https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%B3%DB%8C_%D9%81%D8%AA%D9%88%D8%AA%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1سی فتوتنامه دیگر - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-18T23:52:04Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.39.0https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C_%D9%81%D8%AA%D9%88%D8%AA%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1&diff=823546&oldid=prevHbaghizadeh: جایگزینی متن - 'امام محمد باقر علیهالسلام' به 'امام محمدباقر علیهالسلام'2026-04-15T15:29:07Z<p>جایگزینی متن - 'امام محمد باقر علیهالسلام' به 'امام محمدباقر علیهالسلام'</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۵ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۸:۵۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l36">خط ۳۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محتویات رسالهها بسیار متنوع است و هم جنبههای نظری و عرفانی فتوت و جوانمردی را دربر میگیرد و هم به آداب و اسرار پیشههای مختلف میپردازد. برای مثال، رسالۀ نخست به «بیان طریق صفویه از کلام شیخ صفیالدین» اختصاص دارد و پیوند میان مسلک فتوت و تصوف را نشان میدهد. رسالههای پنجم تا چهاردهم و نیز بیست و یکم تا بیست و هفتم عمدتاً «رسالههای پیشهوری» یا «کسبنامه»ها هستند که به تفصیل آداب، ابزار، اصطلاحات و اخلاقیات حرفههایی مانند ندافی، جولاهگی، خیاطی، دوزندگی، نمد مالی، نجاری، رنگرزی، سلمانی، حجامت، شعربافی، کفشدوزی، سپاهگری و سقایی پرداختهاند. در این رسالهها، علاوه بر جنبههای فنی، همواره بر رعایت اخلاق حرفهای، جوانمردی، امانتداری و خدمترسالی به خلق تأکید شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محتویات رسالهها بسیار متنوع است و هم جنبههای نظری و عرفانی فتوت و جوانمردی را دربر میگیرد و هم به آداب و اسرار پیشههای مختلف میپردازد. برای مثال، رسالۀ نخست به «بیان طریق صفویه از کلام شیخ صفیالدین» اختصاص دارد و پیوند میان مسلک فتوت و تصوف را نشان میدهد. رسالههای پنجم تا چهاردهم و نیز بیست و یکم تا بیست و هفتم عمدتاً «رسالههای پیشهوری» یا «کسبنامه»ها هستند که به تفصیل آداب، ابزار، اصطلاحات و اخلاقیات حرفههایی مانند ندافی، جولاهگی، خیاطی، دوزندگی، نمد مالی، نجاری، رنگرزی، سلمانی، حجامت، شعربافی، کفشدوزی، سپاهگری و سقایی پرداختهاند. در این رسالهها، علاوه بر جنبههای فنی، همواره بر رعایت اخلاق حرفهای، جوانمردی، امانتداری و خدمترسالی به خلق تأکید شده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رسالههای با محتوای عرفانی و آیینی، مانند رسالۀ سوم («بیان طریقت و ارشاد کوچک ابدال»)، رسالۀ پانزدهم («بیان کسوت و صورت بابای عمرو»)، رسالۀ شانزدهم («بیان ابجد طریقت»)، رسالۀ بیستم («بیان شریعت و طریقت و حقیقت و معرفت») و رسالۀ بیست و پنجم («فتوتنامه از گفتار [[امام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمد باقر </del>علیهالسلام|امام محمد باقر(ع)]]») به تشریح سلسلهنسبهای معنوی، مراتب سلوک، پوششهای نمادین (مانند خرقۀ مرقع در رسالۀ بیست و هشتم) و آیینهای عضویت در حلقههای جوانمردان میپردازند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رسالههای با محتوای عرفانی و آیینی، مانند رسالۀ سوم («بیان طریقت و ارشاد کوچک ابدال»)، رسالۀ پانزدهم («بیان کسوت و صورت بابای عمرو»)، رسالۀ شانزدهم («بیان ابجد طریقت»)، رسالۀ بیستم («بیان شریعت و طریقت و حقیقت و معرفت») و رسالۀ بیست و پنجم («فتوتنامه از گفتار [[امام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمدباقر </ins>علیهالسلام|امام محمد باقر(ع)]]») به تشریح سلسلهنسبهای معنوی، مراتب سلوک، پوششهای نمادین (مانند خرقۀ مرقع در رسالۀ بیست و هشتم) و آیینهای عضویت در حلقههای جوانمردان میپردازند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یکی از نقاط قوت کتاب، پینوشتهای مفصل مصحح است. در این پانوشتها، یکایک