https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA 2026-06-17T21:41:03Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.39.0 https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=627056&oldid=prev 2022-12-20T18:59:01Z

<p>جایگزینی متن - &#039;}}↵↵↵&#039;&#039;&#039;&#039; به &#039;}} &#039;&#039;&#039;&#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۰ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۲:۲۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27">خط ۲۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المقابسات''' تألیف [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|علی بن محمد بن عباس معروف به ابوحیان توحیدی]] (متوفی 414ق)، شامل 106 مجلس از نوع محافل فلسفی سده 4ق است که با حضور فیلسوفانی چون ابوسلیمان سجستانی و ابوالفتح نوشجانی‌، غلام زحل و جز آنان تشکیل می‌شد. این اثر از آن روی که اطلاعات منحصر و جالبی درباره فلاسفه نیمه دوم سده 4ق که بیشتر منابع از آن غفلت کرده‌اند، به دست می‌دهد، از جهت تاریخ فلسفه قابل توجه و حائز اهمیت است‌. در ابتدای اثر مقدمه تحقیقی ارزشمندی به قلم حسن سندوبی به زبان عربی ارائه شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المقابسات''' تألیف [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|علی بن محمد بن عباس معروف به ابوحیان توحیدی]] (متوفی 414ق)، شامل 106 مجلس از نوع محافل فلسفی سده 4ق است که با حضور فیلسوفانی چون ابوسلیمان سجستانی و ابوالفتح نوشجانی‌، غلام زحل و جز آنان تشکیل می‌شد. این اثر از آن روی که اطلاعات منحصر و جالبی درباره فلاسفه نیمه دوم سده 4ق که بیشتر منابع از آن غفلت کرده‌اند، به دست می‌دهد، از جهت تاریخ فلسفه قابل توجه و حائز اهمیت است‌. در ابتدای اثر مقدمه تحقیقی ارزشمندی به قلم حسن سندوبی به زبان عربی ارائه شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-577193:rev-627056 --> </table>

Wikinoor.ir https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=577193&oldid=prev 2022-02-13T08:51:04Z

<p>جایگزینی متن - &#039;<a href="/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%D9%81%DB%8C%D9%84%D8%B3%D9%88%D9%81%D8%A7%D9%86%D8%8C_%D8%A2%E2%80%93%DB%8C" title="رده:فیلسوفان، آ–ی">رده:فیلسوفان، آ–ی</a>&#039; به &#039;<a href="/wiki/%D8%B1%D8%AF%D9%87:%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D9%81%DB%8C%D9%84%D8%B3%D9%88%D9%81%D8%A7%D9%86%D8%8C_%D8%A2%E2%80%93%DB%8C" title="رده:کتابهای فیلسوفان، آ–ی">رده:کتابهای فیلسوفان، آ–ی</a>&#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۳ فوریهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۲۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l21">خط ۲۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| چاپ =1</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| چاپ =1</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تعداد جلد =1</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تعداد جلد =1</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کتابخانۀ دیجیتال نور =<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">11616</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کتابخانۀ دیجیتال نور =<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">01759</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کتابخوان همراه نور =01759</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کتابخوان همراه نور =01759</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد پدیدآور =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد پدیدآور =</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l74">خط ۷۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:عصر صاحب نظران فلسفه قرن چهارم]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:عصر صاحب نظران فلسفه قرن چهارم]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فیلسوفان، آ–ی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتابهای </ins>فیلسوفان، آ–ی]]</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-549354:rev-577193 --> </table>

Hbaghizadeh@noornet.net https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=549354&oldid=prev 2021-09-09T19:48:59Z

<p>جایگزینی متن - &#039;}} &#039;&#039;&#039;&#039; به &#039;}} &#039;&#039;&#039;&#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۹ سپتامبر ۲۰۲۱، ساعت ۲۳:۱۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27">خط ۲۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پیش از =</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المقابسات''' تألیف [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|علی بن محمد بن عباس معروف به ابوحیان توحیدی]] (متوفی 414ق)، شامل 106 مجلس از نوع محافل فلسفی سده 4ق است که با حضور فیلسوفانی چون ابوسلیمان سجستانی و ابوالفتح نوشجانی‌، غلام زحل و جز آنان تشکیل می‌شد. این اثر از آن روی که اطلاعات منحصر و جالبی درباره فلاسفه نیمه دوم سده 4ق که بیشتر منابع از آن غفلت کرده‌اند، به دست می‌دهد، از جهت تاریخ فلسفه قابل توجه و حائز اهمیت است‌. در ابتدای اثر مقدمه تحقیقی ارزشمندی به قلم حسن سندوبی به زبان عربی ارائه شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المقابسات''' تألیف [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|علی بن محمد بن عباس معروف به ابوحیان توحیدی]] (متوفی 414ق)، شامل 106 مجلس از نوع محافل فلسفی سده 4ق است که با حضور فیلسوفانی چون ابوسلیمان سجستانی و ابوالفتح نوشجانی‌، غلام زحل و جز آنان تشکیل می‌شد. این اثر از آن روی که اطلاعات منحصر و جالبی درباره فلاسفه نیمه دوم سده 4ق که بیشتر منابع از آن غفلت کرده‌اند، به دست می‌دهد، از جهت تاریخ فلسفه قابل توجه و حائز اهمیت است‌. در ابتدای اثر مقدمه تحقیقی ارزشمندی به قلم حسن سندوبی به زبان عربی ارائه شده است.</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-519688:rev-549354 --> </table>

Hbaghizadeh@noornet.net https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=519688&oldid=prev 2020-12-10T15:11:42Z

<p>جایگزینی متن - &#039;==وابسته‌ها== &#039; به &#039;==وابسته‌ها== {{وابسته‌ها}} &#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۰ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۸:۴۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l60">خط ۶۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وابسته‌ها==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وابسته‌ها==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{وابسته‌ها}}</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:کتاب‌شناسی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:کتاب‌شناسی]]</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-496208:rev-519688 --> </table>

Hbaghizadeh@noornet.net https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=496208&oldid=prev 2020-06-11T06:05:00Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۱ ژوئن ۲۰۲۰، ساعت ۰۹:۳۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l74">خط ۷۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فیلسوفان، آ–ی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:فیلسوفان، آ–ی]]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:جدید25 شهریور الی 24 مهر]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده: خرداد(98)]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-469291:rev-496208 --> </table>

Yqorbani@noornet.net https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=469291&oldid=prev 2019-09-23T06:32:26Z

<p>جایگزینی متن - &#039;زبان =عربي&#039; به &#039;زبان =عربی&#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۳ سپتامبر ۲۰۱۹، ساعت ۱۰:۰۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7">خط ۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[سندوبي، حسن]] (مترجم)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[سندوبي، حسن]] (مترجم)</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان =<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عربي</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زبان =<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عربی</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =‏BBR‎‏ ‎‏164‎‏ ‎‏/‎‏م‎‏7  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد کنگره =‏BBR‎‏ ‎‏164‎‏ ‎‏/‎‏م‎‏7  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| موضوع =</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l22">خط ۲۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تعداد جلد =1</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تعداد جلد =1</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کتابخانۀ دیجیتال نور =11616</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کتابخانۀ دیجیتال نور =11616</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| کتابخوان همراه نور =01759</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد پدیدآور =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| کد پدیدآور =</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پس از =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پس از =</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-439286:rev-469291 --> </table>

Hbaghizadeh@noornet.net https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=439286&oldid=prev 2019-08-08T11:33:59Z

