%D8%B7&diff=801149&oldid=prevHbaghizadeh در ۱۴ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۵2025-10-14T09:45:13Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۴ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۵</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24">خط ۲۴:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۴:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از = </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از = </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''صراط؛ دیداری تازه با سوره حمد'''، اثر نویسنده و اندیشمند پر تلاش شیعی [[علی صفایی حائری]] (1330-1378ش)، معروف به (عين - صاد) است. موضوع کلی کتاب، تبیین مسیر کامل و مرحلهای کمال انسانی (صراط مستقیم) است که ریشه در سوره حمد (اُمّالکتاب) داشته و تمامی مراحل عبودیت، از تفکر و شناخت تا جهاد و توکل، را در بر میگیرد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''صراط؛ دیداری تازه با سوره حمد'''، اثر نویسنده و اندیشمند پر تلاش شیعی [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صفایی حائری، علی|</ins>علی صفایی حائری]] (1330-1378ش)، معروف به (عين - صاد) است. موضوع کلی کتاب، تبیین مسیر کامل و مرحلهای کمال انسانی (صراط مستقیم) است که ریشه در سوره حمد (اُمّالکتاب) داشته و تمامی مراحل عبودیت، از تفکر و شناخت تا جهاد و توکل، را در بر میگیرد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-800788:rev-801149 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%B5%D8%B1%D8%A7%D8%B7&diff=800788&oldid=prevA-esmaeili: صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR52965J1.jpg | عنوان = صراط | عنوانهای دیگر = | پدیدآورندگان | پدیدآوران = صفایی حائری، علی (نويسنده) |زبان | زبان = فارسی | کد کنگره = | موضوع = |ناشر | ناشر = الدار الجماهیریة للنشر و التوزیع و الاعلان ** ليلة...» ایجاد کرد2025-10-13T03:32:53Z<p>صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NUR52965J1.jpg | عنوان = صراط | عنوانهای دیگر = | پدیدآورندگان | پدیدآوران = <a href="/wiki/%D8%B5%D9%81%D8%A7%DB%8C%DB%8C_%D8%AD%D8%A7%D8%A6%D8%B1%DB%8C%D8%8C_%D8%B9%D9%84%DB%8C" title="صفایی حائری، علی">صفایی حائری، علی</a> (نويسنده) |زبان | زبان = فارسی | کد کنگره = | موضوع = |ناشر | ناشر = الدار الجماهیریة للنشر و التوزیع و الاعلان ** ليلة...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات کتاب<br />
| تصویر =NUR52965J1.jpg<br />
| عنوان = صراط<br />
| عنوانهای دیگر = <br />
| پدیدآورندگان<br />
| پدیدآوران = <br />
[[صفایی حائری، علی]] (نويسنده)<br />
|زبان<br />
| زبان = فارسی<br />
| کد کنگره = <br />
| موضوع =<br />
|ناشر <br />
| ناشر = الدار الجماهیریة للنشر و التوزیع و الاعلان ** ليلة القدر<br />
| مکان نشر = ایران - تهران ** ایران - قم<br />
| سال نشر = 1401ش<br />
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE52965AUTOMATIONCODE<br />
| چاپ = 19<br />
| شابک = 978-964-93098-6-6<br />
| تعداد جلد = 1<br />
| کتابخانۀ دیجیتال نور = 52965<br />
| کتابخوان همراه نور = 52965<br />
| کد پدیدآور = 4441<br />
| پس از = <br />
| پیش از = <br />
}}<br />
'''صراط؛ دیداری تازه با سوره حمد'''، اثر نویسنده و اندیشمند پر تلاش شیعی [[علی صفایی حائری]] (1330-1378ش)، معروف به (عين - صاد) است. موضوع کلی کتاب، تبیین مسیر کامل و مرحلهای کمال انسانی (صراط مستقیم) است که ریشه در سوره حمد (اُمّالکتاب) داشته و تمامی مراحل عبودیت، از تفکر و شناخت تا جهاد و توکل، را در بر میگیرد.<br />
<br />
==ساختار==<br />
کتاب شامل یک بخش مقدماتی با عنوان اُمّالکتاب و سپس ده گام یا مرتبه اصلی در مسیر عبودیت (خلوت و توجه تا صراط) و یک بخش تحلیلی پایانی درباره گروههای اشاره شده در سوره حمد است.<br />
<br />
==سبک نگارش==<br />
نویسنده سیر و سلوک انسان را در قالب گامها یا مراتب متوالی (ده مرحله) دنبال کرده<ref>مقدمه، ص17</ref>.<br />
<br />
و از لحنی محاوره و گفتگوی صمیمی (اغلب خطاب به «تو» یا «برادر») برای بیان عمیق مفاهیم فکری و اخلاقی استفاده نموده است<ref>متن کتاب، ص27</ref>. وی به طور مداوم با ارجاع به آیات و قصص قرآنی (مانند قصص ابراهیم، موسی و سلیمان)، مفاهیم نظری را در قالب مثالهای تاریخی و عملی توضیح داده است<ref>متن کتاب، ص32</ref>.<br />