اصطلاحات تخصصی اهل فتوت و واژگان نادر و خاص پیشههای گوناگون توضیح داده شدهاند. همچنین مصحح درباره بسیاری از موضوعات مرتبط با فتوت و قلندری تحقیق و به منابع دیگر ارجاع داده است. با این حال، برای پرهیز از تکرار، خواننده برای توضیح بسیاری از مصطلحات که در دو کتاب پیشین مصحح آمده، به آن آثار ارجاع داده شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یکی از نقاط قوت کتاب، پینوشتهای مفصل مصحح است. در این پانوشتها، یکایک اصطلاحات تخصصی اهل فتوت و واژگان نادر و خاص پیشههای گوناگون توضیح داده شدهاند. همچنین مصحح درباره بسیاری از موضوعات مرتبط با فتوت و قلندری تحقیق و به منابع دیگر ارجاع داده است. با این حال، برای پرهیز از تکرار، خواننده برای توضیح بسیاری از مصطلحات که در دو کتاب پیشین مصحح آمده، به آن آثار ارجاع داده شده است.</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-816814:rev-823546 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C_%D9%81%D8%AA%D9%88%D8%AA%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1&diff=816814&oldid=prevHbaghizadeh: /* وابستهها */2026-01-28T07:59:14Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">وابستهها</span></span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۸ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۲۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l56">خط ۵۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:رد و نقض تصوف و عرفان]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:رد و نقض تصوف و عرفان]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات(بهمن 1404) باقی زاده]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات(بهمن 1404) باقی زاده]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات بازبینی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نشده2</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات بازبینی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شده2 بهمن 1404</ins>]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فاقد اتوماسیون]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فاقد اتوماسیون]]</div></td></tr>
<!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-816813:rev-816814 -->
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C_%D9%81%D8%AA%D9%88%D8%AA%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1&diff=816813&oldid=prevHbaghizadeh در ۲۸ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۷:۵۸2026-01-28T07:58:57Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۸ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۲۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l26">خط ۲۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سی فتوتنامۀ دیگر: سی رسالۀ ناشناخته در فتوت و پیشهوری و قلندری''' تألیف ناشناس، تصحیح و توضیح مهران افشاری (محقق معاصر)؛ سومین مجموعه از فتوتنامههای فارسی است که به دنبال دو کتاب پیشین مصحح، «چهارده رساله در باب فتوت و اصناف» و «فتوتنامهها و رسائل خاکساریه»، منتشر شده و در آن سی رساله ناشناخته از جوانمردان، قلندران و پیشهوران از نسخ خطی گوناگون گردآوری، تصحیح و شرح شده است. این کتاب منبعی مهم برای آشنایی با فرهنگ عامه و تاریخ اجتماعی ایران محسوب میشود.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سی فتوتنامۀ دیگر: سی رسالۀ ناشناخته در فتوت و پیشهوری و قلندری''' تألیف ناشناس، تصحیح و توضیح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[افشاری، مهران|</ins>مهران افشاری<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(محقق معاصر)؛ سومین مجموعه از فتوتنامههای فارسی است که به دنبال دو کتاب پیشین مصحح، «چهارده رساله در باب فتوت و اصناف» و «فتوتنامهها و رسائل خاکساریه»، منتشر شده و در آن سی رساله ناشناخته از جوانمردان، قلندران و پیشهوران از نسخ خطی گوناگون گردآوری، تصحیح و شرح شده است. این کتاب منبعی مهم برای آشنایی با فرهنگ عامه و تاریخ اجتماعی ایران محسوب میشود.