<p>جایگزینی متن - &#039;غالبا&#039; به &#039;غالباً &#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۸ اوت ۲۰۱۹، ساعت ۱۵:۰۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l35">خط ۳۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان در «المقابسات» که از لحاظ فلسفه بسیار اهمیت دارد با نثر شیوایی از مباحثات و گفت‌وشنودهایی که در انجمن‌های فلسفی، علی‌الخصوص مجالس ابوسلیمان سجستانی، جریان داشته سخن گفته و اطلاعات دست اولی درباره فلسفه نیمه دوم قرن چهارم هجری به دست داده است. در این کتاب، آراء فلاسفه بزرگی از آن عصر در باب مسائل مختلف و تعریفات و بحث‌های فلسفی راجع به موضوعات گوناگون ذکر شده است.&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: آذرشب، فرشته، ص56]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان در «المقابسات» که از لحاظ فلسفه بسیار اهمیت دارد با نثر شیوایی از مباحثات و گفت‌وشنودهایی که در انجمن‌های فلسفی، علی‌الخصوص مجالس ابوسلیمان سجستانی، جریان داشته سخن گفته و اطلاعات دست اولی درباره فلسفه نیمه دوم قرن چهارم هجری به دست داده است. در این کتاب، آراء فلاسفه بزرگی از آن عصر در باب مسائل مختلف و تعریفات و بحث‌های فلسفی راجع به موضوعات گوناگون ذکر شده است.&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: آذرشب، فرشته، ص56]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از کتب معتبری است که برخی از نظرهای زائد بر کتب مدون درسی و غالباً آراء خاص بعضی از متفلسفین آن عهد را روایت می‌کند‌. این فلاسفه غالباً از فرق و نژادها و ادیان مختلف بودند که یا در منزل ابوسلیمان منطقی، یا در ‌بازار کتاب‌فروشان نزدیک دروازه بصره در بغداد اجتماع می‌کردند و ابوحیان از اقوال غالب آنان استفاده‌های شگرف در تحریر کتاب «مقابسات» خود کرده است؛ مهم‌ترین آنان عبارتند از: ابوزکریا صیمری، ابوالفتح نوشجانی، ابومحمد عروضی‌، ابوالقاسم عبیدالله بن حسن معروف به غلام زحل منجم مشهور متوفی به سال 376‌ق، ابوسمع عیسی بن ثقیف رومی فیلسوف عیسوی، ابومحمد عبدالله ‌بن حمود زبیدی اندلسی از بزرگان نحو و لغت و شعر و علوم عقلیه و از ملازمان ابوسلیمان، ابوالقاسم عیسی ‌بن علی بن عیسی وزیر و صاحب اطلاعات کثیر در علوم اوایل و از شاگردان یحیی ‌بن عدی که به سال 391ق وفات یافت‌. ابواسحق ابراهیم بن هلال صابی؛ کاتب بلیغ و دانشمند مشهور متوفی به سال 384ق، ابوالخیر حسن بن بهنام (بهرام) معروف به ابن خمار از اکابر فلاسفه و مترجمان و اطباء عهد خود که او را غیر از کتب منقول، تألیفاتی نیز بوده است. ابوعلی ‌بن مسح بغدادی منطقی؛ صاحب تفاسیری بر آثار ارسطو&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از کتب معتبری است که برخی از نظرهای زائد بر کتب مدون درسی و غالباً <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ً </ins>آراء خاص بعضی از متفلسفین آن عهد را روایت می‌کند‌. این فلاسفه غالباً <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ً </ins>از فرق و نژادها و ادیان مختلف بودند که یا در منزل ابوسلیمان منطقی، یا در ‌بازار کتاب‌فروشان نزدیک دروازه بصره در بغداد اجتماع می‌کردند و ابوحیان از اقوال غالب آنان استفاده‌های شگرف در تحریر کتاب «مقابسات» خود کرده است؛ مهم‌ترین آنان عبارتند از: ابوزکریا صیمری، ابوالفتح نوشجانی، ابومحمد عروضی‌، ابوالقاسم عبیدالله بن حسن معروف به غلام زحل منجم مشهور متوفی به سال 376‌ق، ابوسمع عیسی بن ثقیف رومی فیلسوف عیسوی، ابومحمد عبدالله ‌بن حمود زبیدی اندلسی از بزرگان نحو و لغت و شعر و علوم عقلیه و از ملازمان ابوسلیمان، ابوالقاسم عیسی ‌بن علی بن عیسی وزیر و صاحب اطلاعات کثیر در علوم اوایل و از شاگردان یحیی ‌بن عدی که به سال 391ق وفات یافت‌. ابواسحق ابراهیم بن هلال صابی؛ کاتب بلیغ و دانشمند مشهور متوفی به سال 384ق، ابوالخیر حسن بن بهنام (بهرام) معروف به ابن خمار از اکابر فلاسفه و مترجمان و اطباء عهد خود که او را غیر از کتب منقول، تألیفاتی نیز بوده است. ابوعلی ‌بن مسح بغدادی منطقی؛ صاحب تفاسیری بر آثار ارسطو&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>درباره مکتب فلسفی که فلاسفه «المقابسات» بدان تعلق دارند، باید گفت که در مجموع نوافلاطونی‌اند؛ جز این‌که غالباً جواب‌های منجز و مشخص به پرسش‌های مطروحه نمی‌دهند و پاسخ‌ها در عبارت‌پردازی‌های زیبا پوشانیده شده، گرچه همین خود برای ادب دوستان جاذبه دارد. سؤال‌های مطرح شده، خود حیرت و دهشت در اذهان برمی‌انگیزد‌. ابوحیان با پایین آوردن فلسفه به سطح عامه کتاب‌خوان، آگاهی فلسفی را میان خاص و عام به یکسان پخش می‌کند؛ و شایسته لقبی است که یاقوت بدو داده «أدیب الفلاسفه و فیلسوف الأدباء»‌. مقابسات چون در طول سی سال نگاشته شده، سبک متنوعی دارد، بعضی طولانی است و بعضی کوتاه‌. یادآوری می‌شود: [[مطهری، مرتضی|استاد شهید مطهری]] از «المقابسات» به‌عنوان کتاب نفیس یاد کرده است‌&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>درباره مکتب فلسفی که فلاسفه «المقابسات» بدان تعلق دارند، باید گفت که در مجموع نوافلاطونی‌اند؛ جز این‌که غالباً <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ً </ins>جواب‌های منجز و مشخص به پرسش‌های مطروحه نمی‌دهند و پاسخ‌ها در عبارت‌پردازی‌های زیبا پوشانیده شده، گرچه همین خود برای ادب دوستان جاذبه دارد. سؤال‌های مطرح شده، خود حیرت و دهشت در اذهان برمی‌انگیزد‌. ابوحیان با پایین آوردن فلسفه به سطح عامه کتاب‌خوان، آگاهی فلسفی را میان خاص و عام به یکسان پخش می‌کند؛ و شایسته لقبی است که یاقوت بدو داده «أدیب الفلاسفه و فیلسوف الأدباء»‌. مقابسات چون در طول سی سال نگاشته شده، سبک متنوعی دارد، بعضی طولانی است و بعضی کوتاه‌. یادآوری می‌شود: [[مطهری، مرتضی|استاد شهید مطهری]] از «المقابسات» به‌عنوان کتاب نفیس یاد کرده است‌&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان این اثر را در فاصله سال‌های 360 تا 390 ق جمع‌آوری کرده است‌. نکته قابل بررسی در المقابسات آن است که معلوم نیست آیا ابوحیان در نقل این مجالس امانت‌دار بوده و یا اینکه بعضی مذاکرات و مباحث این کتاب را به ابتکار خود نگاشته است‌. بااین‌همه وی نماینده صادقی از حال و هوای محافل فلسفی آن روزگار است‌. در این کتاب‌، ابوحیان همچون افلاطون که محاورات سقراط را (به عبارت بهتر محاوراتی از قول سقراط را) به قلم آورده‌، خواننده را با نظریات گوناگون درباره یک مسئله آشنا می‌کند و در بیشتر موارد -بدون آنکه خود داوری کند و رأیی خاص را برگزیند- امر انتخاب را به عهده خواننده می‌گذارد&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: زکاوتی قراگزلو، علیرضا، ص415]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان این اثر را در فاصله سال‌های 360 تا 390 ق جمع‌آوری کرده است‌. نکته قابل بررسی در المقابسات آن است که معلوم نیست آیا ابوحیان در نقل این مجالس امانت‌دار بوده و یا اینکه بعضی مذاکرات و مباحث این کتاب را به ابتکار خود نگاشته است‌. بااین‌همه وی نماینده صادقی از حال و هوای محافل فلسفی آن روزگار است‌. در این کتاب‌، ابوحیان همچون افلاطون که محاورات سقراط را (به عبارت بهتر محاوراتی از قول سقراط را) به قلم آورده‌، خواننده را با نظریات گوناگون درباره یک مسئله آشنا می‌کند و در بیشتر موارد -بدون آنکه خود داوری کند و رأیی خاص را برگزیند- امر انتخاب را به عهده خواننده می‌گذارد&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: زکاوتی قراگزلو، علیرضا، ص415]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-430276:rev-439286 --> </table>