<br />
==گزارش محتوا==<br />
اُمّالکتاب: در مقدمه بیان میشود که سوره حمد، مادر قرآن و گشایشگر تمام کتاب است. این سوره، مسیر عمیق و گستردهای را نشان میدهد که هدف آن عبودیت (بندگی) و نهایتاً رشد انسان از طریق تفکر، عشق، جهاد و توکل است و این مسیر، راه مستقیم و نزدیکترین راه به هدف است<ref>مقدمه، ص18- 7</ref>.<br />
<br />
گامهای مذکور در کتاب، به ترتیب عبارتاند از:<br />
# خلوت و توجه: اولین گام در این مسیر، رسیدن به خلوت و سکوت است. در غیاب خلوت و توجه، انسان تحتتأثیر شلوغیها و سرگرمیها قرار میگیرد و قدرت اندیشه و سنجش را از دست میدهد. خلوت، فرصتی برای شناسایی خود و کنترل محرکهای درونی فراهم میآورد<ref>متن کتاب، ص28- 19</ref>.<br />
# فکر، شناخت معبودها: پس از خلوت، فرد به مرحله فکر و شناخت دقیق معبودهایش میرسد. در این مرحله، انسان باید بتها و طاغوتهایی را که در زندگی او تأثیرگذارند (مانند پول، زیباییها، قدرتها، شهوتها و...) تشخیص داده و آنها را مورد ارزیابی قرار دهد<ref>همان، ص54- 29</ref>.<br />
# عقل، سنجش معبودها: این گام شامل مقایسه عقلانی معبودهای شناخته شده با خداوند است. هدف این است که فرد متوجه شود بتها و طاغوتها هیچگونه خیر یا نعمتی برای او ندارند و در نهایت به او ستم میکنند. در مقابل، خداوند با مالکیت و سلطنت خویش، توحید و نیکی را به ارمغان میآورد<ref>همان، ص72- 55</ref>.<br />
# ملاک انتخاب: ملاک نهایی برای انتخاب، حق است. حق، بهعنوان یک معیار ثابت و عمومی، در برابر باطل و ظلم قرار میگیرد. ملاک انتخاب، پس از شناخت دقیق معبودها و سنجش آنها، ضرورت مییابد<ref>همان، ص96- 73</ref>.<br />
# ایمان و انتخاب: ایمان، محصول شناخت و انتخاب حق است. این ایمان یک حرکت عاشقانه است که فرد را بهسوی صراط میکشاند و برخلاف کفر و تکبر، موجب تواضع و تسلیم در برابر خداوند میشود. ایمان به معنای زیستن و حرکتکردن همراه با عشق و پذیرش بندگی است<ref>همان، ص107- 97</ref>.<br />
# جهاد و مبارزه: مبارزه (جهاد) با تولد انسان نو و خروج از خویش آغاز میشود و شامل جهاد اکبر (مبارزه با نفس) و جهاد اصغر است. این مرحله نیاز به کنترل دائمی محرکهای درونی و تمرینهای کوچک دارد تا فرد بتواند مرکب سرکش خود را رام کند<ref>همان، ص122- 108</ref>.<br />
# بلا و ضربهها: بلا و فتنه، امتحاناتی هستند که نقاط ضعف انسان را آشکار کرده و او را از وابستگیها آزاد میکنند. این سختیها، وسیلهای برای پختگی، رشد، و تصدیق ایمان هستند و مؤمن را از مدعیان ریاکار جدا میسازند<ref>همان، ص134- 123</ref>.<br />
# عجز و اضطرار: وقتی انسان در کوره بلاها قرار میگیرد، به نهایت ناتوانی و محدودیت خود پی میبرد و احساس عجز و اضطرار میکند. این احساس عجز، شرط ضروری برای رهایی از حجابهای نفسانی و آمادگی برای طلب یاری الهی است<ref>همان، ص145- 135</ref>.<br />
# اعتصام و استعانت: در این مرحله، انسان در پاسخ به احساس عجز، به پناهبردن (اعتصام) و طلب یاری (استعانت) از خدا روی میآورد. توکل واقعی به معنای پذیرش این است که تمام وسایل از خداست و انسان تنها باید تلاش و حرکت کند<ref>همان، ص156- 146</ref>.<br />
# صراط: صراط بهعنوان نقطه اوج و مقصد این گامها، مسیر عبودیت، توحید، و اطاعت از رسول معرفی میشود. در این راه، ایمان، فکر، عقل، عشق و عمل با یکدیگر هماهنگ شده و انسان را بهسوی آزادی و رشد حقیقی سوق میدهند<ref>همان، ص168- 158</ref>.<br />
<br />
گروهها بخش پایانی به تحلیل سه گروه اصلی میپردازد که در انتهای سوره حمد ذکر شدهاند:<br />
# انعام یافتگان: کسانی هستند که عبودیت و اطاعت رسول را پذیرفتند و به این وسیله از نعمتهای الهی بهرهمند شدند.<br />
# مغضوبان: کسانی هستند که باوجود برخورداری از نعمتها، با کفر، نفاق، و شرک پاسخ دادند و مستحق خشم الهی شدند.<br />
# گمشدگان (ضالّین): افرادی هستند که حق و ارزش خود را نشناختند و راه گمراهی، غفلت و کفر را در پیش گرفتند و در نتیجه وجودشان را نابود کردند<ref>همان، ص180- 170</ref>.<br />
<br />
==پانویس==<br />
<references /><br />
<br />
==منابع مقاله==<br />
مقدمه و متن کتاب.<br />
<br />
<br />
==وابستهها==<br />
{{وابستهها}}<br />
<br />
[[رده:کتابشناسی]]<br />
<br />
[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]<br />
[[رده:مقاله نوشته شده در تاریخ مهر 1404 توسط عباس مکرمی]]<br />
[[رده:مقاله بازبینی شده در تاریخ مهر 1404 توسط فریدون سبحانی]]</div>A-esmaeili