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l32">خط ۳۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزارش کتاب==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزارش کتاب==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب «سی فتوتنامۀ دیگر» حاصل تصحیح و تحقیق مهران افشاری بر روی سی رساله خطی ناشناخته در حوزههای فتوت، قلندری و پیشهوری است. این اثر به عنوان سومین مجموعه از سلسله انتشارات مصحح در این حوزه، با روشی متفاوت ارائه شده است. به جای تفکیک رسالهها بر اساس موضوع، تلاش شده تا ترتیب موجود در مجموعههای خطی اصلی حفظ و رسالهها به ترتیب زمانی نسخهها (از کهنتر تا نوتر) عرضه شوند. در دیباچه کتاب، فهرستی ارزشمند از نسخههای خطی فتوتنامههای فارسی به جای مقدمه آمده که برای پژوهشگران این عرصه بسیار مفید است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب «سی فتوتنامۀ دیگر» حاصل تصحیح و تحقیق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[افشاری، مهران|</ins>مهران افشاری<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بر روی سی رساله خطی ناشناخته در حوزههای فتوت، قلندری و پیشهوری است. این اثر به عنوان سومین مجموعه از سلسله انتشارات مصحح در این حوزه، با روشی متفاوت ارائه شده است. به جای تفکیک رسالهها بر اساس موضوع، تلاش شده تا ترتیب موجود در مجموعههای خطی اصلی حفظ و رسالهها به ترتیب زمانی نسخهها (از کهنتر تا نوتر) عرضه شوند. در دیباچه کتاب، فهرستی ارزشمند از نسخههای خطی فتوتنامههای فارسی به جای مقدمه آمده که برای پژوهشگران این عرصه بسیار مفید است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محتویات رسالهها بسیار متنوع است و هم جنبههای نظری و عرفانی فتوت و جوانمردی را دربر میگیرد و هم به آداب و اسرار پیشههای مختلف میپردازد. برای مثال، رسالۀ نخست به «بیان طریق صفویه از کلام شیخ صفیالدین» اختصاص دارد و پیوند میان مسلک فتوت و تصوف را نشان میدهد. رسالههای پنجم تا چهاردهم و نیز بیست و یکم تا بیست و هفتم عمدتاً «رسالههای پیشهوری» یا «کسبنامه»ها هستند که به تفصیل آداب، ابزار، اصطلاحات و اخلاقیات حرفههایی مانند ندافی، جولاهگی، خیاطی، دوزندگی، نمد مالی، نجاری، رنگرزی، سلمانی، حجامت، شعربافی، کفشدوزی، سپاهگری و سقایی پرداختهاند. در این رسالهها، علاوه بر جنبههای فنی، همواره بر رعایت اخلاق حرفهای، جوانمردی، امانتداری و خدمترسالی به خلق تأکید شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>محتویات رسالهها بسیار متنوع است و هم جنبههای نظری و عرفانی فتوت و جوانمردی را دربر میگیرد و هم به آداب و اسرار پیشههای مختلف میپردازد. برای مثال، رسالۀ نخست به «بیان طریق صفویه از کلام شیخ صفیالدین» اختصاص دارد و پیوند میان مسلک فتوت و تصوف را نشان میدهد. رسالههای پنجم تا چهاردهم و نیز بیست و یکم تا بیست و هفتم عمدتاً «رسالههای پیشهوری» یا «کسبنامه»ها هستند که به تفصیل آداب، ابزار، اصطلاحات و اخلاقیات حرفههایی مانند ندافی، جولاهگی، خیاطی، دوزندگی، نمد مالی، نجاری، رنگرزی، سلمانی، حجامت، شعربافی، کفشدوزی، سپاهگری و سقایی پرداختهاند. در این رسالهها، علاوه بر جنبههای فنی، همواره بر رعایت اخلاق حرفهای، جوانمردی، امانتداری و خدمترسالی به خلق تأکید شده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رسالههای با محتوای عرفانی و آیینی، مانند رسالۀ سوم («بیان طریقت و ارشاد کوچک ابدال»)، رسالۀ پانزدهم («بیان کسوت و صورت بابای عمرو»)، رسالۀ شانزدهم («بیان ابجد طریقت»)، رسالۀ بیستم («بیان شریعت و طریقت و حقیقت و معرفت») و رسالۀ بیست و پنجم («فتوتنامه از گفتار امام محمد باقر (ع)») به تشریح سلسلهنسبهای معنوی، مراتب سلوک، پوششهای نمادین (مانند خرقۀ مرقع در رسالۀ بیست و هشتم) و آیینهای عضویت در حلقههای جوانمردان