Hbaghizadeh@noornet.net https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=430276&oldid=prev 2019-06-30T05:03:59Z

<p>جایگزینی متن - &#039;‌ &#039; به &#039; &#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۰ ژوئن ۲۰۱۹، ساعت ۰۸:۳۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27">خط ۲۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المقابسات''' تألیف [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|علی بن محمد بن عباس معروف به ابوحیان توحیدی]] (متوفی 414ق)، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شامل‌ </del>106 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مجلس‌ </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نوع‌ محافل‌ فلسفی‌ سده‌ 4ق‌ است‌ که‌ </del>با حضور <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلسوفانی‌ چون‌ ابوسلیمان‌ سجستانی‌ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوالفتح‌ </del>نوشجانی‌، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غلام‌ زحل‌ </del>و جز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آنان‌ تشکیل‌ </del>می‌شد. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این‌ </del>اثر از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن‌ روی‌ که‌ اطلاعات‌ </del>منحصر و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جالبی‌ درباره‌ فلاسفه‌ نیمه‌ دوم‌ سده‌ 4ق‌ که‌ </del>بیشتر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منابع‌ </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن‌ غفلت‌ </del>کرده‌اند، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به‌ دست‌ </del>می‌دهد، از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جهت‌ تاریخ‌ فلسفه‌ قابل‌ توجه‌ </del>و حائز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اهمیت‌ </del>است‌. در ابتدای اثر مقدمه تحقیقی ارزشمندی به قلم حسن سندوبی به زبان عربی ارائه شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المقابسات''' تألیف [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|علی بن محمد بن عباس معروف به ابوحیان توحیدی]] (متوفی 414ق)، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شامل </ins>106 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مجلس </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نوع محافل فلسفی سده 4ق است که </ins>با حضور <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فیلسوفانی چون ابوسلیمان سجستانی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوالفتح </ins>نوشجانی‌، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غلام زحل </ins>و جز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آنان تشکیل </ins>می‌شد. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این </ins>اثر از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن روی که اطلاعات </ins>منحصر و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جالبی درباره فلاسفه نیمه دوم سده 4ق که </ins>بیشتر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منابع </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن غفلت </ins>کرده‌اند، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به دست </ins>می‌دهد، از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جهت تاریخ فلسفه قابل توجه </ins>و حائز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اهمیت </ins>است‌. در ابتدای اثر مقدمه تحقیقی ارزشمندی به قلم حسن سندوبی به زبان عربی ارائه شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l33">خط ۳۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزارش محتوا==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزارش محتوا==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان در «المقابسات» که از لحاظ فلسفه بسیار اهمیت دارد با نثر شیوایی از مباحثات و گفت‌وشنودهایی که در انجمن‌های فلسفی، علی‌الخصوص مجالس ابوسلیمان سجستانی، جریان داشته سخن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گفته‌ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اطلاعات‌ </del>دست اولی درباره فلسفه نیمه دوم قرن چهارم هجری به دست داده است. در این کتاب، آراء فلاسفه بزرگی از آن عصر در باب مسائل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مختلف‌ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تعریفات‌ </del>و بحث‌های <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفی‌ </del>راجع به موضوعات گوناگون ذکر شده است.&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: آذرشب، فرشته، ص56]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان در «المقابسات» که از لحاظ فلسفه بسیار اهمیت دارد با نثر شیوایی از مباحثات و گفت‌وشنودهایی که در انجمن‌های فلسفی، علی‌الخصوص مجالس ابوسلیمان سجستانی، جریان داشته سخن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گفته </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اطلاعات </ins>دست اولی درباره فلسفه نیمه دوم قرن چهارم هجری به دست داده است. در این کتاب، آراء فلاسفه بزرگی از آن عصر در باب مسائل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مختلف </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تعریفات </ins>و بحث‌های <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفی </ins>راجع به موضوعات گوناگون ذکر شده است.&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: آذرشب، فرشته، ص56]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از کتب معتبری است که برخی از نظرهای زائد بر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتب‌ </del>مدون درسی و غالباً آراء خاص بعضی از متفلسفین آن عهد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">را‌ روایت‌ </del>می‌کند‌. این فلاسفه غالباً از فرق و نژادها و ادیان مختلف بودند که یا در منزل ابوسلیمان منطقی، یا در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‌بازار‌ </del>کتاب‌فروشان نزدیک دروازه بصره در بغداد اجتماع می‌کردند و ابوحیان از اقوال غالب آنان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">استفاده‌های‌ شگرف‌ در‌ </del>تحریر کتاب «مقابسات» خود کرده است؛ مهم‌ترین آنان عبارتند از: ابوزکریا صیمری، ابوالفتح نوشجانی، ابومحمد عروضی‌، ابوالقاسم عبیدالله بن حسن معروف به غلام زحل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منجم‌ </del>مشهور متوفی به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال‌ </del>376‌ق، ابوسمع عیسی بن ثقیف رومی فیلسوف عیسوی، ابومحمد عبدالله ‌بن حمود زبیدی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندلسی‌ </del>از بزرگان نحو و لغت و شعر و علوم عقلیه و از ملازمان ابوسلیمان، ابوالقاسم عیسی ‌بن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی‌ </del>بن عیسی وزیر و صاحب اطلاعات کثیر در علوم اوایل و از شاگردان یحیی ‌بن عدی که به سال 391ق وفات یافت‌. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابواسحق‌ ابراهیم‌ </del>بن هلال صابی؛ کاتب بلیغ و دانشمند مشهور متوفی به سال 384ق، ابوالخیر حسن بن بهنام (بهرام) معروف به ابن خمار از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اکابر‌ فلاسفه‌ </del>و مترجمان و اطباء عهد خود که او را غیر از کتب منقول، تألیفاتی نیز بوده است. ابوعلی ‌بن مسح بغدادی منطقی؛ صاحب تفاسیری بر آثار ارسطو&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از کتب معتبری است که برخی از نظرهای زائد بر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتب </ins>مدون درسی و غالباً آراء خاص بعضی از متفلسفین آن عهد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">را روایت </ins>می‌کند‌. این فلاسفه غالباً از فرق و نژادها و ادیان مختلف بودند که یا در منزل ابوسلیمان منطقی، یا در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‌بازار </ins>کتاب‌فروشان نزدیک دروازه بصره در بغداد اجتماع می‌کردند و ابوحیان از اقوال غالب آنان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">استفاده‌های شگرف در </ins>تحریر کتاب «مقابسات» خود کرده است؛ مهم‌ترین آنان عبارتند از: ابوزکریا صیمری، ابوالفتح نوشجانی، ابومحمد عروضی‌، ابوالقاسم عبیدالله بن حسن معروف به غلام زحل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منجم </ins>مشهور متوفی به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال </ins>376‌ق، ابوسمع عیسی بن ثقیف رومی فیلسوف عیسوی، ابومحمد عبدالله ‌بن حمود زبیدی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندلسی </ins>از بزرگان نحو و لغت و شعر و علوم عقلیه و از ملازمان ابوسلیمان، ابوالقاسم عیسی ‌بن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی </ins>بن عیسی وزیر و صاحب اطلاعات کثیر در علوم اوایل و از شاگردان یحیی ‌بن عدی که به سال 391ق وفات یافت‌. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابواسحق ابراهیم </ins>بن هلال صابی؛ کاتب بلیغ و دانشمند مشهور متوفی به سال 384ق، ابوالخیر حسن بن بهنام (بهرام) معروف به ابن خمار از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اکابر فلاسفه </ins>و مترجمان و اطباء عهد خود که او را غیر از کتب منقول، تألیفاتی نیز بوده است. ابوعلی ‌بن مسح بغدادی منطقی؛ صاحب تفاسیری بر آثار ارسطو&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>درباره مکتب فلسفی که فلاسفه «المقابسات» بدان تعلق دارند، باید گفت که در مجموع نوافلاطونی‌اند؛ جز این‌که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غالباً‌ جواب‌های‌ منجز‌ </del>و مشخص به پرسش‌های مطروحه نمی‌دهند و پاسخ‌ها در عبارت‌پردازی‌های زیبا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پوشانیده‌ </del>شده، گرچه همین خود برای ادب دوستان جاذبه دارد. سؤال‌های مطرح شده، خود حیرت و دهشت در اذهان برمی‌انگیزد‌. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان‌ با‌ </del>پایین آوردن فلسفه به سطح عامه کتاب‌خوان، آگاهی فلسفی را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میان‌ خاص‌ </del>و عام به یکسان پخش می‌کند؛ و شایسته لقبی است که یاقوت بدو داده «أدیب الفلاسفه و فیلسوف الأدباء»‌. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مقابسات‌ چون‌ </del>در طول سی سال نگاشته شده، سبک متنوعی دارد، بعضی طولانی است و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بعضی‌ </del>کوتاه‌. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یادآوری‌ </del>می‌شود: [[مطهری، مرتضی|استاد شهید مطهری]] از «المقابسات» به‌عنوان کتاب نفیس یاد کرده است‌&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>درباره مکتب فلسفی که فلاسفه «المقابسات» بدان تعلق دارند، باید گفت که در مجموع نوافلاطونی‌اند؛ جز این‌که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غالباً جواب‌های منجز </ins>و مشخص به پرسش‌های مطروحه نمی‌دهند و پاسخ‌ها در عبارت‌پردازی‌های زیبا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پوشانیده </ins>شده، گرچه همین خود برای ادب دوستان جاذبه دارد. سؤال‌های مطرح شده، خود حیرت و دهشت در اذهان برمی‌انگیزد‌. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان با </ins>پایین آوردن فلسفه به سطح عامه کتاب‌خوان، آگاهی فلسفی را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میان خاص </ins>و عام به یکسان پخش می‌کند؛ و شایسته لقبی است که یاقوت بدو داده «أدیب الفلاسفه و فیلسوف الأدباء»‌. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مقابسات چون </ins>در طول سی سال نگاشته شده، سبک متنوعی دارد، بعضی طولانی است و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بعضی </ins>کوتاه‌. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یادآوری </ins>می‌شود: [[مطهری، مرتضی|استاد شهید مطهری]] از «المقابسات» به‌عنوان کتاب نفیس یاد کرده است‌&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان‌ این‌ </del>اثر را در فاصله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال‌های‌ </del>360 تا 390 <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ق‌ جمع‌آوری‌ کرده‌ </del>است‌. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نکته‌ قابل‌ بررسی‌ </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المقابسات‌ آن‌ است‌ که‌ معلوم‌ نیست‌ </del>آیا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان‌ </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نقل‌ این‌ مجالس‌ </del>امانت‌دار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بوده‌ </del>و یا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اینکه‌ بعضی‌ مذاکرات‌ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مباحث‌ این‌ کتاب‌ </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به‌ </del>ابتکار خود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نگاشته‌ </del>است‌. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بااین‌همه‌ وی‌ </del>نماینده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صادقی‌ </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حال‌ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هوای‌ محافل‌ فلسفی‌ آن‌ </del>روزگار است‌. در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این‌ </del>کتاب‌، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان‌ همچون‌ افلاطون‌ که‌ محاورات‌ سقراط‌ </del>را (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به‌ عبارت‌ </del>بهتر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محاوراتی‌ </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قول‌ سقراط‌ </del>را) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به‌ قلم‌ </del>آورده‌، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خواننده‌ </del>را با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظریات‌ گوناگون‌ </del>درباره <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک‌ مسئله‌ </del>آشنا می‌کند و در بیشتر موارد -<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بدون‌ آنکه‌ </del>خود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">داوری‌ </del>کند و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رأیی‌ خاص‌ </del>را برگزیند- امر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انتخاب‌ </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به‌ </del>عهده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خواننده‌ </del>می‌گذارد&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: زکاوتی قراگزلو، علیرضا، ص415]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان این </ins>اثر را در فاصله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال‌های </ins>360 تا 390 <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ق جمع‌آوری کرده </ins>است‌. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نکته قابل بررسی </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المقابسات آن است که معلوم نیست </ins>آیا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نقل این مجالس </ins>امانت‌دار <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بوده </ins>و یا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اینکه بعضی مذاکرات </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مباحث این کتاب </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به </ins>ابتکار خود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نگاشته </ins>است‌. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بااین‌همه وی </ins>نماینده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صادقی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حال </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هوای محافل فلسفی آن </ins>روزگار است‌. در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این </ins>کتاب‌، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان همچون افلاطون که محاورات سقراط </ins>را (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به عبارت </ins>بهتر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محاوراتی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قول سقراط </ins>را) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به قلم </ins>آورده‌، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خواننده </ins>را با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظریات گوناگون </ins>درباره <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک مسئله </ins>آشنا می‌کند و در بیشتر موارد -<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بدون آنکه </ins>خود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">داوری </ins>کند و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رأیی خاص </ins>را برگزیند- امر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انتخاب </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به </ins>عهده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خواننده </ins>می‌گذارد&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: زکاوتی قراگزلو، علیرضا، ص415]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان‌ </del>با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چیرگی‌ </del>و توانایی‌، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیچیده‌ترین‌ مسائل‌ فلسفی‌ کتاب‌ </del>را در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پوششی‌ </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الفاظ‌ </del>زیبا و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عبارات‌ ادبی‌ بیان‌ نموده‌ است‌ </del>و اگر در کتاب دیگرش [[الإمتاع و المؤانسة|الإمتاع و المؤانسة‌]] آنجا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که‌ به‌ ادب‌ مشغول‌ </del>است‌، از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفه‌ </del>نیز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غافل‌ </del>نیست‌، در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المقابسات‌ که‌ به‌ فلسفه‌ </del>می‌پردازد، از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیان‌ الفاظ‌ ادبی‌ </del>دور <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نمانده‌ </del>است‌. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره‌ </del>این اثر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مطالعات‌ زیادی‌ </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوی‌ محققان‌ غربی‌ </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسلامی‌ صورت‌ </del>گرفته‌، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ولی‌ </del>هنوز <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زمینه‌های‌ </del>بکر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحقیقی‌ درباره‌ این‌ کتاب‌ فراوان‌ </del>است‌&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوحیان </ins>با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چیرگی </ins>و توانایی‌، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیچیده‌ترین مسائل فلسفی کتاب </ins>را در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پوششی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الفاظ </ins>زیبا و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عبارات ادبی بیان نموده است </ins>و اگر در کتاب دیگرش [[الإمتاع و المؤانسة|الإمتاع و المؤانسة‌]] آنجا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که به ادب مشغول </ins>است‌، از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فلسفه </ins>نیز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غافل </ins>نیست‌، در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المقابسات که به فلسفه </ins>می‌پردازد، از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیان الفاظ ادبی </ins>دور <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نمانده </ins>است‌. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره </ins>این اثر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مطالعات زیادی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوی محققان غربی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسلامی صورت </ins>گرفته‌، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ولی </ins>هنوز <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زمینه‌های </ins>بکر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحقیقی درباره این کتاب فراوان </ins>است‌&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به‌عنوان نمونه نویسنده در مقابسه پنجم کتاب این سؤال را از ابوبکر قومسی پرسیده است: معنای این‌که می‌گویند که این زمان از این زمان شریف‌تر است؛ و این مکان افضل از این مکان است؛ و این انسان شریف‎تر از آن انسان است چیست؟ قومسی پس از توضیح دو سؤال او در رابطه با شرافت انسانی چنین می‌نویسد: اما هیچ انسانی از جهت تعریفش که حیات و نطق و مرگ است بر انسان دیگر شرافت ندارد؛ چراکه تعریف همه انسان‌ها یکی است؛ اما از جهت اختیار و ایثار و اکتساب به لحاظ صفات نفسانیش و نفعی که برای دیگران دارد، برخی بر برخی شرافت دارند&lt;ref&gt;[https://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/11616/1/143 ر.ک: متن کتاب، ص143]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به‌عنوان نمونه نویسنده در مقابسه پنجم کتاب این سؤال را از ابوبکر قومسی پرسیده است: معنای این‌که می‌گویند که این زمان از این زمان شریف‌تر است؛ و این مکان افضل از این مکان است؛ و این انسان شریف‎تر از آن انسان است چیست؟ قومسی پس از توضیح دو سؤال او در رابطه با شرافت انسانی چنین می‌نویسد: اما هیچ انسانی از جهت تعریفش که حیات و نطق و مرگ است بر انسان دیگر شرافت ندارد؛ چراکه تعریف همه انسان‌ها یکی است؛ اما از جهت اختیار و ایثار و اکتساب به لحاظ صفات نفسانیش و نفعی که برای دیگران دارد، برخی بر برخی شرافت دارند&lt;ref&gt;[https://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/11616/1/143 ر.ک: متن کتاب، ص143]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-429978:rev-430276 --> </table>

A-esmaili@noornet.net https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=429978&oldid=prev 2019-06-30T04:41:39Z

<p>جایگزینی متن - &#039;‌‌&#039; به &#039;‌&#039;</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۰ ژوئن ۲۰۱۹، ساعت ۰۸:۱۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l27">خط ۲۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المقابسات''' تألیف [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|علی بن محمد بن عباس معروف به ابوحیان توحیدی]] (متوفی 414ق)، شامل‌ 106 مجلس‌ از نوع‌ محافل‌ فلسفی‌ سده‌ 4ق‌ است‌ که‌ با حضور فیلسوفانی‌ چون‌ ابوسلیمان‌ سجستانی‌ و ابوالفتح‌ نوشجانی‌، غلام‌ زحل‌ و جز آنان‌ تشکیل‌ می‌شد. این‌ اثر از آن‌ روی‌ که‌ اطلاعات‌ منحصر و جالبی‌ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره‌‌ </del>فلاسفه‌ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیمه‌‌ </del>دوم‌ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سده‌‌ </del>4ق‌ که‌ بیشتر منابع‌ از آن‌ غفلت‌ کرده‌اند، به‌ دست‌ می‌دهد، از جهت‌ تاریخ‌ فلسفه‌ قابل‌ توجه‌ و حائز اهمیت‌ است‌. در ابتدای اثر مقدمه تحقیقی ارزشمندی به قلم حسن سندوبی به زبان عربی ارائه شده است.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المقابسات''' تألیف [[ابوحیان توحیدی، علی بن محمد|علی بن محمد بن عباس معروف به ابوحیان توحیدی]] (متوفی 414ق)، شامل‌ 106 مجلس‌ از نوع‌ محافل‌ فلسفی‌ سده‌ 4ق‌ است‌ که‌ با حضور فیلسوفانی‌ چون‌ ابوسلیمان‌ سجستانی‌ و ابوالفتح‌ نوشجانی‌، غلام‌ زحل‌ و جز آنان‌ تشکیل‌ می‌شد. این‌ اثر از آن‌ روی‌ که‌ اطلاعات‌ منحصر و جالبی‌ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره‌ </ins>فلاسفه‌ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیمه‌ </ins>دوم‌ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سده‌ </ins>4ق‌ که‌ بیشتر منابع‌ از آن‌ غفلت‌ کرده‌اند، به‌ دست‌ می‌دهد، از جهت‌ تاریخ‌ فلسفه‌ قابل‌ توجه‌ و حائز اهمیت‌ است‌. در ابتدای اثر مقدمه تحقیقی ارزشمندی به قلم حسن سندوبی به زبان عربی ارائه شده است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==ساختار==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l35">خط ۳۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان در «المقابسات» که از لحاظ فلسفه بسیار اهمیت دارد با نثر شیوایی از مباحثات و گفت‌وشنودهایی که در انجمن‌های فلسفی، علی‌الخصوص مجالس ابوسلیمان سجستانی، جریان داشته سخن گفته‌ و اطلاعات‌ دست اولی درباره فلسفه نیمه دوم قرن چهارم هجری به دست داده است. در این کتاب، آراء فلاسفه بزرگی از آن عصر در باب مسائل مختلف‌ و تعریفات‌ و بحث‌های فلسفی‌ راجع به موضوعات گوناگون ذکر شده است.&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: آذرشب، فرشته، ص56]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان در «المقابسات» که از لحاظ فلسفه بسیار اهمیت دارد با نثر شیوایی از مباحثات و گفت‌وشنودهایی که در انجمن‌های فلسفی، علی‌الخصوص مجالس ابوسلیمان سجستانی، جریان داشته سخن گفته‌ و اطلاعات‌ دست اولی درباره فلسفه نیمه دوم قرن چهارم هجری به دست داده است. در این کتاب، آراء فلاسفه بزرگی از آن عصر در باب مسائل مختلف‌ و تعریفات‌ و بحث‌های فلسفی‌ راجع به موضوعات گوناگون ذکر شده است.&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: آذرشب، فرشته، ص56]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از کتب معتبری است که برخی از نظرهای زائد بر کتب‌ مدون درسی و غالباً آراء خاص بعضی از متفلسفین آن عهد را‌ روایت‌ می‌کند‌. این فلاسفه غالباً از فرق و نژادها و ادیان مختلف بودند که یا در منزل ابوسلیمان منطقی، یا در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‌‌بازار‌ </del>کتاب‌فروشان نزدیک دروازه بصره در بغداد اجتماع می‌کردند و ابوحیان از اقوال غالب آنان استفاده‌های‌ شگرف‌ در‌ تحریر کتاب «مقابسات» خود کرده است؛ مهم‌ترین آنان عبارتند از: ابوزکریا صیمری، ابوالفتح نوشجانی، ابومحمد عروضی‌، ابوالقاسم عبیدالله بن حسن معروف به غلام زحل منجم‌ مشهور متوفی به سال‌ 376‌ق، ابوسمع عیسی بن ثقیف رومی فیلسوف عیسوی، ابومحمد عبدالله ‌بن حمود زبیدی اندلسی‌ از بزرگان نحو و لغت و شعر و علوم عقلیه و از ملازمان ابوسلیمان، ابوالقاسم عیسی ‌بن علی‌ بن عیسی وزیر و صاحب اطلاعات کثیر در علوم اوایل و از شاگردان یحیی ‌بن عدی که به سال 391ق وفات یافت‌. ابواسحق‌ ابراهیم‌ بن هلال صابی؛ کاتب بلیغ و دانشمند مشهور متوفی به سال 384ق، ابوالخیر حسن بن بهنام (بهرام) معروف به ابن خمار از اکابر‌ فلاسفه‌ و مترجمان و اطباء عهد خود که او را غیر از کتب منقول، تألیفاتی نیز بوده است. ابوعلی ‌بن مسح بغدادی منطقی؛ صاحب تفاسیری بر آثار ارسطو&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از کتب معتبری است که برخی از نظرهای زائد بر کتب‌ مدون درسی و غالباً آراء خاص بعضی از متفلسفین آن عهد را‌ روایت‌ می‌کند‌. این فلاسفه غالباً از فرق و نژادها و ادیان مختلف بودند که یا در منزل ابوسلیمان منطقی، یا در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‌بازار‌ </ins>کتاب‌فروشان نزدیک دروازه بصره در بغداد اجتماع می‌کردند و ابوحیان از اقوال غالب آنان استفاده‌های‌ شگرف‌ در‌ تحریر کتاب «مقابسات» خود کرده است؛ مهم‌ترین آنان عبارتند از: ابوزکریا صیمری، ابوالفتح نوشجانی، ابومحمد عروضی‌، ابوالقاسم عبیدالله بن حسن معروف به غلام زحل منجم‌ مشهور متوفی به سال‌ 376‌ق، ابوسمع عیسی بن ثقیف رومی فیلسوف عیسوی، ابومحمد عبدالله ‌بن حمود زبیدی اندلسی‌ از بزرگان نحو و لغت و شعر و علوم عقلیه و از ملازمان ابوسلیمان، ابوالقاسم عیسی ‌بن علی‌ بن عیسی وزیر و صاحب اطلاعات کثیر در علوم اوایل و از شاگردان یحیی ‌بن عدی که به سال 391ق وفات یافت‌. ابواسحق‌ ابراهیم‌ بن هلال صابی؛ کاتب بلیغ و دانشمند مشهور متوفی به سال 384ق، ابوالخیر حسن بن بهنام (بهرام) معروف به ابن خمار از اکابر‌ فلاسفه‌ و مترجمان و اطباء عهد خود که او را غیر از کتب منقول، تألیفاتی نیز بوده است. ابوعلی ‌بن مسح بغدادی منطقی؛ صاحب تفاسیری بر آثار ارسطو&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>درباره مکتب فلسفی که فلاسفه «المقابسات» بدان تعلق دارند، باید گفت که در مجموع نوافلاطونی‌اند؛ جز این‌که غالباً‌ جواب‌های‌ منجز‌ و مشخص به پرسش‌های مطروحه نمی‌دهند و پاسخ‌ها در عبارت‌پردازی‌های زیبا