میپردازند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رسالههای با محتوای عرفانی و آیینی، مانند رسالۀ سوم («بیان طریقت و ارشاد کوچک ابدال»)، رسالۀ پانزدهم («بیان کسوت و صورت بابای عمرو»)، رسالۀ شانزدهم («بیان ابجد طریقت»)، رسالۀ بیستم («بیان شریعت و طریقت و حقیقت و معرفت») و رسالۀ بیست و پنجم («فتوتنامه از گفتار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[امام محمد باقر علیهالسلام|</ins>امام محمد باقر(ع)<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>») به تشریح سلسلهنسبهای معنوی، مراتب سلوک، پوششهای نمادین (مانند خرقۀ مرقع در رسالۀ بیست و هشتم) و آیینهای عضویت در حلقههای جوانمردان میپردازند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یکی از نقاط قوت کتاب، پینوشتهای مفصل مصحح است. در این پانوشتها، یکایک اصطلاحات تخصصی اهل فتوت و واژگان نادر و خاص پیشههای گوناگون توضیح داده شدهاند. همچنین مصحح درباره بسیاری از موضوعات مرتبط با فتوت و قلندری تحقیق و به منابع دیگر ارجاع داده است. با این حال، برای پرهیز از تکرار، خواننده برای توضیح بسیاری از مصطلحات که در دو کتاب پیشین مصحح آمده، به آن آثار ارجاع داده شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یکی از نقاط قوت کتاب، پینوشتهای مفصل مصحح است. در این پانوشتها، یکایک اصطلاحات تخصصی اهل فتوت و واژگان نادر و خاص پیشههای گوناگون توضیح داده شدهاند. همچنین مصحح درباره بسیاری از موضوعات مرتبط با فتوت و قلندری تحقیق و به منابع دیگر ارجاع داده است. با این حال، برای پرهیز از تکرار، خواننده برای توضیح بسیاری از مصطلحات که در دو کتاب پیشین مصحح آمده، به آن آثار ارجاع داده شده است.</div></td></tr>
</table>Hbaghizadehhttps://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%B3%DB%8C_%D9%81%D8%AA%D9%88%D8%AA%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87_%D8%AF%DB%8C%DA%AF%D8%B1&diff=816811&oldid=prevHbaghizadeh: صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NURسی فتوتنامه دیگرJ1.jpg | عنوان =سی فتوتنامۀ دیگر: سی رسالۀ ناشناخته در فتوت و پیشهوری و قلندری | عنوانهای دیگر = |پدیدآورندگان | پدیدآوران = افشاری، مهران (محقق) |زبان | زبان =فارسی | کد کنگره =BP ۲۹۴/الف۷س۹ | موضوع...» ایجاد کرد2026-01-28T07:57:15Z<p>صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | تصویر =NURسی فتوتنامه دیگرJ1.jpg | عنوان =سی فتوتنامۀ دیگر: سی رسالۀ ناشناخته در فتوت و پیشهوری و قلندری | عنوانهای دیگر = |پدیدآورندگان | پدیدآوران = <a href="/wiki/%D8%A7%D9%81%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%8C_%D9%85%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86" title="افشاری، مهران">افشاری، مهران</a> (محقق) |زبان | زبان =فارسی | کد کنگره =BP ۲۹۴/الف۷س۹ | موضوع...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات کتاب<br />
| تصویر =NURسی فتوتنامه دیگرJ1.jpg<br />
| عنوان =سی فتوتنامۀ دیگر: سی رسالۀ ناشناخته در فتوت و پیشهوری و قلندری<br />
| عنوانهای دیگر =<br />
|پدیدآورندگان <br />
| پدیدآوران = <br />
[[افشاری، مهران]] (محقق)<br />
|زبان <br />
| زبان =فارسی<br />
| کد کنگره =BP ۲۹۴/الف۷س۹<br />
| موضوع =فتوت -- نسخه های خطی، قلندری و قلندران -- نسخه های خطی، اصناف -- جنبه های اخلاقی<br />
|ناشر <br />
| ناشر = چشمه<br />
| مکان نشر =تهران<br />
| سال نشر = 1391<br />
<br />
| کد اتوماسیون =AUTOMATIONCODE.....AUTOMATIONCODE<br />
| چاپ =اول<br />
| شابک =978-600-229-051-9<br />
| تعداد جلد =1<br />
| کتابخانۀ دیجیتال نور =<br />
| کتابخوان همراه نور =<br />
| کد پدیدآور =<br />
| پس از =<br />
| پیش از =<br />
}}<br />
<br />
'''سی فتوتنامۀ دیگر: سی رسالۀ ناشناخته در فتوت و پیشهوری و قلندری''' تألیف ناشناس، تصحیح و توضیح مهران افشاری (محقق معاصر)؛ سومین مجموعه از فتوتنامههای فارسی است که به دنبال دو کتاب پیشین مصحح، «چهارده رساله در باب فتوت و اصناف» و «فتوتنامهها و رسائل خاکساریه»، منتشر شده و در آن سی رساله ناشناخته از جوانمردان، قلندران و پیشهوران از نسخ خطی گوناگون گردآوری، تصحیح و شرح شده است. این کتاب منبعی مهم برای آشنایی با فرهنگ عامه و تاریخ اجتماعی ایران محسوب میشود.<br />
<br />
==ساختار==<br />
این کتاب دربردارنده یک دیباچه، فهرستی از نسخههای خطی فتوتنامههای فارسی و سی رساله مستقل است. در پایان کتاب نیز فهرستهای گوناگونی برای سهولت تحقیق ارائه شده است.<br />
<br />
==گزارش کتاب==<br />
کتاب «سی فتوتنامۀ دیگر» حاصل تصحیح و تحقیق مهران افشاری بر روی سی رساله خطی ناشناخته در حوزههای فتوت، قلندری و پیشهوری است. این اثر به عنوان سومین مجموعه از سلسله انتشارات مصحح در این حوزه، با روشی متفاوت ارائه شده است. به جای تفکیک رسالهها بر اساس موضوع، تلاش شده تا ترتیب موجود در مجموعههای خطی اصلی حفظ و رسالهها به ترتیب زمانی نسخهها (از کهنتر تا نوتر) عرضه شوند. در دیباچه کتاب، فهرستی ارزشمند از نسخههای خطی فتوتنامههای فارسی به جای مقدمه آمده که برای پژوهشگران این عرصه بسیار مفید است.<br />
<br />
محتویات رسالهها بسیار متنوع است و هم جنبههای نظری و عرفانی فتوت و جوانمردی را دربر میگیرد و هم به آداب و اسرار پیشههای مختلف میپردازد. برای مثال، رسالۀ نخست به «بیان طریق صفویه از کلام شیخ صفیالدین» اختصاص دارد و پیوند میان مسلک فتوت و تصوف را نشان میدهد. رسالههای پنجم تا چهاردهم و نیز بیست و یکم تا بیست و هفتم عمدتاً «رسالههای پیشهوری» یا «کسبنامه»ها هستند که به تفصیل آداب، ابزار، اصطلاحات و اخلاقیات حرفههایی مانند ندافی، جولاهگی، خیاطی، دوزندگی، نمد مالی، نجاری، رنگرزی، سلمانی، حجامت، شعربافی، کفشدوزی، سپاهگری و سقایی پرداختهاند. در این رسالهها، علاوه بر جنبههای فنی، همواره بر رعایت اخلاق حرفهای، جوانمردی، امانتداری و خدمترسالی به خلق تأکید شده است.<br />
<br />
رسالههای با محتوای عرفانی و آیینی، مانند رسالۀ سوم («بیان طریقت و ارشاد کوچک ابدال»)، رسالۀ پانزدهم («بیان کسوت و صورت بابای عمرو»)، رسالۀ شانزدهم («بیان ابجد طریقت»)، رسالۀ بیستم («بیان شریعت و طریقت و حقیقت و معرفت») و رسالۀ بیست و پنجم («فتوتنامه از گفتار امام محمد باقر (ع)») به تشریح سلسلهنسبهای معنوی، مراتب سلوک، پوششهای نمادین (مانند خرقۀ مرقع در رسالۀ بیست و هشتم) و آیینهای عضویت در حلقههای جوانمردان میپردازند.<br />
<br />
یکی از نقاط قوت کتاب، پینوشتهای مفصل مصحح است. در این پانوشتها، یکایک اصطلاحات تخصصی اهل فتوت و واژگان نادر و خاص پیشههای گوناگون توضیح داده شدهاند. همچنین مصحح درباره بسیاری از موضوعات مرتبط با فتوت و قلندری تحقیق و به منابع دیگر ارجاع داده است. با این حال، برای پرهیز از تکرار، خواننده برای توضیح بسیاری از مصطلحات که در دو کتاب پیشین مصحح آمده، به آن آثار ارجاع داده شده است.<br />
<br />
روش تصحیح مبتنی بر نهایت دقت و امانتداری است و نسخهبدلهای مهم ذکر شدهاند. در پایان کتاب نیز فهرستهای کاملی شامل فهرست آیات، احادیث، اشعار، اصطلاحات و ترکیبات، نامهای اشخاص و اماکن، و فهرست عمومی گنجانده شده که دسترسی محققان به محتوای کتاب را بسیار آسان میکند. این کتاب با احیای متون گمنام در حوزۀ فرهنگ عامه و تاریخ اجتماعی ایران، منبعی اساسی برای پژوهشگران تاریخ، ادبیات، جامعهشناسی و مطالعات ادیان و عرفان به شمار میرود.<ref>[https://literaturelib.com/books/1336 ر.ک.پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات]</ref><br />
<br />
==پانويس ==<br />
<references /><br />
<br />
==منابع مقاله==<br />
پایگاه کتابخانه تخصصی ادبیات<br />
<br />
==وابستهها==<br />
{{وابستهها}}<br />
<br />
[[رده:کتابشناسی]]<br />
[[رده:اسلام، عرفان، غیره]]<br />
[[رده:تصوف و عرفان]]<br />
[[رده:رد و نقض تصوف و عرفان]]<br />
[[رده:مقالات(بهمن 1404) باقی زاده]]<br />
[[رده:مقالات بازبینی نشده2]]<br />
[[رده:فاقد اتوماسیون]]</div>Hbaghizadeh