پوشانیده‌ شده، گرچه همین خود برای ادب دوستان جاذبه دارد. سؤال‌های مطرح شده، خود حیرت و دهشت در اذهان برمی‌انگیزد‌. ابوحیان‌ با‌ پایین آوردن فلسفه به سطح عامه کتاب‌خوان، آگاهی فلسفی را میان‌ خاص‌ و عام به یکسان پخش می‌کند؛ و شایسته لقبی است که یاقوت بدو داده «أدیب الفلاسفه و فیلسوف الأدباء»‌. مقابسات‌ چون‌ در طول سی سال نگاشته شده، سبک متنوعی دارد، بعضی طولانی است و بعضی‌ کوتاه‌. یادآوری‌ می‌شود: [[مطهری، مرتضی|استاد شهید مطهری]] از «المقابسات» به‌عنوان کتاب نفیس یاد کرده است‌&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>درباره مکتب فلسفی که فلاسفه «المقابسات» بدان تعلق دارند، باید گفت که در مجموع نوافلاطونی‌اند؛ جز این‌که غالباً‌ جواب‌های‌ منجز‌ و مشخص به پرسش‌های مطروحه نمی‌دهند و پاسخ‌ها در عبارت‌پردازی‌های زیبا پوشانیده‌ شده، گرچه همین خود برای ادب دوستان جاذبه دارد. سؤال‌های مطرح شده، خود حیرت و دهشت در اذهان برمی‌انگیزد‌. ابوحیان‌ با‌ پایین آوردن فلسفه به سطح عامه کتاب‌خوان، آگاهی فلسفی را میان‌ خاص‌ و عام به یکسان پخش می‌کند؛ و شایسته لقبی است که یاقوت بدو داده «أدیب الفلاسفه و فیلسوف الأدباء»‌. مقابسات‌ چون‌ در طول سی سال نگاشته شده، سبک متنوعی دارد، بعضی طولانی است و بعضی‌ کوتاه‌. یادآوری‌ می‌شود: [[مطهری، مرتضی|استاد شهید مطهری]] از «المقابسات» به‌عنوان کتاب نفیس یاد کرده است‌&lt;ref&gt;[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l41">خط ۴۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان‌ این‌ اثر را در فاصله سال‌های‌ 360 تا 390 ق‌ جمع‌آوری‌ کرده‌ است‌. نکته‌ قابل‌ بررسی‌ در المقابسات‌ آن‌ است‌ که‌ معلوم‌ نیست‌ آیا ابوحیان‌ در نقل‌ این‌ مجالس‌ امانت‌دار بوده‌ و یا اینکه‌ بعضی‌ مذاکرات‌ و مباحث‌ این‌ کتاب‌ را به‌ ابتکار خود نگاشته‌ است‌. بااین‌همه‌ وی‌ نماینده صادقی‌ از حال‌ و هوای‌ محافل‌ فلسفی‌ آن‌ روزگار است‌. در این‌ کتاب‌، ابوحیان‌ همچون‌ افلاطون‌ که‌ محاورات‌ سقراط‌ را (به‌ عبارت‌ بهتر محاوراتی‌ از قول‌ سقراط‌ را) به‌ قلم‌ آورده‌، خواننده‌ را با نظریات‌ گوناگون‌ درباره یک‌ مسئله‌ آشنا می‌کند و در بیشتر موارد -بدون‌ آنکه‌ خود داوری‌ کند و رأیی‌ خاص‌ را برگزیند- امر انتخاب‌ را به‌ عهده خواننده‌ می‌گذارد&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: زکاوتی قراگزلو، علیرضا، ص415]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان‌ این‌ اثر را در فاصله سال‌های‌ 360 تا 390 ق‌ جمع‌آوری‌ کرده‌ است‌. نکته‌ قابل‌ بررسی‌ در المقابسات‌ آن‌ است‌ که‌ معلوم‌ نیست‌ آیا ابوحیان‌ در نقل‌ این‌ مجالس‌ امانت‌دار بوده‌ و یا اینکه‌ بعضی‌ مذاکرات‌ و مباحث‌ این‌ کتاب‌ را به‌ ابتکار خود نگاشته‌ است‌. بااین‌همه‌ وی‌ نماینده صادقی‌ از حال‌ و هوای‌ محافل‌ فلسفی‌ آن‌ روزگار است‌. در این‌ کتاب‌، ابوحیان‌ همچون‌ افلاطون‌ که‌ محاورات‌ سقراط‌ را (به‌ عبارت‌ بهتر محاوراتی‌ از قول‌ سقراط‌ را) به‌ قلم‌ آورده‌، خواننده‌ را با نظریات‌ گوناگون‌ درباره یک‌ مسئله‌ آشنا می‌کند و در بیشتر موارد -بدون‌ آنکه‌ خود داوری‌ کند و رأیی‌ خاص‌ را برگزیند- امر انتخاب‌ را به‌ عهده خواننده‌ می‌گذارد&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: زکاوتی قراگزلو، علیرضا، ص415]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان‌ با چیرگی‌ و توانایی‌، پیچیده‌ترین‌ مسائل‌ فلسفی‌ کتاب‌ را در پوششی‌ از الفاظ‌ زیبا و عبارات‌ ادبی‌ بیان‌ نموده‌ است‌ و اگر در کتاب دیگرش [[الإمتاع و المؤانسة|الإمتاع و المؤانسة‌]] آنجا که‌ به‌ ادب‌ مشغول‌ است‌، از فلسفه‌ نیز غافل‌ نیست‌، در المقابسات‌ که‌ به‌ فلسفه‌ می‌پردازد، از بیان‌ الفاظ‌ ادبی‌ دور نمانده‌ است‌. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره‌‌ </del>این اثر مطالعات‌ زیادی‌ از سوی‌ محققان‌ غربی‌ و اسلامی‌ صورت‌ گرفته‌، ولی‌ هنوز زمینه‌های‌ بکر تحقیقی‌ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره‌‌ </del>این‌ کتاب‌ فراوان‌ است‌&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان‌ با چیرگی‌ و توانایی‌، پیچیده‌ترین‌ مسائل‌ فلسفی‌ کتاب‌ را در پوششی‌ از الفاظ‌ زیبا و عبارات‌ ادبی‌ بیان‌ نموده‌ است‌ و اگر در کتاب دیگرش [[الإمتاع و المؤانسة|الإمتاع و المؤانسة‌]] آنجا که‌ به‌ ادب‌ مشغول‌ است‌، از فلسفه‌ نیز غافل‌ نیست‌، در المقابسات‌ که‌ به‌ فلسفه‌ می‌پردازد، از بیان‌ الفاظ‌ ادبی‌ دور نمانده‌ است‌. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره‌ </ins>این اثر مطالعات‌ زیادی‌ از سوی‌ محققان‌ غربی‌ و اسلامی‌ صورت‌ گرفته‌، ولی‌ هنوز زمینه‌های‌ بکر تحقیقی‌ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درباره‌ </ins>این‌ کتاب‌ فراوان‌ است‌&lt;ref&gt;[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 ر.ک: همان]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به‌عنوان نمونه نویسنده در مقابسه پنجم کتاب این سؤال را از ابوبکر قومسی پرسیده است: معنای این‌که می‌گویند که این زمان از این زمان شریف‌تر است؛ و این مکان افضل از این مکان است؛ و این انسان شریف‎تر از آن انسان است چیست؟ قومسی پس از توضیح دو سؤال او در رابطه با شرافت انسانی چنین می‌نویسد: اما هیچ انسانی از جهت تعریفش که حیات و نطق و مرگ است بر انسان دیگر شرافت ندارد؛ چراکه تعریف همه انسان‌ها یکی است؛ اما از جهت اختیار و ایثار و اکتساب به لحاظ صفات نفسانیش و نفعی که برای دیگران دارد، برخی بر برخی شرافت دارند&lt;ref&gt;[https://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/11616/1/143 ر.ک: متن کتاب، ص143]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به‌عنوان نمونه نویسنده در مقابسه پنجم کتاب این سؤال را از ابوبکر قومسی پرسیده است: معنای این‌که می‌گویند که این زمان از این زمان شریف‌تر است؛ و این مکان افضل از این مکان است؛ و این انسان شریف‎تر از آن انسان است چیست؟ قومسی پس از توضیح دو سؤال او در رابطه با شرافت انسانی چنین می‌نویسد: اما هیچ انسانی از جهت تعریفش که حیات و نطق و مرگ است بر انسان دیگر شرافت ندارد؛ چراکه تعریف همه انسان‌ها یکی است؛ اما از جهت اختیار و ایثار و اکتساب به لحاظ صفات نفسانیش و نفعی که برای دیگران دارد، برخی بر برخی شرافت دارند&lt;ref&gt;[https://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/11616/1/143 ر.ک: متن کتاب، ص143]&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-424364:rev-429978 --> </table>

A-esmaili@noornet.net https://fa.wikinoor.ir/w/index.php?title=%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D8%AA&diff=424364&oldid=prev 2019-05-31T17:47:31Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۳۱ مهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۲۱:۱۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l33">خط ۳۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزارش محتوا==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==گزارش محتوا==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان در «المقابسات» که از لحاظ فلسفه بسیار اهمیت دارد با نثر شیوایی از مباحثات و گفت‌وشنودهایی که در انجمن‌های فلسفی، علی‌الخصوص مجالس ابوسلیمان سجستانی، جریان داشته سخن گفته‌ و اطلاعات‌ دست اولی درباره فلسفه نیمه دوم قرن چهارم هجری به دست داده است. در این کتاب، آراء فلاسفه بزرگی از آن عصر در باب مسائل مختلف‌ و تعریفات‌ و بحث‌های فلسفی‌ راجع به موضوعات گوناگون ذکر شده است.&lt;ref&gt;ر.ک: آذرشب، فرشته، ص56&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان در «المقابسات» که از لحاظ فلسفه بسیار اهمیت دارد با نثر شیوایی از مباحثات و گفت‌وشنودهایی که در انجمن‌های فلسفی، علی‌الخصوص مجالس ابوسلیمان سجستانی، جریان داشته سخن گفته‌ و اطلاعات‌ دست اولی درباره فلسفه نیمه دوم قرن چهارم هجری به دست داده است. در این کتاب، آراء فلاسفه بزرگی از آن عصر در باب مسائل مختلف‌ و تعریفات‌ و بحث‌های فلسفی‌ راجع به موضوعات گوناگون ذکر شده است.&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 </ins>ر.ک: آذرشب، فرشته، ص56<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از کتب معتبری است که برخی از نظرهای زائد بر کتب‌ مدون درسی و غالباً آراء خاص بعضی از متفلسفین آن عهد را‌ روایت‌ می‌کند‌. این فلاسفه غالباً از فرق و نژادها و ادیان مختلف بودند که یا در منزل ابوسلیمان منطقی، یا در ‌‌بازار‌ کتاب‌فروشان نزدیک دروازه بصره در بغداد اجتماع می‌کردند و ابوحیان از اقوال غالب آنان استفاده‌های‌ شگرف‌ در‌ تحریر کتاب «مقابسات» خود کرده است؛ مهم‌ترین آنان عبارتند از: ابوزکریا صیمری، ابوالفتح نوشجانی، ابومحمد عروضی‌، ابوالقاسم عبیدالله بن حسن معروف به غلام زحل منجم‌ مشهور متوفی به سال‌ 376‌ق، ابوسمع عیسی بن ثقیف رومی فیلسوف عیسوی، ابومحمد عبدالله ‌بن حمود زبیدی اندلسی‌ از بزرگان نحو و لغت و شعر و علوم عقلیه و از ملازمان ابوسلیمان، ابوالقاسم عیسی ‌بن علی‌ بن عیسی وزیر و صاحب اطلاعات کثیر در علوم اوایل و از شاگردان یحیی ‌بن عدی که به سال 391ق وفات یافت‌. ابواسحق‌ ابراهیم‌ بن هلال صابی؛ کاتب بلیغ و دانشمند مشهور متوفی به سال 384ق، ابوالخیر حسن بن بهنام (بهرام) معروف به ابن خمار از اکابر‌ فلاسفه‌ و مترجمان و اطباء عهد خود که او را غیر از کتب منقول، تألیفاتی نیز بوده است. ابوعلی ‌بن مسح بغدادی منطقی؛ صاحب تفاسیری بر آثار ارسطو&lt;ref&gt;ر.ک: همان&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از کتب معتبری است که برخی از نظرهای زائد بر کتب‌ مدون درسی و غالباً آراء خاص بعضی از متفلسفین آن عهد را‌ روایت‌ می‌کند‌. این فلاسفه غالباً از فرق و نژادها و ادیان مختلف بودند که یا در منزل ابوسلیمان منطقی، یا در ‌‌بازار‌ کتاب‌فروشان نزدیک دروازه بصره در بغداد اجتماع می‌کردند و ابوحیان از اقوال غالب آنان استفاده‌های‌ شگرف‌ در‌ تحریر کتاب «مقابسات» خود کرده است؛ مهم‌ترین آنان عبارتند از: ابوزکریا صیمری، ابوالفتح نوشجانی، ابومحمد عروضی‌، ابوالقاسم عبیدالله بن حسن معروف به غلام زحل منجم‌ مشهور متوفی به سال‌ 376‌ق، ابوسمع عیسی بن ثقیف رومی فیلسوف عیسوی، ابومحمد عبدالله ‌بن حمود زبیدی اندلسی‌ از بزرگان نحو و لغت و شعر و علوم عقلیه و از ملازمان ابوسلیمان، ابوالقاسم عیسی ‌بن علی‌ بن عیسی وزیر و صاحب اطلاعات کثیر در علوم اوایل و از شاگردان یحیی ‌بن عدی که به سال 391ق وفات یافت‌. ابواسحق‌ ابراهیم‌ بن هلال صابی؛ کاتب بلیغ و دانشمند مشهور متوفی به سال 384ق، ابوالخیر حسن بن بهنام (بهرام) معروف به ابن خمار از اکابر‌ فلاسفه‌ و مترجمان و اطباء عهد خود که او را غیر از کتب منقول، تألیفاتی نیز بوده است. ابوعلی ‌بن مسح بغدادی منطقی؛ صاحب تفاسیری بر آثار ارسطو&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 </ins>ر.ک: همان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>درباره مکتب فلسفی که فلاسفه «المقابسات» بدان تعلق دارند، باید گفت که در مجموع نوافلاطونی‌اند؛ جز این‌که غالباً‌ جواب‌های‌ منجز‌ و مشخص به پرسش‌های مطروحه نمی‌دهند و پاسخ‌ها در عبارت‌پردازی‌های زیبا پوشانیده‌ شده، گرچه همین خود برای ادب دوستان جاذبه دارد. سؤال‌های مطرح شده، خود حیرت و دهشت در اذهان برمی‌انگیزد‌. ابوحیان‌ با‌ پایین آوردن فلسفه به سطح عامه کتاب‌خوان، آگاهی فلسفی را میان‌ خاص‌ و عام به یکسان پخش می‌کند؛ و شایسته لقبی است که یاقوت بدو داده «أدیب الفلاسفه و فیلسوف الأدباء»‌. مقابسات‌ چون‌ در طول سی سال نگاشته شده، سبک متنوعی دارد، بعضی طولانی است و بعضی‌ کوتاه‌. یادآوری‌ می‌شود: [[مطهری، مرتضی|استاد شهید مطهری]] از «المقابسات» به‌عنوان کتاب نفیس یاد کرده است‌&lt;ref&gt;ر.ک: همان&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>درباره مکتب فلسفی که فلاسفه «المقابسات» بدان تعلق دارند، باید گفت که در مجموع نوافلاطونی‌اند؛ جز این‌که غالباً‌ جواب‌های‌ منجز‌ و مشخص به پرسش‌های مطروحه نمی‌دهند و پاسخ‌ها در عبارت‌پردازی‌های زیبا پوشانیده‌ شده، گرچه همین خود برای ادب دوستان جاذبه دارد. سؤال‌های مطرح شده، خود حیرت و دهشت در اذهان برمی‌انگیزد‌. ابوحیان‌ با‌ پایین آوردن فلسفه به سطح عامه کتاب‌خوان، آگاهی فلسفی را میان‌ خاص‌ و عام به یکسان پخش می‌کند؛ و شایسته لقبی است که یاقوت بدو داده «أدیب الفلاسفه و فیلسوف الأدباء»‌. مقابسات‌ چون‌ در طول سی سال نگاشته شده، سبک متنوعی دارد، بعضی طولانی است و بعضی‌ کوتاه‌. یادآوری‌ می‌شود: [[مطهری، مرتضی|استاد شهید مطهری]] از «المقابسات» به‌عنوان کتاب نفیس یاد کرده است‌&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/4505/56 </ins>ر.ک: همان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان‌ این‌ اثر را در فاصله سال‌های‌ 360 تا 390 ق‌ جمع‌آوری‌ کرده‌ است‌. نکته‌ قابل‌ بررسی‌ در المقابسات‌ آن‌ است‌ که‌ معلوم‌ نیست‌ آیا ابوحیان‌ در نقل‌ این‌ مجالس‌ امانت‌دار بوده‌ و یا اینکه‌ بعضی‌ مذاکرات‌ و مباحث‌ این‌ کتاب‌ را به‌ ابتکار خود نگاشته‌ است‌. بااین‌همه‌ وی‌ نماینده صادقی‌ از حال‌ و هوای‌ محافل‌ فلسفی‌ آن‌ روزگار است‌. در این‌ کتاب‌، ابوحیان‌ همچون‌ افلاطون‌ که‌ محاورات‌ سقراط‌ را (به‌ عبارت‌ بهتر محاوراتی‌ از قول‌ سقراط‌ را) به‌ قلم‌ آورده‌، خواننده‌ را با نظریات‌ گوناگون‌ درباره یک‌ مسئله‌ آشنا می‌کند و در بیشتر موارد -بدون‌ آنکه‌ خود داوری‌ کند و رأیی‌ خاص‌ را برگزیند- امر انتخاب‌ را به‌ عهده خواننده‌ می‌گذارد&lt;ref&gt;ر.ک: زکاوتی قراگزلو، علیرضا، ص415&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان‌ این‌ اثر را در فاصله سال‌های‌ 360 تا 390 ق‌ جمع‌آوری‌ کرده‌ است‌. نکته‌ قابل‌ بررسی‌ در المقابسات‌ آن‌ است‌ که‌ معلوم‌ نیست‌ آیا ابوحیان‌ در نقل‌ این‌ مجالس‌ امانت‌دار بوده‌ و یا اینکه‌ بعضی‌ مذاکرات‌ و مباحث‌ این‌ کتاب‌ را به‌ ابتکار خود نگاشته‌ است‌. بااین‌همه‌ وی‌ نماینده صادقی‌ از حال‌ و هوای‌ محافل‌ فلسفی‌ آن‌ روزگار است‌. در این‌ کتاب‌، ابوحیان‌ همچون‌ افلاطون‌ که‌ محاورات‌ سقراط‌ را (به‌ عبارت‌ بهتر محاوراتی‌ از قول‌ سقراط‌ را) به‌ قلم‌ آورده‌، خواننده‌ را با نظریات‌ گوناگون‌ درباره یک‌ مسئله‌ آشنا می‌کند و در بیشتر موارد -بدون‌ آنکه‌ خود داوری‌ کند و رأیی‌ خاص‌ را برگزیند- امر انتخاب‌ را به‌ عهده خواننده‌ می‌گذارد&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 </ins>ر.ک: زکاوتی قراگزلو، علیرضا، ص415<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان‌ با چیرگی‌ و توانایی‌، پیچیده‌ترین‌ مسائل‌ فلسفی‌ کتاب‌ را در پوششی‌ از الفاظ‌ زیبا و عبارات‌ ادبی‌ بیان‌ نموده‌ است‌ و اگر در کتاب دیگرش [[الإمتاع و المؤانسة|الإمتاع و المؤانسة‌]] آنجا که‌ به‌ ادب‌ مشغول‌ است‌، از فلسفه‌ نیز غافل‌ نیست‌، در المقابسات‌ که‌ به‌ فلسفه‌ می‌پردازد، از بیان‌ الفاظ‌ ادبی‌ دور نمانده‌ است‌. درباره‌‌ این اثر مطالعات‌ زیادی‌ از سوی‌ محققان‌ غربی‌ و اسلامی‌ صورت‌ گرفته‌، ولی‌ هنوز زمینه‌های‌ بکر تحقیقی‌ درباره‌‌ این‌ کتاب‌ فراوان‌ است‌&lt;ref&gt;ر.ک: همان&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوحیان‌ با چیرگی‌ و توانایی‌، پیچیده‌ترین‌ مسائل‌ فلسفی‌ کتاب‌ را در پوششی‌ از الفاظ‌ زیبا و عبارات‌ ادبی‌ بیان‌ نموده‌ است‌ و اگر در کتاب دیگرش [[الإمتاع و المؤانسة|الإمتاع و المؤانسة‌]] آنجا که‌ به‌ ادب‌ مشغول‌ است‌، از فلسفه‌ نیز غافل‌ نیست‌، در المقابسات‌ که‌ به‌ فلسفه‌ می‌پردازد، از بیان‌ الفاظ‌ ادبی‌ دور نمانده‌ است‌. درباره‌‌ این اثر مطالعات‌ زیادی‌ از سوی‌ محققان‌ غربی‌ و اسلامی‌ صورت‌ گرفته‌، ولی‌ هنوز زمینه‌های‌ بکر تحقیقی‌ درباره‌‌ این‌ کتاب‌ فراوان‌ است‌&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://www.cgie.org.ir/fa/publication/entryview/5480 </ins>ر.ک: همان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به‌عنوان نمونه نویسنده در مقابسه پنجم کتاب این سؤال را از ابوبکر قومسی پرسیده است: معنای این‌که می‌گویند که این زمان از این زمان شریف‌تر است؛ و این مکان افضل از این مکان است؛ و این انسان شریف‎تر از آن انسان است چیست؟ قومسی پس از توضیح دو سؤال او در رابطه با شرافت انسانی چنین می‌نویسد: اما هیچ انسانی از جهت تعریفش که حیات و نطق و مرگ است بر انسان دیگر شرافت ندارد؛ چراکه تعریف همه انسان‌ها یکی است؛ اما از جهت اختیار و ایثار و اکتساب به لحاظ صفات نفسانیش و نفعی که برای دیگران دارد، برخی بر برخی شرافت دارند&lt;ref&gt;ر.ک: متن کتاب، ص143&lt;/ref&gt;. ‌</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به‌عنوان نمونه نویسنده در مقابسه پنجم کتاب این سؤال را از ابوبکر قومسی پرسیده است: معنای این‌که می‌گویند که این زمان از این زمان شریف‌تر است؛ و این مکان افضل از این مکان است؛ و این انسان شریف‎تر از آن انسان است چیست؟ قومسی پس از توضیح دو سؤال او در رابطه با شرافت انسانی چنین می‌نویسد: اما هیچ انسانی از جهت تعریفش که حیات و نطق و مرگ است بر انسان دیگر شرافت ندارد؛ چراکه تعریف همه انسان‌ها یکی است؛ اما از جهت اختیار و ایثار و اکتساب به لحاظ صفات نفسانیش و نفعی که برای دیگران دارد، برخی بر برخی شرافت دارند&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://www.noorlib.ir/view/fa/book/bookview/text/11616/1/143 </ins>ر.ک: متن کتاب، ص143<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>&lt;/ref&gt;. ‌</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وضعیت کتاب==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==وضعیت کتاب==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l75">خط ۷۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جدید25 شهریور الی 24 مهر]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جدید25 شهریور الی 24 مهر]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده: خرداد(98)]]</ins></div></td></tr> <!-- diff cache key fawiki:diff::1.12:old-398214:rev-424364 --> </table>

Hbaghizadeh@noornet.net